యథా చ మాహిషం సర్పిర్దధిచాప్యుపహార్య వై । గోపాస్సమానయంత్వాశు తథా వాచ్యాస్త్వయా చ తే
ఎలా మేషపశువుకు నెయ్యి, పెరుగు త్వరగా తీసుకొస్తారో, అలాగే నీ ప్రజలకు గోపాలులను త్వరగా తీసుకురావాలని చెప్పు.
శ్రీపరాశర ఉవాచ। ఇత్యాజ్ఞప్తస్తదాఽక్రూరో మహాభాగవతో ద్విజ । ప్రీతిమానభవత్కృష్ణం శ్వో ద్రక్ష్యామీతి సత్వరః
శ్రీపరాశరుడు ఇలా అన్నాడు: అప్పుడు అగ్రూరుడు, మహాభక్తుడు, ద్విజుడు, కృష్ణుడిని రేపు చూడబోతున్నానని ఆనందంతో ఉత్సాహంగా మారాడు.
తథేత్యుక్త్వా చ రాజానం రథమారుహ్య శోభనమ్ । నిశ్చక్రామ తతః పుర్య్యా మథురాయా మధుప్రియః
అయితే అని రాజుకు చెప్పి, అగ్రూరుడు తన అందమైన రథంపై ఎక్కి, మధుర నగరాన్ని విడిచి బయలుదేరాడు.
శ్రీపరాశర ఉవాచ । కేశీ చాపి బలోదగ్రః కంసదూతః ప్రచోదితః । కృష్ణస్య నిధనాకాంక్షీ వృందావనముపాగమత్
శ్రీపరాశరుడు ఇలా అన్నాడు: బలవంతుడైన కేశి, కంసుడు పంపిన దూతగా, కృష్ణుడిని చంపాలని ఆశించి, వృందావనంలోకి ప్రవేశించాడు.
స ఖురక్షతభూపృష్ఠస్సటాక్షేపధుతాంబుదః । ద్రుతవిక్రాంతచంద్రార్కమార్గో గోపానుపాద్రవత్
అతని కాళ్లతో భూమిని గాయపరిచాడు, తోక ఊపుతో మేఘాలను చెలరేగించాడు, చంద్రుడు సూర్యుడు పోయే దారుల్లో వేగంగా పరిగెత్తుతూ, గోపాలులపై దూసుకొచ్చాడు.
తస్య హేషితశబ్దేన గోపాలా దైత్యవాజినః । గోప్యశ్చ భయసంవిగ్నా గోవిందం శరణం యయుః
ఆ దైత్య గుర్రం హెమ్ము శబ్దాన్ని విని, గోపాలులు, గుర్రపు కాపరులు, భయంతో గోపికలు అందరూ గోవిందుని ఆశ్రయించేందుకు పరుగెత్తారు.
త్రాహిత్రాహీతి గోవిందః శ్రుత్వా తేషాం తతో వచః । సతోయజలదధ్వానగంభీరమిదముక్తవాన్
'రక్షించు! రక్షించు!' అని వారి అరుపులు విని, గోవిందుడు మేఘగర్జనలాగా గంభీరమైన స్వరంతో ఇలా అన్నాడు.
అలం త్రాసేన గోపాలాః కేశినః కిం భయాతురైః । భవద్భిర్గోపజాతీయైర్వీరవీర్యం విలోప్యతే
గోపాలులారా! భయపడటం చాలును. కేశిని చూసి అంత భయపడాల్సిన అవసరం లేదు. మీలాంటి గోపవంశంలో భయం వల్ల ధైర్యం పోతుంది.
కిమనేనాల్పసారేణ హేషితాటోపకారిణా । దైతేయబలవాహ్యేన వల్గతా దుష్టవాజినా
ఈ తక్కువ విలువైన దుష్ట గుర్రం హెమ్ము శబ్దంతో భయపెడుతుంది తప్ప ఇంకేమీ చేయదు. దైత్యబలంతో పరిగెత్తే ఈ దుష్టవాజి వల్ల ఏముంది?
ఏహ్యేహి దుష్ట కృష్ణోఽహం పూష్ణస్త్వివ పినాకధృత్ । పాతయిష్యామి దశనాన్వదనాదఖిలాంస్తవ
రా రా దుష్టా! నేను కృష్ణుడిని, పుషణుడికి శివుడు ఎలా ఉంటాడో అలా ఉన్నాను. నీ నోటి నుండి నీ పళ్ళన్నీ నేనే పగలగొడతాను.
ఇత్యుక్త్వాఽస్ఫోట్య గోవిందః కేశినస్సంముఖం యయౌ । వివృతాస్యశ్చ సోప్యేనం దైతేయాశ్వ ఉపాద్రవత్
అలా చెప్పి చేతులు చప్పడుతూ, గోవిందుడు కేశికి ఎదురుగా వెళ్లాడు. అప్పుడు ఆ దైత్య గుర్రం నోరు విప్పి అతని మీద దూసుకొచ్చింది.
బాహుమాభోగినం కృత్వా ముఖే తస్య జనార్దనః । ప్రవేశయామాస తదా కేశినో దుష్టవాజినః
జనార్దనుడు తన భుజాన్ని పాము లాగా చేసి, ఆ దుష్ట కేశి గుర్రం నోటిలో పెట్టాడు.
కేశినో వదనం తేన విశతా కృష్ణబాహునా । శాతితా దశనాః పేతుః సితాబ్భ్రావయవా ఇవ
కృష్ణుడి భుజం కేశి నోటిలోకి వెళ్లగానే, అతని పళ్ళు విరిగి, తెల్ల మేఘపు తుకలు లాగా నేలపై పడ్డాయి.
కృష్ణస్య వవృధే బాహుః కేశిదేహగతో ద్విజ । వినాశాయ యథా వ్యాధిరాసంభూతేరుపేక్షితః
ద్విజుడా! కేశి శరీరంలోకి వెళ్లిన కృష్ణుడి భుజం బలంగా పెరిగింది. అది పట్టించుకోని వ్యాధి ఎలా పెరుగుతుందో అలా పెరిగింది.
విపాటితోష్ఠో బహులం సఫేనం రుధిరం వమన్ । సోక్షిణీ వివృతే చక్రే విశిష్టే ముక్తబంధనే
ఆ దెబ్బతో అతని పెదాలు పగిలిపోయి, నోటిలో నురుగు కలిసిన రక్తం బాగా వాంతి అయ్యింది. కన్నులు తిరుగుతూ, దవడలు విప్పి, ఎలాంటి అదుపు లేకుండా తెరిచిపోయాయి.
జఘాన ధరణీం పాదైశ్శకృన్మూత్రం సముత్సృజన్ । స్వేదార్ద్ర గాత్రశ్శాంతశ్చ నిర్యత్నస్సోఽభవత్తదా
ఆ దెబ్బతో నేలపై పడిపోయి, కాళ్లతో మలమూత్రాలు విడిచాడు. శరీరం చెమటతో తడిగా, బలహీనంగా, పూర్తిగా అలసిపోయి, ఏమీ చేయలేని స్థితిలో ఉన్నాడు.
వ్యాదితాస్యమహారంధ్రస్సోఽసురః కృష్ణబాహునా । నిపాతితో ద్విధా భూమౌ వైద్యుతేన యథా ద్రుమః
అసురుడు నోటిని, పెద్ద రంధ్రాన్ని విప్పి ఉన్నాడు. కృష్ణుడు తన బలమైన చేతితో కొట్టి, అతడిని మెరుపు కొట్టిన చెట్టు లా రెండు ముక్కలుగా నేలపై పడవేశాడు.
ద్విపాదే పృష్ఠపుచ్ఛార్ద్ధే శ్రవణైకాక్షినాసికే । కేశినస్తే ద్విధా భూతే శకలే ద్వే విరేజతుః
ఆ గుర్రం రెండు కాళ్లు, వెనుక భాగం, తోకలో సగం, ఒక చెవి, ఒక కన్ను, ఒక ముక్కు భాగంతో రెండు ముక్కలుగా విడిపోయింది. ఆ రెండు భాగాలు మెరిసిపోయాయి.
హత్వా తు కేశినం కృష్ణో గోపలైర్ముదితైర్వృతః । అనాయస్తతనుస్స్వస్థో హసంస్తత్రైవ తస్థివాన్
కృష్ణుడు కేశిని చంపిన తర్వాత, ఆనందంగా ఉన్న గోపులతో చుట్టుముట్టబడి, అలసట లేకుండా, ప్రశాంతంగా, చిరునవ్వుతో అక్కడే నిలబడ్డాడు.
తతో గోప్యశ్చ గోపాశ్చ హతే కేశిని విస్మితాః । తుష్టువుః పుండరీకాక్షమనురాగమనోరమమ్
తర్వాత గోపికలు, గోపులు అందరూ కేశిని చనిపోయిన దాన్ని చూసి ఆశ్చర్యపడి, కమలదళాలాంటి కన్నులు కలిగిన కృష్ణుడిని, ప్రేమలో మధురంగా ఉన్నవాడిని స్తుతించారు.
అథాహాంతర్హితో విప్ర నారదో జలదే స్థితః । కేశినం నిహతం దృష్ట్వా హర్షనిర్భరమానసః
అప్పుడు, మునివరా! నేను నారదుడు, మేఘాల్లో దాగి నిలబడి, కేశిని చనిపోయిన దాన్ని చూసి, నా హృదయం ఆనందంతో నిండిపోయింది.
సాధుసాధు జగన్నాథ లీలయైవ యదచ్యుత । నిహతోఽయం త్వయా కేశీ క్లేశదస్త్రిదివౌకసామ్
సద్భావనతో, జగన్నాథా! నీ ఆటలోనే ఈ కేశి దేవతలకు బాధలు కలిగించినవాడు నీవు సంహరించావు. ఎంత గొప్పది!
యుద్ధోత్సుకోహమత్యర్థం నరవాజిమహాహవమ్ । అభూతపూర్వమన్యత్ర ద్రష్టుం స్వర్గాదిహాగతః
పోరాటానికి ఎంతో ఆసక్తితో, మానవులు, గుర్రాల మధ్య ఇంత పెద్ద యుద్ధం ఎప్పుడూ చూడలేదు. అందుకే నేను స్వర్గం నుంచి ఇక్కడికి వచ్చాను.
కర్మాణ్యఽత్రావతారే తే కృతాని మధుసూదన । యాని తైర్విస్మితం చేతస్తోషమేతేన మే గతమ్
మధుసూదనా! ఈ అవతారంలో నీవు చేసిన కార్యాలు నా మనసును ఆశ్చర్యంతో, సంతృప్తితో నింపేశాయి.
తురంగస్యాస్య శక్రోపి కృష్ణ దేవాశ్చ బిభ్యతి । ధుతకేసరజాలస్య హ్రేషతోఽభ్రావలోకినః
కృష్ణా! ఈ గుర్రం మేఘాలను చూస్తూ, కేశాలను ఊపుతూ, గర్జిస్తూ ఉన్నప్పుడు ఇంద్రుడు, దేవతలు కూడా భయపడ్డారు.
యస్మాత్త్వయైష దుష్టాత్మా హతః కేశీ జనార్దన । తస్మాత్కేశవనామ్నా త్వం లోకే ఖ్యాతో భవిష్యసి
జనార్దనా! నీవు ఈ దుష్టుడైన కేశిని సంహరించావు. అందుకే లోకంలో నీవు 'కేశవుడు' అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందుతావు.
స్వస్త్యస్తు తే గమిష్యామి కంసయుద్ధేఽధునా పునః । పరశ్వోఽహం సమేష్యామి త్వయా కేశినిషూదన
నీకు శుభం కలగాలి. ఇప్పుడు నేను వెళ్తున్నాను. కంసుడితో యుద్ధంలో మళ్లీ వస్తాను. రేపు నీ దగ్గరకు తిరిగి వస్తాను, కేశిని సంహరించినవాడా!
ఉగ్రసేనసుతే కంసే సానుగే వినిపాతితే । భారావతారకర్త్తా త్వం పృథివ్యా పృథివీధర
ఉగ్రసేనుని కుమారుడైన కంసుడు తన అనుచరులతో పాటు పడిపోయినప్పుడు, భూమిని భారం నుంచి విముక్తి చేసేవాడు నీవే, భూమిని మోయువాడా!
తత్రానేకప్రకారాణి యుద్ధాని పృథివీక్షితామ్ । ద్రష్టవ్యాని మయా యుష్మత్ప్రణీతాని జనార్దన
అక్కడ అనేక విధాలైన, ఆశ్చర్యకరమైన యుద్ధాలు నీవు నడిపించబోతున్నావు, జనార్దనా! వాటిని నేను చూడాలి.
సోఽహం యాస్యామి గోవింద దేవకార్యం మహత్కృతమ్ । త్వయైవ విదితం సర్వం స్వస్తి తేఽస్తు వ్రజామ్యహమ్
ఇప్పుడు నేను వెళ్తున్నాను, గోవిందా! దేవతల కోసం గొప్ప పని నీవు పూర్తి చేశావు. నీకు అన్నీ తెలుసు. నీకు శుభం కలగాలి. నేను వెళ్లిపోతున్నాను.