సమాగమ్య యథాన్యాయం దమ్పతీ తౌ యథావిధి । విష్ణోః పూజాదికం సర్వం కృతవన్తౌ ద్రిజోత్తమ
ఆ dampatulu విధిప్రకారం కలసి, విష్ణువు పూజతో సహా అన్నీ కర్మలు నిష్టగా నిర్వహించారు.
కాలేన గచ్ఛతా రాజా మమారాసౌ సపత్రజిత్ । అన్వారురోహ తం దేవీ చితాస్థం భూపతిం పతిమ్
కాలక్రమంలో సపత్రజిత్ అనే రాజు మరణించాడు. అతని భార్య భూపతిని చితపై చేరి సతీగా ప్రవర్తించింది.
స తు తేనాపచారేణ శ్వా జజ్ఞ వసుధాధిపః । ఉపోషితేన పాషణ్జసంలాపీ యః కృతోఽభవత్
ఆ రాజు ఉపవాసంగా ఉండి, పాశండునితో మాట్లాడిన దోషంతో, ఆ రాజు తరువాత జన్మలో కుక్కగా పుట్టాడు.
సా తు జాతిస్మరా జజ్ఞ కాశీరాజసుతా శుభా । సర్వవిఝానమమ్పూర్ణా సర్వలక్షణపూజితా
ఆమె మాత్రం జ్ఞాపకం ఉన్నవాడిగా, కాశీరాజు కుమార్తెగా, సర్వజ్ఞానాన్ని కలిగి, అన్ని శుభలక్షణాలతో జన్మించింది.
తాం పితా దాతుకామోఽభూత్ వరాయ వినివారితః । తయైవ తన్వ్యా విరతో వివాహారమ్భతో నృపః
ఆమె తండ్రి ఆమెను పెళ్లి చేయాలని ఆశించాడు. కాని ఆ సన్నని బాలిక తన ఇష్టంతో రాజును ఆ వివాహాన్ని ఆరంభించకుండా నిలిపింది.
తతః సా దివ్యయా దృష్టయా దృష్ట్వా శ్వానం నిజం పతిమ్ । విదిశాఖ్యం పురం గత్వా తదవస్థ దదర్శతమ్
తర్వాత ఆమె దివ్యదృష్టితో తన భర్తను కుక్కగా చూచి, విదిశ అనే పట్టణానికి వెళ్లి, అతడిని ఆ స్థితిలో చూసింది.
తం దృష్ట్వవై మహాభాగం శ్వబూతన్తు పతిం తథా । దదౌ తస్మై వరాహార సత్కారప్రవణాం సుభమ
తన భర్తను కుక్కగా చూసి, ఆమె గౌరవంతో మంచి ఆహారం ఇచ్చి, ఆదరించింది.
భుఞ్జన్ దత్తం తయా సోఽన్నమతిమృష్టమభీప్సితమ్ । స్వజాతిలలితం కుర్వన్ బహు చాటు చకార వై
ఆమె ఇచ్చిన రుచికరమైన, ఇష్టమైన ఆహారం తిని, తన జాతికి తగినట్లుగా ప్రవర్తిస్తూ, అనేక మధురమైన మాటలు అన్నాడు.
అతీవ వ్రీడితా బాలా కుర్వతా చాటు తేన సా । ప్రణామపూర్వమాహేదం దయితం తం కుయోనిజమ్
ఆయన పలికిన మధురవాక్యాలకు ఆ బాలిక చాలా సిగ్గుపడింది. నమస్కరించి, తన ప్రియమైన, ఇప్పుడు తక్కువ జన్మలో ఉన్న భర్తతో ఇలా చెప్పింది.
స్మర్య్యతాం తన్మహారాజ ! దాక్షిణ్యలలితం త్వయా । యేన శ్వయోనిమాపన్నో మమ చాటుకరో భవాన్
మహారాజా! నీ దయతో కూడిన ప్రవర్తనను గుర్తు చేసుకో. దాని వల్లే నువ్వు కుక్కగా పుట్టి, నన్ను ఇలా మధురంగా పలుకుతున్నావు.
పాషణ్డినం సమాభాష్య తీర్థస్త్రానాదనన్తరమ్ । ప్రాప్తోఽసి కుత్సితాం యోనిం కిం న స్మరసి తత్ప్రభో
పాశండునితో మాట్లాడి, తీర్థస్నానం చేసిన తర్వాత, నీవు ఈ నీచ జన్మను పొందావు. అది గుర్తు లేదు ప్రభూ?
తయైవం స్మారితే తస్మిన్ పూర్వజాతికృతే తదా । దధ్యౌ చిరమథావాప నిర్వేదమతిదుర్లభమ
ఆమె ఇలా గతజన్మ విషయాన్ని గుర్తు చేయగా, అతడు చాలా కాలం ధ్యానం చేసి, అరుదుగా లభించే విరక్తిని పొందాడు.
నిర్విణ్ణాచిత్త- స తతో నిగమ్య నగరాదూ బహిః । మరుప్రపతనం కృత్వా శార్గాలీం యోనిమాగతః
ఆయన మనసు పూర్తిగా నిరాశతో నిండిపోయి, పట్టణాన్ని విడిచి, ఎడారిలో పడిపోయి, నక్కగా జన్మించాడు.
సాపి ద్రితీయే సమ్ప్రాప్తే వర్షే దిత్యేన చక్షుషా । జ్ఞాత్వా శ్వృగాలం తం ద్రష్టుం యయౌ కోలాహలం గిరిమ్
రెండవ సంవత్సరం పూర్తయిన తర్వాత, ఆమె తన దివ్యదృష్టితో అతను నక్కగా మారినట్టు తెలుసుకొని, కోలాహల పర్వతానికి అతన్ని చూడటానికి వెళ్లింది.
తత్రాపి దృష్ట్వా తం ప్రాహ శార్గాలీం యోనిమాగతమ్ । భర్త్తారమతిచార్వఙ్గీ తనయా పృథితీపతేః
అక్కడ అతన్ని నక్కగా జన్మించినట్టు చూసి, అందమైన రాజకుమార్తె తన భర్తను ఇలా అడిగింది.
అపి స్మరసి రాజేన్ద్ర! శ్వయోనిస్థస్య యన్మయా । ప్రోక్తం తే పూర్వచరితం పాషణ్డాలాపసంశ్రయమ్
రాజేంద్ర! నువ్వు కుక్కగా ఉన్నప్పుడు నేను నీకు చెప్పిన పాత విషయాలు, నీ పూర్వకార్యాలు, అపవిత్రమైన మాటలతో కలిసినదాన్ని గుర్తు చేసుకుంటున్నావా?
పునస్తయోక్తస్యజూజ్ఞాత్వా సత్యం సత్యవతాం వరః । కాలేన స నిరాహారస్తత్యాజ స్వం కలేవరమ్
ఆమె మాటలు విని, నిజం తెలుసుకున్న సత్యవంతులలో శ్రేష్ఠుడైన అతను, కొంతకాలానికి ఆహారం మానేసి తన శరీరాన్ని విడిచిపెట్టాడు.
భూయస్తతో వృకం జాతం గత్వా తం నిర్జనే వనే । స్మారయామాస భర్త్తారం పూర్వవృత్తమనిన్దితా
తర్వాత అతను నక్కగా జన్మించి, ఆమె నిర్దోషురాలై, ఆ అడవిలోకి వెళ్లి తన భర్తకు పూర్వజన్మ విషయాలు గుర్తు చేసింది.
న త్వం వృకో మహభాగ! రాజా శతధనుర్భవాన్ । శ్వా భూత్వా త్వం శ్వృగాలోఽబూర్వృకత్వం సామ్ప్రతం గతః
మహాభాగా! నువ్వు నక్కవు కాదు, నువ్వు శతధను అనే రాజవు. కుక్కగా ఉండి, నక్కగా మారి, ఇప్పుడు నక్కగా ఉన్నావు.
స్మారితేన యదా త్యక్తస్తేనాత్మా గృద్రతాం గతః । అవాప సా పునశ్చైనం బోధయామాస భావినీ
ఆమె గుర్తు చేసిన తర్వాత, అతను ఆ శరీరాన్ని విడిచి, గద్దగా జన్మించాడు. ఆమె మళ్లీ అతనికి బోధించింది.
నరేన్ద్ర! స్మర్యతామాత్మా హ్మలం తే గృధ్రచేష్టయా । పాషణ్డాలాపజాతోఽయం దోషో యదూగృధ్రతా గతః
రాజా! ఇప్పుడు నువ్వు గద్దగా ప్రవర్తిస్తున్నావు. నీకు అపవిత్రమైన మాటల వల్ల వచ్చిన ఈ దోషం గద్దగా జన్మించడానికి కారణమైంది.
తతః కాకత్వమాపన్నం సమనన్తరజన్మతి । ఉవాచ తన్వీ భర్త్తారముపలభ్యాత్మయోగతః
తర్వాత వెంటనే అతను కాకిగా జన్మించాడు. ఆమె తన శక్తితో తెలుసుకొని, తన భర్తను ఇలా ఉద్దేశించి మాట్లాడింది.
అశేషా భూభృతః పూర్వం వశ్యా యస్మై బలిం దదుః । సత్వం కాకత్వమాపన్నో జాతోఽద్య బలిభుక్ ప్రభో
పూర్వం భూమిని పాలించిన రాజులు నీకు బలులు ఇచ్చేవారు. ఇప్పుడు నువ్వు కాకిగా మారి, వారే నీకు ఆహారంగా మారారు ప్రభూ!
ఏవమేవ చ కాకాత్వే స్మారితః స పురాతనమ్ । తత్యాజ భూపతిః ప్రాణాన్ మయూరత్వమవాప చ
అలాగే కాకిగా ఉన్నప్పుడు ఆమె గుర్తు చేయగా, ఆ భూపతి ప్రాణాలు విడిచాడు. తరువాత అతను నెమలిగా జన్మించాడు.
మయూరత్వం తతః సా వై చకారానుగతిం శుభా । దత్తైః ప్రతిక్షణాం హ్టద్యస్తృప్త తజ్జాతిభోజనేః
తర్వాత ఆమె కూడా శుభురాలై, నెమలిగా అతనితో పాటు జన్మించి, ఆ జాతికి తగిన ఆహారంతో సంతృప్తిగా ఉండేది.
తతస్తు జనకో రాజా వాజిమేధం మహాక్రతుమ్ । చకార తస్యావభృథే స్త్రపయామాస తం తదా
అనంతరం జనకుడు అనే రాజు గొప్ప అశ్వమేధయాగం నిర్వహించాడు. ఆ యాగం ముగిసినప్పుడు, అతడిని పవిత్రుడిని చేశాడు.
సస్త్రౌ స్వయం చ తన్వఙ్గీ స్మారయామాస చాపి తమ్ । యథాసౌ శ్వశ్వృగాలాద్యా యోనీర్జగ్రాహ పార్థివః
అక్కడ, సన్నని అవయవాల కల ఆమె కూడా, ఆ రాజుతో పాటు, అతను కుక్క, నక్క మొదలైన జన్మలు పొందిన విషయాన్ని గుర్తు చేసింది.
స్మృతజన్మక్రమః సోఽథ తత్యాజ స్వ కలేవరమ్ । జజ్ఞ స జనకస్యైవ పుత్రోఽసౌ సుమహాత్మనః
అప్పుడు తన జన్మల క్రమాన్ని గుర్తు చేసుకుని, అతను తన శరీరాన్ని విడిచాడు. ఆ మహాత్ముడైన జనకుని కుమారుడిగా జన్మించాడు.
తతః సా పితరం తన్వీ వివహార్థమచోదయత్ । స చాపి కారయామాస తస్యా రాజా స్వయవరమ్
తర్వాత ఆమె తన తండ్రిని వివాహం గురించి అడిగింది. రాజు ఆమెకు స్వయంవరాన్ని ఏర్పాటు చేశాడు.
స్వయంవరే కృతే సా తం సమ్ప్రాప్తం పతిమాత్మనః । వపరయామాస భూయోఽపి భర్తృ భావేన భామినీ
ఆ స్వయంవరంలో, ఆమె అక్కడికి వచ్చిన అతనిని తన భర్తగా ఎంచుకుంది. మళ్లీ ఆమె భర్తగా సేవచేసింది.