విష్ణుపురాణమ్

బలరాముడు ఒక రోజు విహరిస్తూ ఉండగా, అతనికి మధురమైన మద్యం పరిమళం తగిలింది. ఆ పరిమళాన్ని ఆస్వాదిస్తూ, తన పాత కోరికను తీర్చుకోవాలని తపించిపోయాడు. అంతలో, అతను తన నెత్తిన हलాయుధుడు అయిన బలరాముడు, ఓ మైత్రేయా! ఒక పురాతన కదంబ వృక్షం నుండి మద్యం ప్రవహిస్తున్నదాన్ని చూసి పరమానందాన్ని పొందాడు. ఆ ఆనందంలో, గోపులు, గోపికలతో కలిసి, హర్షంతో మద్యం సేవించాడు. చక్కటి పాటలు పాడుతూ, సంగీతకారులు, గాయకులు ఆ సన్నివేశాన్ని మరింత మధురంగా తీర్చిదిద్దారు. ఆ వేడిలో, ముత్యాల్లాంటి నీటి చినుకులు చుట్టూ మెరిసిపోతుండగా, బలరాముడు "యమునా! రా, నేను స్నానం చేయాలనుకుంటున్నాను" అని తన మనస్సు మత్తులో కోరాడు. అయితే, మత్తులో ఇచ్చిన ఆ ఆజ్ఞను యమునా నది పట్టించుకోలేదు. దీనికి కోపంతో, బలరాముడు తన హలాన్ని తీసుకుని, ఆ నదిని లాగసాగాడు. "నీచురాలా! నీవు రాలేవు కదా! మరి నీ ఇష్టం వచ్చినట్టు పో!" అని మత్తులో ఆమెను ఒడ్డుకు లాగాడు. ఆ ఆకస్మిక బలానికి యమునా నది తన వంకర మార్గాన్ని వదిలి, నేరుగా బలరాముడి వద్దకు ప్రవహించి, ఆ ప్రాంతాన్ని నీటితో నింపింది. ఆ సమయంలో, యమునా నది మానవ రూపంలో ప్రత్యక్షమై, భయంతో పెద్ద పెద్ద కళ్లతో "దయచేయండి, హలాయుధుడా! నన్ను విడిపించండి" అని వేడుకుంది. బలరాముడు, "నా శౌర్యాన్ని, బలాన్ని నిర్లక్ష్యం చేస్తే, నేను నిన్ను నా హలంతో వేల ముక్కలుగా చీల్చేస్తాను" అని హెచ్చరించాడు. భయంతో యమునా మరింత వేడుకుని, ఆ ప్రాంతం జలమయమైన తర్వాత, బలరాముడు ఆమెను విడిచిపెట్టాడు. ఆ తరువాత, బలరాముడి తేజస్సు తిరిగి వచ్చి, అతను అందమైన పద్మమును అలంకారంగా, ఒక చెవి కుండెను ధరించాడు. లక్ష్మీదేవి, వరుణుని ద్వారా పంపిన ఎప్పటికీ మురజాడని పద్మమాల, సముద్రవర్ణపు వస్త్రాలను అతనికి ఇచ్చింది. ఆ పద్మాభరణం, అందమైన చెవి కుండె, నీలవస్త్రాలతో బలరాముడు మరింత ప్రకాశవంతంగా మెరిసిపోయాడు. ఈ విధంగా అలంకరించబడి, బలరాముడు వ్రజలో ఆనందంగా కాలం గడిపాడు. నెల రోజుల తర్వాత, తిరిగి ద్వారక నగరానికి చేరుకున్నాడు. అక్కడ, రైవతుడి కుమార్తె రేవతిని వివాహమాడాడు. ఆమె నుండి నిషథుడు, ఉల్ముకుడు జన్మించారు. అప్పటికి, విదర్భ దేశంలో కుండిన నగరాన్ని భీష్మకుడు పాలించేవాడు. అతనికి రుక్మీ అనే కుమారుడు, రుక్మిణి అనే కుమార్తె ఉండేవారు. రుక్మిణి హృదయంలో కృష్ణుని కోరుకుంది; అదే విధంగా కృష్ణుడు కూడా ఆమెను కోరుకున్నాడు. కానీ, రుక్మీ ద్వేషంతో, ఆమెను కృష్ణునికి ఇవ్వలేదు. బదులుగా, భీష్మకుడు రుక్మీతో కలిసి, జరాసంధుని సూచన మేరకు, రుక్మిణిని శిశుపాలునికి పెళ్లిచేసేందుకు నిర్ణయించుకున్నారు. ఆ వివాహానికి జరాసంధుడు నేతృత్వంలో అనేక రాజులు, శిశుపాలునికి అనుకూలంగా, కుండిన నగరానికి వచ్చారు. కృష్ణుడు, బలరాముడు, అనేక యాదవులతో కలిసి, ఆ పెళ్లిని చూడటానికి అక్కడికి వచ్చారు. ఆ వైభవమైన వివాహంలో, హరి (కృష్ణుడు) రుక్మిణిని అపహరించాడు. అప్పుడే బలరాముడు, ఇతర బంధువులు ఎదురుతిరుగటానికి సిద్ధమయ్యారు. ఆ సమయంలో, పౌండ్రకుడు, దంతవక్రుడు, విదూరథుడు, శిశుపాలుడు, జరాసంధుడు, శాల్వుడు, ఇతర రాజులు కూడి, హరిని సంహరించేందుకు గొప్ప యుద్ధానికి సిద్ధమయ్యారు. కానీ వారు ఓడిపోయి, బలరాముడితో, ప్రముఖ యాదవులతో కలిసి నిలిచారు. రుక్మీ, "నేను కేశవుడిని యుద్ధంలో హత్య చేయకుండా కుండినలోకి ప్రవేశించను" అని ప్రమాణం చేసి, కృష్ణుని సంహరించేందుకు దూసుకెళ్లాడు. బలరాముని సేనను, ఏనుగులు, గుర్రాలు, కాలాళ్లు, రథాలతో నిండిన ఆ సైన్యాన్ని సంహరించిన తర్వాత కూడా, కృష్ణుడు రుక్మీని సులభంగా ఓడించి నేలమీద పడేశాడు. కృష్ణుడు రుక్మీని సంహరించాలనుకున్నప్పుడు, రుక్మిణి భయంతో వేడుకుంది: "నాకు ఒక్క తమ్ముడు మాత్రమే ఉన్నాడు; దయచేసి ఆయనను హతమార్చవద్దు. భగవంతుడా! మీ కోపాన్ని నియంత్రించండి." కృష్ణుడు ఆమె మాటలు వినిపించుకుని, రుక్మీని వదిలేశాడు. ఆ తర్వాత రుక్మీ భోజకట్ట అనే పట్టణంలో నివసించసాగాడు. ఈ విధంగా రుక్మీని పూర్తిగా ఓడించిన అనంతరం, మధుసూదనుడు రాక్షసవివాహ పద్ధతిలో రుక్మిణిని వివాహమాడాడు. ఆమె నుంచి ప్రద్యుమ్నుడు జన్మించాడు. అతను మన్మథుడి అంషంగా, గొప్ప పరాక్రమంతో ప్రసిద్ధి చెందాడు. అయితే, శంబరుడు ప్రద్యుమ్నుని అపహరించాడు. ఓ మునీశ్వరా! ప్రద్యుమ్నుడు శంబరచేత ఎలా అపహరించబడ్డాడు? అతను శంబరుని ఎలా సంహరించాడు? అని ప్రశ్నించగా, పరాశరుడు ఇలా వివరించాడు: ప్రద్యుమ్నుడు జన్మించిన ఆరవ రోజునే, కాలశంబరుడు అతన్ని తల్లి ఒడిలోంచి అపహరించాడు. "ఈ బాలుడిని నేను హతమార్చాలి" అని భావించి, అతన్ని ఉగ్రమైన ఉప్పు సముద్రంలో, భయంకరమైన జలచరాల నివాస ప్రాంతంలో, భయానకమైన అలలు ముడిపడే చోట పడేశాడు. అక్కడ, ఒక పెద్ద చేప ఆ బాలుణ్ణి మింగేసింది. కానీ ఆ చేప కడుపులో, జ్వాలలు మండుతున్నా కూడా, ప్రద్యుమ్నుడు మరణించలేదు. ఆ చేపను మత్స్యకారులు పట్టుకుని, ఇతర చేపలతో కలిసి, శంబరాసురుని ఇంటికి తీసుకువచ్చారు. ఆ ఇంట్లో మాయావతి అనే స్త్రీ ఉండేది. ఆమె అన్ని వంటగదుల అధిపతిగా, నిష్కళంకురాలిగా, వంటలను పర్యవేక్షించేది. ఆ చేప కడుపు చీల్చినప్పుడు, ఆమె ఒక అద్భుతమైన అందమైన బాలుణ్ణి చూసింది. అతను గతంలో దహించబడిన మన్మథుని మొదటి మొగ్గలా కనిపించాడు. ఆమె ఆశ్చర్యంతో, "ఇతడు ఎవరు? ఈ చేప కడుపులోకి ఎలా వచ్చాడు?" అని తలచింది. అదే సమయంలో, నారదుడు ఆమెను ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు: "ఇతడు కృష్ణుని కుమారుడు. శంబరుడు అతన్ని అపహరించాడు. సముద్రంలో పడేసి, చేప మింగిన తర్వాత, ఇప్పుడు నీ సంరక్షణలోకి వచ్చాడు. ఓ సుందరీ! ధైర్యంగా ఈ బాలుణ్ణి కాపాడు" అని ఆశీర్వదించాడు. ఇలా, ప్రద్యుమ్నుని అపూర్వమైన ప్రయాణం మాయావతీ సంరక్షణలో కొనసాగింది.