க்ரு'ஷ்ணஸ்தாநுத்ஸுகாந் த்ரு'ஷ்ட்வா கோபாநுத்ஸவலாலஸாந் । கௌதூஹலாதிதம் வாக்யம் ப்ராஹ வ்ரு'த்தாந் மஹாமதிஃ ।। ௫-௧௦-
கிருஷ்ணன், விழாவுக்காக ஆவலுடன் மகிழும் கோபர்களைப் பார்த்து, புத்திசாலியானவர், ஆர்வத்துடன் மூதாட்டிகளிடம் இவ்வாறு கேட்டார்.
கோऽயம் ஶக்ரமஹோ நாம யேந வோ ஹர்ஷ ஆகதஃ । ப்ராஹ தம் நந்தகோபஶ்வ ப்ரு'ச்சந்தமதிஸாதரம் ।। ௫-௧௦-
"இந்திரன் என்ற பெயரால் நீங்கள் இவ்வளவு மகிழ்ச்சி அடைந்தது யார்?" என்று கிருஷ்ணன், பெரும் மரியாதையுடன் நந்தகோபரிடம் கேட்டான்.
மேகாநாம் பயஸாம் சேஶோ தேவராஜஃ ஶதக்ரதுஃ । தேந ஸஞ்சோதிதா மேகா வர்ஷந்த்யம்புமயம் ரஸம் ।। ௫-௧௦-
நந்தன் பதிலளித்தான்: "மேகங்களுக்கும் நீருக்கும் அதிபதியான தேவராஜா இந்திரன், மேகங்களை உந்தி, மழையாக நீர் பொழிய செய்கிறான்."
தத்வ்ரு'ஷ்டிஜநிதம் ஶஸ்யம் வயமந்யே ச தேஹிநஃ । வர்த்தயாமோபயுஞ்ஜாநாஸ்தர்பயாமஶ்வ தேவதாஃ ।। ௫-௧௦-
"அந்த மழையால் பயிர்கள் விளைகின்றன; நாம் மற்ற உயிர்களோடு அவற்றை வாழ்வுக்கும், தேவதைகளுக்கு அர்ப்பணிக்கவும் பயன்படுத்துகிறோம்."
க்ஷீரவத்ய இமா காவோ வத்ஸவத்யஶ்வ நிர்வ்ரு'தாஃ । தேந ஸம்வர்த்திதைஃ ஶஸ்யைஃ புஷ்டாஸ்துஷ்டா பவந்தி வை ।। ௫-௧௦-
"இவை பசுக்கள், பால் நிறைந்தும், கன்றுகளுடன் மகிழ்ச்சியுடன் இருக்கின்றன; அந்த மழையால் வளர்ந்த பயிர்கள் அவற்றை ஊட்டும், அவை பலமாகவும் திருப்தியாகவும் ஆகின்றன."
நாஸஸ்யா நாத்ரு'ணா பூமிர்ந புபுக்ஷார்த்திதோ ஜநஃ । த்ரு'ஶ்யதே யத்ர த்ரு'ஶ்யந்தே வ்ரு'ஷ்டிமந்தோ பலாஹகாஃ ।। ௫-௧௦-
"மழை கொண்ட மேகங்கள் எங்கு இருக்கின்றனவோ, அங்கு உணவு குறைவு இல்லை, புல் பற்றாக்குறை இல்லை, யாரும் பசிப்பாட்டால் வாடுவதில்லை."
பௌமமேதத் பயோ துக்தம் கோபிஃ ஸூர்ய்யஸ்ய வாரிதஃ । பர்ஜ்ஜந்யஃ ஸர்வ்வலோகஸ்ய பவாய புவி வர்ஷதி ।। ௫-௧௦-
"இந்த பூமி பசுக்களால் பால் கறக்கப்படுகிறது; மேகங்கள் சூரியனின் நீராகும்; பர்ஜன்யன் எல்லா உயிர்களுக்கும் நன்மைக்காக மழை பொழிகிறான்."
தஸ்மாத் ப்ராவ்ரு'ஷி ராஜாநஃ ஸர்வ்வே ஶக்ர முதா யுதாஃ । மகைஃ ஸுரேஶமர்ச்சந்தி வயமந்யே ச மாநவாஃ ।। ௫-௧௦-
"அதனால், மழைக்காலத்தில் எல்லா அரசர்களும் மகிழ்ச்சியுடன் இந்திரனை யாகங்களால் வழிபடுகிறார்கள்; நாங்களும் மற்ற மனிதர்களும் அப்படியே செய்கிறோம்."
நந்தகோபஸ்ய வசநம் ஶ்ருத்வேத்தம் ஶக்ரபூஜநே । கோபாய த்ரிதஶேந்த்ரஸ்ய ப்ராஹ தாமோதரஸ்ததா ।। ௫-௧௦-
நந்தகோபரின் இந்திர வழிபாடு பற்றிய வார்த்தைகளை கேட்டதும், தாமோதரன் அப்போது பேசினார்; அது தேவர்களின் தலைவனுக்கு கோபத்தை உண்டாக்கியது.
ந வயம் க்ரு'ஷிகர்த்தாரோ வாணிஜ்யஜீவநோ ந ச । காவோऽஸ்மத்தைவதம் தாத! வயம் வநசரா யதஃ ।। ௫-௧௦-
"நாம் விவசாயிகளும் அல்ல, வணிகர்களும் அல்ல; அப்பா, பசுக்கள் தான் எங்கள் தெய்வம்; ஏனெனில் நாம் காடுகளில் வாழ்கிறோம்."
ஆந்வீக்ஷிகீ த்ரயீ வார்த்தா தண்டநீதிஸ்ததாபரா । வித்யாசதுஷ்டயம் த்வேதத் வார்த்தாமத்ர ஶ்ரு'ணுஷ்வ மே ।। ௫-௧௦-
"ஆராய்ச்சி, மூன்று வேதங்கள், வணிகம், ஆட்சி—இவை நான்கு கல்விப் பிரிவுகள்; இப்போது வணிகம் பற்றி என்னிடம் கேளுங்கள்."
க்ரு'ஷிர்வணிஜ்யா தத்வச்ச த்ரு'தீயம் பஶுபாலநம் । வித்யா ஹ்யேகா மஹாபாக! வார்த்தா வ்ரு'த்தித்ரயாஶ்ரயா ।। ௫-௧௦-
"விவசாயம், வணிகம், மூன்றாவது பசுக்களை பாதுகாப்பது—இவை மூன்று வாழ்வாதாரங்கள்; அதில் வணிகம், இந்த மூன்றையும் சார்ந்த ஒரு கல்விப் பிரிவு."
கர்ஷகாணாம் க்ரு'ஷிர்வ்ரு'த்திஃ பணயம் விபணிஜீவிநாம் । அஸ்மாகம் காஃ பரா வ்ரு'த்திர்வார்த்தாபேதைரியம் த்ரிபிஃ ।। ௫-௧௦-
"விவசாயம் விவசாயிகளின் வாழ்வாதாரம், வணிகம் வணிகர்களுக்கானது; எங்களுக்கு பசுக்கள் தான் முதன்மை வாழ்வாதாரம்; இவ்வாறு வணிகம் மூன்று வகைப்படும்."
வித்யயா யோ யயா யுக்தஸ்தஸ்ய ஸ தைவதம் மஹத் । ஸைவ பூஜ்யார்ச்சநீயா ச ஸைவ தஸ்யோபகாரிகா ।। ௫-௧௦-
"யார் எந்த கல்வியில் ஈடுபடுகிறாரோ, அதுவே அவருக்கு உயர்ந்த தெய்வம்; அதையே வழிபட வேண்டும், மதிக்க வேண்டும்; அது அவருக்கு உண்மையான ஆதரவாகும்."
யோ யஸ்ய பலமஶ்நந் வை பூஜயத்யபரம் நரஃ । இஹ ச ப்ரேத்ய சைவாஸௌ ந ததாப்நோதி ஶோபநம் ।। ௫-௧௦-
யார் மற்றவருடைய பொருளை எடுத்துப் பூஜை செய்து, அதைப் பலனாக ஆசைப்படுகிறாரோ, அவர் இவ்வுலகிலும் மறுபிறப்பிலும் அந்த நல்ல பலனை அடைவதில்லை.
க்ரு'ஷ்யாந்தா ப்ரதிதா ஸீமா ஸீமாந்தஞ்ச புநர்வநம் । வநாந்தா கிரயஃ ஸர்வ்வே தே சாஸ்மாகம் பரா கதிஃ ।। ௫-௧௦-
வயல்களின் எல்லை, அதன் பின்வரும் காடு, அந்தக் காட்டுக்கு அப்பால் உள்ள மலைகள் — இவை எல்லாம் நமக்கு இறுதி அடைவிடம்.
ந த்வாரபந்தாவரணா ந க்ரு'ஹக்ஷேத்ரிணஸ்ததா । ஸுகிநஸ்த்வகிலே லோகே யதா வை சக்ரசாரிணஃ ।। ௫-௧௦-
இங்கு வாசல், சுவர், வீடு, நிலம் என எதுவும் இல்லை; இந்த உலகில் சக்கரத்தைத் தொடர்ந்து சஞ்சரிப்பவர்கள் போல் மகிழ்ச்சியுடன் இருப்பது யாருக்கும் இல்லை.
ஶ்ரூயந்தே கிரயஶ்சைவ வநோऽஸ்மிந் காமரூபிணஃ । தத்தத்ரூபம் ஸமாஸ்தாய ரமந்தே ஸ்வேஷு ஸாநுஷு ।। ௫-௧௦-
இந்த மலைகளிலும் காடுகளிலும், விரும்பிய உருவம் எடுக்கும் உயிர்கள் இருப்பதாகக் கேள்விப்பட்டோம்; அவர்கள் தங்களுக்குத் தேவையான உருவம் எடுத்து, தங்கள் மலைச்சரிவுகளில் மகிழ்வுடன் வாழ்கிறார்கள்.
யதா சைதே ப்ரபாத்யந்தே தேஷாம் யே காநநௌகஸஃ । ததா ஸிம்ஹாதிரூபைஸ்தாந் காதயந்தி மஹீதராஃ ।। ௫-௧௦-
அந்த உயிர்கள் விரட்டப்பட்டால், காட்டில் வாழ்பவர்கள், மலைகள் சிங்கம் போன்ற உருவம் எடுத்து அவர்களை அழிக்கின்றன.
கிரியஜ்ஞஸ்த்வயம் தஸ்மாத் கோயஜ்ஞஶ்ச ப்ரவர்த்த்யதாம் । கிமஸ்மாகம் மஹேந்த்ரேண காவஃ ஶைலாஶ்வ தேவதாஃ ।। ௫-௧௦-
ஆகையால், மலையை அர்ச்சிக்கும் யாகமும், பசுக்களை அர்ப்பணிக்கும் யாகமும் நடத்தப்படட்டும்; நமக்கு இந்திரனுடன் என்ன வேலை? பசுக்கள், மலைகள், குதிரைகள், தேவதைகள் எல்லாம் நமக்கே சொந்தம்.
மந்த்ரயஜ்ஞபரா விப்ராஃ ஸீதாயஜ்ஞாஶ்வ கர்ஷகாஃ । கிரி-கோயஜ்ஞஶீலாஶ்வ வயமத்ரிவநாஶ்ரயாஃ ।। ௫-௧௦-
பிராமணர்கள் மந்திர யாகத்தில் ஈடுபடுவார்கள், விவசாயிகள் நிலத்தை உழுதலை வழிபடுவார்கள்; நாங்கள் மலை, பசு யாகங்களில் ஈடுபட்டு, காடு மலைகளில் வாழ்கிறோம்.
தஸ்மாத் கோவர்த்தநஃ ஶைலோ பவத்பிர்விவிதார்ஹணைஃ । அர்ச்ச்யதாம் பூஜ்யதாம் மேத்யாந் பஶூந் ஹத்வா விதாநதஃ ।। ௫-௧௦-
ஆகையால், உங்கள் எல்லோரும் கோவர்த்தன மலைக்கு பலவகை அர்ப்பணிப்புகளால் பூஜை செய்யுங்கள்; விதிப்படி பலிகளையும் அர்ப்பணியுங்கள்.
ஸர்வ்வகோஷஸ்ய ஸந்தோஹோ க்ரு'ஹ்யதாம் மா விசார்ய்யதாம் । போஜ்யந்தாம் தேந வை விப்ராஸ்ததா யே சாபிவாஞ்சகாஃ ।। ௫-௧௦-
கிராமத்தில் உள்ள எல்லா பொருள்களும் ஒன்றாகச் சேர்க்கப்படட்டும்; யாரும் தயங்க வேண்டாம். பிராமணர்களும், ஆசைப்படும் மற்றவர்களும் அதை உண்டு மகிழட்டும்.
தத்ரார்சிதே க்ரு'தே ஹோமே போஜிதேஷு த்விஜாதிஷு । ஶரத்புஷ்பக்ரு'தாபீஃட²ாஃ பரிகச்சந்து கோகணாஃ ।। ௫-௧௦-
அங்கு பூஜை முடிந்து, ஹோமம் செய்யப்பட்டு, பிராமணர்கள் உணவு உண்ட பிறகு, பசுக்கள் சரத்கால மலரால் அலங்கரிக்கப்பட்டு சுதந்திரமாகச் சஞ்சரிக்கட்டும்.
ஏதந்மம மதம் கோபாஃ ஸம்ப்ரீத்யா க்ரியதே யதி । ததஃ க்ரு'தா பவேத் ப்ரீதிர்கவாமத்ரேஸ்ததா மம ।। ௫-௧௦-
என் கருத்தை நீங்கள் மகிழ்ச்சியுடன் செய்து முடித்தால், பசுக்களுக்கு, மலைக்கும், எனக்கும் திருப்தி கிடைக்கும்.
இதி தஸ்ய வசஃ ஶ்ருத்வா நந்தாத்யாஸ்தே வ்ரஜௌகஸஃ । ப்ரீத்யுத்புல்லமுகா விப்ர! ஸாது ஸாத்வித்யதாப்ருவந் ।। ௫-௧௦-
இவ்வாறு அவர் சொன்னதை கேட்ட நந்தன் மற்றும் பிறவர்கள், மகிழ்ச்சியில் முகம் மலர்ந்து, 'அருமை, அருமை!' என்று கூறினார்கள்.
ஶோபநம் தே மதம் வத்ஸ! யதேதத்பவதோதிதம் । தத் கரிஷ்யாமஹே ஸர்வ்வம் கிரியஜ்ஞஃ ப்ரவர்த்த்யதாம் ।। ௫-௧௦-
உன் கருத்து மிகச் சிறந்தது, குழந்தையே! நீ சொன்னபடி நாங்கள் எல்லாம் செய்வோம்; மலை யாகம் நடத்தப்படட்டும்.
ததா ச க்ரு'தவந்தஸ்தே கிரியஜ்ஞம் வ்ரஜௌகஸஃ । ததி-பாயஸ-மாம்ஸாத்யைர்ததுஃ ஶைலபலிம் ததஃ ।। ௫-௧௦-
அப்படி, வ்ரஜவாசிகள் மலை யாகத்தை நடத்தினர்; தயிர், பாயசம், இறைச்சி மற்றும் பலவகை உணவுகளை மலைக்கு அர்ப்பணித்தார்கள்.
த்விஜாம்ஶ்ச போஜயாமாஸுஃ ஶதஶோऽத ஸஹஸ்ரஶஃ । அந்யாநப்யாகதாநித்தம் க்ரு'ஷ்ணேநோக்தம் யதா புரா ।। ௫-௧௦-
அவர்கள் நூற்றுக்கணக்கிலும் ஆயிரக்கணக்கிலும் பிராமணர்களையும், வந்திருந்த மற்றவர்களையும், கிருஷ்ணன் முன்பு சொன்னபடி உணவு வழங்கினார்கள்.
காவஃ ஶைலம் ததஶ்சக்ருரர்சிதாஸ்தாஃ ப்ரதக்ஷிணம் । ரு'ஷபாஶ்சாபி நர்த்தந்தஃ ஸதோயா ஜலதா இவ ।। ௫-௧௦-
பின்னர், பூஜிக்கப்பட்ட பசுக்கள் மலைக்கு சுழன்று வந்தன; காளைகள், மேகங்கள் முழங்கும் போல், உருமாறின.