अग्रिष्वात्ता बहिर्षदोऽनग्रयः साग्नयश्व ये । तेभेयः स्वधा सुते जज्ञ मैनां वैधारिणीं तथा
ते उबे ब्रह्मवादिन्यौ योगिन्यौ चाप्युभे द्रिज । उत्तमज्ञानसम्पन्ने सर्व्वैः समुदितैर्गुणौः
इत्येषा दक्षकन्यानां कथितापत्यसन्ततिः । श्वद्धावान् संस्मरन्नेताम् अनपत्यो न जायते
श्रीपराशर उवाच प्रियव्रतोत्तानपादौ मनोः स्वायंभुवस्य तु । द्वौ पुत्रौ तु महावीर्यौ धर्मज्ञौ कथितौ तव ॥ १,११.
तयोरुत्तानपादस्य सुरुच्यामुत्तमः सुतः । अभीष्टायामभूद्ब्रह्यन्पितुरत्यन्तवल्लभः ॥ १,११.
सुनीतिर्नाम या राज्ञस्तस्यासीन्महिषी द्विज । स नाति प्रीतिमांस्तस्यामभूद्यस्या ध्रुवः सुतः ॥ १,११.
राजासनस्थितस्याङ्कं पितुर्भ्रतरमाश्रितम् । दृष्ट्वोत्तमं ध्रुव श्चक्रे तमारोढुं मनोरथम् ॥ १,११.
प्रत्यक्षं भूपतिस्तस्याः सुरुच्या नाभ्यनन्दत । प्रणयेनागतं पुत्रमुत्संगारोहणोत्सुकम् ॥ १,११.
सपत्नी तनयं दृष्ट्वा तमङ्कारोहणोत्सुकम् । स्वपुत्रं च तथारूढं सुरुचिर्वाक्यमब्रवीत् ॥ १,११.
क्रियते किं वृथा वत्स महानेष मनोरथः । अन्यस्त्रीगर्भजातेन ह्यसंभूय ममोदरे ॥ १,११.
उत्तमोत्तममप्राप्यमविवेको हि वाञ्छसि । सत्यं सुतस्त्वमप्यस्य किं तु न त्वं मया धृतः ॥ १,११.
एतद्राजासनं सर्व भूभृत्संश्रयकेतनम् । योग्यं ममैव पुत्रस्य किमात्मा क्लिश्यतेत्वया ॥ १,११.
उच्चैर्मनोरथस्तेयं मत्पुत्रस्येव किं वृथा । सुनीत्यामात्मनो जन्म किं त्वया नावगम्यते ॥ १,११.
श्रीपराशर वाच उत्सृज्य पितरं बालस्तच्छ्रुत्वा मातृभाषितम् । जगाम कुपितो मातुर्निजाया द्विजमन्दिरम् ॥ १,११.
तं दृष्ट्वा कुपितं पुत्रमीषत्प्रस्फुरिताधरम् । सुनीतिरङ्कमारोप्य मैत्रेयेदमभाषत ॥ १,११.
वत्स कः कोपहेतुस्ते कश्च त्वां नाभि नन्दति । कोवजानाति पितरं वत्स यस्तेपराध्यति ॥ १,११.
श्रीपराशर वाच इत्युक्तः सकलं मात्रे कथयामास तद्यथा । सुरुचिः प्राह भूपालप्रत्यक्षमतगर्विता ॥ १,११.
विनिश्वस्येति कथिते तस्मिन्पुत्रेण दुर्मनाः । श्वसक्षामेक्षणा दीना सुनीतिर्वाक्यमब्रवीत् ॥ १,११.
सुनीतिरुवाच सुरुचिः सत्यमाहेदं मन्दभाग्योसिःपुत्रक । न हि पुण्यवतां वत्स सपत्नैरेव मुच्यते ॥ १,११.
नोद्वेगस्तात कर्तव्यः कृतं यद्भवता पुरा । तत्कोपहर्तु शक्नोति दातुं कश्चाकृतं त्वया ॥ १,११.
तत्त्वया नात्र कर्तव्यं दुःखं तद्वाक्यसम्भवम् ॥ १,११.
राजासनं राजच्छत्रं वराश्चावरवारणाः । यस्य पुण्यानि तस्यैते मत्वैतच्छांम्य पुत्रक ॥ १,११.
अन्यजन्मकृतैः पुण्यैः सुरुच्या सुरुचिर्नृपः । भार्येति प्रोच्यते चान्यां मद्विधा पुण्यवर्जिता ॥ १,११.
पुण्योपचयसंपन्नस्तस्याः पुत्रस्तथोत्तमः । मम पुत्रस्तथा जातः स्वल्पपुण्यो ध्रुवो भवान् ॥ १,११.
तथापि दुःखं न भवान् कर्तुमर्हसि पुत्रक । यस्य यावत्स तेनैव स्वेन तुष्यति मानवः ॥ १,११.
यदि ते दुःखमत्यर्थं सुरुच्या वचसाभवत् । तत्पुण्योपचये यत्नं कुरु सर्वफलप्रदे ॥ १,११.
सुशीलो भव धर्मात्मा मैत्रः प्राणिहिते रतः । निम्नं यथापः प्रवणाः पात्रमायान्ति सम्पदः ॥ १,११.
ध्रुव उवाच अम्ब यत्त्वमिदं प्रात्थ प्रशमाय वचो मम । नैतद्दुर्वाचसा भिन्ने हृदये मम तिष्ठति ॥ १,११.
सोऽहं तथा यतिष्यामि यथा सर्वोत्तमोत्तमम् । स्थानं प्राप्स्याम्यशोषाणां जगतामभि पूजितम् ॥ १,११.
सुरुचिर्दयिता राज्ञस्तस्या जातोस्मि नोदरात् । प्रभावं पश्य मेंब त्वं वृद्धस्यापि तवोदरे ॥ १,११.