ज्योत्स्ना लक्ष्मीः प्रदीपोऽसौ सर्वः सर्वेश्वरो हरिः । लताभूता जगन्माता श्रीर्विष्णुर्द्रुमसंज्ञितः ॥ १,८.
विभावरी श्रीर्दिवसो देवचक्रगदाधरः । वरप्रदो वरो विष्णुर्वधूः पद्मवनाल या ॥ १,८.
नदस्वरूपी भगवाञ्छ्रीर्नदीरूपसंस्थिता । ध्वजश्च पुण्डरीकाक्षः पताका कमलालया ॥ १,८.
तृष्णा लक्ष्मीर्जगन्नाथो लोभो नारायणः परः । रती रागश्च मैत्रेय लक्ष्मीर्गोविन्द एव च ॥ १,८.
किं चातिबहुनोक्तेन संक्षेपेणेदमुच्यते ॥ १,८.
देवतिर्यङ्मनुष्यादौ पुन्नामा भगवान्हरिः । स्त्रीनाम्नी श्रीश्च विज्ञेया नानयोर्विद्यते परम् ॥ १,८.
पराशर उवाच । इदञ्च श्वृण मैत्रेय यत् पृष्टोऽहमिह त्वया । श्रीसम्बद्ध मया ह्म तच्छ्र तमासीनूमरीचितः
दुर्व्वासाः शङ्करस्यांशश्चचार पृथिवीमिमाम् । स ददर्श स्त्रजं दिव्यामषिर्विद्याधरीकरे
सन्तानाकानामखिलं यस्या गन्धेन वासितम् । अतिसेव्यमभूद् ब्रह्मनू तदूवनं वनचारिणाम्
उन्मत्तव्रतधृगू विप्रस्तां दृष्ट्वा शोभनां स्त्रजम् तां ययाचे वरारोहां विद्याधरवधूं ततः
याचिता तेन तन्वङ्गी मालां विद्याधराङ्गना । ददौ तस्मै विशालाक्षी सादरं प्रणिपत्य च
तामादायात्मनो मूर्ध्रि स्त्रजमुन्मत्तरूपधृक् । कृत्वा स विप्रो मैत्रय परिबभ्राम मेदिनीम्
स ददर्श समायान्तमुन्मत्तैरावतस्थितम् । त्रैलोक्याधिपतिं देवं सह देवैः शचीपतिम्
तामात्मनः स शिरसः स्त्रजमुन्मत्तषटूपदाम् । आदायामरराजाय चिक्षेपोन्मत्तवन्मुनिः
गृहीत्वामराराजेन स्त्रगैरावतमूर्द्धनि । न्यस्ता रराज कैलासशिखरे जाह्नवी यथा
मदान्धकारिताक्षोऽसौ गन्धाकृष्टेन वारणाः । करेणाघ्राय चिक्षेप तां स्रजं धरणीतले
ततश्चुक्रोध भगवातन् दुर्वासा मुनिसत्तमः । मैत्रेय देवराजं तं क्रु द्धश्चैतदुवाच ह
दुर्वासा उवाच । ऐश्वर्यमत्त दुष्टात्मन्नतिस्तब्धोऽसि वासव । श्वियो धाम स्रजं यस्त्वं मद्दत्तां नाभिनन्दसि
प्रसाद इति नोक्तं ते प्रणिपातपुरः सरम् । हर्षोतूफुल्लकापोलेन न चापि शिरसा धृता
मया दत्तामिमां मालां यस्मान्न बहु मन्यसे । त्रैलोक्यश्रीरतो मूढ़ विनाशमुपयास्यति
मां मन्यतेऽन्यैः सदृशं न्यूनं शक्र भवान् द्रिजैः । अतोऽवमानमस्माकं मानिना भवता कृतम्
मद्दत्ता भवता यस्मात् क्षिप्ता माला महीतले । तस्मात् प्रनष्टलक्ष्मीकं त्रैलोक्यं ते भवतिष्यति
यस्य सञ्जातकोपस्य भयमेति चराचरम् । तं त्वं मामतिगर्वेणा देवराजावमन्यसे
महेन्द्रो वारणस्कन्धादवतीर्य्य त्वरान्वितः । प्रसादयामास तदा दुर्वाससमकल्मषम्
प्रसाद्यामानः स तदा प्रणिपातपुरः सरम् । प्रत्युवाच सहस्राक्षं दुर्व्वासा मुनिसत्तमः
नाहं कृपालुह्टदयो न च मां भजते क्षमा । अन्ये ते मुनयः शक्र दुर्व्वाससमवेहि माम्
गौतमादिबिरन्यस्त्वं गर्व्वमापादितो मुधा । अक्षान्तिसारसर्वस्वं दुर्वाससमवेहि माम्
वसिष्ठाद्यदैयासारैः स्तोत्रं कुर्व्वद्भिरुज्वकैः । गर्व्व गतोऽसि येनैवं मामप्यद्यावमन्यसे
ज्वलज्जटाकलापस्य भृकुटीकुटिलं मुखम । निरीक्ष्य कस्त्रिभुवने मम यो न गतो भयम्
नाहं क्षमिष्ये बहुना किमुक्तन शतक्रतो । विड़म्बनामिमां भूयः करोष्यनुनयात्मिकाम्