उवाच चैनं राजानमस्मत्प्रीत्या महाराजाय सर्व एव गंधर्वा वरदास्संवृत्ताः व्रियतां च वर इति
विजितसकलारातिरविहतेंद्रि यसामर्थ्यो बंधुमानमितबलकोशोऽस्मि नान्यदस्माकमुर्वशीसालोक्यात्प्राप्तव्यमस्तितदहमनया सहोर्वश्या कालं नेतुमभिलषामीत्युक्ते गंधर्वा राज्ञेऽग्निस्थालीं ददुः
ऊचुश्चैनमग्निमाम्नायानुसारी भूत्वा त्रिधा कृत्वोर्वशी सलोकतामनोरथमुद्दिश्य सम्यग्यजेथाः ततोऽवश्यमभिलषितमवाप्स्यतीत्युक्तस्तामग्निस्थालीमादाय जगाम
अंतरटव्यामचिंतयत् अहो मेऽतीव मूढता किमहमकरवम्
वह्निस्थाली मयैषानीता नोर्वशीति
अथैनामटव्यामेवाग्निस्थालीं तत्याज स्वपुरं च जगाम
व्यतीतेऽर्द्धरात्रे विनिद्रश्चाचिंतयत्
ममोर्वशीसालोक्यप्राप्त्यर्थमग्निस्थाली गंधर्वैर्दत्ता सा च मयाटव्यां परित्यक्ता
तदहं तत्र तदाहरणाय यास्यामीत्युत्थाय तत्राप्युपगतो नाग्निस्थालीमपश्यत्
शमीगर्भं चाश्वत्थमग्निस्थालीस्थाने दृष्ट्वाऽचिंतयत्
मयात्राग्निस्थाली निक्षिप्ता सा चाश्वत्थश्शमीगर्भोऽभूत्
तदेनमेवाहमग्निरूपमादाय स्वपुरमभिगम्यारणीं कृत्वा तदुत्पन्नाग्नेरुपास्तिं करिष्यामीति
एवमेव स्वपुरमभिगम्यारणिं चकार
तत्प्रमाणं चांगुलैः कुर्वन् गायत्रीमपठत्
पठतश्चाक्षरसंख्यान्येवांगुलान्यरण्यभवत्
तत्राग्निं निर्मथ्याग्नित्रयमाम्नायानुसारी भूत्वा जुहाव
उर्वशीसालोक्यं फलमभिसंधितवान्
तेनैव चाग्निविधिना बहुविधान् यज्ञानिष्ट्वा गांधर्वलोकानवाप्योर्वश्या सहावियोगमवाप
एकोऽग्निरादावभवदेकेन त्वत्र मन्वंतरे त्रेधा प्रवर्तिताः
तस्याप्यायुर्धीमानमावसु-विश्वावसु-शतायुः-श्रुतायुः (अयुतायुः) संज्ञाः षड़भवन् पुत्राः ।। ४-७-
अमावसोर्भीमो नाम पुत्रोऽभवत् । भीमस्य काञ्चनः, काञ्चनात् सुहोत्रः, तस्यापि जह्नः । योऽसौ यज्ञवाटमखिलं गङ्गाम्भसा प्लावितमालोक्य क्रोधसंरक्तनयनो भगन्तं यज्ञपुरुषमात्मनि परमेण समाधिना समारोप्या खिलामेव गङ्गामपिवत् ।। ४-७-
अथैनं देवर्षयः प्रसादयामासुः, दुहितृत्वे दुहितृत्वे चास्य गङ्गामनयन् । जह्नोश्व सुजह्नु र्नाम पुत्रोऽभवत् । तस्याप्यजकः, ततो बलाकाश्वः, तस्मात् कुशः, कुशस्य कुशाश्व-कुशनाभामूर्त्तरयामावसवश्वत्वारः पुत्रा बभूवुः ।। ४-७-
तेषां कुशाश्वः "शक्रतुल्यो मे पुत्रो भवे" दिति तपश्वचार । तञ्चोग्रत पसमवलोक्य मा भवत्वन्योऽ स्मत्तुल्यवीर्य्य" इत्यात्मनैवास्येन्द्रः पुत्रत्वम गच्छत ।। ४-७-
गाधिर्नाम स कौशिकोऽभवत् । गाधिश्व सत्यवतीं नाम कन्यामजनयत् । ताञ्च भार्गव ऋचीको वब्र ।। ४-७-
गाधिरप्यतिरोषणाय अतिवृद्धाय च ब्राह्मणाय दातुमनिच्छन्नेकतः श्यामकर्णानामिन्दुवर्च्चसामनिल रंहसामश्वानां सहस्त्रं कन्याशुल्कमयाचत ।। ४-७-
तेनापि ऋषिणा वरुणसकाशादुपलभ्य अश्वतीर्थो तूपन्नं तादृशाश्वसहस्त्र दत्तम् ।। ४-७-
ततस्तामृतचीकः कन्यामुपयेमे । ऋचीकश्वतस्या श्वरुमपत्यार्थं चकार तथा प्रसादितश्व तन्मात्रे क्षत्रवरपुत्रोतूपत्तये चरुमपरं साधयामास ।। ४-७-
एष चरुर्भवत्या अयमपरस्त्वन्मात्रा सम्यगुपयोज्य इत्युत्तवा वनं जगाम ।। ४-७-
उपयोगकाले च तां माता सत्यवतीमाह,--सर्व्व एवात्मपुत्रमतिगुणं समभिलषति, नात्म-जायाभ्रातृ गुणोष्वतीवादृतो भवतीत्यतोऽर्हसि मम त्वमात्मीयञ्चरु दातुं मदीयञ्चरुमात्मनोपयोक्तुम् ।। ४-७-
मतूपुत्रेणा हि सकलभूमणडलपरिपालनं कार्य्यम् ।। ४-७-