द्वापरे प्रथमे व्यस्तस्स्वयं वेदः स्वयंभुवा । द्वितीये द्वापरे चैव वेदव्यासः प्रजापतिः
तृतीये चोशना व्यासश्चतुर्थे च बृहस्पतिः । सविता पंचमे व्यासः षष्ठे मृत्युस्समृतः प्रभुः
सप्तमे च तथैवेंद्रो वसिष्ठश्चाष्टमे स्मृतः । सारस्वतश्च नवमे त्रिधामा दशमे स्मृतः
एकादशो तु त्रिशिखो भरद्वाजस्ततः परः । त्रयोदशो चांतरिक्षो वर्णी चापि चतुर्दशो
त्रय्यारुणः पंचदशो षोडशो तु धनंजयः । क्रतुंजयः सप्तदशो तदूर्ध्वं च जयस्स्मृतः
ततो व्यासो भरद्वाजो भरद्वाजाच्च गौतमः । गौतमादुत्तरो व्यासो हर्य्यात्मा योभिधीयते
अथ हर्य्यात्मनॐते च स्मृतो वाजश्रवा मुनिः । सोमशुष्कायणस्तस्मात्तृणबिंदुरिति स्मृतः
ऋक्षोभूद्भार्गवस्तस्माद्वाल्मीकिर्योभिधीयते । तस्मादस्मत्पिता शक्तिर्व्यासस्तस्मादहं मुने
जातुकर्णोभवन्मत्तः कृष्णद्वैपायनस्ततः । अष्टाविंशतिरित्येते वेदव्यासाः पुरातनाः
एको वेदश्चतुर्द्धा तु तैः कृतो द्वापरादिषु
भविष्ये द्वापरे चापि द्रौ णिर्व्यासो भविष्यति । व्यतीते मम पुत्रेस्मिन् कृष्णद्वैपायने मुने
ध्रुवमेकाक्षरं ब्रह्म ओमित्येव व्यवस्थितम् । बृहत्वाद्बृंहणत्वाच्च तद्ब्रह्येत्यभिधीयते
प्रणवावस्थितं नित्यं भूर्भुवस्स्वरितीर्य्यते । ऋग्यजुस्सामाथर्वाणो यत्तस्मै ब्रह्मणे नमः
जगतः प्रलयोत्पत्त्योर्यत्तत्कारणसंज्ञितम् । महतः परमं गुह्यं तस्मै सुब्रह्मणे नमः
अगाधापारमक्षय्यं जगत्संमोहनालयम् । स्वप्रकाशप्रवृत्तिभ्यां पुरुषार्थप्रयोजनम्
संख्यज्ञानवतां निष्ठा गतिश्शमदमात्मनाम् । यत्तदव्यक्तममृतं प्रवृत्तिर्ब्रह्म शाश्वतम्
प्रधानमात्मयोनिश्च गुहासंस्थं च शब्द्यते । अविभागं तथा शुक्रमक्षयं बहुधात्मकम्
परमब्रह्मणे तस्मै नित्यमेव नमोनमः । यद्रू पं वासुदेवस्य परमात्मस्वरूपिणः
एतद्ब्रह्म त्रिधा भेदमभेदमपि स प्रभुः । सर्वभेदेष्वभेदोसौ भिद्यते भिन्नबुद्धिभिः
स ऋङ्मयस्साममयः सर्वात्मा स यजुर्मयः । ऋग्यजुस्सामसारात्मा स एवात्मा शरीरिणाम्
स भिद्यते वेदमयस्स्ववेदं करोति भेदैर्बहुभिस्सशाखम् । शाखाप्रणेता स समस्तशाखाज्ञानस्वरूपो भगवानसंगः
पराशर उवाच । आद्यो वेदश्चतुष्पादः शतसाहस्त्रसम्मितः । ततो दशगुणः कृत्स्नो यज्ञोऽयं सर्वसामधुक्
ततोऽत्र मत्सुतो व्यासो ह्मष्टाविंशतिमेऽन्तरे । वदमेकं चतुष्पादं चतुर्धा व्यभजत् प्रबुः
यथा तु तेन वै व्यस्ता वेदव्यासेन धीमता । वेदास्तथ समस्तैस्तेर्व्यस्ता व्यासैस्तथा मया
तदनेनैव वेदानां शाखाभेदान् द्रिजोत्तम । चतुर्युगेष्वारचितान् समस्तेष्वववधारय
कृष्णदू पायनं व्यासं विद्धि नारायणं प्रबुम् । कोऽन्यो हि भुवि मैत्रेय ! महाभारतकृदू भवेत्
तेन व्यस्ता यथा वेदा मत्पुत्रेण महात्मना । द्रापरे ह्मत्र मैत्रेय! तस्मिन् श्वृणु यथार्थतः
ब्रह्मणा चोदितो व्यासो वेदान् व्यस्तुं प्रचक्रमे । अथ शिष्यान् स जग्राह चतुरो वेदपारगान्
ऋगुवेदश्वावकं पैलं जग्राह स महामुनिः । वैशम्पायननामानं यजूर्वेदस्य चाग्रहीत्
जैमिनि सामवेदस्य तथैवाथर्ववेदवित् । सुमन्तुस्तस्य शिष्योऽबूदू वेदव्यासस्य धीमतः