उन्मूलानथ तान्वृक्षान्कृत्वा वायुरशोषयत् । तानग्निरदहद्घोरस्तत्राभूद्द्रुमसंक्षयः ॥ १,१५.
द्रुमक्षयमथो दृष्ट्वा किञ्चिच्छिष्टेषु शाखिषु । उपगम्याब्रवीदेतान्राजा सोमः प्रजापतीन् ॥ १,१५.
कोपं यच्छत राजानः शृणुध्वञ्च वचो मम । सन्धानं वः करिष्यामि सह क्षितिरुहैरहम् ॥ १,१५.
रत्नभूता च कन्येयं वार्क्षेयी वरवर्णिनी । भविष्यज्जानता पूर्वं मया गोभिर्विवर्धिता ॥ १,१५.
मारिषा नाम नाम्नैषा वृक्षाणामिति निर्मिता । भार्या वोऽस्तु महाभागा ध्रुवं वंशविवर्धिनी ॥ १,१५.
युष्माकं तेज सोर्धेन मम चार्धेन तेजसः । अस्यामुत्पत्स्यते विद्वान्दक्षोनाम प्रजापतिः ॥ १,१५.
मम चांशेन संयुक्तो युष्मत्तेजोमयेन वै । तेजसाग्निसमो भूयः प्रजाः संवर्धयिष्यति ॥ १,१५.
कण्डुर्नाम मुनिः पूर्वमासीद्वेदविदां वरः । मुरम्ये गोमतीतीरे म तेपे परमं तपः ॥ १,१५.
तत्क्षोभाय सुरेन्द्रेण प्रम्लोचाख्या वराप्सराः । प्रयुक्ता क्षोभयामास तमृषिं सा शुचिस्मिता ॥ १,१५.
क्षोभितः स तया सार्धं वर्षाणामधिकं शतम् । अतिष्ठन्मन्दरद्रोण्यां विषयासक्तमानसः ॥ १,१५.
तं सा प्राह महाभाग गन्तुमिच्छाम्यहं दिवम् । प्रसादसुमुखो ब्रह्मन्ननुज्ञां दातुमर्हसि ॥ १,१५.
तयैवमुक्तः स मुनिस्तस्यामासक्तमानसः । दिनानि कतिचिद्भद्रे स्थीयतामित्यभाषत ॥ १,१५.
एवमुक्ता ततस्तेन साग्रं वर्षशतं पुनः । बुभुजे विषयांस्तन्वी तेन साकं महात्मना ॥ १,१५.
अनुज्ञां देहि भगवन् व्रजामि त्रिदशालयम् । उक्तस्तथेति स पुनः स्थीयतामित्यभाषत ॥ १,१५.
पुनर्गते वर्षशते साधिक सा शुभानना । यामीत्याह दिवं ब्रह्मन्प्रणयस्मितशोभनम् ॥ १,१५.
उक्तस्तयैवं स मुनिरुपगुह्यायते क्षणाम् । इहास्यतां क्षणं सुभु चिरकालं गमिष्यसि ॥ १,१५.
सा क्रीडमाना सुश्रोणी सह तेनर्षिणा पुनः । शतद्वयं किञ्चिदूनं वर्षणामन्वतिष्ठत ॥ १,१५.
गमनाय महाभाग देवराजनिवेशनम् । प्रोक्तः प्रोक्तस्तया तन्व्या स्थीयतामित्यभाषत ॥ १,१५.
तस्य शापभयाद्भीता दाक्षिण्येन च दक्षिणा । प्रोक्ता प्रणयभङ्गर्तिवेदिनी न जहौ मुनिम् ॥ १,१५.
तया च रमतस्तस्य परमर्षेरहर्निशम् । नवंनवमभूत्प्रम मन्मथाविष्टचेतसः ॥ १,१५.
एकदा तु त्वरायुक्तो निश्चक्रामोटजान्मुनिः । निष्क्रामन्तं च कुत्रेति गम्यते प्राह सा शुभा ॥ १,१५.
इत्युक्तः स तया प्राह परिवृत्तमहः शुभे । सन्ध्योपास्तिं करिष्यामि क्रियालोपोन्यथा भवेत् ॥ १,१५.
ततः प्रहस्य सुददी तं सा प्राह महामुनिम् । किमद्य सर्वधर्मज्ञ परिवृत्तमहस्तव ॥ १,१५.
बहूनां विप्र वर्षाणां परिवृत्तम हस्तव । गतमेतन्न कुरुते विस्मयं कस्य कथ्यताम् ॥ १,१५.
मुनिरुवाच प्रातस्त्वमागता भद्रे नदीतीरमिदं शुभम् । मया दृष्टासि तन्वङ्गि प्रविष्टासि ममाश्रमम् ॥ १,१५.
इयं च वर्तते सन्ध्या परिणाममहर्गतम् । उपहासः किमर्थोयं सद्भावः कथ्यतां मम ॥ १,१५.
प्रम्लोचोवाच प्रत्यूषस्यागता ब्रह्मन् सत्यमेतन्न तन्मृषा । नन्वस्य तस्य कालस्य गतान्यब्दशतानि ते ॥ १,१५.
सोम उवाच ततः स साध्वसो विप्रस्तां पप्रच्छायतेक्षणाम् । कथ्यतां भीरु कः कालस्त्वया मे रमतः सह ॥ १,१५.
प्रम्लोचोवाच सप्तोत्तराम्यतीतानि नववर्षशतानि ते । मासाश्च षट्तथैवान्यत्समतीतं दिनत्रयम् ॥ १,१५.
ऋषिरुवाच सत्यं भीरु वदस्येतत्परिहासोऽथवा शुभे । दिनमेकमहं मन्येत्वया सार्धमिहासितम् ॥ १,१५.