तेषां तु किल कर्मणा वेदवचनस्य निन्दनं वेदानां च निन्दनं सर्वयज्ञकृत्यानां च निन्दनं कृतम्। एवं ते यज्ञनाशकत्वेन प्रवृत्ताः। ततो दुष्टचित्ताः दुष्टाचाराः च ते वेदनिन्दकाः धर्ममार्गविघातकाः कुटिलबुद्धयः अभवन्। यदा जीविकायाः प्रतिष्ठा अभवत्, तदा प्रजापतिः भगवान् गुणानुसारं प्राणिनः सृष्ट्वा तान् तेषां तेषां स्थानेषु न्ययोजयत्। धर्मस्य उत्तम धारक, स जातीनां चाश्रमाणां च, धर्मपालकानां च लोकान्, स्वधर्मपालनशीलानां च, स्थापयामास। ब्राह्मणानां कर्मनिष्ठानां ब्रह्मलोकः, क्षत्रियाणां च युद्धे प्रतिनिवृत्तिहीनानां इन्द्रलोकः, वैश्यानां स्वधर्मनिष्ठानां वायुलोकः, शूद्राणां सेवायाम् प्रवृत्तानां गन्धर्वलोकः इति निरूपितम्। अष्टाशीतिसहस्राणि शुद्धब्रह्मचारिणां मुनीनां यः लोकः, स एव आचार्यसंनिवासिनां च स्मृतः। सप्तर्षीणां वनेवासिनां लोकः, गार्हस्थ्यधर्मनिष्ठानां प्रजापतेर्लोकः, संन्यासिनां तु ब्रह्मलोकः। आत्मन्येव तृप्तानां योगिनां अमृतलोकः। ये च एकचित्ताः सदा ब्रह्मध्यानपरायणाः योगिनश्च, तेषां परमं स्थानं मुनिभिः दृष्टम्। चन्द्रादित्यादिग्रहाः आगच्छन्ति यान्ति च, किन्तु द्वादशाक्षरमन्त्रध्याननिष्ठाः न पुनरावर्तन्ते। तामिस्रः, अन्धतामिस्रः, महारौरवः, रौरवः, तिक्ष्णपत्रवनं, कालसूत्रं, अवीचिश्च—एते तु वेदनिन्दकानां, यज्ञनाशकानां, स्वधर्मत्यक्तानां च स्थानानि इति निर्दिष्टानि। श्रीपराशर उवाच—ततः स ब्रह्मा समाधिनिष्ठः सन्, तस्य चित्तात् मानसाः प्रजाः समुत्पन्नाः। तस्य शरीरेभ्यः इन्द्रियाणि कर्माणि च निष्पन्नानि, तेन तस्य धीमतः अङ्गेभ्यः आत्मानः प्रादुर्भूताः। ये ये पूर्वं मया उक्ताः, देवाद्याः स्थावरान्ताः, त्रिगुणावस्थिताः, ते पुनः प्रादुर्भूताः। एवं चलाचलप्रजाः सृष्टाः। यदा तु ताः प्रजाः वर्धितुम् अशक्नुवन्, तदा स ब्रह्मा स्वसदृशान् मानसपुत्रान् अन्यानपि ससर्ज। भृगुः, पुलस्त्यः, पुलहः, क्रतुः, अङ्गिराः, मरीचिः, दक्षः, अत्रिः, वसिष्ठः—एते मानसजाः। एते नव ब्रह्माणः इति पुराणे निश्चितम्। पुनः स ब्रह्मा ख्यातिं, भूतिं, सम्भूतिं, क्षमां, प्रीतिं, सन्नतिं, ऊर्जां, अनसूयां च ससर्ज। ततो प्रसूतिं अपि सृष्ट्वा, ताः महात्मनः पत्नीत्वेन न्ययोजयत्। ये तु सनन्दनादयः पूर्वं सृष्टाः, ते सृष्ट्युपेक्षया संसारासक्तिम् न प्राप्नुवन्। सर्वे ते ज्ञानलब्धाः, रागद्वेषवर्जिताः, उदासीनभावेन लोकसृष्टौ न प्रवृत्ताः। तदा ब्रह्मणः क्रोधो महान् उत्पन्नः, यः त्रैलोक्यदाहनक्षमः। तस्य क्रोधात् ज्वलनमयः अग्निः समुत्पन्नः, तेन तदा त्रयो लोकाः ब्रह्मणा प्रकाशिताः। तस्य भ्रुकुटीमध्ये क्रोधसंयुक्तात् ललाटात् रुद्रः समुत्पन्नः, स मध्याह्नसूर्यसङ्काशः। स रुद्रः उग्रबलसम्पन्नः, अर्धनारीश्वररूपधारी, ब्रह्मणा प्रोक्तः—"स्वं रूपं विभज"—इति, ततः स ब्रह्मा तत्रैव अन्तर्धानम् अगच्छत्। तेन उक्तः स रुद्रः, स्वं रूपं स्त्रीपुंसकं च विभज्य, दशधा पुरुषरूपाणि च पुनः एकरूपं च कृतवान्। स भगवान् सौम्यरौद्ररूपेण, शान्ताशान्तरूपेण, स्त्रीरूपं बहुधा, कृष्णपाण्डुररूपं च, विभज्य स्थितः। ततः द्विजश्रेष्ठ, स्वयंभुवः पूर्वं ब्रह्मणः आत्मनः जातः, स जीवसंरक्षणार्थं मनुत्वं स्वीकृतवान्। शतरूपा नाम सा स्त्री, तपसा दोषवर्जिता, तां दिव्यः स्वयंभुवो मनुः भार्यां चकार। तस्मात् पुरुषात् देवी शतरूपा जाताऽभूत्। प्रियव्रतः उत्तानपादश्च, प्रसूतिः आकूतिश्च। द्वे कन्ये, गुणसंपन्ने, रूपशालिनी च, प्रसूतिं दक्षाय दत्तवान्, आकूतिं पूर्वं रुचये दत्तवान्। प्रजापतिः तां आकूतिं स्वीकृत्य, तयोः संयोगात् सुदक्षिणः पुत्रः जातः, स भाग्यशाली तयोः अपत्यं। स यज्ञदक्षिणात् द्वादश पुत्राः जाताः, ये यमाः नाम, स्वयंभुवमनोः युगे देवाः अभवन्। एवं दक्षः अपि प्रसूत्या चतुर्विंशतिं कन्याः उत्पादयामास। तासां नामानि मम शृणु। श्रद्धा, लक्ष्मीः, धृतिः, तुष्टिः, मेधा, पुष्टि, क्रिया, बुद्धिः, लज्जा, वपुः, शान्तिः, सिद्धिः, कीर्तिश्च—एता एकोनत्रिंशत् कन्याः। धर्माय विवाहार्थं दक्षपुत्र्यः दत्ताः। ताभ्यः धर्मस्य एकादश पुत्राः जाताः, ये सर्वे पुण्यदर्शिनः। ख्यातिः, सती, सम्भूतिः, स्मृतिः, प्रीतिः, क्षमा, सन्ततिः, अनसूया, ऊर्जाः, स्वाहा, स्वधा च—एताः कन्याः। भृगुः, भवः, मरीचिः, अङ्गिराः, पुलस्त्यः, पुलहः, क्रतुः, अत्रिः, वसिष्ठः, वह्निः, पितरश्च, एते मुनयः ख्यात्यादिकन्याः पत्नीत्वेन स्वीकृतवन्तः। एवं संक्षेपेण पुराणोक्तं सृष्टिक्रमं कथितवानस्मि।