पौण्ड्रकः, महात्मनः कृष्णस्य प्रति दूतं प्रेषयामास, यः कृष्णं चक्राद्याभरणानि तथा तस्य नाम च त्यक्तुं आज्ञापयत्। स दूतः अबुद्धिमानं कृष्णं इदं वचनं प्राह— “हे मूढ, वासुदेवस्य चिन्हितं सर्वं, विशेषतः तव जीवितस्य निमित्तम्, त्यज; ततः मम समीपं आगत्य नमस्कुरु।” तेन प्रकारेण संबोधितः जनार्दनः दूतस्य वचनं श्रुत्वा हास्यं चकार, उवाच च— “स्वं चक्रं स्वयमेव स्मरिष्यामि रक्षिष्यामि च।” तदा दूतं प्रति पुनः वदति— “पौण्ड्रकाय मम वचनं निवेदय, हे दूतः! तव मिथ्या-अभिलाषः ज्ञातः; यथायोग्यं कर्तव्यम् करोति।” “मम चिन्हानि धृत्वा तव नगरे आगमिष्यामि; चक्रं निःसंशयं तव उपरि प्रक्षिप्यामि।” “यत् त्वया आज्ञापितं यद् अहं आगम्यं, तत् श्वः शीघ्रं ते सम्पादयिष्यामि।” “त्वं शरणं प्राप्त्वा, हे राजन्, मम भयम् पुनः न भविष्यति, तद् वर्तिष्ये।” एवं दूतः तं वचनं श्रुत्वा निर्गतः। ततः हरिः तं विषयं स्मृत्वा गरुडं आरुह्य शीघ्रं तस्य नगरे अभ्यगच्छत्। केशवस्य आगमनायोजनं श्रुत्वा काशिराजः समग्रसेनया युधभूमिं आगतः। तदा पौण्ड्रकः वासुदेवः काशिराजस्य महाबलसेनया सह केशवस्य सम्मुखं ययौ। हरिः तं दूरात् दृष्टवान्—सः शोभायमानरथस्थः, चक्र-गदाधारी, महाबलभुजः, पद्मं हस्ते धारयन्। सः मालया विभूषितः, शङ्खं धारयन्, गरुडध्वजं च, श्रीवत्सं वक्षसि दीप्यमानं धारयन्। किरीट-कुण्डलाभूषितः, पीतवस्त्रधारी च, गंभीरवेषधारणं दृष्ट्वा गरुडध्वजः हास्यं चकार। सः स्वबलैः सह, गजाश्वैः सहितः, द्विजश्रेष्ठ, खड्गशूलगदाप्रश्वलत्रिशूलशक्तिधनुष्मान् युद्धं चकार। क्षणेन शार्ङ्गधनुषः बाणैः शत्रून् विदार्य, गदा-चक्रप्रहारैः तं सैन्यं विनाशितवान्। जनार्दनः काशिराजस्य सैन्यं हत्वा, मूढं पौण्ड्रकं स्वचिन्हधारिणं प्रति वदति— “दूतस्य द्वारा यद् वदितं, चिन्हानि त्यजेत्यादि, तद् ते सम्पादयामि।” “एतत् चक्रं ते त्यक्तम्, एषा गदा ते मोक्तम्; गरुडः ते ध्वजं आरोहयतु।” इत्युक्त्वा, सः चक्रेण तं अभिहत्य, गदया तं ताडयित्वा, गरुडः तस्य ध्वजं विदारयामास। तदा जगति विलापध्वनिः प्रवृत्तः; काशिपतिर्बलवान्, मित्रस्य सम्मानं कुर्वन्, वासुदेवेन युद्धं चकार। ततः शार्ङ्गबाणैः तस्य शिरः छित्त्वा काशीनगरं प्रक्षिप्य, शोकाकुलजनानां चमत्कारं उत्पादितम्। पौण्ड्रकं काशिराजं च अनुचरैः सह हत्वा, शौरिः पुनः द्वारवतीं प्रत्यागच्छत्, स्वर्गलाभवत् हृष्टः। काशिपतेः नगरे पतितं शिरः दृष्ट्वा जनाः विस्मिताः पप्रच्छुः—“किमेतत्?” वासुदेवेन हतं ज्ञात्वा, तस्य पुत्रः पुरोहितेन सह शंकरं गच्छत्। अविमुक्ते महातीर्थे शंकरः तुष्टः सुतं प्रति उवाच—“वरं वृणीष्व।” सः वव्रे—“भगवन्, तव प्रसादेन मायावी कश्चिद् उत्पन्नः पितृघ्नं कृष्णं हन्तु।” शंकरः “एवमस्तु” इति उक्त्वा, दक्षिणाग्नेः तत्क्षणं महान् मायावी उत्पन्नः। ततः ज्वलद्वक्त्रः, ज्वलद्बालः, क्रुद्धः मायावी “कृष्ण! कृष्ण!” इत्युच्चैः द्वारवतीं ययौ। तां दृष्ट्वा, भयाकुलदृष्टयः जनाः, मुनिश्रेष्ठ, मधुसूदनं शरणं गत्वा रक्षणं याचन्त। एषा महाकृत्या काशिपतेः कन्यया वृषध्वजं पूज्य उत्पादिता, इति चक्रपाणिः अवगच्छत्। “तव चक्रेण, यः दुष्टनाशाय अर्पितः, ज्वलद्बालरूपां भीषां कृत्यां विनाशय।” ततः विष्णोः सुदर्शनचक्रः शीघ्रं तां कृत्यां अनुसरत्, ज्वलद्बालमालिनीं ज्वलज्जटां भयावहां। चक्रेण अभिहता महेश्वरकृत्या विकीर्णा, किन्तु वेगेन सा ययौ, चक्रं च ताम् अनुवर्तते स्म। कृत्या विष्णोः चक्रेण शक्तिनिरोधिता काशीमुपगच्छत्, मुनिश्रेष्ठ। तदा काशिसैन्यं, पिशाचबलं च, शस्त्रास्त्रसम्पन्नं, चक्रं प्रति अग्रसरत्। चक्रः शस्त्रास्त्रविप्रक्षेपकुशलः, तं सैन्यं तेजसा दग्ध्वा, कृत्यां नगरेण सह उपभुक्तवान्। सा नगरी, राजन्, सेवकैः, नागरिकैः, अश्वगजैः, पुरुषैः, कोषभाण्डैरपि सहितम्, देवैरपि द्रष्टुं दुर्लभा अभवत्। गृहाः, भित्तयः, प्रांगणानि सर्वे ज्वलन्याः अभवन्; हरिचक्रेण नगरी समग्रं दग्धा। तत् चक्रं, अप्रशान्तबलम्, कोपात् तीक्ष्णम्, दुष्करकार्यसिद्ध्यर्थम् उद्यतं, तेजसा दीप्तं, विष्णोः हस्तं पुनः प्राप्तम्। मैत्रेयः उवाच—“पुनः, ब्रह्मन्, बुद्धिमतः बलभद्रस्य वीर्यकथां श्रोतुमिच्छामि; तां मे कथय।