मधुसूदनः स गोपाङ्गनाभिः सह रममाणः तान् क्षणमिव दशकोटियुगसमं सुखेन निनाय। ताः गोप्यः पतिभिः पितृभिः भ्रातृभिश्च निगृह्यमाणाः सन्दृश्य, रतिक्रीडायाः लोलेन चित्तेन रात्रिषु कृष्णेन सह रममाणाः आसन्। तस्य मधुसूदनस्य, येषां प्रेमा यौवनेन उद्दीपिता, ताः गोप्यः तस्य अपरिमेयस्य भावस्य मान्यतया, तेन सह रात्रिषु क्षणमिव सुखेन व्यतीतानि। स भगवान् तेषां पतिषु, तासां स्त्रीषु, सर्वेषु च भूतेषु, स्वस्वरूपेण व्याप्य स्थितवान्। यथा आकाशं वह्निः पृथिवी जलं च वायुः च सर्वेषु भूतेषु व्याप्नुवन्ति, एवं स भगवान् सर्वत्र व्याप्य एव तिष्ठति। एवं कदाचित् सायंप्रभाते, श्रीपराशर उवाच, यदा जनार्दनः नृत्ये निमग्नः आसीत्, तदा अरिष्टो नाम दैत्यः गोपग्रामं प्रति आतङ्कं जनयन् आगच्छत्। तस्य मेघच्छायसमः कायः, तीक्ष्णशृङ्गः, क्रूरदृष्टिः, खुराग्रैः भूमिं अतिव्यधत्। स जिह्वया ओष्ठौ पुनः पुनः चाटुं, कोपविस्फारितपूच्छः, दृढकन्धरः, उग्रवेगं सन्चलन् आसीत्। स महाकुब्जः, महद्वपुः, दुर्धर्षः, मलमूत्रलेपनः, गावः संतापयामास। स नताननः, विशालमुखः, वृक्षक्षतवदनः, दैत्यः वत्सान् भूमौ अपातयत्। स मुनिद्रोही, नित्यं वनानि विनाशयन् विचरन् आसीत्। तं दृष्ट्वा, तादृशं भीषणरूपिणं, गोपाः गोप्यश्च भीताः सन्तः ‘कृष्ण! कृष्ण!’ इति आक्रन्दन्। ततः केशवः सिंहनादं कृत्वा, करं समाहत्य, तेन शब्देन श्रुत्वा, अरिष्टः दामोदरं प्रति अभ्येत्य आगच्छत्। स शृङ्गाग्रं पुरतः कृत्वा, दृष्टिं कृष्णनाभौ निवेश्य, तं पापकृत् दैत्यः वेगेन कृष्णं प्रति धावितवान्। तं दैत्यं समागतम् अपश्यन्, बलवान् कृष्णः तस्मात् स्थानात् न चचाल, तु गर्वहासं कृत्वा तस्थौ। समीपमागतं तं दैत्यं मधुसूदनः, यथा आक्रमन्तारं गृह्णीयात्, तथा गृहित्वा, जानुना उदरे तस्य प्रहृत्य, शृङ्गे दृढं धारयामास। तस्य दर्पबलं च भङ्क्त्वा, शृङ्गे गृहीत्वा, कृष्णः तस्य कण्ठं यथा शुष्कवस्त्रं मृद्नाति, तथा मृद्नन्। एकं शृङ्गं निष्कृष्य, तेन एव तं ताडयामास; स महादैत्यः तस्य मुखात् रक्तं वमन् मृतः। तस्मिन् निहते दैत्ये, गोपाः जनार्दनं प्रशशंसुः, यथा देवगणाः पुरा जम्भनिहने इन्द्रं प्रशशंसुः। श्रीपराशर उवाच—यदा ककुद्मान् निहतः, अरिष्टः हतः, धेनुकः पतितः, प्रलम्बः निहतः, गोवर्धनगिरिः धारितः, कालियः नागः दमितः, दुर्विनीतः तुङ्गद्रुमः भग्नः, पूतनाः निहता, शकटः चापवर्तितः, तदा नारदः कंसाय सर्वमेतत्, देवकीगर्भपरिवर्तनात् आरभ्य, क्रमशः निवेदयामास। एवम् अखिलं नारदात् श्रुत्वा, देवात् आगतम्, दुष्टचित्तः कंसः वसुदेवे कोपं जगाम। स कोपग्रस्तः, सर्वान् यादवान् सभायाम् उपालभ्य, यादवकुलं निन्दन्, किं कर्तव्यमिति चिन्तयामास। ‘यावत् रामकृष्णौ बालौ, न यौवनं प्राप्तौ, तावत् एव तौ मया हन्तव्यौ; यदा तौ वृद्धौ भविष्यतः, तदा दुर्जयौ। चाणूरः महाबलः, मुष्टिकः महाबली—एताभ्यां मल्लयुद्धं विधाय, तौ पापचेतसौ हनिष्ये। महाधनुर्विद्यानिमित्तं उत्सवं निवेद्य, तौ वृजाद् आहूय, यथाशक्ति तयोः विनाशं करिष्यामि। श्वफलकपुत्रं वीरं अक्रूरं, यदूनां श्रेष्ठं, गोकुलं प्रति प्रेषयिष्यामि, तौ बालौ आनयितुं। केशिनं च, यः वृन्दावने विचरति, तं प्रेषयिष्यामि; स स्वबलात् तौ हनिष्यति। कुवलयापीडं हस्तिनं, मुख्यमहामात्रेण प्रेरितम्, तौ वसुदेवात्मजौ, गोपालकौ, आगच्छतः हनिष्यति।’ एवं निश्चित्य, स दुष्टात्मा कंसः, अक्रूरं वीरं यदुं, रामजनार्दनवधाय, सम्बोध्य उवाच—‘भोः दानपते! मम प्रियार्थं यथोक्तं कुरु; रथमारुह्य नन्दस्य गोकुलं गच्छ। तत्र वसुदेवस्य द्वौ पुत्रौ, विष्णोः अंशसम्भूतौ, पापौ इति मया मन्ये, तौ मम विनाशाय जातौ। मम महाधनुः उत्सवः चतुर्दश्यां भविष्यति; तौ आनय, मल्लयुद्धाय। चाणूरमुष्टिकौ मल्लौ, युद्धकुशलौ, ताभ्यां सह तयोः संग्रामः भविष्यति; स जगतः समक्षं दृश्यताम्। कुवलयापीडः हस्ती, मम मुख्यमहामात्रेण प्रेरितः, तौ वसुदेवात्मजौ, बालकौ, हनिष्यति। वसुदेवं, पापकं नन्दगोपं च, हत्वा, तस्य पितरं दुष्टबुद्धिं उग्रसेनं अपि हनिष्यामि। ततो गोपालानां सर्वं गवां धनं च, ये मम शत्रवः, मम नाशाय यतन्ते, तेषां हरिष्यामि। त्वां विना, दानपते, सर्वे यादवाः मम रिपवः; तान् एकैकशः विनाशयिष्यामि। तदा अहं अखिलं यादवराज्यं निर्भयम् स्थापयिष्यामि; अतः, वीर, मम प्रियार्थं प्रयाहि।