देवि, त्वमेव ग्रह-तारानक्षत्राणां योनिः, आकाशः तव विस्तीर्णं आधारम्। एतानि तव शक्तयः, सह सहस्रशः अन्यैः अपि, हे देवि। जगद्धात्रि, समुद्र-पर्वत-द्वीप-वन-नगरादयः अनन्ता भूषणा इव तव गर्भे वर्तमानाः। सर्वे ग्राम-जनपद-पुर-वासाः, शुभे, समग्रं च पृथिवीतलं, अग्नयः, आपः, सर्वे च वायवः त्वय्येव स्थिताः। यत्र ग्रह-तारा-विमान-विचित्रितं व्योम, तत्र सर्वस्यावकाशः अस्ति। पृथिव्यादि भूर्लोकः, अन्तरिक्षं, स्वर्लोकः, महर्लोकः, जनलोकः, तपोलोकः, ब्रह्मलोकश्च, हे शुभे, समग्रं विश्वं तव एव। तत्र देवा, दानवाः, गन्धर्वाः, चारणाः, महोरगाः, यक्ष-राक्षस-प्रेत-पिशाच-गुह्यकादयः वसन्ति। हे दीप्ते, सर्वे मानवाः, पशवः, अन्ये च प्राणिनः, तेषु अन्तर्बहिश्च अनन्तः, सर्वेश्वरः, सर्वस्य स्रष्टा, वर्तते। यस्य रूपाणि कर्माणि च शब्दातीतानि, सर्वे पदार्था एव यस्य प्रमाणानि, सः भगवाँस्तव गर्भे स्थितः। त्वमेव आकाशः, त्वमेव स्वधा, त्वमेव विद्या, त्वमेव अमृतं, त्वमेव दिवि ज्योतिः; त्वमेव स्वाहा, स्वधा, विद्या, अमृतं, दिवि ज्योतिः; त्वं सर्वलोकसंरक्षणाय पृथिव्यां अवतीर्णा। कृपां कुरु, हे देवी, सर्वलोकस्य कल्याणं शान्तिं च कुरु। स्नेहेन त्वं तं धर्मं धारयसि येन इदं जगत्सर्वं स्थितम्। एवं देवैः स्तूयमाना सा देवी स्वगर्भे पद्मनेत्रं लोकसंरक्षणहेतुम् अधारयत्। ततः प्रबोधनाय सर्वलोकस्य, प्रभाते देवक्याः पुरतः, महात्मा अच्युतः प्रादुरभूत्। तस्य जन्मदिने सर्वदिक् अपूर्वेन हर्षेण प्रमोदेन च यथा चन्द्रप्रभया जगत्सुखं प्राप्नोति, तथा व्याप्तम्। साधवः अधिकं संतोषं प्रापुर्युः; तीव्रवाताः शमं ययुः; मृगाः अप्यशान्ताः शान्ताः अभवन् जनार्दनस्य जन्मनि। नद्यः स्वेन शब्देन रम्यं निनादम् अकुर्वन्; गन्धर्वराजानः गीतानि गान्; अप्सरसां गणाः नृत्यं चकारुः। दिवौकसः पृथिव्यां च पुष्पवृष्टिं कृतवन्तः; शान्ताः अग्नयः दीप्त्या प्रज्वलिताः जनार्दनस्य जन्मनि। मध्यरात्रौ, सर्वस्य आधारभूते जनार्दने जातमात्रे, मेघाः मन्दगर्जनं कृत्वा पुष्पवृष्टिं च अकुर्वन्। तं दृष्ट्वा, उत्पलदलश्यामलवर्णं, चतुर्भुजं, श्रीवत्सलाञ्छनं वक्षसि, वसुदेवः स्तुतवान्। तं वाक्यैः प्रीतेन चित्तेन च पूज्य, भयभीतः कंसात्, वसुदेवः तं संबोधितवान्—"त्वं सुरेश, शङ्ख-चक्र-गदाधर, त्वं विग्रहमिदं संहर, भगवन्, कृपया। अद्य कंसः मां हन्तुं इच्छति, जानन् त्वदवतीर्णत्वम्, त्वं मम गृहे स्थितः। अनन्तरूप, विश्वरूप, यो लोकान् गर्भेषु धारयति, देवेश, सः त्वं स्वशक्त्या बालरूपेण प्रकटः, कृपां कुरु।" "एष चतुर्भुजो रूपं संहर, सर्वात्मन्, यथा कंसः, दितेः पुत्रः, तवावतारं न वेद। यत् पूर्वं मम पुत्रकामाय प्रतिज्ञातं, तत् अद्य सम्पूर्णम्, हे देवी; अहं तव गर्भात् जातः।" इति उक्त्वा, भगवान् तुष्णीं बभूव। ततः वसुदेवः तं रात्रौ गृहीत्वा बहिः निर्गतः। तत्र रक्षिणः, यत्र अश्वाः योगमायया सुप्ताः, तं अनकदुन्दुभिं निष्क्रान्तं न अवेदयन्। तस्मिन्रात्रौ मेघाः तीव्रवृष्टिं कृतवन्तः, अनकदुन्दुभिं शेषः फणया छायां दत्तवान्। वसुदेवः विष्णुं गृहीत्वा, गभीरायां यमुनायां प्रविष्टः, वेगेन युक्तायां, जानुपर्यन्तजलम् अतिक्रम्य तीरं प्राप्तः। तत्र, कंसस्य करं दत्त्वा, नन्दं च गोपान् च दृष्टवान्, ये मथुरातः आगताः। तस्मिन्काले, यशोदा अपि योगमायया सुप्ता, तमेव कन्यां प्रसूतवती, हे मैत्रेय, सर्वे सुप्ताः। वसुदेवः पुत्रं स्थाप्य, कन्यां गृहीत्वा, शीघ्रं यशोदायाः शय्यां गतः। यशोदा जागरूका, नवजातं पुत्रं, नीलोत्पलदलश्यामलं, दृष्ट्वा महता हर्षेण पूर्णा अभवत्। वसुदेवः कन्यां गृहीत्वा, स्वगृहं पुनः गत्वा, तां देवक्याः शय्यायाम् स्थापयामास। तदा शिशोः शब्दं श्रुत्वा, रक्षिणः समुत्थाय, देवक्याः प्रसवम् अकथयन् कंसाय, द्विजोत्तम। कंसः शीघ्रं आगत्य, तां कन्यां जघान, देवक्या गलः संकुचितः, "मुंच, मुंच" इति याचमाना, सः निवारितः। सः तां शिलायां प्रक्षिप्तवान्, सा आकाशे स्थिता, महद्रूपा, अष्टभुजा, शस्त्रधारिणी अभवत्। सा उच्चैः हसन्ती, क्रुद्धा, कंसं अब्रवीत्—"मूढ! किं मां क्षिपन् प्राप्स्यसि? यो त्वां हन्ता, सः जातः।" "यः पूर्वं सर्वभूतानां च देवतानां च मृत्युर्भूतः, सः अद्य तव मृत्युर्भविष्यति। इदं सम्यक् विचिन्त्य, त्वरया आत्महितं कुरु।" इति उक्त्वा, सा देवी दिव्यैः शस्त्रैः, गन्धानुलेपनैः, भूषणैः विभूषिता, सिद्धैः स्तूयमाना, आकाशे अन्तर्धानं गता, भोजराजस्य साक्षात्। ततः कंसः, विक्षिप्तचित्तः, प्रलम्ब-केशी-प्रमुखान् सर्वान् महाऽसुरान् आहूय, तेषां श्रेष्ठान् संबोधितवान्।