स्निग्धेन च भक्तिपूर्णेन हृदया इलः महात्मा पितृभ्यः समर्पितया विनयेन च सनत्कुमारं पप्रच्छ। ततः सनत्कुमारः तस्य प्रश्नं श्रुत्वा, पितृभक्त्या तुष्टः, तस्मै इदं गूढं धर्मं प्रवक्तुम् आरभत। सः उवाच—वैशाखस्य शुक्लपक्षे तृतीयं दिनं, कार्तिकस्य शुक्लपक्षे नवमं, नभस्य कृष्णपक्षे त्रयोदशी पञ्चदशी च, तथा माघे अपि—एते चत्वारः दिवसाः पुराणेषु युगारम्भरूपेण प्रतिष्ठिताः, अनन्तफलप्रदाः सन्ति। चन्द्रसूर्यग्रहणयोः, त्रयः अष्टकाः, द्वे अयनानि च—एषु कालेषु पितृकार्यं विशेषतः फलदं भवति। एतेषु शुभकालेषु, भक्त्या तिलयुक्तं जलं पितृभ्यः दातव्यं; तेन कर्मणा सहस्रवर्षाणि सम्पूर्णानि इव स्युः—एष गूढः रहस्यः पितृभिः उद्घोषितः। यदि माघस्य कृष्णपक्षे पञ्चदशी तिथि वरुणनक्षत्रेण संयुक्ता भवति, तदा तद्वेलायाः पितृभ्यः परमं महत्त्वं अस्ति, तद् अल्पपुण्यैर् अप्राप्यं, राजन्। यदि तस्मिन्नेव काले धनिष्ठा नक्षत्रं भवति, तदा यः कुलजनः पितृभ्यः जलं अन्नं च समर्पयति, तेन दशसहस्रवर्षपर्यन्तं तृप्तिः दत्ताः। यदि तस्मिन्नेव काले पूर्वभाद्रपदा नक्षत्रं भवति, यः विधिवत् पितृकार्यं करोति, तस्य पितरः परमं तृप्तिं लभन्ते, सहस्रयुगपर्यन्तं विश्रामं प्राप्नुवन्ति। गङ्गायाम्, शतद्रूम्, यमुनायाम्, विपाशायाम्, सरस्वत्याम्, नैमिषगमतीत्यादिषु तीर्थेषु स्नात्वा, पितृभ्यः श्रद्धया पूज्यते, तदा तस्य आपदः विनश्यन्ति। पितरः गायन्ति—"कदा वयं पुनः शुद्धतीर्थजलैः तृप्तिम् लभेम, माघस्य कृष्णपक्षान्ते, पुत्रैः अन्यैः च कृतानि दानानि प्राप्नुमः?" शुद्धचित्तं, शुद्धं धनं, उचितः कालः, विधिपूर्वकं कर्म, योग्यं पात्रं, परमभक्तिः—एते सर्वे इच्छितं फलम् ददाति। अथ, राजन्, पितृभिः गीतानि श्लोकानि शृणु; तान् श्रुत्वा, भक्तिपूर्णेन हृदया आचरितव्यम्। धन्यः स विद्वान्, यः अस्माकं वंशे जातः, अवञ्चनया धनेन पिण्डं अन्नं च समर्पयति। यः धनसम्पन्नः, रत्नानि, वस्त्राणि, वाहनानि, सर्वभोगान् ब्राह्मणेभ्यः अस्माकं नाम्नि ददाति। यः स्वशक्त्या, उत्तमान् ब्राह्मणान् भक्त्या विनयेन च भोजयति, तस्य सम्पत्तिः अल्पा अपि स्यात्। यदि भोजने अशक्तः स्यात्, तदा अपाक्वधान्यं यथाशक्त्या दद्यात्, वा अग्रे ब्राह्मणाय लघुं दानं दद्यात्। यदि तत् अपि न शक्यते, तदा विशिष्टं ब्राह्मणं नमस्कृत्य, अङ्गुलीनां अग्रे तिलान् किञ्चित् दद्यात्। सप्त वा अष्ट तिलैः, वा मुठ्याः जलैः, भक्त्या विनयेन च, पृथिव्यां अस्माकं नाम्नि समर्पयेत्। यत् यत्र लभते, वा गोष्ठात् प्रतिदिनं लभते, तदभावे श्रद्धया अस्माकं तुष्ट्यै समर्पयेत्। यदि किञ्चित् अपि नास्ति, वनं गत्वा, वृक्षमूलानि सूचयित्वा, सूर्यं च जगदधिष्ठातृभ्यः घोषयेत्—"मम धनं नास्ति, सम्पत्तिः नास्ति, श्राद्धार्थं योग्यं किञ्चित् नास्ति; अहं पितृभ्यः नमामि। एताभ्यां उन्नतबाहुभ्यां, वातमार्गे, भक्त्या पितरः तृप्तिम् लभन्तु।" और्वः उवाच—एवं पितृभिः गीतं, समृद्धौ विपत्तौ च कर्तव्यं; यः एतत् आचरति, तस्य श्राद्धं सम्पूर्णं भवति, राजन्। और्वः पुनः उवाच—श्राद्धे ब्राह्मणान् भोजयेत्; तेषां गुणान् शृणु। यः त्रिणि अग्नीनि वेद, त्रिविधं मधु वेद, त्रयः सुपर्णाः वेद, षडङ्गवेदविद्, वेदज्ञः, श्रौतियः, योगी, ज्येष्ठः सामगः। पुरोहितः, मातुलः, दुहितृपुत्रः, जामाता, श्वशुरः, तपस्वी, पञ्चाग्निसाधकः, शिष्यः, बान्धवः, मातापितृभक्तः। एते पूर्वोक्ताः श्राद्धे प्रथमं नियोज्याः, राजन्; अन्ये ब्राह्मणाः उचितक्रमे पितृतुष्ट्यै नियोज्याः। यः मित्रद्रोही, विकृतनखः, निर्बीजः, कृष्णदन्तः, ब्राह्मणः यः कन्यां दूषितवान्, यः अग्निं त्यक्तवान्, सोमविक्रेता, शप्तः, चौरः, निन्दकः, ग्रामपुरोहितः, वेदाध्यापकः वेतनार्थं, वेदाध्यायनार्थं वेतनार्थं, यः परस्त्रीं पत्नीत्वेन स्वीकृतवान्, यः मातापितरौ परित्यक्तवान्, यः शूद्रस्त्रीं भृत्यः वा पतिः, देवालयपुरोहितः—एते श्राद्धे निमन्त्रयितुं अयुक्ताः। प्रथमदिवसे, श्रौतियादीन् प्रशंस्यान् आमन्त्र्य, तान् पितृदेवताकर्मणि नियोज्य, कर्तव्यं निवेदयेत्। ततः, यजमानः तैः ब्राह्मणैः कुप्येत् न, मैथुनं न, श्रमं न कुर्यात्; तस्मात् महान् दोषः जायते। ब्राह्मणः श्राद्धे नियुक्तः, भोजनानन्तरं वा, अन्यान् नियुक्त्वा वा, मैथुनं कुर्वन्, पितृभ्यः शुक्रकूपे पतति। तस्मात्, पूर्वोक्तानां ब्राह्मणानां आमन्त्रणं प्रथमं कर्तव्यम्; द्विजान् आमन्त्र्य विना आगतान् तपस्विनः न भोजयेत्। आगतान् द्विजातीन् पाद्यादिनाः सत्कारं कुर्यात्। शुद्धहस्तेन, मुखप्रक्षालनानन्तरं, तान् आसने स्थाप्य, विघ्नरहितान् पितृद्वयं, देवद्वयं, द्विजद्वयं च इच्छया नियोज्येत्। देवपितृद्वयं एकैकशः वा पृथक् नियोज्येत्। मातामहस्य श्राद्धं वैश्वदेवेन सह, भक्त्या सम्पूर्णया, वा वैश्वदेवविधिना कर्तव्यम्। ब्राह्मणान् पूर्वदिशं मुखं कृत्वा भोजयेत्, देवद्वयं तत्र; पितृद्वयं मातामहं च उत्तरदिशं मुखं कृत्वा भोजयेत्। केचित् एतयोः पृथक् श्राद्धं कर्तव्यम् इति वदन्ति, अन्ये महर्षयः एकपाकेन सह कर्तव्यम् इति वदन्ति। आसनार्थं कुशपत्रं दद्यात्, पाद्यादिना सत्कारं कुर्यात्; विज्ञः देवानां आह्वानं तेषां अनुमत्याः कुर्यात्। एवं सनत्कुमारस्य वचनानि, पितृभिः गीतानि, और्वस्य उपदेशः च, श्राद्धविधिं, कालविशेषं, पात्रविचारं, पितृतुष्ट्यै श्रद्धायाः महत्त्वं, ब्राह्मणानां गुणदोषं च, एकस्मिन् स्निग्धे, भक्तिपूर्णे आख्याने सुस्पष्टं सम्प्राप्तम्।