इन्द्रः, शतक्रतुर्भूतः, स्वं इन्द्रपदं यथावत् धृतवान्। तदा राजिः स्वर्गं गतः, नारदस्य प्रेरणया। ततः राजेः पुत्राः, शिष्टाचारानुसारं, इन्द्रं—यः तेषां पितुः मित्रः च पुत्रः च आसीत्—राज्यं याचितवन्तः। इन्द्रेण तद् न दत्तम्। राजेः पुत्राः, बलवत्तराः सन्तः, इन्द्रं पराजितवन्तः, स्वयम् इन्द्रपदं प्राप्तवन्तः। दीर्घकालं यावत् इति स्थिते, बृहस्पतिः इन्द्रं एकाकिनं, त्रिलोकयज्ञभागविहीनं दृष्ट्वा, तं सम्बोधितवान्। इन्द्रः बृहस्पतिं उवाच—"मम पोषणार्थं, कदलीफलस्य तुल्यं यज्ञपिष्टं यदा दास्यसि?" बृहस्पतिः प्रत्युत्तरम्—"यदि पूर्वं मां पृच्छितवान्, तव कृते किं न कृतवान्?" इति। ततः सः अवदत्—"अल्पदिनेषु तव स्वं पदं पुनः स्थापयिष्यामि।" तदनन्तरं, बृहस्पतिः मन्त्रकर्मणा तेषां मनांसि मोहितवान्, इन्द्रस्य बलं वर्धितवान्। मोहग्रस्ताः राजिपुत्राः धर्मं त्यक्तवन्तः, वेदान् पराङ्मुखीकृतवन्तः, इन्द्रेण विनष्टाः। इन्द्रः, पुरोहितेन पुनः बलं प्राप्तवान्, स्वर्गं पुनः प्राप्तवान्। इन्द्रस्य पतनं पुनः स्थापनं च श्रुत्वा, नरः न दुर्भाग्यं न दुष्टता प्राप्नोति। रम्भा अपुत्रा आसीत्। क्षत्रवृद्धस्य पुत्रः प्रतिक्षत्रः, तस्य पुत्रः संजयः, ततः विजयः, तस्मात् यज्ञकृत्, तस्य पुत्रः हर्षवर्धनः, हर्षवर्धनस्य पुत्रः सहदेवः, ततः अदिनः, तस्य पुत्रः जयसेनः, ततः संहुतिः, तस्य पुत्रः क्षत्रधर्मा—एते क्षत्रवृद्धस्य वंशजाः। अधुना अहं नहुषस्य वंशं वर्णयिष्यामि। नहुषस्य षट् वीर्यवन्तः पुत्राः आसन्—यति, ययातिः, साम्यति, आयातिः, वियातिः, कृतिः। यतिः राज्ये न अभिलषितवान्। ययातिः राजा अभवत्; सः उशनसः कन्या देवयान्याः तथा वृशपर्वणः कन्या शर्मिष्ठायाः विवाहं कृतवान्। कविना शप्तः, ययातिः अकालजरा उपगतम्। शुक्रस्य वचनेन कृपया, ययातिः जरां स्थानान्तरणं इच्छितवान्। सः ज्येष्ठपुत्रं यदुं उवाच—"मातरः महाशापेन मम अकालजरा प्राप्ता; तस्याः कृपया, एकसahas्रवर्षाणि त्वं मम जरां धारय, अहं तव यौवनं उपभुज्य कामान् भोगयिष्यामि।" "एतत् न प्रत्याख्यानीयम्," इति उक्ते, यदुः तां जरां स्वीकारयितुं न इच्छितवान्। तदा पितृशापेन—"त्वत्कारणात् तव वंशजाः राज्यं न प्राप्स्यन्ति," इति शप्तः। ततः पृथिव्याः अधिपतिः द्रह्युम्, तुर्वसम्, अनुं च स्वं यौवनं दातुं, जरां स्वीकर्तुं प्रेरितवान्। ते सर्वे क्रमशः न स्वीकारितवन्तः; सः तान् शप्तवान्। अन्ते, शर्मिष्ठायाः कन्यकः, कनिष्ठः, पुरुः तेन समं उक्तवान्। पुरुः, पितरि अत्यन्तं अनुरक्तः, विनयेन नमतः, "एषः अस्माकं महद् अनुग्रहः," इति उक्त्वा, जरां स्वीकृतवान्, स्वं यौवनं पितरि दत्तवान्। पितरि नवयौवनं प्राप्ते, सः धर्मेन, कालेन, बलानुसारं, कामान् उपभुज्य, प्रजाः यथावत् पालितवान्। विश्वाच्याः सह कामान् उपभुज्य, तस्य मनः प्रतिदिनं—"कामानां अन्तं गमिष्यामि"—इति चिन्तया मग्नम्। प्रतिदिनं भोगेन, तानि सुखानि अतीव रमणीयानि मन्यते। कामः वस्तुभोगेन कदापि न तृप्तः; घृतदत्ताग्निवत्, सः अधिकं वर्धते। पृथिव्यां सर्वं तण्डुलं, यवः, सुवर्णं, पशवः, स्त्रियः च, एकस्य पुरुषस्य तृप्त्यर्थं पर्याप्तं न। अतः अतिकामं त्याज्यम्। यः सर्वेषु प्राणिषु अनिष्टचिन्तां न करोति, समदृष्ट्या पश्यति, तस्य सर्वदिशः सुखदाः भवन्ति। सा कामना, यः दुर्मेधसां त्यक्तुं कठिनम्, शरीरस्य वृद्धौ अपि न वृद्धा भवति—तां त्यक्त्वा, विद्वान् सहजं तृप्तिं प्राप्नोति। यदा जनः वृद्धः भवति, तस्य केशः दन्तः च वृद्धः भवति; किन्तु धनजीवनकामना वृद्धौ अपि न वृद्धा। सहस्रवर्षस्य पूर्णे, मम मनः कामेषु आसक्तम्; तथापि प्रतिदिनं मम तृष्णा वर्धते। अतः, एतां तृष्णां त्यक्त्वा, मनः दिव्ये नियोज्य, सङ्गमोहं परित्यज्य, मृगैः सह विचरिष्यामि। पुरुः तस्मात् यौवनं पुनः प्राप्तवान्; ययातिः जरां स्वीकृत्य, पुरुःं अभिषिच्य, वनं तपस्यै गतवान्। तुर्वसां दक्षिणपूर्वदिशि, द्रह्युम् पश्चिमदिशि, यदुं दक्षिणदिशि स्थापयित्वा। अनुं उत्तरदिशि नियुक्त्य, तान् प्रदेशाधिपतीन् कृत्वा, पुरुःं सर्वपृथिव्याः अधिपतिं अभिषिच्य, वनं गतवान्। पराशरः उवाच—यदुपुत्रः क्रोष्टुः, तस्य पुत्रः ध्वजिनीवान्। तस्मात् स्वातिः, ततः रुशङ्कुः, तस्मात् चित्ररथः। तस्य पुत्रः शशिबिन्दुः, सार्वभौमः अभवत्, चतुर्दशरत्नाधिपः। तस्य शतसahas्रपत्नीः आसन्। तस्य शतसahas्रपुत्राः अपि। तेषु, पृथुश्रवाः, पृथुकर्मा, पृथुकीर्तिः, पृथुयशाः, पृथुजयः, पृथुदानः—एते षट् मुख्यपुत्राः। पृथुश्रवसः पुत्रः पृथुतमः। तस्मात् उशनाः, अश्वमेधशतं कृतवान्। तस्य पुत्रः शितपूरणः। तस्य पुत्रः रुक्मकवचः, ततः परावृत्। परावृतस्य पुत्राः रुक्मेषुः, पृथुज्यामः, अघवालितः, हरितः—पञ्च पुत्राः। अद्यापि ज्यामघस्य श्लोकः गायते। सर्वेषां पत्निवानां मध्ये, जीवतः मृतस्य वा, ज्यामघः श्रेष्ठः; सः राजा, शैव्यायाः पतिः। तस्य पत्नी शैव्या, अपुत्रा आसीत्; सः सन्तानं इच्छन्, भयात् अन्यां पत्नीं न गृहीतवान्। कदाचित्, महती युद्धे, रथाश्वगजसंघर्षे, सः सर्वान् शत्रून् विजितवान्। शत्रवः पुत्रपत्नीबान्धवसेनधनं परित्यज्य, स्वदेशात् सर्वदिशः पलायितवन्तः। पलायमानानां मध्ये, राजा एकां राजकन्यां दृष्टवान्—सा, विस्तीर्णनेत्रा, भयात् कम्पमानाः, "रक्ष रक्ष, पितः, मातः, भ्रातः!" इति शोकविलपं कृत्वा। तां दृष्ट्वा, राज्ञः हृदयम् स्नेहेन पूर्णम् अभवत्। सः चिन्तितवान्—"मम, अपुत्रस्य, पत्नी अपुत्रा, भाग्येन एषा कन्या सन्तानहेतुर्भूताः प्राप्ता।