ततः तृणबिन्दुः अभवत्। तस्य एकैव कन्या इलाविला नाम्ना आसीत्। तत्रापि, दिव्याप्सरा आलम्बुषा तृणबिन्दुना सह सम्बद्धा। तस्याः पुत्रः विशालः अभवत्, यः विशालां नगरीं निर्मितवान्। विशालस्य पुत्रः हेमचन्द्रः अभवत्; तस्य च पुत्रः चन्द्रः, तस्य पुत्रः धूमरक्षः, तस्य पुत्रः श्रृञ्जयः, श्रृञ्जयात् सहदेवः अभवत्, ततः कृष्णाश्वः अभवत्। कृष्णाश्वात् सोमदत्तः अभवत्, यः शतं अश्वमेधयज्ञान् अकरोत्। तस्य पुत्रः जनमेजयः, तस्मात् सुमतिः अभवत्। एते विशाल्याः नृपतेः अभवन्। त्रिणबिन्दोः प्रसादेन विशाल्याः सर्वे नृपतेः दीर्घायुषः महात्मनः शक्तिमन्तः धर्मिष्ठाः च अभवन्, इति श्लोकः अपि गायति। शर्यातिः एकां कन्यां सुकन्यां नाम्ना अलभत्, तां च्यवनः विवाहाय अगृह्णात्। शर्यातेरपि पुत्रः आनर्तः धर्मिष्ठः अभवत्। आनर्तस्य पुत्रः रेवतः, यः आनर्तभूमिं अधितिष्ठत्, कुशस्थलीनगरे वासं अकरोत्। रेवतस्य पुत्रः रैवतः, ककुद्मिनाम्ना अपि विख्यातः, शतस्य भ्रातृणां ज्येष्ठः धर्मात्मा च अभवत्। तस्य कन्या रेवती नाम्ना अभवत्। सः तां कन्यां गृहीत्वा ब्रह्मलोकं अगच्छत्, तत्र पद्मजं भगवन्तं पृष्टवान् — "कस्य योग्यः वरः भवेत्?" तत्र ब्रह्मणः समीपे हाहा-हूहू नाम्नौ गन्धर्वौ दिव्यं गन्धर्वगीतं 'अतितान' नाम्ना गायन्तौ आसात्। गीतस्य गायने, यदा त्रिपथं प्रवर्तते, तदा बहवो युगाः अतीतान्; रैवतः शृण्वन् केवलं क्षणमिव तद् अचिन्तयत्। गीतस्य समाप्तौ रैवतः भगवन्तं पद्मजनं नमस्कृत्य कन्यायाः योग्यं वरं पृष्टवान्। तदा भगवन् उक्तवान् — "येषां त्वं कामयसि, ते कः योग्यः?" पुनः रैवतः भगवन्तं नमस्कृत्य ये वराः तेन चिन्तिताः, तान् उवाच — "एतेषु, भगवन्, कः त्वया अनुमोदितः, यस्मै अहं कन्यां दद्यात्?" तदा भगवन् पद्मजः शिरः नमयन् स्मितं कृत्वा उवाच — "ये त्वया कामिताः, ते सर्वे अधुना पृथिव्यां पुत्रपौत्रादयः नास्ति। गन्धर्वगीतस्य श्रवणे तव यत्रासीत्, तत्र बहवो युगाः अतीतान्। पृथिव्यां अष्टाविंशः मन्वन्तरः चतुर्वर्ण्यः युगः अतीतः; कलियुगः समीपः। एषा कन्या त्वया अन्यस्मै योग्याय दातव्या। तव पुत्राः, मित्राणि, पत्न्यः, मन्त्रिणः, सेवकाः, बान्धवाः, सैन्यं, कोषः च सर्वे कालेन गताः।" पुनः भयेन अभिभूतः राजा भगवन्तं नमस्कृत्य पृष्टवान् — "भगवन्, अस्मिन काले कस्य न दातव्या?" तदा भगवन् पद्मजः लोकगुरुः शिरः नमयन् अञ्जलिं कृत्वा उवाच — "न वयं अजस्य, सर्वस्य कारणस्य, सर्वस्य स्वरूपस्य, आरम्भं मध्यं वा जानिमः; न तस्य स्वरूपं, परं धर्मं, तत्त्वं वा जानिमः। कालः, क्षणहोरादि, तस्य महात्मनः रूपपरिवर्तनस्य कारणं न भवति; यः अजः, मृत्युरहितः, एकरूपः, नामरूपरहितः, नित्यः। यस्य प्रसादेन अहं अच्युतरूपः सृष्टिं करोमि, संहारं च; यस्य क्रोधात् रुद्रः संहारकारः; यस्य मध्ये पुरुषः, परमात्तत्त्वात् पृथक्त्वेन अस्ति।" एवं विशाल्याः नृपतेः, शर्यातेरपि वंशः, रेवतस्य कन्यायाः योग्यवरस्य च ब्रह्मलोकस्थं संवादं, भगवतः ब्रह्मणः परमात्मनः तत्त्वज्ञानं च, महर्षयः पुराणे वर्णयन्ति।