राजानां प्रियः स राजा तया सह सुखानि भुञ्जानः, पितरि स्वर्गं गते, विदेहाधिपत्यं सम्यक् पालयामास। स च बहून्यग्निष्टोमादीन्यष्ट्वा, यथायोग्यं दानानि च दातॄन् प्रत्यपादयत्। सुतान् अप्यजनयत्, शत्रुभिः च युद्धानि अकरोत्। स धर्मेण राज्यं भोक्त्वा, पृथिवीं च सम्यग् रक्षित्वा, रणभूमौ धर्मपालनाय प्राणान् त्यक्तवान्। तस्य पत्न्यपि धर्मपरा सती, पूर्ववत् अनुष्ठानपूर्वकं सस्मितं पतिं अनुवर्तमानाऽग्निसंस्कारं पुनरारूढा। ततः स राजा तया सह पतिव्रत्यशोभिता दिव्यान् इन्द्रलोकात् अपि परान्, सर्वकामसमृद्धीन्, अक्षयलोकान् प्राप्तवान्। स्वर्गे दुर्लभं पतिसंयोगफलम् अवाप्य, पुण्यशुद्ध्याः फलम् उपभुज्य, सः तत्रैव स्थितिम् अलभत। एवं दुष्टमत्सङ्गदोषः, अश्वमेधस्य च अवभृथस्नानस्य च महिमा मया वर्णितः, द्विजोत्तम। अतः पापदृष्टिवादिभिः सह संवादः संसर्गश्च विशेषतः यज्ञकाले, दीक्षायाम् आरम्भे, सर्वथा वर्जनीयः। यदि कश्चित् कर्मदोषात् मासमात्रं जायते, तं दृष्ट्वा अपि सूर्यदर्शनं कुर्याद् शुद्ध्यर्थम्। किं पुनः तैः ये त्रयीं विहाय, परान्नभक्षिणः, पापाचारिणः, वेदविरोधिनः स्युः? तस्मात्, तादृशपापदृष्टिवादिभिः सह संगः संवादः सहवासश्च वर्जनीयः। न कदापि तान् पापकर्मणः मायाविनः वाग्भिः अपि सत्कुर्यात्—मृगसञ्चारवृत्तीन्, कपटीन्, विवादप्रियान्, ढोंगीन्। तादृशैः पापदृष्टिवादिभिः संसर्गः दूरतोऽपि वर्जनीयः। एते नग्नदिगम्बराख्याताः पाखण्डिनः श्राद्धविनाशकाः; तैः सह संवादात् दिवसमपि पुण्यं नश्यति। पाखण्डिनः पापिनः, तैः सह संवादं न कुर्यात्; तैः सह वदतः दिवसमपि पुण्यं नश्यति। ये जटिलाः मुण्डिताश्च, व्यर्थभक्षिणः, सर्वशौचपरिहृत्य, आपः पिण्डदानात् च वर्जिताः, तैः सह संवादात् नरकं गच्छन्ति। मैत्रेय उवाच—भगवन्, यथोक्तं कर्तव्यं नित्यनैमित्तिककर्मणां धर्मिष्ठानां त्वया निरूपितम्; श्रोतुमिच्छामि, भो गुरो। वर्णाश्रमधर्मान् अपि त्वया विहितान्, अधुना राजवंशस्य वंशानुक्रमं श्रोतुमिच्छामि, भगवन्। श्रीपराशर उवाच—मैत्रेय, श्रृणु, ब्रह्मणः प्रथमतः मनोः वंशं, यत्र बहवः राजानः यज्ञवीर्यशौर्यबुद्धिसंपन्नाः संति। पापक्षयार्थं तस्य वंशस्य, सम्यगनुक्रम्य प्रवक्ष्यामि, मैत्रेय। यथा भगवान् विष्णुः, सर्वलोकाधारः, ऋग्यजुःसामरूपधारी, तस्मात् हिरण्यगर्भाख्यः ब्रह्मा प्रथमं साकारः अभवत्। ब्रह्मणः दक्षिणाङ्गुष्ठात् दक्षः प्रजापतिः जातः, तस्मात् अदितिः, अदितेः विवस्वान्, विवस्वतः मनुः। मनवे दश पुत्राः—इक्ष्वाकुः, नृगः, धृष्टः, शर्यातिः, नरिष्यन्तः, प्रांशुः, नाभगः, दिष्टः, करूषः, पृषध्रः। सुतकामः मनुः मित्रावरुणयोर्यज्ञं चकार। तत्र होत्रदोषात् कन्या इला जाता। मित्रावरुणयोः प्रसादेन सा एव इला सुद्युम्नः अभवत्, मनोः पुत्रः। पुनः भगवतः क्रोधात् सा स्त्रीत्वं गता, बुधस्य, सोमपुत्रस्य, आश्रमसंनिकटे विचचार। तत्र बुधः स्नेहात् तया सह पुरूरवं जनयामास। सुतोत्पत्तेः अपि, महर्षयः सुद्युम्नस्य पुंसत्वाकाङ्क्षया, ऋग्यजुःसामाथर्वसर्ववेदैः, मनोबुद्ध्यन्नात्मरूपेण, यज्ञपुरुषं हुत्वा, तस्य प्रसादात् इला पुनः सुद्युम्नः अभवत्। सुद्युम्नस्य त्रयः पुत्राः—उत्कलः, गयः, विनतश्च। पूर्वस्त्रीभावात् सुद्युम्नः राज्यभागं न प्राप। ततः पितुः आज्ञया, वसिष्ठस्य च मन्त्रेण, सुद्युम्नाय प्रतिष्ठानपुरी दत्ता, तेन च सा पुरूरवे प्रदत्ता। तस्मात् वंशात् सर्वदिशि क्षत्रिया अभवन्। पृषध्रः तु, गुरोः गवां वधात्, शूद्रत्वं प्राप्तः। करूषपुत्रात् करूषा नाम क्षत्रिया वीर्यवन्तः अभवन्। दिष्टस्य पुत्रः नाभागः वैश्यः अभवत्, तस्मात् बलंधनः। बलंधनात् वत्सप्रीतिः, उदारकीर्तिः च। वत्सप्रीतेः प्रांशुः। प्रांशोः एक एव पुत्रः प्रजापतिः। तस्मात् खनित्रः। खनित्रात् चक्षुषः अभवत्। एवं क्रमशः मनोः वंशः, धर्मयुक्तः, यज्ञवीर्यशौर्यशोभितः, ब्रह्मणः आरभ्य, विस्तीर्णः इति।