सप्तराजितराजस्य पत्नी तया सह समागम्य विधिवत् विष्णोः पूजां सर्वाणि च कर्माणि सम्यक् अकुर्वत्, द्विजश्रेष्ठ। कालान्तरे सप्तराजितः राजा मृतः, तस्य पत्नी पतिसहितं श्मशानाग्निं प्रविश्य धर्मपत्नी स्वधर्मानुसारं अनुययौ। तदनन्तरं, उपवासरतः राजा, यः तद्विप्रतिषेधिनं सह संवादं कृतवान्, स तस्यानुचितस्य कारणात् श्वानरूपे जन्म प्राप्तवान्। सा काशिराजकन्या, पुण्यशीलिनी, पूर्वजन्मस्मरणयुक्ता, सर्वविद्यावती, सर्वमङ्गलगुणसम्पन्ना, लोकसम्मानिता अभवत्। तस्य पिता तां विवाहाय इच्छन्, तया स्वयं विरुद्धः, तया स्वेच्छया विवाहारम्भं निवारितः। ततः दिव्यदृष्ट्या स्वं पतिं श्वानरूपेण वीदिशानगरे दृष्टवती। तं श्वानरूपं पतिं दृष्ट्वा, सन्मानपूर्वकं उत्तमं भोजनं तस्मै समर्पितवती। स भोजनं स्वादु, काम्यं, तया दत्तं, स्वजातिसंयुतं आचारं कृत्वा, बहूनि स्तुतिपदानी उच्चारयामास। कन्या तस्य स्तुतिपदैः लज्जितवती, नम्रतया पतिं, नीचजन्मसम्पन्नं, सम्बोधितवती। “स्मर, राजश्रेष्ठ, तव सौम्याचरणं येन त्वं श्वानयोनि प्रवेशः कृतः, अधुना माम् स्तुतिपदं वदसि। तद्विप्रतिषेधिनं सह संवादं कृत्वा, पुण्यतीर्थे स्नानं कृत्वा, त्वं अधमजन्म प्राप्तवान्, न स्मरसि किम्, प्रभो?” एवं सा तं पूर्वजन्मस्मरणं कृत्वा, स दीर्घकालं चिन्तयित्वा, विरक्तिं दुर्लभां प्राप्तवान्। तदनन्तरं, विषण्णचित्तः, नगरं परित्यज्य, मरुभूमौ पतितः, शृगालयोनि जन्म प्राप्तवान्। द्वितीयवर्षे, सा दिव्यदृष्ट्या तं शृगालरूपं ज्ञात्वा, कोलाहलपर्वतं गत्वा तं दृष्टवती। तत्र, शृगालयोनिसंप्राप्तं पतिं दृष्ट्वा, सा कन्या तं सम्बोधितवती। “राजन्, स्मरसि किं यदहं तव श्वानरूपे जन्मे उक्तवती, पूर्वकर्माणि च, विप्रतिषेधिनं सह संबंधं च?” पुनः तया स्मारितः, सत्यं ज्ञात्वा, कालेन, स भोजनं त्यक्त्वा, शरीरं परित्यज्य, वृगरूपे जन्म प्राप्तवान्। ततः सा दोषरहितिनी, तं निर्जनवनं गत्वा, पूर्वकर्मस्मरणं कृत्वा पतिं स्मारितवती। “भाग्यवती, त्वं वृगः न, त्वं शतधनुराजः। श्वानः भूत्वा शृगालः अभवः, अधुना वृगरूपं प्राप्तवान्।” एवं स्मारितः, स तं शरीरं त्यक्त्वा, पक्षिरूपे गृध्रः अभवत्। पुनः सा नियतवती, तं उपदेशं कृतवती। “राजन्, आत्मानं स्मर, अधुना गृध्ररूपे व्यवहरसि; विप्रतिषेधिनं सह संवाददोषात् गृध्रयोनि प्राप्ता।” ततः, अगले जन्मे, काकरूपं प्राप्तवान्; सा तं दिव्यशक्त्या ज्ञात्वा, पतिं सम्बोधितवती। “भूमिपालाः, यैः पूर्वं तुभ्यं करः समर्पितः, अधुना ते तव भोजनं अभवन्, प्रभो, काकरूपेण।” तस्य काकरूपे, तया स्मारितः, राजा जीवनं त्यक्त्वा, मयूररूपे जन्म प्राप्तवान्। ततः सा शुभा, तं अनुगम्य, मयूर्यरूपेण सदा तस्मिन जातिसंयुक्ते भोजनं संतुष्टा अभवत्। अनन्तरं जनकः राजा अश्वमेधमहायज्ञं कृतवान्; तस्य अवभृथस्नाने, तं तदा शुद्धीकरणं कृतवान्। तत्र, सा कन्या स्वयं, तं स्मारितवती, यथा राजा, श्वान, शृगाल, इत्यादि जन्मानां क्रमं। ततः, जन्मक्रमं स्मृत्वा, स शरीरं त्यक्त्वा, जनकस्य महात्मनः पुत्ररूपे जन्म प्राप्तवान्। ततः सा पिता विवाहाय प्रेरयामास, राजा तस्य स्वयम्बरं आयोजयामास। स्वयम्बरे, सा तं आगतम् पतिं चुना, पुनः सा पतिसेवायां तस्य पतिसंयुक्ता अभवत्। स राजवर्धनः, तया सह सुखानि उपभोग्य, पितरं निधनं प्राप्ते, विदेहराज्यं शासनं कृतवान्। स बहूनि यज्ञानि कृतवान्, याचकाय दानानि दत्तवान्, पुत्रान् उत्पादितवान्, शत्रुभिः युद्धं कृतवान्। स धर्मपूर्वकं राज्यं उपभोग्य, भूमिं रक्षित्वा, युद्धे धर्मपालनं कृत्वा, प्रियतं जीवनं त्यक्तवान्। ततः, सा धर्मदृष्ट्या पत्नी, पुनः तस्य अनुगता, श्मशानाग्निं प्रविश्य, पूर्ववत् प्रीत्या, विधिवत् अनुगता। तदनन्तरं, राजा तया सह राजकन्यया, इन्द्रलोकात् परं, सर्वकामधुक्, नित्यं लोकं प्राप्तवान्। अतुलं, दुर्लभं, दिव्यं, स्वर्गीयं पतिसंयोगं प्राप्त्वा, पुण्यफलं, शुद्धिं च लब्ध्वा, द्विजश्रेष्ठ, तं पदं प्राप्तवान्। एवं, द्विजश्रेष्ठ, विप्रतिषेधिनं सह संगदोषं, अश्वमेधस्य, अवभृथस्नानस्य च महत्त्वं वर्णितम्। अतः, पापविप्रतिषेधिभिः संवादं, संसर्गं च त्यक्तव्यं, विशेषतः कर्मकाले, यज्ञारम्भे, दीक्षिते च। यदि, कर्मदोषात्, एकमासं जन्म लभ्यते, तं दृष्ट्वा, सूर्यं पश्येत् शुद्ध्यर्थं, बुद्धिमान्। किं तेषां, ये त्रिवेदं परित्यज्य, परान्नभोजिनः, पापिनः, वेदप्रतिपक्षिणः च?