प्रचेतसः पितरं प्रह्वाः पप्रच्छुः—“कथं कर्मणा वयं सन्ततिं संवर्धयितुं शक्नुमः? सर्वं तत्र उपायं त्वया वक्तव्यं।” ततोऽपि तेषां पिता प्रत्युवाच—“विश्णुं वरदं सम्पूज्य निःसंशयं कामान् अवाप्नोति; अन्यथा कोऽपि मर्त्यः तदर्थं न सम्पद्यते—किं वः अन्यद् वदामि? तस्मात् सन्ततेः वृद्ध्यर्थं सर्वभूताधिपतिं हरिं सम्पूज्यत; यदि सिद्धिं कामयध्वे, गोविन्दं सम्पूज्यत। ये धर्मार्थकाममोक्षान् सदा इच्छन्ति, तैः पुण्यः आद्यः परः पुरुषः पूजनीयः। यस्य पूजनं स्वयम्भुवाऽपि जगत्सृष्ट्यर्थं कृतवान्, तं नित्यं पूजयित्वा सन्ततेः वृद्धिं प्राप्स्यथ।” एवं पित्रा उपदिष्टाः दश प्रचेतसः सागरस्य जलानि प्रविश्य, एकचित्ताः तपः प्रचक्रुः। दशसहस्रवर्षाणि जगन्नाथे नारायणे सर्वलोकाश्रये मनः समाहित्य, ते तत्रैव स्थिताः। तत्रैकचित्ताः सन्तः, हरिं स्तोतुम् आरब्धवन्तः—यः स्तुतः स्तोत्रैः इच्छितान् वरान् ददाति। मैत्रेयः पुनः पप्रच्छ—“हे मुनिश्रेष्ठ, ये प्रचेतसः सागरसालिलस्थाः विष्णोः स्तोत्रं कृतवन्तः, तत् पुण्यं स्तोत्रं मे कथय।” पराशरः उवाच—“मैत्रेय! यथा त एव प्रचेतसः सागरस्य जले समाहिताः सन्तः, पूर्ववत् गोविन्दं स्तुतवन्तः, तच्छृणु।” ततः प्रचेतसः ऊचुः—“सर्वशब्दाधारं नित्यं, परमेश्वरं, सर्वस्य आद्यन्तं, तं नमामः। यः आद्यः, अतुलः, अनन्तः, अनवधिः प्रकाशः, चराचरस्य कारणं, तं नमः। यस्य दिनं निराकारस्य आद्यं रूपं, रात्रिश्च तथा; तं कालस्वरूपं परमेश्वरं नमामः। यः सोमरूपेण नित्यं देवपितृभिः उपभुज्यते, सर्वबीजः, तं सोमरसं नमामः। यः तमोऽपि भक्षयति, दीप्तस्वरूपः, दिवं रश्मिभिः प्रकाशयति, ऊष्मणः, शीतस्य, जलस्य च कारणं, तं सूर्यरूपं नमामः। यः स्थूलत्वेन सर्वं जगद् धारयति, शब्देन्द्रियाश्रयत्वेन व्याप्य स्थितः, तं पृथिव्यात्मानं नमामः। यः आपरूपेण जगत्स्रोतः, सर्वदेहिनां बीजम्, हरिं जगदुत्पत्तिकरणं नमामः। यः अग्निरूपेण देवमुखत्वेन हविरादानकर्ता, तं विष्णुं नमामः। यः पञ्चधा शरीरे प्रतिष्ठितः, नित्यं प्रवृत्तिकर्ता, आकाशस्य कारणं, तं वायुरूपं नमामः। यः सर्वभूतानां आकाशदातारः, अनन्तरूपः, शुद्धः, तं व्योमरूपं नमामः। यः सदा सर्वेन्द्रियाणां च सर्गस्य च परं धाम, शब्दादिरूपः, कर्ता कृष्णः, तं नमामः। यः अक्षराक्षरस्वरूपः, सदा इन्द्रियैः विषयग्रहणकर्ता, ज्ञानमूलः, जगदुत्पत्तिकरणं हरिं नमामः। यः इन्द्रियग्राह्येषु विषयेषु आत्मानं ददाति, अन्तःकरणरूपः, विश्वात्मा, तं नमामः। यस्मिन् जगत्सर्वं तिष्ठति, यस्मात् उत्पद्यते, यत्र च लीयते, संहारधाम, प्रकृतिस्वरूपं, तं नमामः। यः शुद्धः, गुणरहितः सन्, मोहात् गुणवानिव दृश्यते, दिव्यः परमात्मा, तं नमामः। अव्ययः, अजातः, शुद्धः, निर्गुणः, निर्मलः, तं विष्णोः परं धाम ब्रह्म नमामः। न दीर्घः, न ह्रस्वः, न स्थूलः, न सूक्ष्मः, न कृष्णः, न रक्तः, न स्नेहः, न छाया, न रूपं, अनासक्तः, अशरीरः। न आकाशः, न संस्पर्शः, न गन्धः, न रसः, न नेत्रः, न श्रोत्रम्, अचलः, न वाक्, न हस्तः, न मदः। न नाम, न प्रमाणं, न सुखं, न तेजः, न कारणं, अभयः, अमोहः, न निद्रा, न जरा, न मृत्यु। न रागः, न शब्दः, अमृतः, अचलः, अवृतः, पूर्वं च परं च यः, स एव विष्णोः परं धाम। परमेश्वर्याः गुणेन युक्तः, सर्वभूतव्यापी, तद्विष्णोः धाम, यद्वाचा नेत्रेण न गम्यते, तं नमामः।” एवं प्रचेतसः विष्णुं ध्यानैः स्तुत्वा, महोदधौ दशसहस्रवर्षाणि तपः प्रचक्रुः। ततः प्रसन्नः श्रीहरिः, नूतनोत्पलदलश्यामलवर्णः, तेषां पुरतः जले प्रादुरभूत्। तं पक्षिराजारूढं दृष्ट्वा, प्रचेतसः भक्तिनम्रशिरसः प्रणेमुः। ततो भगवान् उवाच—“वरं वृणुध्वं, अहं भवतः पुरतः प्रसन्नः वरदः स्थितः।” तं वरदं प्रणम्य प्रचेतसः ऊचुः—“यथा पित्रा उपदिष्टं, तथा भूतवृद्धिकरणं वरं ददातु।” तेषां यथाकामं वरं दत्त्वा भगवान् तत्रैव अन्तर्धानं चकार, ते च जलात् निर्गताः। एवं प्रचेतसां तपस्यन्तीनां काले, पृथिव्यां वृक्षाः अनवस्थिताः सर्वत्र प्रसृताः, जीवेषु च हानिः अभवत्। वायवो न प्रवाति स्म, द्यौः वृक्षैः आवृतः, दशसहस्रवर्षाणि प्राणिनः न सञ्चलितुं शेकुः। एतद् दृष्ट्वा, प्रचेतसः जलात् निर्गत्य, सर्वे कोपात् मुखेभ्यः वातमग्निं च निष्पिपेदुः।