ਧ੍ਰੁਵ ਉਵਾਚ ਭੂਮਿਰਾਪੋਨਲੋ ਵਾਯੁਃ ਖਂ ਮਨੋ ਬੁਦ੍ਧਿਰੇਵ ਚ । ਭੂਤਾਦਿਰਾਦਿ ਪ੍ਰਕृਤਿਰ੍ਯਸ੍ਯ ਰੂਪਂ ਨਤੋਸ੍ਮਿ ਤਮ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਧਰੂਵ ਨੇ فرمایا: ਧਰਤੀ, ਪਾਣੀ, ਅੱਗ, ਹਵਾ, ਆਕਾਸ਼, ਮਨ, ਬੁੱਧੀ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸਭ ਭੂਤ ਬਣੇ ਹਨ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ—ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਉਹ ਹੈ—ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧਃ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮੋਖਿਲਵ੍ਯਾਪੀ ਪ੍ਰਧਾਨਾਤ੍ਪਰਤਃ ਪੁਮਾਨ੍ । ਯਸ੍ਯ ਰੂਪਂ ਨਮਸ੍ਤਸ੍ਮੈ ਪੁਰੁषਾਯ ਗੁਣਾਤ੍ਮਨੇ ॥ ੧,੧੨.
ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ, ਸੁਖਮ, ਸਭ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਹੈ—ਜਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਇਹ ਹੈ—ਉਸ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਭੂਤਾਦੀਨਾਂ ਸਮਸ੍ਤਾਨਾਂ ਗਨ੍ਧਾਦੀਨਾਂ ਚ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਃ । ਬੁਧ੍ਯਾਦੀਨਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨਸ੍ਯ ਪੁਰੁषਸ੍ਯ ਚ ਯਃ ਪਰਃ ॥ ੧,੧੨.
ਉਹ ਸਾਰੇ ਭੂਤਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੁਣਾਂ, ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਅਤੇ ਪੁਰਖ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਚਾ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਭੂਤਮਾਤ੍ਮਾਨਮਸ਼ੇषਜਗਤਃ ਪਤਿਮ੍ । ਪ੍ਰਪਦ੍ਯੇ ਸ਼ਰਣਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਤ੍ਵਦ੍ਰੂਪਂ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰ ॥ ੧,੧੨.
ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਤੇਰਾ ਰੂਪ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਤੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਆਤਮਾ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜਗਤਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ; ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ।
ਬृਹਤ੍ਤ੍ਵਾਦ੍ਬृਂਹਣਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਯਦ੍ਰੂਪਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਂਜ੍ਞਿਤਮ੍ । ਤਸ੍ਮੈ ਨਮਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨ੍ਯੋਗਿਚਿਨ੍ਤ੍ਯਾਵਿਕਾਰਿਣੇ ॥ ੧,੧੨.
ਜੋ ਰੂਪ ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਤੇ ਫੈਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਜੋ ਯੋਗੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸੋਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਤੇ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦਾ—ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਸਹਸ੍ਰਸ਼ੀਰ੍षਾ ਪੁਰੁषਃ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸਹਸ੍ਰਪਾਤ੍ । ਸਰ੍ਵਵ੍ਯਾਪੀ ਭੁਵਃ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਦਤ੍ਯਤਿष੍ਠਦ੍ਦਸ਼ਾਙ੍ਗੁਲਮ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਉਹ ਪੁਰੁਸ਼ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਿਰ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅੱਖਾਂ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਤੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਦਸ ਅੰਗੁਠਿਆਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਨਾਲ ਵੱਧ ਹੈ।
ਯਦ੍ਭੂਤਂ ਯਚ੍ਚ ਵੈ ਭਵ੍ਯਂ ਪੁਰੂषੋਤ੍ਤਮ ਤਦ੍ਭਵਾਨ੍ । ਤ੍ਵਤ੍ਤੌ ਵਿਰਾਟ੍ਸ੍ਵਰਾਟ੍ਸਮ੍ਰਾਟ੍ਤ੍ਵਤ੍ਤਸ਼੍ਚਪ੍ਯਧਿਪੂਰੁषਃ ॥ ੧,੧੨.
ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੁਰੁਸ਼, ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਹੋਇਆ ਤੇ ਜੋ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੋ; ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਵਿਰਾਟ, ਸਵਰਾਟ, ਸਮਰਾਟ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜਾ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ਅਤ੍ਯਰਿਚ੍ਯਤ ਸੋਧਸ਼੍ਚ ਤਿਰ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਚ ਵੈ ਭੁਵਃ । ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਵਿਸ਼੍ਵਮਿਦਂ ਜਾਤਂ ਤ੍ਵਤ੍ਤੌ ਭੂਤਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ॥ ੧,੧੨.
ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੌਂਕ, ਉਪਰ ਤੇ ਹੇਠਾਂ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਵੱਧ ਗਿਆ ਤੇ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ; ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗਾ।
ਤ੍ਵਦ੍ਰੂਪਧਾਰਿਣਸ਼੍ਚਾਨ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਮਿਦਂ ਜਗਤ੍ । ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਯਜ੍ਞਃ ਸਰ੍ਵਹੁਤਃ ਪृषਦਾਜ੍ਯਂ ਪਸ਼ੁਰ੍ਦ੍ਵਿਧਾ ॥ ੧,੧੨.
ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ, ਸਾਰੇ ਜੀਵ, ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਹਰ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹੋ; ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਯਜਨ, ਭੇਟ, ਘੀ ਤੇ ਦੋ ਕਿਸਮ ਦੇ ਯਜਨ ਵਾਲੇ ਪਸ਼ੂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ऋਚੋਥ ਸਾਮਾਨਿ ਤ੍ਵਤ੍ਤਸ਼੍ਛਨ੍ਦਾਂਸਿ ਜਜ੍ਞਿਰੇ । ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਯਜੂਂष੍ਯਜਾਯਨ੍ਤ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋਸ਼੍ਵਾਸ਼੍ਚੈਕਤੋ ਦਤਃ ॥ ੧,੧੨.
ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਰਿਗ ਤੇ ਸਾਮ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਛੰਦ ਬਣੇ; ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਯਜੁਰ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਇਕ ਵਾਰੀ ਘੋੜੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।
ਗਾਵਸ੍ਤ੍ਵਤ੍ਤਃ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾਸ੍ਤ੍ਵ ਤ੍ਤੋਜਾ ਅਵਯੋ ਮृਗਾਃ । ਤ੍ਵਮਨ੍ਮੁਖਾਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਬਾਹ੍ਵੋਸ੍ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਮਜਾਯਤ ॥ ੧,੧੨.
ਗਾਂ, ਤਾਕਤ, ਪੰਛੀ ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ; ਤੁਹਾਡੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਤੋਂ ਕਸ਼ਤਰੀ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ਵੈਸ਼੍ਵਾਸ੍ਤਵੋਰੁਜਾਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਸ੍ਤਵ ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਸਮੁਦ੍ਗਤਾਃ । ਆਕ੍ਸ਼੍ਣੋਃ ਸੂਰ੍ਯੋऽਨਿਲਃ ਪ੍ਰਾਣਾਚ੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਮਾ ਮਨਸਸ੍ਤਵ ॥ ੧,੧੨.
ਤੁਹਾਡੇ ਰੋੜਿਆਂ ਤੋਂ ਵੈਸ਼, ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੂਦਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ; ਤੁਹਾਡੇ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਸੂਰਜ, ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹ ਤੋਂ ਹਵਾ, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਮਨ ਤੋਂ ਚੰਦ।
ਪ੍ਰਾਣੋਨ੍ਤਃ ਮੁषਿਰਾਜ੍ਜਾਤੋ ਮੁਖਾਦਗ੍ਨਿਰਜਾਯਤ । ਨਾਭਿਤੋ ਗਗਨਂ ਦ੍ਯੌਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਰਸਃ ਸਮਵਰ੍ਤਤ ॥ ੧,੧੨.
ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹ ਤੋਂ ਜੀਵਨ ਵਾਲੀ ਹਵਾ, ਤੁਹਾਡੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਅੱਗ ਪੈਦਾ ਹੋਈ; ਤੁਹਾਡੀ ਨਾਭੀ ਤੋਂ ਆਕਾਸ਼, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਅਸਮਾਨ ਬਣਿਆ।
ਦਿਸ਼ਃ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਾਤ੍ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਃ ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਤ੍ਵਤ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਮਭੂਦਿਦਿਮ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਨਾਂ ਤੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਧਰਤੀ; ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਃ ਸੁਮਹਾਨਲ੍ਪੇ ਯਥਾ ਬੀਜੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ । ਸਂਯਮੇ ਵਿਸ੍ਵਮਖਿਲਂ ਬੀਜਭੂਤੇ ਤਥਾਤ੍ਵਾਯਿ ॥ ੧,੧੨.
ਜਿਵੇਂ ਵੱਡਾ ਬਰਗਦ ਬੀਜ ਵਿੱਚ ਸਮਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ, ਬੀਜ ਵਾਂਗ, ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਬੀਜਾਦਙ੍ਕੁਰਸਮ੍ਭੂਤੇ ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਸ੍ਤੁ ਸਮੁਤ੍ਥਿਤਃ । ਵਿਸ੍ਤਾਰਂ ਚ ਯਥਾ ਯਾਤਿ ਤ੍ਵਤ੍ਤਃ ਸृष੍ਟੌ ਤਥਾ ਜਗਤ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਜਿਵੇਂ ਬੀਜ ਤੋਂ ਅੰਕੁਰ ਪੈਦਾ ਹੋ ਕੇ ਬਰਗਦ ਵਧਦਾ ਤੇ ਫੈਲਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ ਸੰਸਾਰ ਫੈਲਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਹਿ ਕਦਲੀ ਨਾਨ੍ਯਾ ਤ੍ਵਕ੍ਪਤ੍ਰਾਦਪਿ ਦृਸ੍ਯਤੇ । ਏਵਂ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਨਾਨ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤ੍ਵਸ੍ਥਯੀਸ਼੍ਵਰ ਦृਸ਼੍ਯੇਤ ॥ ੧,੧੨.
ਜਿਵੇਂ ਕੇਲੇ ਦੇ ਪੌਦੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਭਾਗ ਪੱਤਿਆਂ ਤੇ ਛਿਲਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ, ਹੇ ਅਟੱਲ ਪ੍ਰਭੂ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ।
ਹ੍ਲਾਦਿਨੀ ਸਂਧਿਨੀ ਸਂਵਿਤ੍ਤ੍ਵਯ੍ਯੇਕਾ ਸਰ੍ਵਸਂਸ੍ਥਿਤੌ । ਹ੍ਲਾਦਤਾਪਕਰੀ ਮਿਸ਼੍ਰਾ ਤ੍ਵਯਿ ਨੋ ਗੁਣਵਰ੍ਜਿਤੇ ॥ ੧,੧੨.
ਆਨੰਦ, ਜੋੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਚੇਤਨਾ—ਇਹ ਸਭ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਸੁਖ ਤੇ ਦੁਖ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਿਲਾਪ, ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ।
ਪृਥਗ੍ਭੂਤੈਕਭੂਤਾਯ ਭੂਤਭੂਤਾਯ ਤੇ ਨਮਃ । ਪ੍ਰਭੂਤਭੂਤਭੂਤਾਯ ਤੁਭ੍ਯਂ ਭੂਤਾਤ੍ਮਨੇ ਨਮਃ ॥ ੧,੧੨.
ਜੋ ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਕੇ ਇੱਕ ਹੋ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਹੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਜੋ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੋ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਪ੍ਰਧਾਨਪੁਰੁषੌ ਵਿਰਾਟ੍ਸਮ੍ਰਾਟ੍ਸ੍ਵਰਾਟ੍ਤਥਾ । ਵਿਭਾਵ੍ਯਤੇਨ੍ਤਃਕਰਣੇ ਪੁਰੁषੇष੍ਵਕ੍ਸ਼ਯੋ ਭਵਾਨ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਜੋ ਪ੍ਰਗਟ ਹੈ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਪੁਰੁਸ਼, ਵਿਰਾਟ, ਸਮਰਾਟ, ਸਵਰਾਟ—ਇਹ ਸਭ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਟੱਲ ਹੋ।
ਸਰ੍ਵਸ੍ਮਿਨ੍ਸਰ੍ਵਭੂਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਃ ਸਰ੍ਵਸ੍ਵਰੂਪਧृਕ੍ । ਸਰ੍ਵਂ ਤ੍ਵਤ੍ਤਸ੍ਤਤਸ਼੍ਚ ਤ੍ਵਂ ਨਮਃ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨੇऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ॥ ੧,੧੨.
ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਹੋ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹੋ, ਹਰ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹੋ; ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਾਪਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਸਾਰੇ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਕੋਸਿ ਸਰ੍ਵੇਸ਼ ਸਰ੍ਵਭੂਤਸ੍ਥਿਤੋ ਯਤਃ । ਕਥਯਾਮਿ ਤਤਃ ਕਿਂ ਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਵੇਤ੍ਸਿ ਹृਤਿ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੋ, ਸਾਰੇ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹੋ, ਹਰ ਜੀਵ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੋਰ ਕੀ ਦੱਸਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਮਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋ।
ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨ੍ਸਰ੍ਵਭੂਤੇਸ਼ ਸਰ੍ਵਸਤ੍ਤ੍ਵਸਮੁਦ੍ਭਵ । ਸਰ੍ਵਭੂਤੋ ਭਵਾਨ੍ਵੇਤ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵਸਤ੍ਤ੍ਵਮਨੋਰਥਮ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਹੇ ਸਭ ਦੇ ਆਤਮਾ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਦਾ ਸਰੋਤ, ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਜੀਵ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋ ਤੇ ਹਰ ਜੀਵ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋ।
ਯੋ ਮੇ ਮਨੋਰਥੋ ਨਾਥ ਸਫਲਃ ਸ ਤ੍ਵਯਾ ਕृਤਃ । ਤਪਸ਼੍ਚ ਤਪ੍ਤਂ ਸਫਲਂ ਯਦ੍ਦृष੍ਟੋऽਸਿ ਜਗਤ੍ਪਤੇ ॥ ੧,੧੨.
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੇਰੀ ਮਨੋਂ ਇੱਛਾ ਤੁਹਾਡੇ ਕਰਕੇ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ; ਜੋ ਤਪ ਮੈਂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਫਲਦਾਇਕ ਹੋ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ ਤਪਸਸ੍ਤਤ੍ਫਲਂ ਯਦ੍ਦृष੍ਟੋऽਹਂ ਤ੍ਵਯਾ ਧ੍ਰੁਵ । ਮਦृਰ੍ਸ਼ਨਂ ਹਿ ਵਿਫਲਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰ ਨ ਜਾਯਤੇ ॥ ੧,੧੨.
ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ فرمایا: ਧਰੂ, ਤੇਰੇ ਤਪ ਦਾ ਫਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ; ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਮੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਵਰਂ ਵਰਯ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਯਥਾਭਿਮਤਮਾਤ੍ਮਨਃ । ਸਰ੍ਵਂ ਸਂਪਦ੍ਯਤੇ ਪੁਂਸਾਂ ਮਯਿ ਦृष੍ਟਿਪਥਂ ਗਤੇ ॥ ੧,੧੨.
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਮੰਗਲ ਕਰ; ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਮੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਸੰਭਵ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧ੍ਰੁਵ ਉਵਾਚ ਭਗਵਨ੍ਭੂਤਭਵ੍ਯੇਸ਼ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਭਵਾਨ੍ ਹृਦਿ । ਕਿਮਜ੍ਞਾਤਂ ਤਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਮਨਸਾ ਯਨ੍ਮਯੇਕ੍ਸ਼ਿਤਮ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਧਰੂ ਨੇ کہا: ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਭੂਤ-ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋ; ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵੀ ਆਇਆ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੀ ਅਣਜਾਣ ਹੈ, ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਨ?
ਤਥਾਪਿ ਤੁਭ੍ਯਂ ਦੇਵੇਸ਼ ਕਥਯਿष੍ਯਾਮਿ ਯਨ੍ਮਯਾ । ਪ੍ਰਾਰ੍ਥ੍ਯਤੇ ਦੁਰ੍ਵਿਨੀਤੇਨ ਹृਦਯੇਨਾਤਿਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ ॥ ੧,੧੨.
ਫਿਰ ਵੀ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ ਕਿ ਮੇਰਾ ਮਨ, ਜੋ ਅਣਜਾਣ ਤੇ ਅਯੋਗ ਹੈ, ਕੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਪਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ।
ਕਿਂ ਵਾ ਸਰ੍ਵਜਗਤ੍ਸ੍ਤ੍ਰष੍ਟਃ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇ ਤ੍ਵਯਿ ਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ । ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਫਲਂ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਮਘ ਵਾਨਪਿ ॥ ੧,੧੨.
ਹੇ ਸਭ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਕੀ ਕੁਝ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇੰਦਰ ਵੀ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਨੈਤਦ੍ਰਾਜਾਸਨਂ ਯੋਗ੍ਯਮਜਾਤਸ੍ਯ ਮਮੋਦਰਾਤ੍ । ਇਤਿ ਗਰ੍ਵਦਵੋਚਨ੍ਮਾਂ ਸਪਤ੍ਨੀਮਾਤੁਰੁਚ੍ਚਕੈਃ ॥ ੧,੧੨.
ਇਹ ਰਾਜਸਿੰਘਾਸਨ ਉਸ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਜੋ ਮੇਰੇ ਪੇਟ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਜਨਮਿਆ—ਇਹ ਗੱਲ ਮੇਰੀ ਸਤਪਤਨੀ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਕਹੀ।