ਅਨ੍ਯੂਨਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਵृਦ੍ਧਿਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਧੀਨੋ ਨਾਦਿਮਾਨ੍ਵਸ਼ੀ । ਕ੍ਲਮਤਨ੍ਦ੍ਰੀ ਭਯਕ੍ਰੋਧਕਾਮਾਦਿਭਿਰਸਂਯੁਤਃ ॥ ੫,੧.
ਤੂੰ ਨਾ ਘਟਦਾ ਹੈਂ, ਨਾ ਵਧਦਾ ਹੈਂ; ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਚ ਨਿਰਭਰ, ਬਿਨਾ ਸ਼ੁਰੂ, ਸਰਵ-ਸੰਪੂਰਨ; ਥਕਾਵਟ, ਆਲਸ, ਡਰ, ਗੁੱਸਾ, ਇੱਛਾ ਆਦਿ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈਂ।
ਨਿਰਵਦ੍ਯਃ ਪਰਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇਰ੍ਨਿਰਧਿष੍ਠੋऽਕ੍ਸ਼ਰਃ ਕ੍ਰਮਃ । ਸਰ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਃ ਪਰਾਧਾਰੋ ਧਾਮ੍ਨਾਂ ਧਾਮਾਤ੍ਮਕੋऽਕ੍ਸ਼ਯਃ ॥ ੫,੧.
ਤੂੰ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਪਰਮ, ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਬਿਨਾ ਅਸਥਾਨ, ਅਟੱਲ ਕ੍ਰਮ; ਸਭ ਦਾ ਸਵਾਮੀ, ਉੱਚਾ ਆਧਾਰ, ਚਮਕ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਅਟੱਲ ਹੈਂ।
ਸਕਲਾਵਰਣਾਨੀਤਨਿਰਾਲਂਬਨਭਾਵਨ । ਮਹਾਵਿਭੂਤਿਸਂਸ੍ਥਾਨ ਨਮਸ੍ਤੇ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮ ॥ ੫,੧.
ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੁਰਖ, ਜਿਸ ਦੀ ਧਿਆਨ ਸਭ ਪੜਦਿਆਂ ਤੇ ਆਸਰਿਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਵਸੇਰਾ ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ ਹੈ—ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਨਾਕਾਰਣਾਤ੍ਕਾਰਣਾਦ੍ਵਾ ਕਾਰਣਾਕਾਰਣਾਨ੍ਨ ਚ । ਸ਼ਰੀਰਗ੍ਰਹਣਂ ਵਾਪਿ ਧਰ੍ਮਤ੍ਰਾਣਾਯ ਕੇਵਲਮ੍ ॥ ੫,੧.
ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੀ, ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਦੋਹਾਂ ਤੋਂ, ਸਰੀਰ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਤੋਂ ਨਹੀਂ।
ਸ਼੍ਰੀਪਰਾਸ਼ਰ ਉਵਾਚ ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਸਂਸ੍ਤਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਨਸਾ ਭਗਵਾਨਜਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਾਹ ਪ੍ਰੀਤੇਨ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਯਨ੍ ॥ ੫,੧.
ਸ਼੍ਰੀ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਸਤਿਕਾਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਜਨਮਾ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵਿਸ਼ਵ-ਰੂਪ ਦਿਖਾ ਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਬੋਲੇ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ ਭੋਭੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਂਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਮਤ੍ਤਃਸਹ ਦੇਵੈਰ੍ਯਦਿष੍ਯਤੇ । ਤਦੁਚ੍ਯਤਾਮਸ਼ੇषਂ ਚ ਸਿਦ੍ਧਮੇਵਾਵਧਾਰ੍ਯਤਾਮ੍ ॥ ੫,੧.
ਸ਼੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੇ ਤੂੰ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਕੁਝ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਖੁਲ੍ਹ ਕੇ ਦੱਸੋ; ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਮੰਗਦੇ ਹੋ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੂਰਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਪਰਾਸ਼ਰ ਉਵਾਚ ਤਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਹਰੇਰ੍ਦਿਵ੍ਯ ਵਿਸ਼੍ਵਿਰੂਪਮਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਤ੍ । ਤੁष੍ਟਾਵ ਭੂਯੋ ਦੇਵੇषੁ ਸਾਧ੍ਵਸਾਵਨਤਾਤ੍ਮਸੁ ॥ ੫,੧.
ਸ਼੍ਰੀ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਹਰੀ ਦਾ ਦਿਵਿਆ ਵਿਸ਼ਵ-ਰੂਪ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਡਰ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ, ਮੁੜ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤੀ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਨਮੋ ਨਮਸ੍ਤੇਸ੍ਤੁ ਸਹਸ੍ਰਕृਤ੍ਵਃਸਹਸ੍ਰਬਾਹੋ ਬਹੁਵਕ੍ਤ੍ਰਪਾਦ । ਨਮੋਨਮਸ੍ਤੇ ਜਗਤਃ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਵਿਨਾਸ਼ਸਂਸ੍ਥਾਨਕਰਾਪ੍ਰਮੇਯ ॥ ੫,੧.
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਹਜ਼ਾਰ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਕਈ ਚਿਹਰੇ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਨਮਸਕਾਰ, ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਅਣਗਣੇ, ਜੋ ਜਗਤ ਦੀ ਰਚਨਾ, ਨਾਸ ਤੇ ਸਥਿਤੀ ਕਰਦੇ ਹੋ।
ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਤਿਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਤਿਬृਹਤ੍ਪ੍ਰਮਾਮ ਗਰੀਯਸਾਮਪ੍ਯਤਿਗੌਰਵਾਤ੍ਮਨ੍ । ਪ੍ਰਧਾਨਬੁਦ੍ਧੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਤ੍ਪ੍ਰਧਾਨਮੂਲਾਤ੍ਪਰਾਤ੍ਮਨ੍ਭਗਵਨ੍ਪ੍ਰਸੀਦ ॥ ੫,੧.
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਖਮ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਸੁਖਮ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਰੀ, ਮੂਲ ਪਦਾਰਥ, ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਹੇ ਸਰਵੋਚ ਆਤਮਾ, ਕਿਰਪਾ ਕਰ।
ਏषਾ ਮਹੀ ਦੇਵ ਮਹੀਪ੍ਰਸੂਤੈਰ੍ਮਹਾਸੁਰੈਃ ਪੀਡਿਤਸ਼ੈਲਬਨ੍ਧਾ । ਪਰਾਯਣਂ ਤ੍ਵਾਂ ਜਗਤਾਮੁਪੈਤਿ ਭਾਰਾਵਤਾਰਾਰ੍ਥਮਪਾਰਸਾਰ ॥ ੫,੧.
ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਇਹ ਧਰਤੀ, ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਘੇਰੀ ਹੋਈ ਤੇ ਵੱਡੇ ਦੈਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੀੜਤ, ਜਗਤ ਦੇ ਆਸਰੇ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਭਾਰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਅਰਜ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਅਪਾਰ।
ਏਤੇ ਵਯਂ ਵृਤ੍ਰਰਿਪੁਸ੍ਤਥਾਯਂ ਨਾਸਤ੍ਯਦਸ੍ਤ੍ਰੌ ਵਰੁਣਸ੍ਤਥੈਵ । ਇਮੇ ਚ ਰੁਦ੍ਰਾ ਵਸਵਃਸਸੂਰ੍ਯਾਃਸਮੀਰਣਾਗ੍ਨਿਪ੍ਰਸੁਖਾਸ੍ਤਥਾਨ੍ਯੇ ॥ ੫,੧.
ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਹਾਂ—ਇੰਦਰ, ਦੋ ਅਸ਼ਵਿਨ, ਵਰੁਣ, ਰੁਦ੍ਰ, ਵਸੁ, ਸੂਰਜ, ਵਾਯੁ, ਅੱਗ ਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਸੁਖ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਸੁਰਾਃਸਮਸ੍ਤਾਃਸੁਰਨਾਥਕਾਰ੍ਯਮੇਭਿਰ੍ਮਯਾ ਯਚ੍ਚ ਤਦੀਸ਼ ਸਰ੍ਵਾਮ੍ । ਆਜ੍ਞਾਪਯਾਜ੍ਞਾਂ ਪਰਿਪਾਲਯਨ੍ਤਸ੍ਤਵੈਵ ਤਿष੍ਠਾਮ ਸਦਾਸ੍ਤਦੋषਾਃ ॥ ੫,੧.
ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇਰੇ ਹੁਕਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ; ਜੋ ਕੰਮ ਤੂੰ ਸੌਂਪੇਂਗਾ, ਅਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੇਰੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਪੂਰਾ ਕਰਾਂਗੇ।
ਸ਼੍ਰੀਪਰਾਸ਼ਰ ਉਵਾਚ ਏਵਂ ਸਂਸ੍ਤੂਯਮਾਨਸ੍ਤੁ ਭਗਵਾਨ੍ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਉਜ੍ਜਹਾਰਾਤ੍ਮਨਃ ਕੇਸ਼ੌ ਸਿਤਕृष੍ਣੌ ਮਹਾਮੁਨੇ ॥ ੫,੧.
ਸ਼੍ਰੀ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋਣ ਤੇ, ਸਰਵੋਚ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਚਿੱਟਾ ਤੇ ਇੱਕ ਕਾਲਾ ਵਾਲ ਕੱਢਿਆ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ।
ਉਵਾਚ ਚ ਸੁਰਾਨੇਤੌ ਮਤ੍ਕੇਸ਼ੌ ਵਸੁਧਾਤਲੇ । ਅਵਤੀਰ੍ਯ ਭੁਵੋ ਭਾਰਕ੍ਲੇਸ਼ਹਾਨਿਂ ਕਰਿष੍ਯਤਃ ॥ ੫,੧.
ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਮੇਰੇ ਇਹ ਦੋ ਵਾਲ ਧਰਤੀ ਤੇ ਉਤਰ ਕੇ ਜਗਤ ਦਾ ਭਾਰ ਹਟਾਉਣਗੇ।
ਸੁਰਾਸ਼੍ਚ ਸਕਲਾਃਸ੍ਵਾਂਸ਼ੈਰਵਤੀਰ੍ਯ ਮਹੀਤਲੇ । ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤੁ ਯੁਦ੍ਧਮੁਨ੍ਮਤ੍ਤੈਃ ਪੂਰ੍ਵੋਤ੍ਪਨ੍ਨੈਰ੍ਮਹਾਸੁਰੈਃ ॥ ੫,੧.
ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਅੰਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਤੇ ਉਤਰ ਕੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਉਪਜੇ ਵੱਡੇ, ਪਾਗਲ ਦੈਤਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਨ।
ਤਤਃ ਕ੍ਸ਼ਯਮਸ਼ੇषਾਸ੍ਤੇ ਦੈਤੇਯਾ ਧਰਮੀਤਲੇ । ਪ੍ਰਯਾਸ੍ਯਨ੍ਤਿ ਨ ਸਂਦੇਹੋ ਮਦ੍ਦृਪਾਤਵਿਚੂਰ੍ਣਿਤਾਃ ॥ ੫,੧.
ਫਿਰ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੈਤ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣਗੇ; ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ—ਮੇਰੇ ਉਤਰਣ ਨਾਲ ਉਹ ਚੂਰ-ਚੂਰ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।
ਵਸੁਦੇਵਸ੍ਯ ਯਾ ਪਤ੍ਨੀ ਦੇਵਕੀ ਦੇਵਤੋਪਮਾ । ਤਤ੍ਰਾਯਮष੍ਟਮੋ ਗਰ੍ਭੋ ਮਤ੍ਕੇਸ਼ੋ ਭਵਿਤਾ ਸੁਰਾਃ ॥ ੫,੧.
ਵਸੁਦੇਵ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਦੇਵਕੀ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਅਠਵੇਂ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਵਾਲ ਹੋਵੇਗਾ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ।
ਅਵਤੀਰ੍ਯ ਚ ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਕਂਸਂ ਘਾਤਯਿਤਾ ਭੁਵਿ । ਕਾਲਨੇਮੀਂ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਤਰ੍ਦਧੇ ਹਰਿਃ ॥ ੫,੧.
ਉਥੇ ਉਤਰ ਕੇ, ਉਹ ਕਾਂਸ ਨੂੰ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕੇ ਕਾਲਨੇਮੀ ਨੂੰ ਮਾਰੇਗਾ; ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਹਰੀ ਲੁਕ ਗਿਆ।
ਅਦृਸ਼੍ਯਾਯ ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਮੈ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਮਹਾਮੁਨੇ । ਮੇਰੁਪृष੍ਠਂ ਸੁਰਾ ਜਗ੍ਮੁਰਵਤੇਰੁਸ਼੍ਚ ਭੂਤਲੇ ॥ ੫,੧.
ਫਿਰ, ਉਸ ਤੋਂ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ, ਮੇਰੂ ਦੇ ਚੋਟੀ ਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਉਤਰ ਆਏ।
ਕਂਸਾਯ ਚਾष੍ਟਮੋ ਗਰ੍ਭੋ ਦੇਵਕ੍ਯਾ ਧਰਣੀਧਰਃ । ਭਵਿष੍ਯਤੀਤ੍ਯਾਚ ਚਕ੍ਸ਼ੇ ਭਗਵਾਨ੍ਨਾਰਦੋ ਮੁਨਿਃ ॥ ੫,੧.
ਅਤੇ ਨਾਰਦ ਮੁਨੀ ਨੇ ਕਾਂਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਅਠਵਾਂ ਗਰਭ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਧਾਰਕ, ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ।
ਕਂਸੋऽਪਿ ਤਦੁਪਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਨਾਰਦਾਤ੍ਕੁਪਿਤਸ੍ਤਤਃ । ਦੇਵਕੀਂ ਵਸੁਦੇਵਂ ਚ ਗृਹੇ ਗੁਪ੍ਤਾਵਧਾਰਯਤ੍ ॥ ੫,੧.
ਕੰਸ ਨੇ ਨਾਰਦ ਤੋਂ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਦੇਵਕੀ ਤੇ ਵਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਕਰ ਕੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖ ਲਿਆ।
ਵਸੁਦੇਵੇਨ ਕਂਸਾਯ ਤੇਨੈਵੋਕ੍ਤਂ ਯਥਾ ਪੁਰਾ । ਤਥੈਵ ਵਸੁਦੇਵੋऽਪਿ ਪੁਤ੍ਰਮਰ੍ਪਿਤਵਾਨ੍ ਦ੍ਵਿਜ ॥ ੫,੧.
ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕੰਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੋਃ ਪੁਤ੍ਰਾਃषਡ੍ਗਰ੍ਭਾ ਇਤਿ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾਃ । ਵਿष੍ਣੁਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾ ਸ੍ਤਾਨ੍ਨਿਦ੍ਰਾਕ੍ਰਮਾਦ੍ਗਰ੍ਭਾਨਯੋਜਯਤ੍ ॥ ੫,੧.
ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ਿਪੂ ਦੇ ਛੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਇਸ ਨਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਨ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਨੀਂਦ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਰਾਹੀਂ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ।
ਯੋਗਨਿਦ੍ਰਾ ਮਹਾਮਾਯਾ ਵੈष੍ਣਵੀ ਮੋਹਿਤਂ ਯਯਾ । ਅਵਿਦ੍ਯਯਾ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਤਾਮਾਹ ਭਗਵਾਨ੍ਹਰਿਃ ॥ ੫,੧.
ਯੋਗਨੀਂਦਰਾ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਅਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ ਨੇ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ ਨਿਦ੍ਰੇ ਗਚ੍ਛ ਮਮਾਦੇਸ਼ਾਤ੍ਪਾਤਾਲਾਤਲਸਂਸ਼੍ਰਯਾਨ੍ । ਏਕੈਕਤ੍ਵੇਨ षਡ੍ਗਰ੍ਭਾਨ੍ਦੇਵਕੀਜਠਰਂ ਨਯ ॥ ੫,੧.
ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਨੀਂਦਰੇ, ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਪਾਤਾਲ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਜਾ, ਤੇ ਛੇ ਗਰਭ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਪਾ।
ਹਤੇषੁ ਤੇषੁ ਕਂਸੇਨ ਸ਼ੇषਾਖ੍ਯੋਂਸ਼ਸ੍ਤਤੋ ਮਮ । ਅਂਸ਼ਾਂਸ਼ੋਨਾਦਰੇ ਤਸ੍ਯਾਃਸਪ੍ਤਮਃ ਸਂਭਵਿष੍ਯਤਿ ॥ ੫,੧.
ਕੰਸ ਵਲੋਂ ਉਹ ਛੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੇਰਾ ਹਿੱਸਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ੇਸ਼ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵਾਂ ਗਰਭ ਵਜੋਂ ਆਵੇਗਾ।
ਗੋਕੁਲੇ ਵਸੁਦੇਵਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾਨ੍ਯਾ ਰੋਹਿਣੀ ਸ੍ਥਿਤਾ । ਤਸ੍ਯਾਃਸ ਸਂਭੂਤਿਸਮਂ ਦੇਵਿ ਨੇਯਸ੍ਤ੍ਵਯੋਦਰਮ੍ ॥ ੫,੧.
ਗੋਕੁਲ ਵਿੱਚ ਵਸੁਦੇਵ ਦੀ ਦੂਜੀ ਪਤਨੀ ਰੋਹਿਨੀ ਵੱਸਦੀ ਹੈ; ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਗਰਭ ਨੂੰ ਰੋਹਿਨੀ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਪਾ ਦੇ।
ਸਪ੍ਤਮੋ ਭੋਜਰਾ ਜਸ੍ਯ ਭਯਾਦ੍ਰੋਧੋਪਰੋਧਤਃ । ਦੇਵਕ੍ਯਾਃ ਪਿਤਿਤੋ ਗਰ੍ਭ ਇਤਿ ਲੋਕੋ ਵਦਿष੍ਯਤਿ ॥ ੫,੧.
ਭੋਜ ਰਾਜ ਦੇ ਡਰ ਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਕਹਿਣਗੇ ਕਿ ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਸੱਤਵਾਂ ਗਰਭ ਪਿਤ ਗਿਆ।
ਗਰ੍ਭਸਂਕਰ੍षਣਾਤ੍ਸੋऽਥ ਲੋਕੇ ਸਂਕਰ੍षਣੇਤਿ ਵੈ । ਸਂਜ੍ਞਾਮਵਾਪ੍ਸ੍ਯਤੇ ਵੀਰਃ ਸ਼੍ਵੇਤਾਦ੍ਰਿਸ਼ਿਖਰੋਪਮਃ ॥ ੫,੧.
ਗਰਭ ਦੇ ਬਦਲਣ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਵੀਰ, ਜੋ ਚਿੱਟੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਤਤੋऽਹਂ ਸਂਭਵਿष੍ਯਾਮਿ ਦੇਵਕੀਜਠਰੇ ਸ਼ੁਭੇ । ਭਰ੍ਗਂ ਤ੍ਵਯਾ ਯਸ਼ੋਦਾਯਾ ਗਨ੍ਤਵ੍ਯਮਵਿਲਂਬਿਤਮ੍ ॥ ੫,੧.
ਫਿਰ ਮੈਂ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਪਵਿਤਰ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲਵਾਂਗਾ; ਪਰ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਚਮਕ ਲੈ ਕੇ ਜਲਦੀ ਯਸ਼ੋਦਾ ਕੋਲ ਜਾ।