ਸ ਭਿਦ੍ਯਤੇ ਵੇਦਮਯਸ੍ਸ੍ਵਵੇਦਂ ਕਰੋਤਿ ਭੇਦੈਰ੍ਬਹੁਭਿਸ੍ਸਸ਼ਾਖਮ੍ । ਸ਼ਾਖਾਪ੍ਰਣੇਤਾ ਸ ਸਮਸ੍ਤਸ਼ਾਖਾਜ੍ਞਾਨਸ੍ਵਰੂਪੋ ਭਗਵਾਨਸਂਗਃ
ਉਹ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੂਪ, ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਨਿਰਲੇਪ, ਭਗਵਾਨ ਹੀ ਹੈ।
ਪਰਾਸ਼ਰ ਉਵਾਚ । ਆਦ੍ਯੋ ਵੇਦਸ਼੍ਚਤੁष੍ਪਾਦਃ ਸ਼ਤਸਾਹਸ੍ਤ੍ਰਸਮ੍ਮਿਤਃ । ਤਤੋ ਦਸ਼ਗੁਣਃ ਕृਤ੍ਸ੍ਨੋ ਯਜ੍ਞੋऽਯਂ ਸਰ੍ਵਸਾਮਧੁਕ੍
ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਹਿਲਾ ਵੇਦ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੱਖ ਸ਼ਲੋਕ ਸਨ; ਉਸ ਤੋਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਯਜਨ, ਜੋ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਸਰ।
ਤਤੋऽਤ੍ਰ ਮਤ੍ਸੁਤੋ ਵ੍ਯਾਸੋ ਹ੍ਮष੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਤਿਮੇऽਨ੍ਤਰੇ । ਵਦਮੇਕਂ ਚਤੁष੍ਪਾਦਂ ਚਤੁਰ੍ਧਾ ਵ੍ਯਭਜਤ੍ ਪ੍ਰਬੁਃ
ਫਿਰ, ਅਠਾਈਂ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਆਸ ਨੇ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਵੇਦ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ।
ਯਥਾ ਤੁ ਤੇਨ ਵੈ ਵ੍ਯਸ੍ਤਾ ਵੇਦਵ੍ਯਾਸੇਨ ਧੀਮਤਾ । ਵੇਦਾਸ੍ਤਥ ਸਮਸ੍ਤੈਸ੍ਤੇਰ੍ਵ੍ਯਸ੍ਤਾ ਵ੍ਯਾਸੈਸ੍ਤਥਾ ਮਯਾ
ਜਿਵੇਂ ਵਿਆਸ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਵਿਆਸਾਂ ਨੇ ਵੀ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਇਉਂ ਹੀ ਕੀਤਾ।
ਤਦਨੇਨੈਵ ਵੇਦਾਨਾਂ ਸ਼ਾਖਾਭੇਦਾਨ੍ ਦ੍ਰਿਜੋਤ੍ਤਮ । ਚਤੁਰ੍ਯੁਗੇष੍ਵਾਰਚਿਤਾਨ੍ ਸਮਸ੍ਤੇष੍ਵਵਵਧਾਰਯ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ, ਤੂੰ ਸਮਝ ਲੈ ਕਿ ਚਾਰੇ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੇਦਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਵੰਡਾਂ ਕਿਵੇਂ ਬਣੀਆਂ।
ਕृष੍ਣਦੂ ਪਾਯਨਂ ਵ੍ਯਾਸਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਨਾਰਾਯਣਂ ਪ੍ਰਬੁਮ੍ । ਕੋऽਨ੍ਯੋ ਹਿ ਭੁਵਿ ਮੈਤ੍ਰੇਯ ! ਮਹਾਭਾਰਤਕृਦੂ ਭਵੇਤ੍
ਕਾਲਾ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਦੁਵੈਪਾਯਨ ਵਿਆਸ ਨੂੰ ਨਾਰਾਇਣ, ਪ੍ਰਭੂ ਹੀ ਜਾਣ; ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਹੋਰ ਕੌਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦਾ ਰਚਨਕਾਰ ਹੋਵੇ?
ਤੇਨ ਵ੍ਯਸ੍ਤਾ ਯਥਾ ਵੇਦਾ ਮਤ੍ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ । ਦ੍ਰਾਪਰੇ ਹ੍ਮਤ੍ਰ ਮੈਤ੍ਰੇਯ! ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਸ਼੍ਵृਣੁ ਯਥਾਰ੍ਥਤਃ
ਮੇਰੇ ਮਹਾਨ-ਆਤਮਾ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਦੁਆਪਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ; ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ, ਹੁਣ ਸੁਣ ਕਿ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਚੋਦਿਤੋ ਵ੍ਯਾਸੋ ਵੇਦਾਨ੍ ਵ੍ਯਸ੍ਤੁਂ ਪ੍ਰਚਕ੍ਰਮੇ । ਅਥ ਸ਼ਿष੍ਯਾਨ੍ ਸ ਜਗ੍ਰਾਹ ਚਤੁਰੋ ਵੇਦਪਾਰਗਾਨ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਵਿਆਸ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ; ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਵਿਦਵਾਨ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਸਨ।
ऋਗੁਵੇਦਸ਼੍ਵਾਵਕਂ ਪੈਲਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਸ ਮਹਾਮੁਨਿਃ । ਵੈਸ਼ਮ੍ਪਾਯਨਨਾਮਾਨਂ ਯਜੂਰ੍ਵੇਦਸ੍ਯ ਚਾਗ੍ਰਹੀਤ੍
ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਨੇ ਰਿਗਵੇਦ ਲਈ ਪੈਲਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਅਤੇ ਯਜੁਰਵੇਦ ਲਈ ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੂੰ ਲਿਆ।
ਜੈਮਿਨਿ ਸਾਮਵੇਦਸ੍ਯ ਤਥੈਵਾਥਰ੍ਵਵੇਦਵਿਤ੍ । ਸੁਮਨ੍ਤੁਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਿष੍ਯੋऽਬੂਦੂ ਵੇਦਵ੍ਯਾਸਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੈਮੀਨੀ ਸਾਮਵੇਦ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੁਮੰਤੁ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਵੇਦਵਿਆਸ ਦਾ ਅਥਰਵਵੇਦ ਲਈ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆ ਬਣਿਆ।
ਰੋਮਹਰ੍षਣਨਾਮਾਨਂ ਮਹਾਬੁਦ੍ਧਿਂ ਮਹਾਮੁਨਿਃ । ਸੂਤਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਸ਼ਿष੍ਯਂ ਸ ਇਤਿਹਾਸ-ਪੁਰਾਣਯੋਃ । ਸੂਤਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਸ਼ਿष੍ਯਂ ਸ ਇਤਿਹਾਸ-ਪੁਰਾਣਯੋਃ
ਮਹਾਨ ਬੁਧੀ ਵਾਲੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਨੇ ਰੋਮਹਰਸ਼ਣ, ਜੋ ਸੂਤ ਸੀ, ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਲਈ ਆਪਣਾ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆ ਬਣਾਇਆ।
ਏਕ ਆਸੀਦੂ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਸ੍ਤਂ ਚਤੁਰ੍ਧਾ ਵ੍ਯਕਲ੍ਪਯਤ੍ । ਚਾਤੁਰ੍ਹੋਤ੍ਰਮਭੂਦੂ ਯਸ੍ਮਿਸ੍ਤਨ ਯਜ੍ਞਮਥਾਕਰੋਤ੍
ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਯਜੁਰਵੇਦ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਹੀ ਸੀ; ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਚਾਰ ਹੋਤ੍ਰ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਯਜਨ ਕੀਤਾ।
ਆਧ੍ਵਰ੍ਯਵਂ ਯਜੁਭਿਂਸ੍ਤੁ ऋਗੂਭਿਰ੍ਹੋਤ੍ਰਂ ਤਥਾ ਮੁਨਿਃ । ਔਦੂਗਾਤ੍ਰਂ ਸਾਮਭਿਸ਼੍ਚਕ੍ਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤ੍ਵਂ ਚਾਪ੍ਯਥਰ੍ਵਭਿਃ
ਯਜੁਸ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਅਧਵਰਯੁ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਬਣਾਈ, ਰਿਗ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋਤ੍ਰ, ਸਾਮ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਉਦਗਾਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਅਥਰਵ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਬਣਾਈ।
ਤਤਃ ਸ ऋਚਮੁਦ੍ਧ ਤ੍ਯ ऋਗ੍ਵੇਦਂ ਤृਤਵਾਨ੍ ਮੁਨਿਃ । ਯਜੂषਿ ਚ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਂ ਸਾਮਵੇਦਞ੍ਚ ਸਾਮਭਿਃ
ਫਿਰ ਮੁਨੀ ਨੇ ਰਿਗ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਕੇ ਰਿਗਵੇਦ ਬਣਾਇਆ, ਯਜੁਸ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਯਜੁਰਵੇਦ, ਅਤੇ ਸਾਮ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸਾਮਵੇਦ ਬਣਾਇਆ।
ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਤ੍ਵਥਰ੍ਵਵੇਦੇਨ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਾਣਿ ਚ ਪ੍ਰਭੁਃ । ਕਾਰਯਾਮਾਸ ਮੈਤ੍ਰੇਯ! ਬ੍ਰਹ੍ਮਤ੍ਵਞ੍ਚ ਯਥਾਸ੍ਥਿਤਿ
ਅਥਰਵਵੇਦ ਰਾਹੀਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਕਰਵਾਏ, ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ।
ਸੋऽਯਮੇਕੋ ਮਹਾਵੇਦਸ੍ਤਰੁਸ੍ਤੇਨ ਪृਥਕੂਕृਤਃ । ਚਤੁਧਾ ਤੁ ਤਤੋ ਜਾਤਂ ਵੇਦਪਾਦਪਕਾਨਨਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਵੇਦ ਰੁੱਖ ਉਸ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੀਤਾ; ਉਸ ਤੋਂ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਵੇਦ ਦੀ ਵੰਡ, ਤਣੇ ਤੋਂ ਸ਼ਾਖਾਂ ਵਾਂਗ, ਹੋਈ।
ਬਿਭੇਦ ਪ੍ਰਥਮਂ ਵਿਪ੍ਰ! ਪੈਲ ऋਗੂਵੇਦਪਾਦਪਮ੍ । ਇਨ੍ਦ੍ਰਪ੍ਰਮਿਤਯੇ ਪ੍ਰਾਦਾਦ ਬਾਸ੍ਕਲਾਯ ਚਸਂਹਿਤੇ
ਪਹਿਲਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਪੈਲਾ ਨੇ ਰਿਗਵੇਦ ਨੂੰ ਦੋ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ; ਇੱਕ ਇੰਦਰਪ੍ਰਮਤੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ, ਦੂਜੀ ਬਾਸਕਲ ਨੂੰ।
ਚਤੁਰ੍ਧਾ ਸ ਬਿਭੇਦਾਥ ਬਾਸ੍ਕਲਿਦ੍ਰਿਜ!ਸਂਹਿਤਾਮ੍ । ਬੌਧ੍ਯਾਦਿਬ੍ਯੋ ਦਦੌ ਤਾਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿष੍ਯੇਭ੍ਯਃ ਸ ਮਹਾਮੁਨਿਃ
ਫਿਰ, ਬਾਸਕਲ ਵੰਸ਼ੀਏ, ਉਸ ਨੇ ਬਾਸਕਲ ਸੰਹਿਤਾ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਨੇ ਉਹ ਬੌਧ ਆਦਿ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਬੌਧ੍ਯਾਗ੍ਰਿਮਾਠਰੌ ਤਦੂਦੂ ਯਾਜ੍ਞਵਲ੍ਕ੍ਯਪਰਾਸ਼ਰੌ । ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਾਖਾਸ੍ਤੁ ਸ਼ਾਖਾਯਾਸ੍ਤਸਾਯਾਸ੍ਤ ਜਗृਹੁਮੁਨੇ
ਬੌਧਿਆ, ਅਗਨਿਮਾਠਰਾ, ਉਦਾਲਕਾ, ਯਾਜ਼ਨਵਲਕਿਆ ਤੇ ਪਰਾਸ਼ਰਾ — ਇਹ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਟੋਟੇ ਲੈ ਲਏ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਪ੍ਰਮਤਿਰੇਕਾਨ੍ਤੁ ਸਂਹਿਤਾਂ ਸ੍ਵਸੁਤਂ ਤਤਃ । ਮਾਣ੍ਡੂਕਯਂ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮੈਤ੍ਰਯਾਧ੍ਯਾਪਯਤ੍ ਤਦਾ
ਇੰਦਰਪ੍ਰਮਤੀ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਆਪਣੀ ਸੰਹਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਮਾਂਡੂਕਾਏ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਈ।
ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਿष੍ਯਪ੍ਰਸ਼ਿष੍ਯੇਭ੍ਯਃਸਂਹਿਤਾਂ ਤਾਮਧੀਤਵਾਨ
ਉਸ ਦੇ ਚੇਲੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚੇਲੇ, ਉਹ ਸੰਹਿਤਾ ਪੜ੍ਹਦੇ ਰਹੇ।
ਚਕਾਰ ਸਂਹਿਤਾਃ ਪਞ੍ਚ ਸ਼ਿष੍ਯੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਦਦੌ ਚ ਤਾਃ । ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਿष੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਯੇ ਪਞ੍ਚ ਤੇषਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਮੇ ਸ਼੍ਵृਣਾ
ਉਸ ਨੇ ਪੰਜ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਤੇ ਆਪਣੇ ਚੇਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਉਹ ਪੰਜ ਚੇਲੇ ਕੌਣ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਸੁਣ।
ਮੁਦੂਗਲੋ ਗੋਮੁਖਸ਼੍ਚੈਵ ਵਾਤ੍ਸ੍ਯਃ ਸ਼ਾਲੀਯ ਏਬ ਚ। ਸ਼ਿਸ਼ਿਰਃ ਪਞ੍ਚਮਸ਼੍ਚਾਸੀਨ੍ਮਤ੍ਰੇਯ! ਸੁਮਹਾਮੁਨਿਃ
ਮੁਦੂਗਲ, ਗੋਮੁਖ, ਵਾਤਸਿਆ, ਸ਼ਾਲੀਆ ਤੇ ਪੰਜਵਾਂ ਸੀਸ਼ਿਰ — ਹੇ ਮੈਤਰੇਯਾ, ਇਹ ਵੱਡਾ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ।
ਸਂਹਿਤਾਤ੍ਰਿਤਯਂ ਚਕ੍ਰ ਸ਼ਾਕਪੂਰ੍ਣਿਰਥਤਰਮ । ਨਿਰੁਕ੍ਤਮਕਰੋਤ੍ ਤਦੂਜ੍ਵਤੁਰ੍ਥਂ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮ
ਸ਼ਾਕਪੂਰਨੀ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ, ਤੇ ਉਜਵਤੂ ਨੇ ਨਿਰੁਕਤ ਬਣਾਇਆ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਰਿਸ਼ੀ।
ਕ੍ਰੌਞ੍ਚੋ ਵੈਤਾਲਿਕਸ੍ਤਦੂਦੂ ਬਲਾਕਸ਼੍ਵ ਮਹਾਮਤਿਃ । ਨਿਰੁਕ੍ਤਕृਜ੍ਵਤੁਰ੍ਥੋऽਭੂਦੂ ਵੇਦਵੇਦਾਙ੍ਗਪਾਰਗਃ
ਕ੍ਰੌਂਚ, ਵੈਤਾਲਿਕ ਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਬਲਾਕਾ — ਇਹ ਨਿਰੁਕਤ ਦੇ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਜੋ ਵੇਦ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਸਨ।
ਇਤ੍ਯੇਤਾਃ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਾਖਾਭ੍ਯੋऽਪ੍ਯਨੁਸ਼ਾਖਾ ਦ੍ਰਿਜੋਤ੍ਤਮ ! ਬਾਸ੍ਕਲਿਸ਼੍ਚਾਪਰਾਸ੍ਤਿਸ੍ਤ੍ਰਃ ਸਂਹਿਤਾਃ ਕृਤਵਾਨ ਦ੍ਰਿਜ
ਇਹਨਾਂ ਟੋਟਿਆਂ ਤੋਂ ਹੋਰ ਉਪ-ਟੋਟੇ ਬਣੇ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ! ਤੇ ਬਾਸਕਲੀ ਨੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ।
ਸ਼ਿष੍ਯਃ ਕਾਲਾਯਨਿਰ੍ਗਾਰ੍ਗ੍ਯਸ੍ਤृਤੀਯਸ਼੍ਚ ਕਥਾਜਵਃ । ਇਤ੍ਯੇਤ ਬਹੁਧਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਃ ਸਂਹਿਤਾ ਯੈਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਿਤਾਃ
ਉਸ ਦੇ ਚੇਲੇ ਕਾਲਾਯਨੀ, ਗਾਰਗਿਆ ਤੇ ਤੀਜਾ ਕਥਾਜਵ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਈ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਪਰਾਸ਼ਰ ਉਵਾਚ । ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਤਰੋਃ ਸ਼ਾਖਾਃ ਸਪ੍ਤਵਿਂਸ਼ਨ੍ਮਹਾਮਤਿਃ । ਵੈਸ਼ਮ੍ਪਾਯਨਨਾਮਾਸੌ ਵ੍ਯਾਸਸ਼ਿष੍ਯਸ਼੍ਚਕਾਰ ਵੈ
ਪਰਾਸ਼ਰਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ, ਜੋ ਵਿਆਸ ਦਾ ਚੇਲਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਤਾਈ (27) ਟੋਟੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ।
ਸ਼ਿष੍ਯੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਦਦੌ ਤਾਸ਼੍ਚ ਜਗृਹੁਸ੍ਤੇऽਪ੍ਯਨੁਕ੍ਰਮਾਤ੍ । ਯਾਜ੍ਞਵਲ੍ਕ੍ਯਸ੍ਤੁ ਤਤ੍ਰਾਭੂਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰਾਤਸੁਤੋ ਦ੍ਰਿਜਃ
ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਟੋਟੀਆਂ ਆਪਣੇ ਚੇਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੀ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਲੈ ਲਈਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਯਾਜ਼ਨਵਲਕਿਆ, ਬ੍ਰਹਮਰਾਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਵੀ ਸੀ।
ਸ਼ਿष੍ਯਃ ਪਰਧਰ੍ਮਜ੍ਞੋ ਗੁਰੁਵृਤ੍ਤਿਪਰਃ ਸਦਾ । ऋषਿਰ੍ਯੋऽਦ੍ਯ ਮਹਾਮੇਰੌਃ ਸਮਾਜੇ ਨਾਗਮਿष੍ਯਤਿ
ਉਹ ਚੇਲਾ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੀ ਸਮਝ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਅੱਜ ਮਹਾਮੇਰੂ ਦੀ ਸਭ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗਾ।