ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾ ਵੈਸ਼੍ਯਾਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚਾਨੁਕ੍ਰਮੋਦਿਤਾਃ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰ — ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਥੋਸ੍ਕਕਰ੍ਮਕਰ੍ਤृਤ੍ਵਾਤ੍ਸ੍ਵਾਧਿਕਾਰੋਕ੍ਸ਼ਯਾਯ ਤੇ । ਤਤ੍ਰੈਵ ਤਂ ਕੁਸ਼ਦ੍ਵੀਪੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰੂਪਂ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍ । ਯਜਨ੍ਤਃ ਕ੍ਸ਼ਪਯਨ੍ਤ੍ਯੁਗ੍ਰਮਧਿਕਾਰਫਲਪ੍ਰਦਮ੍ ॥ ੨,੪.
ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਕਰਤਵਾਂ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਕੁਸ਼ਾ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਲੋਕ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇ ਕਠੋਰ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਦ੍ਰੁਮੋ ਹੇਮਸ਼ੈਲਸ਼੍ਚ ਦ੍ਯਤਿਮਾਨ੍ ਪੁष੍ਪਵਾਂਸ੍ਤਥਾ । ਕੁਸ਼ਸ਼ਯੋ ਹਰਿਸ਼੍ਚੈਵ ਸਪ੍ਤਮੋ ਮਨ੍ਦਰਾਚਲਃ ॥ ੨,੪.
ਵਿਦਰੂਮ, ਹੇਮਸ਼ੈਲ, ਦਿਉਤਿਮਾਨ, ਪੁਸ਼ਪਵਨ, ਕੁਸ਼ਸ਼ਯ, ਹਰੀ ਅਤੇ ਸੱਤਵਾਂ ਮੰਦਰਾਚਲ — ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਹਾੜ ਹਨ।
ਵਰ੍षਾਚਲਾਸ੍ਤੁ ਸਪ੍ਤੈਤੇ ਤਤ੍ਰ ਦ੍ਵੀਪੇ ਮਹਾਮੁਨੇ । ਨਦ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸਪ੍ਤ ਤਾਸਾਂ ਤੁ ਸ਼ृਣੁ ਨਾਮਾਨ੍ਯਨੁਕ੍ਰਮਾਤ੍ ॥ ੨,੪.
ਇਹ ਸੱਤ ਪਹਾੜ ਉਸ ਟਾਪੂ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ। ਉਥੇ ਸੱਤ ਦਰਿਆ ਵੀ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ।
ਧੂਤਪਾਪਾ ਸ਼ਿਵਾ ਚੈਵ ਪਵਿਤ੍ਰਾ ਸਂਮਤਿਸ੍ਤਥਾ । ਵਿਦ੍ਯੁਦਮ੍ਭਾ ਮਹੀ ਚਾਨ੍ਯਾ ਸਰ੍ਵਪਾਪ ਹਰਾਸ੍ਤ੍ਵਿਮਾਃ ॥ ੨,੪.
ਧੂਤਪਾਪਾ, ਸ਼ਿਵਾ, ਪਵਿਤਰਾ, ਸੰਮਤਿ, ਵਿਦਯੁਦੰਭਾ, ਮਹੀ ਅਤੇ ਸਰਵਪਾਪਹਰਾ — ਇਹ ਸਾਰੇ ਦਰਿਆ ਹਨ ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯਾਃ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਨਦ੍ਯਸ੍ਤਥਾਚਲਾਃ । ਕੁਸ਼ਦ੍ਵੀਪੇ ਗੁਸ਼ਸ੍ਤਮ੍ਬਃ ਸਂਜ੍ਞਯਾ ਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ਸ੍ਮृਤਮ੍ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਹੋਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਛੋਟੇ ਦਰਿਆ ਤੇ ਪਹਾੜ ਵੀ ਹਨ; ਕੁਸ਼ਦਵੀਪ ਵਿੱਚ ਗੁਸ਼ਸਤੰਬਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਮ ਹੈ।
ਤਤ੍ਪ੍ਰਮਾਣੇਨ ਸ ਦ੍ਵੀਪੋ ਘृਤੋਦੇਨ ਸਮਾਵृਤਃ । ਘृਤੋਦਸ਼੍ਚ ਸਮੁਦ੍ਰੋ ਵੈ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪੇਨ ਸਂਵृਤਃ ॥ ੨,੪.
ਉਹ ਟਾਪੂ, ਜਿੰਨਾ ਹੀ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਘੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਘੀ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਕ੍ਰੌਂਚ ਟਾਪੂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪੋ ਮਹਾਭਾਗ ਸ਼੍ਰੁਯਤਾਞ੍ਚਾਪਰੋ ਮਹਾਨ੍ । ਕੁਸ਼ਦ੍ਵੀਪਸ੍ਯ ਵਿਸ੍ਤਾਰਾ ਦ੍ਦ੍ਵਿਗੁਣੋ ਯਸ੍ਯ ਵਿਸ੍ਤਰਃ ॥ ੨,੪.
ਮਹਾਨ ਭਾਗ ਵਾਲੇ, ਹੁਣ ਇਕ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਟਾਪੂ ਸੁਣੋ — ਕ੍ਰੌਂਚ, ਜਿਸ ਦਾ ਫੈਲਾਅ ਕੁਸ਼ਦਵੀਪ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪੇ ਦ੍ਯੁਤਿਮਤਃ ਪੁਤ੍ਰਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਤਨ੍ਨਾਮਾਨਿ ਚ ਵਰ੍षਾਣਿ ਤੇषਾਂ ਚਕ੍ਰੇ ਮਹੀਪਤਿਃ ॥ ੨,੪.
ਕ੍ਰੌਂਚ ਟਾਪੂ ਵਿੱਚ, ਦਿਉਤਿਮਾਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਸੀ, ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ 'ਤੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਰਖੇ ਗਏ ਹਨ।
ਕੁਸ਼ਲੋ ਮਲ੍ਲਗਸ਼੍ਚੋष੍ਣਃ ਪੀਵਰੋਥਾਨ੍ਧਕਾਰਕਃ । ਮੁਨਿਸ਼੍ਚ ਦੁਨ੍ਦੁਭਿਸ਼੍ਚੈਵ ਸਪ੍ਤੈਤੇ ਤਤ੍ਸੁਤਾ ਮੁਨੇ ॥ ੨,੪.
ਕੁਸ਼ਲਾ, ਮੱਲਗ, ਉਸ਼ਣਾ, ਪੀਵਰ, ਅੰਧਕਾਰਕ, ਮੁਨੀ ਅਤੇ ਦੁੰਦੁਭੀ — ਇਹ ਸੱਤ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਮੁਨੀ।
ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਦੇਵਗਨ੍ਧਰ੍ਵਸੇਵਿਤਾਃ ਸੁਮਨੋਹਰਾਃ । ਵਰ੍षਾਚਲਾ ਮਹਾਬੁਦ੍ਧੇ ਤੇषਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਮੇ ਸ਼ृਣੁ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਵੀ ਸੁੰਦਰ ਪਹਾੜੀ ਲੜੀਆਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਗੰਧਰਵ ਆਉਂਦੇ ਹਨ; ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੁਣੋ।
ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਸ਼੍ਚ ਵਾਮਨਸ਼੍ਚੈਵ ਤृਤੀਯਸ਼੍ਚਾਨ੍ਧਕਾਰਕਃ । ਚਤੁਰ੍ਥੋ ਰਤ੍ਨਸ਼ੈਲਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਹਿਨੀ ਹਯਸਨ੍ਨਿਭਃ ॥ ੨,੪.
ਕ੍ਰੌਂਚ, ਵਾਮਨ, ਤੀਜਾ ਅੰਧਕਾਰਕ, ਚੌਥਾ ਰਤਨਸ਼ੈਲ, ਸਵਾਹਿਨੀ ਅਤੇ ਹਯਸੰਨਿਭ — ਇਹ ਪਹਾੜ ਹਨ।
ਦਿਵਾਵृਤ੍ਪਞ੍ਚਮਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਤਥਾਨ੍ਯਃ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਵਾਨ੍ । ਦੁਨ੍ਦੁਭਿਸ਼੍ਚ ਮਹਾਸ਼ੈਲੋ ਦ੍ਵਿਗੁਣਾਸ੍ਤ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍ । ਦ੍ਵੀਪਾਦ੍ਵੀਪੇषੁ ਯੇ ਸ਼ੈਲਾ ਯਥਾ ਦ੍ਵੀਪਾਨਿ ਤੇ ਤਥਾ ॥ ੨,੪.
ਪੰਜਵਾਂ ਦਿਵਾਵ੍ਰਿਤ ਹੈ, ਫਿਰ ਪੁੰਡਰੀਕਵਨ, ਅਤੇ ਦੁੰਦੁਭੀ ਮਹਾ ਪਹਾੜ; ਹਰ ਇਕ ਪਿਛਲੇ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਟਾਪੂ ਵੀ ਹਨ।
ਵਰ੍षੇष੍ਵੇਤੇषੁ ਰਮ੍ਯੇषੁ ਤਥਾ ਸ਼ੈਲਵਰੇषੁ ਚ । ਨਿਵਸਂਤਿ ਨਿਰਾਤਙ੍ਕਾਃ ਸਹ ਦੇਵਗਣੈਃ ਪ੍ਰਜਾਃ ॥ ੨,੪.
ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੇ ਵਧੀਆ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ, ਲੋਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਨਿਰਭੈ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪੁष੍ਕਰਾਃ ਪੁष੍ਕਲਾ ਧਨ੍ਯਾਸ੍ਤਿष੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਮਹਾਮੁਨੇ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾ ਵੈਸ਼੍ਯਾਃ ਸ਼ੁਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚਾਨੁਕ੍ਰਮੋਦਿਤਾਃ ॥ ੨,੪.
ਪੁਸ਼ਕਰਾ, ਪੁਸ਼ਕਲਾ, ਧਨਿਆ ਤੇ ਤਿਸ਼ਿਆ — ਇਹ ਨਾਮ ਹਨ, ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼ ਤੇ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ।
ਨਦੀਰ੍ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਯਾਃ ਪਿਬਨ੍ਤਿ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਤਾਃ । ਸਪ੍ਤਪ੍ਰਧਾਨਾਃ ਸ਼ਤਸ਼ਸ੍ਤਤ੍ਰਾਨ੍ਯਾਃ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਨਿਮ੍ਨਗਾਃ ॥ ੨,੪.
ਮੈਤ੍ਰੇਯ, ਉਥੇ ਜੋ ਦਰਿਆ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉਹ ਪੀਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੁਣੋ; ਉਥੇ ਸੱਤ ਮੁੱਖ ਦਰਿਆ ਹਨ, ਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਹੋਰ ਛੋਟੀਆਂ ਨਦੀਆਂ।
ਗੌਰੀ ਕੁਮੁਦ੍ਵਤੀ ਚੈਵ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾ ਰਾਤ੍ਰਿਰ੍ਮਨੋਜਵਾ । ਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾ ਚ ਸਪ੍ਤੈਤਾ ਵਰ੍षਨਿਮ੍ਨਗਾਃ ॥ ੨,੪.
ਗੌਰੀ, ਕਮੁਦਵਤੀ, ਸੰਧਿਆ, ਰਾਤ੍ਰਿ, ਮਨੋਜਵਾ, ਖ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਪੁੰਡਰੀਕਾ — ਇਹ ਸੱਤ ਮੁੱਖ ਦਰਿਆ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਭਗਵਾਨ੍ਪੁष੍ਕਾਰਾਦ੍ਯੈਰ੍ਜਾਨਾਰ੍ਦਨਃ । ਯਾਗੌ ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਵਰੂਪਸ਼੍ਚ ਇਜ੍ਯਤੇ ਯਜ੍ਞਸਨ੍ਨਿਧੌ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਵੀ, ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਪੁਸ਼ਕਾਰਾਦਿਆ ਤੇ ਜਨਾਰਦਨ ਨਾਮ ਨਾਲ, ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਦਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪਃ ਸਮੁਦ੍ਰੇਣ ਦਧਿਮਣ੍ਡੋਦਕੇਨ ਚ । ਆਵृਤਃ ਸਰ੍ਵਤਃ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚ ਦ੍ਵੀਪਤੁਲ੍ਯੇਨ ਮਾਨਤਃ ॥ ੨,੪.
ਕ੍ਰੌਂਚ ਟਾਪੂ ਦਹੀਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕ੍ਰੌਂਚ ਟਾਪੂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਦਧਿਮਣ੍ਡੋਦਕਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸ਼ਾਕਦ੍ਵੀਪੇਨ ਸਂਵृਤਃ । ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਵੀਪਸ੍ਯ ਵਿਸ੍ਤਾਰਾਦ੍ਦ੍ਵਿਗੁਣੇਨ ਮਹਾਮੁਨੇ ॥ ੨,੪.
ਦਹੀਂ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਵੀ ਸ਼ਾਕ ਟਾਪੂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕ੍ਰੌਂਚ ਟਾਪੂ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ।
ਸ਼ਾਕਦ੍ਵੀਪੇਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯਾਪਿ ਭਵ੍ਯਸ੍ਯ ਮੁਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਸਪ੍ਤੈਵ ਤਨਯਾਸ੍ਤषਾਂ ਦਦੌ ਵਰ੍षਾਣਿ ਸਪ੍ਤ ਸਃ ॥ ੨,੪.
ਭਵਿਆ, ਜੋ ਸ਼ਾਕਦਵੀਪ ਦਾ ਰਾਜਾ ਤੇ ਵੱਡਾ ਮਨੁੱਖ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇਕ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਸੱਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਇਲਾਕੇ ਦਿੱਤੇ।
ਜਲਦਸ਼੍ਚ ਕੁਮਾਰਸ਼੍ਚ ਮੁਕੁਮਾਰੋ ਮਰੀਚਕਃ । ਕੁਸੁਮੋਦਸ਼੍ਚ ਮੌਦਾਕਿਃ ਸਪ੍ਤਮਸ਼੍ਚ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਃ ॥ ੨,੪.
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਜਲਦਾ, ਕੁਮਾਰਾ, ਮੁਕੁਮਾਰਾ, ਮਰੀਚਕਾ, ਕੁਸੁਮੋਦਾ, ਮੌਦਾਕੀ ਤੇ ਮਹਾਦਰੁਮ ਸਨ।
ਤਤ੍ਸਂਜ੍ਞਾਨ੍ਯੇਵ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸਪ੍ਤ ਵਰ੍षਾਣ੍ਯਨੁਕ੍ਰਮਾਤ੍ । ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਪਰ੍ਵਤਾਃ ਸ੍ਪਤ ਵਰ੍षਵਿਚ੍ਛੇਦਕਾਰਿਣਃ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਵੀ, ਉਹ ਸੱਤ ਇਲਾਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੱਤ ਪਹਾੜ ਵੀ ਹਨ।
ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਤਤ੍ਰੋਦਯਗਿਰਿਰ੍ਜਲਾਧਾਰਸ੍ਤਥਾਪਰਃ । ਤਥਾ ਰੈਵਤਕਃ ਸ਼੍ਯਾਮਸ੍ਤਥੈਵਾਸ੍ਤਗਿਰਿਰ੍ਦ੍ਵਿਜ । ਆਮ੍ਬਿਕੇਯਸ੍ਤਥਾ ਰਮ੍ਯਃ ਕੇਸਰੀ ਪਰ੍ਵਤੋਤ੍ਤਮਃ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਉਦਯਾ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜਲਾਧਾਰਾ ਦੂਜਾ ਹੈ, ਰੈਵਤਕਾ, ਸ਼ਿਆਮਾ, ਅਸਤਗਿਰਿ, ਆਂਬਿਕੇਯਾ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਕੇਸਰੀ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਵੀ ਹਨ।
ਸ਼ਾਕਸ੍ਤਤ੍ਰ ਮਹਾਵृਕ੍ਸ਼ਃ ਸਿਦ੍ਧਗਨ੍ਧਰ੍ਵਸੇਵਿਤਃ । ਯਤ੍ਰਤ੍ਯਵਾਤਸਂਸ੍ਪਾਰ੍ਸ਼ਾਦਾਹ੍ਲਾਦੋ ਜਾਯਤੇ ਪਰਃ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਸ਼ਾਕ ਨਾਮ ਦਾ ਵੱਡਾ ਦਰੱਖਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸਿੱਧ ਤੇ ਗੰਧਰਵ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਹਵਾ ਦੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਪੁਣ੍ਯਾ ਜਨਪਦਾਸ਼੍ਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣ੍ਯਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ । ਨਦ੍ਯਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯਾਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪਭਯਾਪਹਾਃ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਚਾਰ ਵਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਿਆ ਵੀ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸੁਕੁਮਾਰੀ ਕੁਮਾਰੀ ਚ ਨਲਿਨੀ ਧੇਨੁਕਾ ਚ ਯਾ । ਇਕ੍ਸ਼ੁਸ਼੍ਚ ਵੇਣੁਕਾ ਚੈਵ ਗਭਸ੍ਤੀ ਸਪ੍ਤਮੀ ਤਥਾ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਸੱਤ ਦਰਿਆ ਹਨ: ਸੁਕੁਮਾਰੀ, ਕੁਮਾਰੀ, ਨਲਿਨੀ, ਧੇਨੁਕਾ, ਇਕਸ਼ੁ, ਵੇਣੁਕਾ ਤੇ ਗਭਸਤੀ।
ਅਨ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਤਸ਼ਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਨਦ੍ਯੋ ਮਹਾਮੁਨੇ । ਮਹੀਧਰਾਸ੍ਤਥਾ ਸਨ੍ਤਿ ਸ਼ਤਸ਼ੋਥ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ॥ ੨,੪.
ਉਥੇ ਹੋਰ ਵੀ ਸੈਂਕੜੇ ਛੋਟੇ ਦਰਿਆ ਹਨ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ। ਪਹਾੜ ਵੀ ਸੈਂਕੜੇ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਤਾਃ ਪਿਬਨ੍ਤਿ ਮੁਦਾਯੁਕ੍ਤਾ ਜਲਦਾਦਿषੁ ਯੇ ਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਵਰ੍षषੁ ਤੇ ਜਨਪਦਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਦਭ੍ਯੇਤ੍ਯ ਮੇਦਿਨੀਮ੍ ॥ ੨,੪.
ਜੋ ਲੋਕ ਜਲਦਾ ਆਦਿ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲੋਕ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਧਰ੍ਮਹਾਨਿਰ੍ਨ ਤੇष੍ਵਸ੍ਤਿ ਨ ਸਂਘਰ੍षਃ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍ । ਮਰ੍ਯਾਦਾਵ੍ਯੁਤ੍ਕ੍ਰਮੋ ਨਾਪਿ ਤੇषੁ ਦੇਸ਼ੇषੁ ਸਪ੍ਤਸੁ ॥ ੨,੪.
ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੀ ਘਾਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਨਾਂ ਹੀ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਝਗੜਾ। ਉਹਨਾਂ ਸੱਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਹੱਦਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।