ਇਤ੍ਥਂ ਪੁਮਾਨ੍ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਚ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਹਙ੍ਕਾਰਮੇਵ ਚ । ਭੂਤਾਨਿ ਚ ਹृषੀਕੇਸ਼ੇ ਮਨਃ ਸਰ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਚ । ਵਿਦ੍ਯਾਵਿਦ੍ਯੇ ਚ ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਸਰ੍ਵਮੇਤਤ੍ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤਮ੍ ॥ ੧,੨੨.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਮੈਤ੍ਰੇਯ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਇਹ ਸਾਰਾ — ਪ੍ਰਧਾਨ, ਬੁੱਧੀ, ਅਹੰਕਾਰ, ਤੱਤ, ਮਨ, ਸਾਰੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਅਗਿਆਨ — ਟਿਕਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਅਸ੍ਤ੍ਰਭੂषਣਸਂਸ੍ਥਾਨਸ੍ਵਰੂਪਂ ਰੂਪਵਰ੍ਜਿਤਃ । ਬਿਭਾਰ੍ਤਿ ਮਾਯਾਰੂਪੋਸੌ ਸ਼੍ਰੇਯਸੇ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਹਰਿਃ ॥ ੧,੨੨.
ਹਰਿ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੂਪ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਮਾਇਆ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਵਿਕਾਰਂ ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਚ ਪੁਮਾਂਸ਼੍ਚੈਵਾਖਿਲਂ ਜਗਤ੍ । ਬਿਭਰ੍ਤਿ ਪੁਣ੍ਡਹੀਕਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤਦੇਵਂ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ ॥ ੧,੨੨.
ਕੰਵਲੇ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਬਦਲ ਚੁੱਕੀ ਆਦਿ ਮਾਟ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਉਪਰ ਸਹਾਰਦਾ ਹੈ; ਉਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੁਆਮੀ ਹੈ।
ਯਾ ਵਿਦ੍ਯਾ ਯਾ ਤਥਾਵਿਦ੍ਯਾ ਯਤ੍ਸਦ੍ਯਚ੍ਚਾਸਦਵ੍ਯਯਮ੍ । ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤੇਸ਼ੇ ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਮਧੁਸੂਦਨੇ ॥ ੧,੨੨.
ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ, ਜੋ ਵੀ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਜੋ ਵੀ ਅਗਿਆਨ ਹੈ, ਜੋ ਵੀ ਸੱਚ, ਝੂਠ ਜਾਂ ਅਟੱਲ ਹੈ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਮਧੁਸੂਦਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੈ।
ਕਲਾਕਾष੍ਠਾਨਿਮੇषਾਦਿਦਿਨਰ੍ਤ੍ਵਯਨਹਾਯਨੈਃ । ਕਾਲਸ੍ਵਰੂਪੋ ਭਗਵਾਨਪਾਪੋ ਹਰਿਰਵ੍ਯਯਃ ॥ ੧,੨੨.
ਕਾਲਾ, ਕਾਠਾ, ਨਿਮੇਸ਼, ਦਿਨ, ਰੁੱਤਾਂ, ਸਾਲ—ਇਹ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਵੰਡਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਅਟੱਲ ਹਰੀ ਆਪ ਸਮੇਂ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ।
ਭੂਰ੍ਲੋਕੋਥ ਭੁਵਰ੍ਲੋਕਃ ਸ੍ਵਰ੍ਲੋਕੋ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮ । ਮਹਰ੍ਜਨਸ੍ਤਪਃ ਸਤ੍ਯਂ ਸਪ੍ਤ ਲੋਕਾ ਇਮੇ ਵਿਭੁਃ ॥ ੧,੨੨.
ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਭੂਲੋਕ, ਭੁਵਰਲੋਕ, ਸਵਰਲੋਕ, ਮਹਰ, ਜਨ, ਤਪ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯ—ਇਹ ਸੱਤ ਲੋਕ ਸਭ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਲੋਕਾਤ੍ਮਮੂਰ੍ਤਿਃ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪੂਰ੍ਵੇषਾਮਪਿ ਪੂਰ੍ਵਜਃ । ਆਧਾਰਃ ਸਰ੍ਵਵਿਦ੍ਯਾਨਾਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਹਰਿਃ ਸ੍ਥਿਤਃ ॥ ੧,੨੨.
ਹਰੀ ਆਪ ਹੀ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਤੇ ਰੂਪ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਗਿਆਨਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣ ਕੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਦੇਵਮਾਨੁषਪਸ਼੍ਵਾਦਿਸ਼੍ਵਰੂਪੈਰ੍ਬਹੁਭਿਃ ਸ੍ਥਿਤਃ । ਤਤਃ ਸਰ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰੋऽਨਨ੍ਤੋ ਭੂਤਮੂਰ੍ਤਿਰਮੂਰ੍ਤਿਮਾਨ੍ ॥ ੧,੨੨.
ਦੇਵ, ਮਨੁੱਖ, ਪਸ਼ੂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਕੇ, ਉਹ ਅਨੰਤ ਸਭ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ, ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਤੇ ਰੂਪ ਰਹਿਤ ਹੈ।
ऋਚੋ ਯਜੂਂषਿ ਸਾਮਾਨਿ ਤਥੈਵਾਥਰ੍ਵਾਣਾਨਿ ਵੈ । ਇਤਿਹਾਸੋਪਵੇਦਾਸ਼੍ਚ ਵੇਦਾਨ੍ਤੇषੁ ਤਥੋਕ੍ਤਯਃ ॥ ੧,੨੨.
ਰਿਗ, ਯਜੁਰ, ਸਾਮ ਅਤੇ ਅਥਰਵ ਵੇਦ, ਇਤਿਹਾਸ, ਉਪਵੇਦ, ਅਤੇ ਵੇਦਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ—
ਵੇਦਾਙ੍ਗਾਨਿ ਸਮਸ੍ਤਾਨਿ ਮਨ੍ਵਾਦਿਗਦਿਤਾਨਿ ਚ । ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਣ੍ਯਸ਼ੇषਾਣ੍ਯਾਖ੍ਯਾਨਾਨ੍ਯਨੁਵਾਕਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ॥ ੧,੨੨.
ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂਗ, ਮਨੂ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਬਾਤਾਂ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਕਥਾਵਾਂ, ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਉਚਾਰ ਹੋਏ ਹਨ—
ਕਾਵ੍ਯਾਲਾਪਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ਕੇਚਿਦ੍ਰੀਤਕਾਨ੍ਯਖਿਲਾਨਿ ਚ । ਸ਼ਬ੍ਦਮੂਰ੍ਤਿਧਰਸ੍ਯੈਤਦ੍ਵਪੁਰ੍ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ॥ ੧,੨੨.
ਜੋ ਵੀ ਕਵਿਤਾ, ਗੱਲਬਾਤਾਂ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ—ਇਹ ਸਭ ਸ਼ਬਦ ਰੂਪਾਂ, ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਹਨ।
ਯਾਨਿ ਮੂਰ੍ਤਾਨ੍ਯਮੂਰ੍ਤਾਨਿ ਯਾਨ੍ਯਤ੍ਰਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਵਾ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ । ਸਨ੍ਤਿ ਵੈ ਵਸ੍ਤੁਜਾਤਾਨਿ ਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਤਦ੍ਵਪੁਃ ॥ ੧,੨੨.
ਜੋ ਵੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਰੂਪ ਵਾਲੀਆਂ ਜਾਂ ਰੂਪ ਰਹਿਤ, ਇੱਥੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਹਨ—ਇਹ ਸਭ ਉਸ ਦਾ ਹੀ ਸਰੀਰ ਹਨ।
ਅਹਂ ਹਰਿਃ ਸਰ੍ਵਮਿਦਂ ਜਨਾਰ੍ਦਨੋ ਨਾਨ੍ਯਤ੍ਤਤਃ ਕਾਰਣਕਾਰ੍ਯਜਾਤਮ੍ । ਈਦृਙ੍ਮਨੋ ਯਸ੍ਯ ਨ ਤਸ੍ਯਟ ਭੂਯੋ ਭਵੋਦ੍ਭਾਵਾ ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਗਦਾ ਭਵਨ੍ਤਿ ॥ ੧,੨੨.
ਮੈਂ ਹੀ ਹਰੀ ਹਾਂ, ਜਨਾਰਦਨ ਹਾਂ; ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੇਰਾ ਹੀ ਹੈ—ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਜਾਂ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ। ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਐਸਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਲਈ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਦੁਖ-ਸੁਖ ਦੇ ਜੋੜ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ।
ਇਤ੍ਯੈष ਤੇਂਸ਼ਃ ਪ੍ਰਥਮਃ ਪੁਰਾਣਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜ । ਯਥਾਵਤ੍ਕਥਿਤੋ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਧृਤੇ ਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ ॥ ੧,੨੨.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਇਹ ਪੁਰਾਣੇ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਠੀਕ-ਠੀਕ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕ੍ਯਾਂ ਪੁष੍ਕਰਸ੍ਨਾਨੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਬ੍ਦੇਨ ਯਤ੍ਫਲਮ੍ । ਤਦਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰਵਣਾਤ੍ਸਵ ਮੈਤ੍ਰੇਯਾਪ੍ਨੋਤਿ ਮਾਨਵਃ ॥ ੧,੨੨.
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਕਰ ਤੇ ਬਾਰਹ ਸਾਲ ਨ੍ਹਾਉਣ ਦਾ ਜੋ ਫਲ ਹੈ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ, ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵਰ੍षਿਪਿਤृਗਨ੍ਧਰ੍ਵਯਕ੍ਸ਼ਾਦਿਨਾਂ ਚ ਸਮ੍ਭਵਮ੍ । ਭਵਨ੍ਤਿ ਸ਼ृਣ੍ਵਤਃ ਪੁਂਸੋ ਦੇਵਾਦ੍ਯ ਵਰਦਾ ਮੁਨੇ ॥ ੧,੨੨.
ਦੇਵ, ਰਿਸ਼ੀ, ਪਿਤਰ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਜਨਮਾਂ—ਇਹ ਸਭ, ਹੇ ਮੂਨੀ, ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ, ਦੇਵ ਆਦਿ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ, ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਉਵਾਚ । ਭਗਵਨ੍ ਸਮ੍ਯਾਗਾਖ੍ਯਾਤਂ ਮਮੈਤਦਖਿਲਂ ਤ੍ਵਯਾ । ਜਗਤਃ ਸਰ੍ਗਸਮ੍ਬਨ੍ਘਿ ਯਤ੍ ਪृष੍ਟੋऽਸਿ ਗੁਰੋ ਮਯਾ
ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਪੁੱਛੇ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ, ਜਗਤ ਦੇ ਸਿਰਜਣ ਤੇ ਬਣਾਵਟ ਬਾਰੇ, ਠੀਕ-ਠੀਕ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਯੋऽਯਮਂਸ਼ੋ ਜਗਤ੍ਸृष੍ਟਿਸਮ੍ਬਦ੍ਧੋ ਗਦਿਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ । ਤਤ੍ਰਾਹਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਭੂਯੋऽਪਿ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮ
ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਤੁਸੀਂ ਜਗਤ ਦੀ ਸਿਰਜਣ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਜੋ ਭਾਗ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਹੋਰ ਵੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤੋਤ੍ਤਾਨਪਾਦੌ ਸੁਤੌ ਸ੍ਵਾਯਮ੍ਭੁਵਸ੍ਯ ਯੌ । ਤਯੋਰੁਤ੍ਤਾਨਪਾਦਸ੍ਯ ਧ੍ਰੁਵਃ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਤ੍ਵਯੋਦਿਤਃ ।.
ਤੁਸੀਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਅਤੇ ਉਤਤਾਨਪਾਦ, ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਸਨ; ਉਤਤਾਨਪਾਦ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਧਰੁਵ ਸੀ।
ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤਸ੍ਯ ਨੈਵੋਕ੍ਤਾ ਭਵਤਾ ਦ੍ਵਿਜ ਸਨ੍ਤਤਿਃ । ਤਾਮਹਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਬਾਰੇ ਅਜੇ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ; ਮੈਂ ਉਹ ਬਾਰੇ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ।
ਪਰਾਸ਼ਾਰ ਉਵਾਚ । ਕਰ੍ਦ੍ਦਮਸ੍ਯਾਤ੍ਮਜਾਂ ਕਨ੍ਯਾਮੁਪਯੇਮੇ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤਃ । ਸਮ੍ਰਾਟ੍ ਕੁਕ੍ਸ਼ੀ ਚ ਤਤ੍ਕਨ੍ਯੇ ਦਸ਼ ਪੁਤ੍ਰਾਸ੍ਤਥਾਪਰੇ
ਪਰਾਊਸ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਕਰਦਮ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਤੋਂ, ਰਾਜਾ, ਉਸ ਦੇ ਦੱਸ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ ਤੇ ਇਕ ਹੋਰ ਵੀ ਸੀ।
ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞਾ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯ੍ਯਾ ਵਿਨੀਤਾ ਦਯਿਤਾਃ ਪਿਤੁਃ । ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤਸੁਤਾਃ ਖ੍ਯਾਤਾਸ੍ਤੇषਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਮੇ ਸ਼੍ਵृਣੁ
ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੱਡੇ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਸੁਭਾਵਿਕ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੁਣੋ।
ਆਗ੍ਨੀਧ੍ਰਸ਼੍ਚਾਗ੍ਨਿਬਾਹੁਸ਼੍ਚ ਵਪੁष੍ਮਾਨ੍ ਦ੍ਯੁਤਿਮਾਂਸ੍ਤਥਾ । ਮੇਧਾ ਮੇਧਾਤਿਥਿਰ੍ਭਵ੍ਯਃ ਸਵਨਃ ਪੁਤ੍ਰ ਏਵ ਚ
ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਗਨੀਧ੍ਰ, ਆਗਨੀਬਾਹੁ, ਵਪੁਸ਼ਮਾਨ, ਦ੍ਯੁਤਿਮਾਨ, ਮੇਧਾ, ਮੇਧਾਤਿਥਿ, ਭਵਿਆ, ਸਵਨਾ ਅਤੇ ਇਕ ਹੋਰ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।
ਜ੍ਯੋਤਿष੍ਮਾਨ੍ ਦਸ਼ਮਸ੍ਤੇषਾਂ ਸਤ੍ਯਨਾਮਾ ਸੁਤੋऽਭਵਤ੍ । ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਖ੍ਯਾਤਾ ਬਲਵੀਰ੍ਯ੍ਯਤਃ
ਜ੍ਯੋਤਿਸ਼ਮਾਨ ਦੱਸਵਾਂ ਸੀ, ਤੇ ਸਤ੍ਯਨਾਮਾ ਵੀ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਵੀਰਤਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਨ।
ਮੇਧਾਗ੍ਨਿਬਾਹੁਪੁਤ੍ਰਾਸ੍ਤੁ ਤ੍ਰਯੋ ਯੋਗਪਰਾਯਣਾਃ । ਜਾਤਿਸ੍ਮਰਾ ਮਹਾਭਾਗ ਨ ਰਾਜ੍ਯਾਯ ਮਨੋ ਦਧੁਃ
ਮੇਧਾ, ਆਗਨੀਬਾਹੁ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਤਿੰਨ ਯੋਗ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲੇ, ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ ਸਨ।
ਨਿਰ੍ਮ੍ਮਲਾਃ ਸਰ੍ਵਕਾਲਨ੍ਤੁ ਸਮਸ੍ਤਾਰ੍ਥੇषੁ ਵੈ ਮੁਨੇ । ਚਕ੍ਰੁਃ ਕ੍ਰਿਯਾ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਮਫਲਾਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣੋ ਹਿ ਤੇ
ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਤੇ ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ ਸਨ।
ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤੋ ਦਦੌ ਤੇषਾਂ ਸਪ੍ਤਾਨਾਂ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮ ! ਵਿਭਜ੍ਯ ਸਪ੍ਤ ਦ੍ਵੀਪਾਨਿ ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਸੁਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍
ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਨੇ, ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚ ਸੱਤ ਟਾਪੂ ਵੰਡ ਦਿੱਤੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ।
ਜਮ੍ਬੂਦ੍ਵੀਪਂ ਮਹਾਭਾਗ ਸੋऽਗ੍ਨੀਧ੍ਰਾਯ ਦਦੌ ਪਿਤਾ । ਮੇਧਾਤਿਥੇਸ੍ਤਥਾ ਪ੍ਰਾਦਾਤ੍ ਪ੍ਲਕ੍ਸ਼ਦ੍ਵੀਪਮਥਾਪਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਗਨੀਧ੍ਰ ਨੂੰ ਜੰਬੂ ਟਾਪੂ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲੇ। ਮੇਧਾਤਿਥਿ ਨੂੰ ਪਲਕਸ਼ ਟਾਪੂ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਟਾਪੂ ਹੈ, ਦਿੱਤਾ।
ਸ਼ਾਲ੍ਮਲੇ ਚ ਵਪੁष੍ਮਨ੍ਤਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਮਭਿषਿਕ੍ਤਵਾਨ੍ । ਜ੍ਯੋਤਿष੍ਮਨ੍ਤਂ ਕੁਸ਼ਦ੍ਰੀਪੇ ਰਾਜਾਨਂ ਕृਤਵਾਨ੍ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਉਸ ਨੇ ਵਪੁਸ਼ਮਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ, ਤੇ ਜ੍ਯੋਤਿਸ਼ਮਾਨ ਨੂੰ ਕੁਸ਼ ਟਾਪੂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ।
ਦ੍ਯੁਤਿਮਨ੍ਤਂ ਚ ਰਾਜਾਨਂ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਦ੍ਰੀਪੇ ਸਮਾਦਿਸ਼ਤ੍ । ਸ਼ਾਕਦ੍ਵੀਪੇਸ਼੍ਵਰਞ੍ਚਾਪਿ ਭਵ੍ਯਞ੍ਚਕ੍ਰੇ ਚ ਸ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਉਸ ਨੇ ਦ੍ਯੁਤਿਮਾਨ ਨੂੰ ਕ੍ਰੌਂਚ ਟਾਪੂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ, ਤੇ ਭਵਿਆ ਨੂੰ ਸ਼ਾਕ ਟਾਪੂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣਾਇਆ।