ਏਵਮਭ੍ਯਰ੍ਥਿਤਸ੍ਤੈਸ੍ਤੁ ਦੈਤ੍ਯਰਾਜਃ ਪੁਰੋਹਿਤੈਃ । ਦੈਤ੍ਯੈਰ੍ਨਿष੍ਕਾਸ਼ਯਾਮਾਸ ਪੁਤ੍ਰਂ ਪਾਵਕਸਞ੍ਚਯਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਨੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਕਹਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੀ ਸਭਾ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ।
ਤੋ ਗੁਰੁਗृਹੇ ਬਾਲਃ ਸਵਸਨ੍ ਬਾਲਦਾਨਵਾਨ੍ । ਅਧ੍ਯਾਪਯਾਮਾਸ ਮੁਹੁਰੁਪਦੇਸ਼ਾਨ੍ਤਰੇ ਗੁਰੋਃ
ਗੁਰੂ ਦੇ ਘਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਬੱਚਾ ਹੋਰ ਨੌਜਵਾਨ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦਾ ਸੀ, ਗੁਰੂ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਪਾਠਾਂ ਵਿਚ ਵੀ।
ਸ਼੍ਵੂਯਤਾਂ ਪਰਮਾਰ੍ਥੋ ਮੇ ਦੈਤੇਯਾ ਦਿਤਿਜਾਤ੍ਮਜਾਃ । ਨ ਚਾਨ੍ਯਥੈਤਨ੍ਮਨ੍ਤਵ੍ਯਂ ਨਾਤ੍ਰ ਲੋਭਾਦਿਕਾਰਣਮ੍
ਮੇਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸੁਣੋ, ਦੈਤਿਆਂ, ਦਿਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰੋ। ਇਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਾ ਸਮਝੋ—ਇਸ ਵਿਚ ਲਾਲਚ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ।
ਜਨ੍ਮ ਬਾਲ੍ਯਂ ਤਤਃ ਸਰ੍ਵੋ ਜਨ੍ਤੁਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਯੌਵਨਮ੍ । ਅਵ੍ਯਾਹਤੈਵ ਭਵਤਿ ਤਤੋऽਨੁਦਿਵਸਂ ਜਰਾ
ਜਨਮ ਤੇ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹਰ ਜੀਵ ਨੌਜਵਾਨੀ 'ਚ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਹਰ ਰੋਜ਼, ਰੁਕਾਵਟ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਬੁਢਾਪਾ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤਸ਼੍ਯਚ ਮृਤ੍ਯੁਮਭ੍ਯੇਤਿ ਜਨ੍ਤੁਰ੍ਦੈਤ੍ਯੇਸ਼੍ਵਰਾਤ੍ਮਜਾਃ । ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਚੈਤਦਸ੍ਮਾਕਂ ਭਵਤਾਂ ਤਥਾ
ਫਿਰ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਮੌਤ ਜੀਵ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਗੱਲ ਅਸੀਂ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਸਿੱਧਾ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ।
ਮृਤਸ੍ਯ ਚ ਪੁਨਰ੍ਜਨ੍ਮ ਭਵਤ੍ਯੇਤਜ੍ਵ ਨਾਨ੍ਯਥਾ । ਆਗਮੋऽਯਂ ਤਥਾ ਤਤ੍ਰ ਨੋਪਾਦਾਨਂ ਵਿਨੋਦ੍ਭਵਃ
ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਮੁੜ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਪੱਕੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਹੋਰ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਰਿਵਾਜ ਹੈ, ਤੇ ਇਥੇ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ।
ਗਰ੍ਭਵਾਸਾਦਿ ਯਾਵਤ੍ ਤੁ ਪੁਨਰ੍ਜਨ੍ਮੋਪਪਾਦਨਮ੍ । ਸਮਸ੍ਤਾਵਸ੍ਥਕਂ ਤਾਵਦੂ ਦੁਃ ਖਮੇਵਾਵਗਮ੍ਯਤਾਮ੍
ਗਰਭ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਮੁੜ ਜਨਮ ਹੋਣ ਤੱਕ, ਹਰ ਹਾਲਤ ਸਿਰਫ ਦੁੱਖ ਹੀ ਸਮਝੋ।
ਕ੍ਸ਼ੁਤੂਤृषਅਮੋਪਸ਼ਮਂ ਤਦੂਚ੍ਛੀਤਾਦ੍ਯੁ ਪਸ਼ਮਂ ਸੁਖਮ੍ । ਮਨ੍ਯਤੇ ਬਾਲਬੁਦ੍ਧਿਤ੍ਵਾਦੂ ਦੁਃ ਖਮੇਵ ਹਿ ਤਤ੍ ਪੁਨਃ
ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਮੁੱਕਣ ਜਾਂ ਠੰਢ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਮਿਲਣ ਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸੋਚ ਖੁਸ਼ੀ ਸਮਝਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ 'ਚ ਉਹ ਵੀ ਦੁੱਖ ਹੀ ਹੈ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਸ੍ਤਿਮਿਤਾਙ੍ਗਾਨਾਂ ਵ੍ਯਾਯਾਮੇਨ ਸੁਖੈषਿਣਾਮ੍ । ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਿਜ੍ਞਾਨਾਵृਤਾਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਪ੍ਰਹਾਰੋऽਪਿ ਸੂਖਾਯਤੇ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗ ਬਿਲਕੁਲ ਸੁਸਤ ਹਨ, ਜੋ ਮਿਹਨਤ ਕਰਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਲੱਭਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਭਟਕਾਵੇ ਨਾਲ ਢੱਕੀਆਂ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਵੀ ਸੁਖ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।
ਕ ਸ਼ਰੀਰਮਸ਼ੇषਾਣਾਂ ਸ਼੍ਲੈष੍ਮਾਦੀਨਾਂ ਮਹਾਚਯਃ । ਕ ਕਾਨ੍ਤਿ-ਸ਼ੋਭਾ-ਸ਼ੌਰਭ੍ਯ-ਕਮਨੀਯਾਦਯੋ ਗੁਣਾਃ
ਸਰੀਰ ਕੀ ਹੈ? ਸਿਰਫ ਕਫ ਆਦਿ ਦਾ ਵੱਡਾ ਢੇਰ। ਇਸ ਦੀ ਸੋਭਾ, ਚਮਕ, ਸੁਗੰਧ, ਜਾਂ ਰੂਪ—ਕਿਹੜੇ ਗੁਣ ਹਨ?
ਮਾਂਸਾऽਸृਕੂਪੂਯਵਿਣੂਮੂਤ੍ਰਸ੍ਨਾਯੁਮਜ੍ਜਾऽਸ੍ਥਿਸਂਹਤੌ । ਦੇਹੇ ਚੇਤ੍ ਪ੍ਰੀਤਿਮਾਨ੍ ਮੂੜ੍ਹੋ ਨਰਕੇ ਭਵਿਤਾਪਿ ਸਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਮੂਰਖ ਮਾਸ, ਖੂਨ, ਪੀਪ, ਨਸਾਂ, ਪਿਸਾਬ, ਲਗੜ, ਮੱਜਾ, ਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਚ ਖੁਸ਼ੀ ਲੱਭਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਰਕ 'ਚ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲੱਭੇਗਾ।
ਅਗ੍ਨੇਃ ਸ਼ੀਤੇਨ ਤੋਯਸ੍ਯ ਤषਾ ਭਕ੍ਤਸ੍ਯ ਚ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾ । ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਸੁਖਕਰ੍ਤ੍ਤृ ਤ੍ਵਂ ਤਦੂ ਵਿਲੋਮਸ੍ਯ ਚੇਤਦਰੈਃ
ਅੱਗ ਨੂੰ ਠੰਢ, ਪਿਆਸ ਨੂੰ ਪਾਣੀ, ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਜੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਅਸਲ 'ਚ ਇਹ ਉਲਟ ਹੈ।
ਕਰੋਤਿ ਹੇ ਦੈਤ੍ਯਸੁਤਾ ! ਯਾਵਨ੍ਮਾਤ੍ਰਂ ਪਰਿਗ੍ਰਹਮ੍ । ਤਾਵਨ੍ਮਾਤ੍ਰਂ, ਸ ਏਵਾਸ੍ਯ ਦੁਃ ਸ੍ਵਂ ਚੇਤਸਿ ਯਚ੍ਛਤਿ
ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰੋ! ਜਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਕੋਈ ਲਗਾਵ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਨਾ ਸਮੇਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ 'ਚ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਯਾਵਤਃ ਕੁਰੁਤੇ ਜਨ੍ਤੁਃ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਾਨ੍ ਮਨਸਃ ਪ੍ਰਿਯਾਨ੍ । ਤਾਵਨ੍ਤੋऽਸ੍ਯ ਨਿਖਨ੍ਯਨ੍ਤੇ ਹ੍ਟਦਯੇ ਸ਼ੋਕਸ਼ਙ੍ਗਵਃ
ਜਿੰਨੀ ਵਾਰ ਜੀਵ ਆਪਣੇ ਮਨ 'ਚ ਪਿਆਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਨੀ ਵਾਰ ਉਸ ਦੇ ਦਿਲ 'ਚ ਦੁੱਖ ਦੇ ਤੀਰ ਵੱਜਦੇ ਹਨ।
ਯਦੂ ਯਦੂ ਗृਹੇ ਤਨ੍ਮਨਸਿ ਯਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰਾਵਤਿष੍ਠਤਃ । ਨਾਸ਼ਦਾਹਾਪਹਰਣਾਂ ਤਤ੍ਰ ਤਸ੍ਯੈਵ ਤਿष੍ਠਤਿ
ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਮਨ ਘਰ ਦੀ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ 'ਤੇ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਹੀ ਉਸ ਲਈ ਨਾਸ, ਸੜਨ ਤੇ ਘਾਟਾ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਜਨ੍ਮਨ੍ਯਤ੍ਰ ਮਹਦੂ ਦੁਃਖਂ ਮ੍ਰਿਯਮਾਣਸ੍ਯ ਚਾਪਿ ਤਤ੍ । ਯਾਤਨਾਸੁ ਯਮਸ੍ਯੋਗ੍ਰ ਗਰ੍ਭਸਂਕ੍ਰਮਣੇषੁ ਚ ।.
ਹਰ ਜਨਮ 'ਚ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਵੀ; ਯਮ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਸਜ਼ਾਵਾਂ 'ਚ ਤੇ ਗਰਭ ਦੇ ਬਦਲਾਅ 'ਚ ਵੀ।
ਗਰ੍ਭੈ ਚ ਸੁਖਲੇਸ਼ੋऽਪਿ ਭਵਦ੍ਭਿਰਨੁਮੀਯਤੇ । ਯਦਿ ਤਤ੍ ਕਥ੍ਯਤਾਮੇਵਂ ਸਰ੍ਵਂ ਦੁਃ ਖਮਯਂ ਜਗਤ੍
ਜਿਹੜਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਸੁਖ ਮਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋ। ਜੇ ਇਹੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਤਾਂ ਦੱਸੋ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਤਦੇਵਮਤਿਦੁਃ ਖਾਨਾਮਾਸ੍ਪਦੇऽਤ੍ਰ ਭਵਾਰ੍ਣਾਵੇ । ਬਵਤਾਂ ਕਥ੍ਯਤੇ ਸਤ੍ਯਂ ਵਿष੍ਣੁਰੇਕਃ ਪਰਾਯਣਮ੍
ਇਸ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋ ਕਿ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਆਸਰਾ ਹੈ।
ਮਾ ਜਾਨੀਤ ਵਯਂ ਬਾਲਾ ਦੇਹੀ ਦੇਹੇषੁ ਸ਼ਾਸ਼ਵਤਃ । ਜਰਾ-ਯੌਵਨ-ਜਨ੍ਮਾਦ੍ਯਾ ਧਰ੍ਮ੍ਮਾ ਦੇਹਸ੍ਯ ਨਾਤ੍ਮਨਃ
ਅਸੀਂ ਬੱਚੇ ਹਾਂ, ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਆਤਮਾ ਸਰੀਰਾਂ ਵਿਚ ਸਦਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ; ਬੁਢ਼ਾਪਾ, ਜਵਾਨੀ, ਜਨਮ ਆਦਿ ਸਰੀਰ ਦੇ ਗੁਣ ਹਨ, ਆਤਮਾ ਦੇ ਨਹੀਂ।
ਬਾਲੋऽਹਂ ਤਾਵਦਿਚ੍ਛਾਤੋ ਯਤਿष੍ਯੇ ਸ਼੍ਰੇਯਸੇ ਯੁਵਾ । ਯੁਵਾਹਂ ਵਾਰ੍ਦ੍ਧਕੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤ ਕਰਿष੍ਯਾਮ੍ਯਾਤ੍ਮਨੋ ਹਿਤਮ੍
ਬਚਪਨ ਵਿਚ ਮੈਂ ਸੋਚਦਾ ਹਾਂ, 'ਜਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਚੰਗਾ ਕਰਾਂਗਾ'; ਜਵਾਨੀ ਵਿਚ, 'ਬੁਢ਼ੇ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਲਾਭ ਲਈ ਕੁਝ ਕਰਾਂਗਾ।'
ਵृਦ੍ਧੋऽਹਂ ਮਮ ਕਰ੍ਮ੍ਮਾਣਿ ਸਮਸ੍ਤਾਨਿ ਨ ਗੋਚਰੇ । ਕਿਂ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਮਨ੍ਦਾਤ੍ਮਾ ਸਮਰ੍ਥੇਨ ਨ ਯਤ੍ ਕृਤਮ੍
ਬੁਢ਼ਾ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਮੇਰੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਫਿਰ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਸਮਰਥ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ?
ਏਵਂ ਦੁਰਾਸ਼ਾਯਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਮਾਨਸਃ ਪੁਰੁषਃ ਸਦਾ । ਸ਼੍ਰੇਯਸੋऽਭਿਮੁਖਂ ਯਾਤਿ ਨ ਕਦਾਚਿਤ੍ ਪਿਪਸਿਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਮਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਅਰਥ ਆਸਾਂ ਵਿਚ ਫਸਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਚੰਗੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਪਿਆਸਾ ਮਨੁੱਖ।
ਬਾਲ੍ਯੇ ਕ੍ਰੀੜਨਕਾਸਕ੍ਤਾ ਯੌਵਨੇ ਵਿषਯੋਨ੍ਮੁਖਾਃ । ਅਜ੍ਞਾ ਨਯਨ੍ਤ੍ਯਸ਼ਤ੍ਤਯਾ ਚ ਵਾਰ੍ਦ੍ਧ ਕਂ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਬਚਪਨ ਵਿਚ ਖੇਡਾਂ ਨਾਲ ਲਗਨ, ਜਵਾਨੀ ਵਿਚ ਇੰਦਰੀ ਸੁਖਾਂ ਵੱਲ ਝੁਕਾਅ; ਅਗਿਆਨ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਬੁਢ਼ਾਪਾ ਅਚਾਨਕ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਬਾਲ੍ਯੇ ਵਿਵੇਕਾਤ੍ਮਾ ਯਤੇਤ ਸ਼੍ਰੇਯਸ੍ ਸਦਾ । ਬਾਲ੍ਯ-ਯੌਵਨ-ਵृਦ੍ਧਾਦ੍ਯਰ੍ਦੈਹਭਾਵੈਰਸਂਯੁਤਃ
ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਸਮਝਦਾਰ ਹੈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੰਗੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਯਤਨ ਕਰੇ, ਬਚਪਨ, ਜਵਾਨੀ ਜਾਂ ਬੁਢ਼ਾਪੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿਚ ਫਸਿਆ ਨਾ ਰਹੇ।
ਤਦੇਤਦੂ ਵੋ ਮਯਾਖ੍ਯਾਤਂ ਯਦਿ ਜਾਨੀਤ ਨਾਨृਤਮ੍ । ਤਦਸ੍ਮਤ੍ਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਿष੍ਣਾਃ ਸ੍ਮਰ੍ਯ੍ਯਤਾਂ ਬਨ੍ਧਮੁਕ੍ਤਿਦਃ
ਇਹ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਸਮਝ ਗਏ, ਤਾਂ ਇਹ ਝੂਠ ਨਹੀਂ। ਮੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੋ, ਜੋ ਬੰਧਨ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਆਯਾਸਃ ਸ੍ਮਰਣੋ ਕੋऽਸ੍ਯ ਸ੍ਮृਤੋ ਯਚ੍ਛਤਿ ਸ਼ੋਭਨਮ੍ ਪਾਪਕ੍ਸ਼ਯਸ਼੍ਚ ਭਵਤਿ ਸ੍ਮਰਤਾਂ ਤਮਪਨਿਂਸ਼ਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨ ਵਿਚ ਕੀ ਔਖਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਯਾਦ ਚੰਗੀ ਵਸਤੂ ਦਿੰਦੀ ਹੈ? ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਰੰਤਰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਵੀ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵ੍ਵਭੂਤਸ੍ਥਿਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਮਤਿਰ੍ਮੈਤ੍ਰੀ ਦਿਵਾਨਿਸ਼ਮ੍ । ਬਵਤਾਂ ਜਾਯਤਾਮੇਵਂ ਸਰ੍ਵਕ੍ਲ ਸ਼ੋਨ੍ ਪ੍ਰਹਾਸ੍ਯਥ
ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵੱਲ ਤੁਹਾਡਾ ਮਨ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹੇ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰ ਲਵੋਗੇ।
ਤਾਪਤ੍ਰਯੇਣਾਭਿਹਤਂ ਯਦੇਤਦਖਿਲਂ ਜਗਤ੍ । ਤਦਾ ਸ਼ੋਚ੍ਯੇषੁ ਭੂਤੇषੁ ਦ੍ਰੇ षਂ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਃ ਕਰੋਤਿ ਕਃ ।। ੮੦ ਅਥ ਭਦ੍ਰਾਣਿ ਭੂਤਾਨਿ ਹੀਨਸ਼ਕ੍ਤਿਰਹਂ ਪਰਮ੍ । ਮੁਦਂ ਤਥਾਪਿ ਕੁਰ੍ਵ੍ਵੀਤ੍ ਹਾਨਿਰ੍ਦ੍ਰੇषਫਲਂ ਯਤਃ
ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੈ; ਫਿਰ, ਕੌਣ ਸਮਝਦਾਰ ਹੋ ਕੇ ਪੀੜਤ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਸੋਗ ਕਰਦਾ ਹੈ? ਹੁਣ, ਭਾਵੇਂ ਮੈਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਵੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੋਗ ਦਾ ਫਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘਾਟ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਬਦ੍ਧਵੈਰਾਣਿ ਭੂਤਾਨਿ ਦ੍ਰ षਂ ਕੁਰ੍ਵ੍ਵਨ੍ਤਿ ਚੇਤ੍ ਤਤਃ । ਸ਼ੋਚ੍ਯਾਨ੍ਯਹੋऽਤਿਮੋਹੇਨ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਾਨੀਤਿ ਮਨੀषਿਣਾ
ਜੇ ਜੀਵ ਵੈਰ ਵਿਚ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਹੋ ਕੇ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸਮਝਦਾਰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੋ ਅਤਿ ਮੋਹ ਵਿਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹੀ ਅਸਲ ਵਿਚ ਸੋਗਯੋਗ ਹਨ।
ਏਤੇ ਬਿਨ੍ਨਦृਸ਼ਾ ਦੈਤ੍ਯਾ ਵਿਕਲ੍ਪਾਃ ਕਥਿਤਾ ਮਯਾ । ਕृਤ੍ਵਾਭ੍ਯੁਪਗਮਂ ਤਤ੍ਰ ਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪਃ ਸ਼੍ਵੂਯਤਾਂ ਮਮ
ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੈਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਵਾਂ, ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਮੈਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ; ਹੁਣ, ਇਹ ਮੰਨ ਕੇ ਮੇਰੀ ਸੰਖੇਪ ਗੱਲ ਸੁਣੋ।