ਸੂਰਜ, ਚੰਦ, ਮੰਗਲ, ਸੋਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਧ੍ਰੁਵ ਆਪਣੇ ਅਟੱਲ ਸਥਾਨ ’ਤੇ ਖੜਾ ਹੈ। ਸਭ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਫਿਰਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਧ੍ਰੁਵ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਉੱਚਾ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਚਾਰ ਯੁੱਗਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕੁਝ ਦੀ ਮਨਵੰਤਰਾ ਤੱਕ, ਪਰ ਜੋ ਸਥਾਨ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰੇ ਕਲਪ ਤੱਕ ਕਾਇਮ ਰਹੇਗਾ। ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਸੁਨੀਤੀ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਨੇੜੇ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਅਕਾਸ਼ੀ ਰਥ ਵਿਚ ਇਕ ਤਾਰੇ ਵਾਂਗ ਉਥੇ ਵੱਸੇਗੀ। ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਦਿਲੋਂ, ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ, ਤੈਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਤੇਰੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਸ੍ਰੀ ਪਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਨਾਰਦਨ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਤੋਂ ਵਰ ਮਿਲਣ ’ਤੇ, ਧ੍ਰੁਵ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਕੇਂਦਰੀ ਸਥਾਨ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਮਾਂ-ਪਿਉ ਦੀ ਸੇਵਾ, ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਅੱਖਰੀ ਮੰਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਧ੍ਰੁਵ ਨੇ ਇਹ ਅਟੱਲ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਵਧਿਆਈ ਅਤੇ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦੇਖ ਕੇ, ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਉਸ਼ਨਾਸ ਨੇ ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਉਚਾਰਿਆ: "ਹਾਏ, ਇਸ ਦੇ ਤਪ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ! ਹਾਏ, ਇਸ ਦੇ ਤਪ ਦਾ ਫਲ! ਇਸ ਕਰਕੇ ਹੀ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀ ਧ੍ਰੁਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਹਨ।" ਇਹ ਧ੍ਰੁਵ ਦੀ ਮਾਂ, ਸੁਨੀਤੀ, ਨੇਕ ਤੇ ਨਰਮ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ ਸੀ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕੌਣ ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜਿਸ ਨੇ ਧ੍ਰੁਵ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗਰਭ ਵਿਚ ਧਾਰਿਆ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ, ਉੱਚਾ ਤੇ ਅਟੱਲ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਈ। ਜੋ ਵੀ ਧ੍ਰੁਵ ਦੇ ਸਵਰਗਾਰੋਹਣ ਦੀ ਕਥਾ ਰੋਜ਼ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵ ਲੋਕ ਵਿਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਨਾਂ ਤਾਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਸਥਾਨ ਗੁਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਨਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਪਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਅੱਗੇ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਧ੍ਰੁਵ ਤੋਂ ਸ਼ਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਭਵਯਾ ਹੋਏ; ਭਵਯਾ ਤੋਂ ਸ਼ੰਭੂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਸ਼ਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੁੱਚਾਇਆ ਤੋਂ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ—ਸਾਰੇ ਪਵਿੱਤਰ: ਰਿਪੁ, ਰਿਪੁੰਜਯ, ਵਿਪ੍ਰ, ਵ੍ਰਿਕਲਾ ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਕਤੇਜਸ। ਰਿਪੁ ਤੋਂ ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ਾ ਨੇ ਮਨੂ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ, ਪੁਸ਼ਕਰਿਨੀ ਅਤੇ ਵਾਰੁਣੀ ਤੋਂ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਵੀਰਣ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਸਨ। ਮਨੂ ਨੂੰ ਨਡਵਲਾ ਤੋਂ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਜੋ ਵੈਰਾਜਾ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਹ ਦਸ ਹਨ: ਕੁਰੂ, ਪੁਰੂ, ਸ਼ਤਾ, ਦ੍ਯੁਮਨਾ, ਤਪਸਵੀ, ਸਤ੍ਯਵਾਨ, ਸ਼ੁਚਿ, ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ, ਓਤਿਰਾਤ੍ਰ ਅਤੇ ਸੁਦ੍ਯੁਮਨਾ; ਅਭਿਮਨ੍ਯੂ ਦਸਵਾਂ, ਨਡਵਲਾ ਤੋਂ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਕੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਅਗਨੀ ਦੀ ਧੀ, ਤੋਂ ਛੇ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ: ਅੰਗ, ਸੁਮਨਸਾ, ਖ੍ਯਾਤਿ, ਕ੍ਰਤੁ, ਅੰਗਿਰਸ ਅਤੇ ਸ਼ਿਬਿ। ਅੰਗ ਤੋਂ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੁਨੀਥਾ ਰਾਹੀਂ ਇਕ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵੇਨ ਸੀ। ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਲਈ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵੇਨ ਦੀ ਸੱਜੀ ਬਾਂਹ ਮਥੀ। ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵੇਨ ਦੀ ਬਾਂਹ ਮਥੀ, ਤਦੋਂ ਉਥੋਂ ਇਕ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵੈਨਯਾ ਸੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਿਥੁ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਪ੍ਰਿਥੁ ਨੇ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਤਾ। ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਉੱਚੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵੇਨ ਦੀ ਬਾਂਹ ਮਥੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਿਥੁ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ?" ਪਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਸੁਨੀਥਾ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਮ੍ਰਿਤਯੁ ਦੀ ਧੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਗ ਨੇ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਲਿਆ; ਉਸ ਤੋਂ ਵੇਨ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ, ਮਾਤਾ ਦੇ ਪਿਉ (ਮ੍ਰਿਤਯੁ) ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਕਰਕੇ, ਵੇਨ ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਵਿਕਾਰੀ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵੇਨ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਵੇਨ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ: "ਕੋਈ ਵੀ ਯਜ్ఞ, ਦਾਨ ਜਾਂ ਹੋਮ ਨਾ ਕਰੇ; ਹੋਰ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਮੇਰੇ ਬਿਨਾ ਯਜ्ञ ਦਾ ਭੋਗੀ ਹੋਵੇ? ਅੱਜ ਤੋਂ ਮੈ ਹੀ ਯਜ्ञਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹਾਂ।" ਫਿਰ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਦਰ ਦੇ ਕੇ, ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਨਰਮ ਬੋਲ ਬੋਲੇ: "ਮਹਾਰਾਜ, ਸਾਡੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ; ਰਾਜਗੱਦੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਉੱਚਤ ਭਲਾਈ ਲਈ ਹੈ।" "ਅਸੀਂ ਲੰਮੇ ਯਜ्ञ ਰਾਹੀਂ ਹਰੀ, ਸਾਰੇ ਯਜ्ञਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਾਂਗੇ; ਤੁਹਾਡੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ। ਉਸ ਵਿਚੋਂ ਹਿੱਸਾ ਤੁਹਾਡਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਯਜ्ञ ਰਾਹੀਂ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਸਾਨੂੰ ਰਾਹੀਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।" "ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਹਰੀ, ਯਜ्ञਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਯਥੋਚਿਤ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ-ਉਥੇ ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹੇ ਹੋਏ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।" ਵੇਨ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਮੈ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੋਰ ਕੌਣ ਹੈ, ਜਾਂ ਮੇਰੇ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੌਣ ਪੂਜਣਯੋਗ ਹੈ? ਇਹ ਹਰੀ ਕੌਣ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਯਜ्ञਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਤੇ ਸਰਵੋਚ ਆਖਦੇ ਹੋ?" "ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜਨਾਰਦਨ, ਸ਼ੰਭੂ, ਇੰਦ੍ਰ, ਵਾਯੂ, ਯਮ, ਰਵੀ, ਅਗਨਿ, ਵਰੁਣ, ਧਾਤਾ, ਪੁਸ਼ਾ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਚੰਦ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ, ਜੋ ਸ਼ਾਪ ਤੇ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਰਾਜਾ ਹੀ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ।" "ਇਹ ਮੇਰਾ ਹੁਕਮ ਜਾਣੋ: ਜੋ ਮੈਂ ਆਖਾਂ, ਉਹੀ ਹੋਵੇ; ਕੋਈ ਦਾਨ, ਕੋਈ ਯਜ्ञ, ਕੋਈ ਹੋਮ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਜਿਵੇਂ ਇਸਤਰੀ ਲਈ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਧਰਮ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੋ।" ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਅਨੁਮਤੀ ਦਿਓ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਾਸ ਨਾ ਹੋਣ ਦਿਓ; ਇਹ ਹੋਮਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਟਿਕਾਉਂਦੀ ਹੈ।" ਪਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਅਰਦਾਸ ਕਰਨ ਤੇ ਵੀ, ਵੇਨ ਨੇ ਅਨੁਮਤੀ ਨਾ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗੇ: "ਇਸ ਪਾਪੀ ਨੂੰ ਮਾਰੋ, ਮਾਰੋ!" ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੁ, ਪ੍ਰਭੂ, ਸਨਾਤਨ ਅਤੇ ਆਦਿ-ਯਜਨ-ਸਰੂਪ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।