ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਭਾਵਾਨ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸਾਰੀ ਕਥਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸੁਣਾਓ; ਹਰੀ ਦੀ ਇਹ ਲੀਲਾ ਸੁਣਨ ਲਈ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਜਿਗਿਆਸਾ ਜਾਗ ਪਈ ਹੈ।” ਤਦ ਪਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ! ਬਾਣਾਸੁਰ ਦੀ ਧੀ ਉਸ਼ਾ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਪਾਰਵਤੀ ਜੀ ਨੂੰ ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਐਸਾ ਸਾਥੀ ਚਾਹੁਣ ਦੀ ਆਸ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ। ਗੌਰੀ, ਜੋ ਸਭ ਦੇ ਮਨ ਦੀ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਉਸ ਰੌਸ਼ਨ ਮੁਖ ਵਾਲੀ ਕੁਆਰੀ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ‘ਬਸ, ਹੁਣ ਇਨੀ ਘਣੀ ਉਤਕੰਠਾ ਨਾ ਕਰ; ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਪਤੀ ਮਿਲੇਗਾ।’ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਉਸ਼ਾ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਹੋਈ, ‘ਕਦੋਂ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ?’ ਤੇ ‘ਕੌਣ ਹੋਵੇਗਾ ਮੇਰਾ ਪਤੀ?’ ਫਿਰ ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, ‘ਵੈਸ਼ਾਖ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਆਵੇਗਾ, ਉਹੀ ਤੇਰਾ ਪਤੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ।’ ਉਸ ਦਿਨ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵੀ ਨੇ ਭਵਿੱਖਵਾਣੀ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਯੁਵਕ ਉਸ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਲਈ ਪ੍ਰੇਮ ਜਾਗ ਪਿਆ। ਜਦ ਉਹ ਜਾਗੀ ਤੇ ਉਸ ਮਨੋਹਰ ਯੁਵਕ ਨੂੰ ਕੋਲ ਨਾ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਲਜਾ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਹੇਲੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ, ‘ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਚਲਾ ਗਿਆ?’ ਬਾਣਾ ਦਾ ਮੰਤਰੀ ਕੁੰਭਾਂਡਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਧੀ ਚਿਤ੍ਰਲੇਸ਼ਾ ਉਸ਼ਾ ਦੀ ਸਹੇਲੀ ਸੀ। ਚਿਤ੍ਰਲੇਸ਼ਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, ‘ਤੂੰ ਕਿਸ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈਂ?’ ਪਰ ਉਸ਼ਾ ਲਜਾ ਗਈ ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਨਾ ਦੱਸਿਆ। ਚਿਤ੍ਰਲੇਸ਼ਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਜਿੱਤ ਕੇ ਸਾਰਾ ਭੇਦ ਜਾਣ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਉਸ਼ਾ ਨੇ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਚਿਤ੍ਰਲੇਸ਼ਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, ‘ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਜੁਗਤ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਕਰ।’ ਚਿਤ੍ਰਲੇਸ਼ਾ ਨੇ ਇੱਕ ਕਪੜੇ ਉੱਤੇ ਮੁੱਖ ਮੁੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦੈਤਿਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਚਿੱਤਰਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ। ਉਸ਼ਾ ਨੇ ਗੰਧਰਵਾਂ, ਸੱਪਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੰਧਕਾਂ ਤੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਦੀ ਵੱਲ ਤੱਕਣ ਲੱਗੀ। ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਲਜਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ ਕਿਤੇ ਹੋਰ ਪਾ ਲਈ। ਪਰ ਜਦ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਦੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਉਸ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਖਿੜ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਸਾਰੀ ਲਜਾ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘ਇਹੀ ਹੈ, ਇਹੀ ਹੈ!’ ਤੇ ਆਪਣੀ ਸਹੇਲੀ ਨੂੰ ਆਸ ਦੇ ਕੇ, ਮਨੋਯੋਗ ਨਾਲ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦਵਾਰਕਾ ਵੱਲ ਚਲੀ ਗਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਥਾ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡੀ ਲੀਲਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਵੱਡਾ ਚੋਰ, ਜੋ ਚਕਰ ਧਾਰੀ ਹੈ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਇੰਦਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਯਜਮਾਨਾਂ ਦੇ ਯਜਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਘਨ ਪਾਇਆ। ਇਸ ਉਤਸੁਕਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਪਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਨੁੱਖੀ ਲੀਲਾ ਵਿੱਚ ਵਾਰਾਣਸੀ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ।” ਪੌਂਡਰਕ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਜੋ ਮੋਹ ਮਾਇਆ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਸਲੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਮੰਨ ਬੈਠਾ। ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, ‘ਮੈਂ ਹੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਹਾਂ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਇਆ ਹਾਂ।’ ਆਪਣੀ ਯਾਦ ਗਵਾ ਬੈਠਿਆ, ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਚਿਹਨ ਲਾ ਲਏ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਦੂਤ ਰਾਹੀਂ ਮਹਾਤਮਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਸੁਨੇਹਾ ਭੇਜਿਆ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਪਣੇ ਚਕਰ ਆਦਿਕ ਚਿੰਨ੍ਹ ਤੇ ‘ਵਾਸੁਦੇਵ’ ਨਾਮ ਛੱਡ ਦੇਵੇ। ਸੁਨੇਹਾ ਸੀ: ‘ਹੇ ਮੂਰਖ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹਨ, ਉਹ ਛੱਡ ਦੇ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੀ ਖਾਤਰ, ਫਿਰ ਆ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ।’ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਜਨਾਰਦਨ ਹੱਸ ਪਿਆ ਤੇ ਦੂਤ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, ‘ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਚਕਰ ਆਦਿਕ ਚਿੰਨ੍ਹ ਆਪ ਹੀ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ ਤੇ ਰੱਖਾਂਗਾ।’ ‘ਜਾ ਕੇ ਪੌਂਡਰਕ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਹਿਣਾ: ਹੁਣ ਤੇਰੀ ਝੂਠੀ ਦਾਅਵੀ ਸਭ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਈ ਹੈ, ਹੁਣ ਜੋ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਕਰ ਲੈ।’ ‘ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਆਪਣੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲੈ ਕੇ ਆਵਾਂਗਾ, ਤੇ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਚਕਰ ਸੁੱਟਾਂਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।’ ‘ਤੇ ਜਿਹੜਾ ਹੁਕਮ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਮੈਂ ਆਵਾਂ, ਉਹ ਮੈਂ ਕੱਲ੍ਹ ਹੀ ਪੂਰਾ ਕਰਾਂਗਾ, ਦੇਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ।’ ‘ਤੇਰੇ ਆਸਰੇ ਤੇ ਆ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਐਸਾ ਕਰਾਂਗਾ ਕਿ ਤੈਨੂੰ ਮੁੜ ਕਦੇ ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਡਰ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।’ ਦੂਤ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਹਰੀ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਗਰੁੜ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਦ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਸੁਣੀ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਫੌਜ ਲੈ ਕੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਪੌਂਡਰਕ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਤੇ ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਫੌਜ ਲੈ ਕੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ। ਹਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੂਰੋਂ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਰਥ ਉੱਤੇ ਬੈਠਿਆ ਸੀ, ਚਕਰ ਤੇ ਗਦਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਬਾਂਹਾਂ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਤੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕਮਲ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਮਾਲਾ ਪਾਈ ਹੋਈ ਸੀ, ਸ਼ੰਖ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਗਰੁੜ ਵਾਲਾ ਝੰਡਾ ਸੀ, ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਸ਼੍ਰੀਵਤਸ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਮੁਕੁਟ ਤੇ ਕੰਨ ਵਾਲੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਸੀ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਾਏ ਹੋਏ ਸੀ। ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ, ਗਰੁੜ ਧਾਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਹੱਸ ਪਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਫੌਜ, ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ, ਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲੱਗਾ। ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਤੀਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਤੇ ਗਦਾ ਤੇ ਚਕਰ ਨਾਲ ਵੱਜ ਕੇ, ਉਹ ਫੌਜ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਫੌਜ ਮਾਰ ਕੇ, ਪੌਂਡਰਕ ਨੂੰ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲਾਏ ਹੋਏ ਸੀ, ਆਖਿਆ, ‘ਜੋ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਦੂਤ ਰਾਹੀਂ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਚਿੰਨ੍ਹ ਛੱਡ ਦੇਵਾਂ, ਉਹ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਲਈ ਪੂਰਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।’ ‘ਇਹ ਚਕਰ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸੁੱਟਿਆ, ਇਹ ਗਦਾ ਛੱਡੀ, ਗਰੁੜ ਤੇਰੇ ਝੰਡੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਣ ਲਈ ਦਿੱਤਾ।’ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਚਕਰ ਨਾਲ ਵੱਜ ਕੇ ਪੌਂਡਰਕ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਗਦਾ ਨਾਲ ਕੁੱਟਿਆ, ਤੇ ਗਰੁੜ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਝੰਡਾ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਵਿਲਾਪ ਹੋਣ ਲੱਗਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਕਾਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਵਿੱਚ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕਰਨ ਲਈ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।