ਜਦੋਂ ਚਾਣੂਰ ਕੁਸ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਵੀ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਤੇ ਤੋਸ਼ਲਕਾ ਦਾ ਵੀ ਅੰਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਮੱਲ੍ਹ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਭੱਜ ਪਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਅਤੇ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰੰਗਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਛਲਾਂਗਾਂ ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਉਮਰ ਦੇ ਗੋਆਲਿਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਫੜ ਲਏ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਕਮਸਾ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਉਹ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਲੱਗਾ, "ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਗੋਆਲੇ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਭੀੜ ਨੂੰ ਜਬਰ ਨਾਲ ਇਸ ਸਭਾ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿਓ! ਨੰਦ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਹੀ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਜੰਜੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਲਵੋ! ਅਤੇ ਵਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਵੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਮਰ ਦਾ ਕੋਈ ਲਾਭ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਯੋਗ ਦੰਡ ਦੇ ਕੇ ਬੰਨ੍ਹੋ! ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਨਾਲ ਆਏ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੋਆਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਵੋ ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਲੈ ਲਵੋ!" ਜਦੋਂ ਕਮਸਾ ਇੰਝ ਹੁਕਮ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਮਧੁਸੂਦਨ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ) ਹੱਸ ਪਏ, ਉੱਛਲ ਕੇ ਰੰਗਮੰਚ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਮਸਾ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਉਸਦੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਫੜ ਕੇ, ਇੰਨਾ ਖਿੱਚਿਆ ਕਿ ਕਮਸਾ ਦਾ ਮੁਕੁਟ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰੰਗਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਆਪ ਵੀ ਉਸ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਭਾਰਕ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ) ਨੇ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਕਮਸਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਤਾਂ ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਪੁੱਤਰ ਕਮਸਾ ਦੀ ਜਾਨ ਨਿਕਲ ਗਈ। ਫਿਰ ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੇ ਕਮਸਾ ਦੇ ਵਾਲ ਫੜ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਰੰਗਸ਼ਾਲਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਘਸੀਟਿਆ। ਉਸਦੀ ਲਾਸ਼, ਮਾਰ ਅਤੇ ਘਸੀਟਣ ਕਾਰਨ, ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਤੇਜ਼ ਵਹਿਣ ਵਾਲੀ ਨਦੀ ਵਰਗੀ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਕਮਸਾ ਨੂੰ ਫੜਿਆ, ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਸੁਨਾਮਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਆਇਆ, ਪਰ ਬਲਭਦਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਸੁੱਟਿਆ। ਸਾਰੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ "ਹਾਏ! ਹਾਏ!" ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਗੂੰਜ ਉਠੀਆਂ, ਜਦੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਮਥੁਰਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਬੇਪਰਵਾਹੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਬਲਦੇਵ ਸਮੇਤ, ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਵਸੁਦੇਵ ਤੇ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਚਰਨ ਫੜ ਲਏ। ਵਸੁਦੇਵ ਤੇ ਦੇਵਕੀ ਨੇ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਕਹੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਦੋਵੇਂ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਸਾਨੂੰ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰੋ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਜਿਹੜਾ ਵਰਦਾਨ ਕਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ। ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਪਾਪੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਸਾਡੇ ਘਰ ਆਏ ਹੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਕੁਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੋ, ਸਾਰ ਦਾ ਰੂਪ ਹੋ। ਜੋ ਕੁਝ ਹੈ, ਭੂਤ ਭਵਿੱਖ, ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੀ ਹੀ ਉਤਪਤੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਯਜਨਿਆਂ ਨਾਲ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਹੇ ਅਚਿੰਤਯ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਹੋ, ਯਜਨਾ, ਯਜਮਾਨ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪ੍ਰਭੂ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਹੋ। ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ! ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਮੂਲ ਹੋ।" "ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਮੋਹ ਜਾਂ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਦੇਵਕੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਦਾ ਭਾਵ ਆਇਆ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਇਆ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਕਰਤਾ ਹੋ, ਨਾ ਆਰੰਭ ਹੋ, ਨਾ ਅੰਤ। ਫਿਰ ਕਿਹੜੀ ਜੀਭ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਹੇ ਵਿਸ਼ਵਪਤੀ! ਜਿਸ ਤੋਂ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਉਹ ਮਾਇਆ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਘਰ ਜਨਮੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹੋ? ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀ ਜਗਤ (ਚਲਤ-ਅਚਲਤ) ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਕਿਵੇਂ ਮਾਤਾ ਦੇ ਗਰਭ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਜਨਮ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ?" "ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਸਾਨੂੰ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਅੰਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡੇ ਦਰਖ਼ਤ ਤੱਕ ਸਭ ਕੁਝ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਇਆ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਏ। ਮੇਰੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਈ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਸਮਝਿਆ ਤੇ ਕਮਸਾ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਹੁਣ ਉਹ ਡਰ ਮੁੱਕ ਗਿਆ, ਤੁਸੀਂ ਗੋਕੁਲ ਚਲੇ ਗਏ, ਉੱਥੇ ਪਲੇ, ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ 'ਮੇਰਾ' ਵਾਲਾ ਮੋਹ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ।" "ਰੁਦ੍ਰ, ਮਰੁਤ, ਅਸ਼ਵਿਨੀ, ਇੰਦ੍ਰ ਤੇ ਸਾਧਿਆ ਆਦਿਕ ਦੇ ਕਰਮ ਵੀ ਤੁਹਾਡੀ ਨਜ਼ਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਪੂਰੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਖ ਲਈ ਆਏ ਹੋ। ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੀ ਪਹਿਚਾਣ ਹੋ ਗਈ, ਮੋਹ ਮਿਟ ਗਿਆ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਸੁਦੇਵ ਤੇ ਦੇਵਕੀ ਨੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਚਮਤਕਾਰ ਦੇਖ ਕੇ, ਸੱਚੀ ਸਮਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ। ਪਰ ਫਿਰ, ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਮੋਹ ਮਾਇਆ ਵਧਾਉਣ ਲਈ, ਹਰੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਮਾਇਆ ਫੈਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਮਾਂ! ਪਿਤਾ! ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ। ਹੁਣ, ਕਮਸਾ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ, ਮੈਂ ਤੇ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਦੋਵੇਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਵਿਅਰਥ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ, ਦੇਵ, ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਜਨਮ-ਜੀਵਨ ਯਥਾਰਥ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਪਿਤਾ ਜੀ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਭੀ ਅਸੀਂ ਲੰਘੀਆਂ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਉਲੰਘਣਾਂ ਮਾਫ਼ ਕਰ ਦਿਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਕਮਸਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਕਾਰਨ ਅਸੀਂ ਬੇਬਸ ਰਹਿ ਗਏ ਸੀ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਗਰ ਵਾਸੀਆਂ ਤੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਕਮਸਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਪਤੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਰੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂਵਾਂ ਵੀ ਦੁੱਖ ਤੇ ਸੋਗ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸੀ। ਹਰੀ ਨੇ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੰਝੂ ਨਹੀਂ ਆਏ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਜਣ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਸਨ। ਫਿਰ, ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੇ ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਨੂੰ ਕੈਦ ਤੋਂ ਰਿਹਾਅ ਕਰਕੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੀ ਮੁੜ ਰਾਜਗੱਦੀ 'ਤੇ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਨੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਵੱਲੋਂ ਰਾਜ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਹੋਣ ਉਪਰੰਤ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਹੋਰ ਮਾਰੇ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਵਾਏ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਭ ਰਸਮਾਂ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਤਾਂ ਹਰੀ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਹੁਕਮ ਕਰੋ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਨਿਸੰਦੇਹ ਆਦੇਸ਼ ਦਿਓ।" ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਯਯਾਤੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਵੰਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਅੱਜ ਰਾਜ ਤੋਂ ਵੰਚਿਤ ਹੈ। ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਸੇਵਕ ਵਾਂਗ ਹਾਂ, ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਣਾ ਹੈ, ਦੇ ਦਿਓ—ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਸੰਕੋਚ ਨਹੀਂ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਵਾਯੂ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਤੁਰੰਤ ਆ ਗਿਆ। ਕੇਸ਼ਵ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਕੰਮ ਕਰ, ਹੇ ਦੂਤ।" "ਜਾ, ਹੇ ਵਾਯੂ, ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਆਖ, 'ਹੁਣ ਤੇਰਾ ਅਹੰਕਾਰ ਕਾਫੀ ਹੋ ਗਿਆ! ਸੁਧਰਮਾ ਸਭਾ-ਮੰਡਪ ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇ।