ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ ਜੋ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਭੋਗਾਂ ਦੀ ਮੌਜ-ਮਸਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਖੁਸ਼ੀ ਲੱਭਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਸੁਆਦ ਆਉਂਦੇ ਗਏ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਚਸਕੇ ਵਧਦੇ ਗਏ। ਪਰ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਘੀ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਅੱਗ ਹੋਰ ਭੜਕਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਛਾ ਕਦੇ ਭੀ ਭੋਗ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਨਾਲ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਸਗੋਂ ਹੋਰ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜੇ ਸਾਰਾ ਚੌਲ, ਜੌ, ਸੋਨਾ, ਪਸ਼ੂ ਜਾਂ ਔਰਤਾਂ ਭੀ ਇਕੱਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮਿਲ ਜਾਣ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹਦੀ ਲਾਲਚ ਨਹੀਂ ਮੁੱਕਦੀ। ਇਸ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹਤ ਦੀ ਅਤਿ ਛੱਡ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਕਿਸੇ ਜੀਵ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਲਈ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸੁਖ ਹੀ ਸੁਖ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਜੋ ਲਾਲਚ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਮੂਰਖ ਛੱਡ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਜੋ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮੁੱਕਦੀ, ਜੇਕਰ ਬੁੱਧੀਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਇਸਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਉਮਰ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਵਾਲ ਤੇ ਦੰਦ ਪੁਰਾਣੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਧਨ ਤੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਦੇ ਪੁਰਾਣੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਮੈਂ ਭੀ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਭੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨ ਲਾ ਕੇ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣੇ ਚਸਕੇ ਵਧਦੇ ਹੀ ਵੇਖੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਹ ਲਾਲਚ ਛੱਡ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਲਾ ਕੇ, ਮੋਹ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਹਰਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਾਂਗਾ। ਫਿਰ, ਉਸ ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁਰੂ ਤੋਂ ਬੁਢਾਪਾ ਲੈ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਪੁਰੂ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ, ਆਪ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ। ਉਸਨੇ ਤੁਰਵਸਾ ਨੂੰ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ, ਦ੍ਰੁਹਯੁ ਨੂੰ ਪੱਛਮ, ਤੇ ਯਦੁ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਰਾਜ ਦਿੱਤਾ। ਇੰਝ ਹੀ, ਅਨੂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਰਾਜਪਾਤ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਪੁਰੂ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਕੇ, ਆਪ ਜੰਗਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਪਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਯਦੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕਰੋਸ਼ਟੁ ਤੋਂ ਧਵਜੀਨੀਵਨ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਤੋਂ ਸਵਾਤੀ, ਫਿਰ ਰੁਸ਼ੰਕੁ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਚਿਤਰਰਥ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਚਿਤਰਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਸ਼ਿਬਿੰਦੁ ਸੀ, ਜੋ ਚੌਦਾਂ ਮਹਾਨ ਨਿਧੀਆਂ ਦਾ ਸਮਰਾਟ ਬਣਿਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਲੱਖਾਂ ਪਤਨੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਲੱਖਾਂ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪ੍ਰਿਥੁਸ਼ਰਵਾ, ਪ੍ਰਿਥੁਕਰਮਾ, ਪ੍ਰਿਥੁਕੀਰਤੀ, ਪ੍ਰਿਥੁਯਸ਼ਾ, ਪ੍ਰਿਥੁਜਯ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਥੁਦਾਨਾ ਛੇ ਮੁੱਖ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਪ੍ਰਿਥੁਸ਼ਰਵਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਿਥੁਤਮਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸ਼ਨਾ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਸਨੇ ਸੌ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜ੍ਯ ਕੀਤੇ। ਉਸ਼ਨਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀਤਪੂਰਨ, ਉਸ ਤੋਂ ਰੁਕਮਕਵਚ, ਫਿਰ ਪਰਾਵ੍ਰਿਤ ਹੋਏ। ਪਰਾਵ੍ਰਿਤ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ: ਰੁਕਮੇਸ਼ੁ, ਪ੍ਰਿਥੁਜਿਆਮਾ, ਅਘਵਾਲਿਤ, ਤੇ ਹਰਿਤ। ਇਸ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਜਯਾਮਘਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਅੱਜ ਵੀ ਲੋਕ ਗੀਤ ਗਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸਭ ਪਤੀਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਸ਼ੈਵਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਸ਼ੈਵਿਆ ਬਾਂਝ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਦੋਂਕਿ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਭੀ ਡਰ ਕਰਕੇ ਉਸਨੇ ਹੋਰ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਵੈਰੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਪਤਨੀਆਂ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ, ਫੌਜਾਂ ਤੇ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਗਏ। ਭੱਜਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਇੱਕ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਚੀਕ ਮਾਰ ਰਹੀ ਸੀ, "ਬਚਾਓ, ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਓ, ਪਿਤਾ, ਮਾਂ, ਭਰਾ!" ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਜੇ ਦਾ ਦਿਲ ਉਸ ਵੱਲ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਰਾਜਾ ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ, "ਮੈਂ ਤਾਂ ਨਿਸੰਤਾਨ ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਬਾਂਝ ਹੈ, ਹੁਣ ਕਿਸਮਤ ਨੇ ਇਹ ਰਤਨ-ਜਿਹੀ ਕੁੜੀ ਮੇਰੇ ਵਾਸਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਕਾਰਣ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਵਿਆਹ ਲਵਾਂਗਾ।" ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾਇਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਲੈ ਗਿਆ। ਰਾਣੀ ਸ਼ੈਵਿਆ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਉਸਨੂੰ ਰਥ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਜੇਤੂ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਨਗਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਸਾਰੇ ਨਾਗਰਿਕ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਫੌਜ ਤੇ ਮੰਤਰੀ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਸਨ। ਉੱਥੇ ਰਾਣੀ ਸ਼ੈਵਿਆ ਵੀ ਮਿਲਣ ਆਈ। ਉਸਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਰਾਜੇ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਖੜੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਹੋਠ ਥੋੜ੍ਹੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਕੰਬ ਰਹੇ ਸਨ। ਸ਼ੈਵਿਆ ਨੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਰਥ ਵਿੱਚ ਬੈਠੀ ਹੈ?" ਰਾਜਾ, ਹੋਰ ਪੁੱਛਣ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ, ਸੋਚੇ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ, "ਇਹ ਮੇਰੀ ਪਤ੍ਰਾਨੀ ਹੈ।" ਰਾਣੀ ਨੇ ਫੌਰਨ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੈਂ ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਜਣਿਆ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਤੇਰੀ ਹੋਰ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਇਹ ਕਿਸ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪਤ੍ਰਾਨੀ ਹੈ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਆਗੇ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਇੱਛਾਵਾਂ, ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ, ਪਰਿਵਾਰਕ ਸੰਕਟ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਸਾਫ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ।