ਸੁਦਾਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੌਦਾਸਾ ਹੋਇਆ। ਸੌਦਾਸਾ ਨੂੰ ਮਿਤ੍ਰਸਹਾ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਜਦੋਂ ਸੌਦਾਸਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਵਾਸਤੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਫਿਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਦੋ ਬੱਘਾਂ ਵੇਖੇ। ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਬੱਘ ਜੰਗਲ ਦੇ ਹੋਰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਇਕ ਬੱਘ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਬੱਘ ਮਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਡਰਾਉਣੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲਾ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ—ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸੀ। ਦੂਜੇ ਬੱਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈ ਕੇ ਰਹਾਂਗਾ," ਤੇ ਉਹ ਉੱਥੋਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਸੌਦਾਸਾ ਨੇ ਇੱਕ ਯਜਨ ਕਰਵਾਇਆ। ਜਦੋਂ ਯਜਨ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਪੂਜਾਰੀ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਉੱਥੋਂ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਇਆ ਤੇ ਯਜਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਮਾਸ ਖਾਣ ਲਈ ਦੇਵੋ," ਤੇ ਕਹਿ ਕੇ ਕਿ ਉਹ ਜਲਦੀ ਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਚਲਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਰਸੋਈਏ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਮਾਸ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਰਾਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਲੈ ਆਇਆ। ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਹ ਮਾਸ ਸੋਨੇ ਦੀ ਥਾਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਜਦੋਂ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਆਏ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਦੱਸੀ। ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਹਾਏ! ਰਾਜੇ ਨੇ ਇਹ ਕਿੰਨਾ ਪਾਪ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਮਾਸ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ?" ਤੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ। ਧਿਆਨ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਮਾਸ ਹੈ। ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ, ਸਾਧੂ ਨੇ ਰਾਜੇ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। "ਤੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਵੀ, ਜੋ ਅਸਾਡੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਪੱਸਵੀ ਲਈ ਅਯੋਗ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਲਾਲਚ ਪੈ ਜਾਵੇਗੀ।" ਫੌਰਨ ਹੀ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਤਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ ਸੀ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਏ ਕਿ ਕਿਤੇ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਗਈ। ਫਿਰ, ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਸਲ ਹਕੀਕਤ ਜਾਣ ਲਈ, ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ "ਇਹ ਪਾਬੰਦੀ ਸਦਾ ਲਈ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ, ਸਿਰਫ਼ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਹੀ ਰਹੇਗੀ।" ਇਸ ਸਮੇਂ, ਰਾਜਾ ਵੀ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਲੈ ਕੇ, ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਮਦਯੰਤੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਕੁਲ ਦੇ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਾ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਮੀਂਹ ਦੇ ਰਖਿਆ ਲਈ, ਉਹ ਪਾਣੀ ਨਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟਿਆ, ਨਾ ਅਸਮਾਨ ਵੱਲ, ਬਲਕਿ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਢਾਲ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਕੋਈ ਥਾਂ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ, ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਸੜ ਗਏ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ "ਕਲਮਾਸ਼ਪਾਦ"—ਕਾਲੇ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਾ—ਕਹਲਾਇਆ। ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਹਰ ਛੇਵੇਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਰਾਜਾ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸਵਭਾਵ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਿਆਂ ਕਈ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਖਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਕ ਵਾਰੀ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸਾਧੂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਕਰਦਿਆਂ ਵੇਖਿਆ। ਆਪਣਾ ਡਰਾਉਣਾ ਰਾਕਸ਼ਸੀ ਰੂਪ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਡਰ ਕੇ ਭੱਜੇ, ਪਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, "ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਗਹਿਣੇ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਨ, ਮਿਤ੍ਰਸਹਾ! ਰਾਕਸ਼ਸ ਨਹੀਂ!" "ਤੂੰ, ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਦੇ ਧਰਮ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਾ ਮਾਰ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦ ਮੈਂ ਅਧੂਰੀ ਹਾਂ," ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਪਰ, ਬੱਘ ਵਰਗੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਦੇ ਜਾਨਵਰ ਵਾਂਗ ਖਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਉੱਤੇ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, "ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਅਧੂਰੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਖਾ ਗਿਆ, ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਭੋਗ ਦੀ ਤੀਬਰ ਇੱਛਾ ਘੇਰ ਲਵੇ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਈ। ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਜਦ ਰਾਜੇ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਪ ਮੁਕ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਮਦਯੰਤੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ, ਜੋ ਹੁਣ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਯਾਦ ਦਿਵਾਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੇ। ਰਾਜੇ ਨੇ, ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਜੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੇ ਮਦਯੰਤੀ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ੇਚਯ ਕਰਵਾਇਆ। ਸਤ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਹ ਬੱਚਾ ਮਾਂ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ, ਫਿਰ ਰਾਣੀ ਨੇ ਪੱਥਰ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਗਰਭ ਮਾਰਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਅਸ਼ਮਕਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਅਸ਼ਮਕਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮੁਲਕਾ ਹੋਇਆ। ਜਦ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਮੁਲਕਾ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਨੇ, ਜੋ ਨੰਗੀਆਂ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਸਨ, ਬਚਾ ਲਿਆ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਉਹ "ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਢਾਲ ਨਾਲ ਬਚਾਇਆ ਗਿਆ" ਕਹਾਉਣ ਲੱਗਾ। ਮੁਲਕਾ ਤੋਂ ਦਸ਼ਰਥ, ਫਿਰ ਇਲਿਵਿਲਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਵਸਹਾ ਹੋਏ। ਵਿਸ਼ਵਸਹਾ ਤੋਂ ਖਟਵਾਂਗਾ ਜਨਮਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੇਵ-ਅਸੁਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਤੇ, ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਦੇਵਤੇ, ਉਸ ਦੇ ਕਰਤਬਾਂ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਰ ਮੰਗਣ ਲਈ ਆਖਣ ਲੱਗੇ। ਖਟਵਾਂਗਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਰ ਲੈਣਾ ਹੀ ਪਵੇ, ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਉਮਰ ਦੱਸੋ।" ਤੁਰੰਤ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੇਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਘੜੀ ਦੀ ਉਮਰ ਬਾਕੀ ਹੈ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਖਟਵਾਂਗਾ ਆਪਣੇ ਆਕਾਸ਼ੀ ਰਥ ਵਿੱਚ, ਨਿਰਭੀਕਤਾ ਅਤੇ ਉੱਚ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਬੋਲਿਆ...