ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਹੋ ਚੁਕੀ ਸੀ। ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਯਜਨ ਸਮਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਪਾਣੀ ਇਕ ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਭਰ ਕੇ ਵੇਦੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸੋ ਗਏ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਰਾਤ ਦੇ ਮੌਕੇ ਤੇ, ਯੂਵਨਾਸ਼ਵ ਨਾਮਕ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਭਾਰੀ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸੀ, ਉਸ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੋ ਰਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਜਗਾਇਆ ਨਹੀਂ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਹ ਮੰਤਰ-ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਘੜਾ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੁਲ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਪੀ ਗਿਆ। ਸਵੇਰੇ ਜਦੋਂ ਰਿਸ਼ੀ ਜਾਗੇ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ, “ਇਹ ਮੰਤਰ-ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਕਿਸ ਨੇ ਪੀਤਾ?” ਇੱਥੇ ਹੀ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਯੂਵਨਾਸ਼ਵ ਦੀ ਪਤਨੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਬਲਵਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਅਣਜਾਣੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਾਣੀ ਪੀ ਲਿਆ ਸੀ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਯੂਵਨਾਸ਼ਵ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਣ ਲੱਗਾ। ਸਮਾਂ ਆਉਣ ’ਤੇ, ਉਸ ਬੱਚੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੱਜੇ ਅੰਗੂਠੇ ਨਾਲ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਯੂਵਨਾਸ਼ਵ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, “ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕੀ ਰੱਖੀਏ?” ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਇੰਦਰ ਆਏ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਮੇਰਾ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੋਵੇਗਾ।” ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਮਾਧਾਤ੍ਰਿ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅੰਗੂਠੀ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਰੱਖੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪਿਲਾਇਆ। ਉਸ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ, ਮਾਧਾਤ੍ਰਿ ਨੇ ਉਸੀ ਦਿਨ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। ਮਾਧਾਤ੍ਰਿ ਵੱਡਾ ਹੋ ਕੇ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਸਮਰਾਟ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਸੱਤਾਂ ਦਵੀਆਂ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲਿਆ। ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਜਦ ਤੱਕ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦਾ ਤੇ ਲੁਕਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਤੱਕ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਯੂਵਨਾਸ਼ਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਾਧਾਤ੍ਰਿ ਦਾ ਰਾਜ ਹੈ। ਮਾਧਾਤ੍ਰਿ ਨੇ ਸ਼ਤਬਿੰਦੂ ਦੀ ਧੀ ਬਿੰਦੁਮਤੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਤੋਂ ਮਾਧਾਤ੍ਰਿ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ: ਪੁਰੁਕੁਤਸ, ਅੰਬਰੀਸ਼ ਅਤੇ ਮੁਚੁਕੁੰਦ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਹ ਧੀਆਂ ਵੀ ਹੋਈਆਂ। ਇਕ ਸਮੇਂ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਸੌਭਰੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੂਕਤਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਸਨ, ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਉਥੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਦਾ ਨਾਮਕ ਮੱਛੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਬੜੀ ਉਤਪਾਦਕ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸ ਮੱਛੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਪੋਤੇ, ਅਤੇ ਪਰਪੋਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ, ਸਾਹਮਣੇ, ਦਾਏ-ਖੱਬੇ, ਅਤੇ ਸਿਰ ਤੇ, ਪੂੰਛ ਤੇ, ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਖੇਡਦੇ ਰਹਿੰਦੇ, ਅਤੇ ਸਮਾਦਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੰਤਾਨ ਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਤੋਂ ਬੜੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ। ਸੌਭਰੀ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਇਹ ਖੁਸ਼ੀ ਵੇਖੀ, ਉਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦੇ। ਉਹ ਸੋਚਦੇ, “ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਕਿੰਨਾ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਅਣਚਾਹੀ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਪੋਤੇ, ਅਤੇ ਪਰਪੋਤਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਦਾ ਸੁਖ ਪਾ ਲਿਆ। ਇਹ ਖੁਸ਼ੀ ਵੇਖ ਕੇ ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਇੱਛਾ ਹੋਈ ਹੈ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੌਭਰੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਉਹ ਵੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਜੀਵਨ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣ, ਪੁੱਤਰ-ਪੋਤਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਏ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਮਾਧਾਤ੍ਰਿ ਕੋਲ ਵਿਆਹ ਲਈ ਗਏ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣ ਕੇ ਉਠ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਦਰ-ਸਤਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਅਰਘਯ ਆਦਿਕ ਦੇ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਠਾਇਆ। ਫਿਰ ਸੌਭਰੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ ਘਰਸਥੀ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਧੀ ਦੇਵੋ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਨਾ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਹੋ, ਜੋ ਕਦੇ ਵੀ ਮੰਗਣ ਆਏ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਵਾਪਸ ਮੁੜਦੇ।” ਸੌਭਰੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਧਰਤੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੀ ਪਰੰਪਰਾ ਮੰਗਣ ਆਏ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਸੌ ਪੰਜਾਹ ਧੀਆਂ ਹਨ, ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕ ਦੇਵੋ। ਇਨਕਾਰ ਦੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹਾਂ, ਇਸ ਲਈ ਮਨ ਵਿਚ ਚਿੰਤਾ ਹੈ।” ਪਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰਾਜਾ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਬੁੱਢੇ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਇਨਕਾਰ ਦੇ ਡਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਭੈ ਤੋਂ, ਚੁੱਪ ਕਰਕੇ ਲੰਬਾ ਸੋਚਿਆ। ਸੌਭਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਰਾਜਨ, ਤੁਸੀਂ ਐਨੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਡੁੱਬ ਗਏ ਹੋ? ਜੇ ਕੋਈ ਧੀ ਦੇਣੀ ਹੈ ਤਾਂ ਦੇਵੋ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਨਾ ਦੇਵੋ, ਪਰ ਇੰਨੀ ਚਿੰਤਾ ਕਿਉਂ?” ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ, ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਰਿਸ਼ੀਵਰ, ਸਾਡੀ ਪਰੰਪਰਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਧੀ ਕਿਸੇ ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੀ ਮੰਗ ਸਾਡੀ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਹੈ। ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਕਿਵੇਂ ਆਈ ਹੈ।” ਸੌਭਰੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, “ਮੈਂ ਬੁੱਢਾ ਹਾਂ, ਸੁੰਦਰ ਨਹੀਂ, ਧੀਆਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਚੁਣਣਗੀਆਂ?” ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਠੀਕ ਹੈ, ਜੇ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦਿਓ, ਜੇ ਕੋਈ ਕੁਆਰੀ ਮੈਨੂੰ ਚੁਣੇ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਇਹ ਗੱਲ ਇਥੇ ਹੀ ਮੁਕ ਜਾਏ।” ਮਾਧਾਤ੍ਰਿ ਨੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਨਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸੇਵਕ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਸੌਭਰੀ ਅੰਦਰ ਗਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਐਸਾ ਸੁੰਦਰ ਬਣਾ ਲਿਆ ਕਿ ਉਹ ਗੰਧਰਵਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਆਕਰਸ਼ਕ ਦਿਸਿਆ। ਸੇਵਕ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਲੈ ਜਾ ਕੇ ਸਭ ਕੁਆਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਤੁਹਾਡੇ ਪਿਤਾ ਮਹਾਰਾਜ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਿਸ਼ੀ ਵਧੂ ਲੈਣ ਆਏ ਹਨ।