ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਸ਼ਤਧਨੁ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਕਾਸੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤੇ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਬੀਤਣ ਉਪਰੰਤ, ਰਾਜਾ ਸਪਤ੍ਰਜਿਤ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਦੀ ਰਾਣੀ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਸਤਿਕਾਰ ਵਿੱਚ ਚਿਤਾ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਸਤੀ ਹੋਣ ਦੀ ਰੀਤ ਨਿਭਾਈ। ਪਰ ਇੱਕ ਦਿਨ, ਰਾਜਾ ਸ਼ਤਧਨੁ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ, ਕਿਸੇ ਪਾਖੰਡੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਬੈਠੇ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਅਗਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਕਾਸੀ ਨਰੇਸ਼ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ ਸੀ, ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਯਾਦ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਗਿਆਨ ਸਮੇਤ ਜਨਮੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਚੰਗੇ ਗੁਣਾਂ ਕਰਕੇ ਸਭ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾਈ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਤਾਈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ, ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਦਿਵ੍ਯ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਸ਼ਾ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਥੇ ਪੁੱਜੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਹੁਣ ਕੁੱਤਾ ਸੀ, ਬੜੀ ਆਦਰ-ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਭੋਜਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਕੁੱਤਾ, ਆਪਣੇ ਜਾਤੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਖਾ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ ਲਜਾ ਗਈ ਅਤੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਹੁਣ ਨੀਚ ਜਨਮ ਚ ਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਸਮਝਾਉਣ ਲੱਗੀ—"ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਹਾਡੇ ਪੁਰਾਣੇ ਚੰਗੇ ਆਚਰਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੋ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਹੁਣ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਹੋ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ। ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਪਾਖੰਡੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਤੀਰਥ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਨੀਚ ਜਨਮ ਪਾਇਆ।" ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਅਸਾਧਾਰਣ ਵੈਰਾਗ ਲੈ ਆਇਆ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਉਦਾਸ ਹੋ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਰੇਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੁੱਟ ਕੇ, ਜੈਕਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਦੂਜੇ ਸਾਲ ਦੇ ਬੀਤਣ ਉਪਰੰਤ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦਿਵ੍ਯ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਜੈਕਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਹਚਾਣ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕੋਲਹਲ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਹੁਣ ਜੈਕਲ ਸੀ, ਯਾਦ ਕਰਵਾਇਆ, "ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਸੀਂ ਯਾਦ ਕਰੋ, ਜੋ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ—ਤੁਹਾਡੇ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮ ਅਤੇ ਪਾਖੰਡੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ।" ਉਸ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਣ ਤੇ, ਉਹ ਅਸਲਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਭੋਜਨ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਉਹ ਭੇੜੀਏ (ਵੁਲਫ਼) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਸੀ, ਉਸ ਇਕਾਂਤ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮ ਯਾਦ ਕਰਵਾਏ—"ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਭੇੜੀਆ ਨਹੀਂ, ਤੁਸੀਂ ਰਾਜਾ ਸ਼ਤਧਨੁ ਹੋ। ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕੁੱਤਾ ਹੋਏ, ਫਿਰ ਜੈਕਲ, ਹੁਣ ਭੇੜੀਆ ਬਣ ਗਏ ਹੋ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਭੇੜੀਏ ਦਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਗਿੱਧ (ਵਲਚਰ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲਤਾ ਯਾਦ ਦਿਵਾਈ, "ਮਹਾਰਾਜ, ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਹੁਣ ਗਿੱਧ ਵਾਂਗ ਵਿਹਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ। ਇਹ ਪਾਪ, ਪਾਖੰਡੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਕੇ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਗਿੱਧ ਦੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਲੈ ਆਇਆ।" ਅਗਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਾਂ (ਕ੍ਰੋ) ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਰੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਜ਼ਰਾਨਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਭੋਜਨ ਬਣ ਗਏ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਹੋ।" ਉਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਯਾਦ ਦਿਵਾਇਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮੋਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਮੋਰਣੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਗਈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜਾਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਜਨ ਕਰਦੀ ਰਹੀ। ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਨੇ ਮਹਾਨ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਾਗ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਅੰਤਮ ਇਸ਼ਨਾਨ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ। ਉਥੇ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਅਤੇ ਖੁਦ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ—ਕੁੱਤਾ, ਜੈਕਲ ਆਦਿ—ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਈ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਯਾਦ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਸਰੀਰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਬਾਰੇ ਆਖਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਸਵਯੰਵਰ ਕਰਵਾਇਆ। ਸਵਯੰਵਰ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਉਥੇ ਆਇਆ ਸੀ, ਫਿਰ ਚੁਣ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭਗਤਵਤੀ ਪਤਨੀ ਵਾਂਗ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਆਪਣੇ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਸੁਖ-ਸਮੇਂ ਬਿਤਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ। ਜਦੋਂ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ, ਉਹ ਵਿਦੇਹਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਯੱਗ ਕੀਤੇ, ਦਾਨ ਦਿੱਤੇ, ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਇਨਸਾਫ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਨੇਕ-ਦਿਲ ਸੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ, ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਿਤਾ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਚੇ, ਸਦਾ ਸੁਖਦਾਇਕ ਅਤੇ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਉਹ ਅਤਿ ਵਿਲੱਖਣ ਅਤੇ ਅਤਿ ਦੁਲਭ ਸਹ-ਜੀਵਨ ਵਾਲਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦਾ ਫਲ ਪਾ ਗਏ। ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਾਖੰਡੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਾਗ ਤੇ ਅਵਭ੍ਰਿਤ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਲਈ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਰਮਾਂ, ਯਾਗਾਂ ਜਾਂ ਦীক্ষਾ ਸਮੇਂ, ਪਾਪੀ ਪਾਖੰਡੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਜਾਂ ਸੰਗਤ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਕਰਮ-ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਤੱਕ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਲਵੇ, ਇੰਨਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਵੀ ਦੋਸ਼ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਲੋਕ ਜੋ ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਾਪੀ ਹਨ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੀ ਹਾਲ ਹੋਵੇਗਾ?