ਪ੍ਰাচੀਨ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਧਰਮ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੁਗ ਆਉਂਦੇ ਰਹੇ, ਹਰ ਇੱਕ ਦਵਾਪਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਕੀਤੀ। ਪਹਿਲੇ ਦਵਾਪਰ ਵਿੱਚ, ਸਵਯੰਭੂ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ; ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਦਵਿਆਸ; ਤੀਜੇ ਵਿੱਚ ਉਸ਼ਨਾਸ; ਚੌਥੇ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ; ਪੰਜਵੇਂ ਵਿੱਚ ਸਾਵਿਤਾ; ਛੇਵੇਂ ਵਿੱਚ ਮ੍ਰਿਤਿਊ; ਸੱਤਵੇਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ; ਅੱਠਵੇਂ ਵਿੱਚ ਵਸੀਸ਼ਠ; ਨੌਵੇਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰਸਵਤ; ਦਸਵੇਂ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਧਾਮਾ; ਗਿਆਰਵੇਂ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਖਾ; ਬਾਰਵੇਂ ਵਿੱਚ ਭਰਦਵਾਜ; ਤੇਰਵੇਂ ਵਿੱਚ ਆਂਤਰਿਕਸ਼; ਚੌਦਵੇਂ ਵਿੱਚ ਵਰਣੀ; ਪੰਦਰਵੇਂ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰੈਯਰੁਣ; ਸੋਲਵੇਂ ਵਿੱਚ ਧਨੰਜਯ; ਸਤਾਰਵੇਂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਤੁੰਜਯ; ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਯਾ। ਫਿਰ, ਭਰਦਵਾਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਆਸ ਆਏ; ਭਰਦਵਾਜ ਤੋਂ ਗੌਤਮ; ਗੌਤਮ ਤੋਂ ਹਰੀਆਤਮਾ ਨਾਮਕ ਵਿਆਸ; ਹਰੀਆਤਮਾ ਤੋਂ ਵਾਜਸ਼੍ਰਵਾ; ਵਾਜਸ਼੍ਰਵਾ ਤੋਂ ਸੋਮਸ਼ੁਸ਼ਕਾਯਣ; ਸੋਮਸ਼ੁਸ਼ਕਾਯਣ ਤੋਂ ਤ੍ਰਿਣਬਿੰਦੁ; ਤ੍ਰਿਣਬਿੰਦੁ ਤੋਂ ਰਿਕਸ਼; ਰਿਕਸ਼ ਤੋਂ ਭੂਭਾਰਗਵ; ਭੂਭਾਰਗਵ ਤੋਂ ਵਾਲ਼ਮੀਕੀ; ਵਾਲ਼ਮੀਕੀ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀ (ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ); ਅਤੇ ਵਿਆਸ ਤੋਂ ਮੈਂ ਖੁਦ (ਪਾਰਾਸ਼ਰ)। ਮੈਨੂੰ ਤੋਂ ਜਾਤੁਕਰਨ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਦਵੈਪਾਯਨ (ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ)। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਠਾਈ (28) ਵਿਅਕਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਵਾਪਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੇਦ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ। ਭਵਿੱਖੀ ਦਵਾਪਰ ਵਿੱਚ, ਦ੍ਰੌਣੀ ਵਿਆਸ ਹੋਵੇਗਾ—ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਦਵੈਪਾਯਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ‘ਓਮ’—ਇੱਕ ਅੱਖਰੀ ਬ੍ਰਹਮ—is ਸਥਾਪਿਤ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸਤਾਰ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਦੀਵੀ ਪ੍ਰਣਵ ‘ਭੂ’, ‘ਭੁਵ’, ਅਤੇ ‘ਸਵ’ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ, ਜੋ ਰਿਗ, ਯਜੁਸ, ਸਾਮ ਅਤੇ ਅਥਰਵ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਅਤੇ ਗੁਪਤ ਹੈ, ਉਸ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਅਥਾਹ, ਅਸੀਮ, ਅਵਿਨਾਸੀ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਜੋਤ ਅਤੇ ਕਿਰਿਆ ਮਨੁੱਖੀ ਲਕੜਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਾਂਖਿਆ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਉਹ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਸਵ-ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤਾਂ ਲਈ ਰਾਹ ਹੈ; ਉਹ ਅਦ੍ਰਿਸ਼, ਅਮਰ, ਸਦੀਵੀ ਬ੍ਰਹਮ ਸਭ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸਰੂਤ ਹੈ। ਉਹ ਆਦਿ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਆਤਮਾ ਦਾ ਸਰੂਤ ਹੈ, ਜੋ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਅਖੰਡ, ਪਵਿੱਤਰ, ਅਵਿਨਾਸੀ, ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ। ਉਸ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਹਮ, ਜੋ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦਾ ਸੱਚਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਮੈਂ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇਹ ਬ੍ਰਹਮ, ਪ੍ਰਭੂ, ਤਿੰਨ ਵੱਖਰੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਪਰ ਅਖੰਡ ਹੈ; ਵੱਖਰੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਹ ਅਖੰਡ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਵੱਖਰੇ ਸਮਝ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਰਿਗ, ਸਾਮ, ਅਤੇ ਯਜੁਸ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਸਭ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ; ਉਹ ਰਿਗ, ਯਜੁਸ, ਸਾਮ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ। ਉਹ ਵੇਦ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੰਡਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੇਦ ਨੂੰ ਅਨੇਕ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦਾ ਹੈ; ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰਕ, ਆਸਕਤ ਰਹਿਤ, ਗਿਆਨ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਪਾਰਾਸ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੂਲ ਵੇਦ ਚਾਰ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੱਖ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ; ਉਸ ਤੋਂ ਇਹ ਪੂਰਾ ਯਜ, ਜੋ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਸਰੂਤ ਹੈ। ਫਿਰ, ਅਠਾਈਵੇਂ ਚਕਰ ਵਿੱਚ, ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਵਿਆਸ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਨੇ ਇੱਕ ਚਾਰ-ਰੂਪ ਵੇਦ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਵਿਆਸ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ, ਐਸੇ ਹੀ ਹੋਰ ਵਿਆਸਾਂ ਨੇ ਵੀ ਵੰਡਿਆ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਵੀ। ਇਸ ਲਈ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਸਮਝੋ ਕਿ ਵੇਦਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਚਾਰੇ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਈ ਹੈ। ਜਾਣੋ ਕਿ ਕਾਲਾ-ਵਰਨ ਵਾਲਾ ਦਵੈਪਾਯਨ ਵਿਆਸ ਹੀ ਨਾਰਾਯਣ, ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਕੌਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ, ਜੋ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦਾ ਲੇਖਕ ਹੋਵੇ? ਮੇਰੇ ਮਹਾਨ-ਆਤਮਾ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਦਵਾਪਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ, ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ; ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਕਿ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਵਿਆਸ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਵਿਦਵਾਨ ਚੇਲੇ ਚੁਣੇ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ। ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਪੈਲਾ ਨੂੰ ਰਿਗਵੇਦ ਲਈ, ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੂੰ ਯਜੁਰਵੇਦ ਲਈ, ਜੈਮੀਨੀ ਨੂੰ ਸਾਮਵੇਦ ਲਈ, ਅਤੇ ਸੁਮੰਤੁ ਨੂੰ ਅਥਰਵਵੇਦ ਲਈ ਚੇਲਾ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਰੋਮਹਰਸ਼ਣ ਸੂਤ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਲਈ ਚੇਲਾ ਚੁਣਿਆ। ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਹੀ ਯਜੁਰਵੇਦ ਸੀ; ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਚਾਰ ਪਦ-ਪਦਵੀ ਵਾਲਾ ਪੁਜਾਰੀ-ਵਰਗ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਯਜ ਕਰਵਾਇਆ। ਯਜੁਸ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਅਧਵਰਯੁ ਦੀ ਪਦਵੀ, ਰਿਗ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋਤ੍ਰ, ਸਾਮ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਉਦਗਾਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਅਥਰਵ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਦਵੀ ਬਣਾਈ। ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਰਿਗ ਮੰਤਰਾਂ ਨੂੰ ਰਿਗਵੇਦ, ਯਜੁਸ ਮੰਤਰਾਂ ਨੂੰ ਯਜੁਰਵੇਦ, ਅਤੇ ਸਾਮ ਮੰਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸਾਮਵੇਦ ਬਣਾਇਆ। ਅਥਰਵਵੇਦ ਦੇ ਜਰੀਏ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਸੀ ਯਜ ਕਰਵਾਏ, ਮੈਤ੍ਰੇਯਾ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਦਵੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਵੇਦ-ਵ੍ਰੱਖ ਨੂੰ ਵਿਆਸ ਨੇ ਵੰਡਿਆ; ਉਸ ਤੋਂ ਚਾਰ-ਰੂਪ ਵੇਦ, ਮੂਲ ਤੋਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਾਂਗ, ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਪਹਿਲਾਂ, ਪੈਲਾ ਨੇ ਰਿਗਵੇਦ ਨੂੰ ਦੋ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ; ਇੱਕ ਇੰਦਰਪ੍ਰਮਤੀ ਨੂੰ, ਦੂਜੀ ਬਾਸਕਲਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ, ਬਾਸਕਲਾ ਸੰਹਿਤਾ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਚੇਲਿਆਂ—ਬੌਧਿਆ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ—ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ। ਬੌਧਿਆ, ਅਗਨਿਮਠਰਾ, ਉੱਡਾਲਕਾ, ਯਾਜ਼ਨਵਲਕਯ, ਅਤੇ ਪਾਰਾਸ਼ਰ—ਇਹ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ, ਹਰੇਕ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਖਾ-ਸਰੂਪ ਸੰਹਿਤਾ ਨੂੰ ਲਿਆ। ਇੰਦਰਪ੍ਰਮਤੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੰਹਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਨ-ਆਤਮਾ ਮਾਂਡੂਕਾਇਆ ਨੂੰ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਿਖਾਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਯੁਗਾਂ ਯੁਗਾਂ ਚਲਦੀ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਰ ਵਿਆਸ, ਹਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਧਰਮ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਯਜ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਆਪਣਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ।