ਇੱਕ ਵਾਰ, ਮਹਾਨ Ṛbhu ਨੇ ਰਾਜਾ Nidāgha ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਘਰ ਜਦੋਂ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਲਿਪਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਓਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਵੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਅਣੂਆਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੌ, ਗਹੂੰ, ਦਾਲਾਂ, ਘੀ, ਤੇਲ, ਦੁੱਧ, ਦਹੀਂ, ਗੁੜ, ਫਲ ਆਦਿ—all ਧਰਤੀ ਦੇ ਅਣੂਆਂ ਦਾ ਹੀ ਰੂਪ ਹਨ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚੰਗਾ-ਮੰਦਾ, ਸੁਆਦ-ਬੇਸੁਆਦ ਵਿਚ ਫਰਕ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਮਨ ਨੂੰ ਸਮਤਾਵਾਂ ਵਿਚ ਰੱਖੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਮਤਾ ਹੀ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਚ ਸੱਚਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ Nidāgha ਨੇ Ṛbhu ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, “ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੇਰੇ ਲਾਭ ਲਈ ਦੱਸੋ, ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਕਿਉਂ ਆਏ ਹੋ? ਤੁਹਾਡੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਭ੍ਰਮ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ।” Ṛbhu ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ Ṛbhu, ਤੇਰਾ ਆਚਾਰਯ, ਇੱਥੇ ਗਿਆਨ ਦੇਣ ਆਇਆ ਹਾਂ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਚ ਸੱਚਾਈ ਤੇਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਜਾਣ ਲੈ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਇੱਕ ਹੈ, ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਨਹੀਂ; ਇਹ ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਦੀ ਸੱਚੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ Vāsudeva ਆਖਦੇ ਹਨ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ Nidāgha ਨੇ ਡੂੰਘੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ Ṛbhu ਦੀ ਭਾਵਪੂਰਨ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ, ਤੇ Ṛbhu ਆਪਣੇ ਮਨ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲੇ ਗਏ। ਇਕ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, Ṛbhu ਮੁੜ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਆਏ, Nidāgha ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਦੇਣ ਲਈ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰ, Ṛbhu ਨੇ Nidāgha ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਟੋਲੀ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖਿਆ। Nidāgha, ਭੀੜ ਤੋਂ ਦੂਰ, ਗਲੇ ਸੁੱਕੇ ਹੋਏ, ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਯਜਨ ਦਾ ਘਾਸ ਤੇ ਲੱਕੜ ਲੈ ਕੇ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। Ṛbhu ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ, ਇੱਥੇ ਇਕੱਲੇ ਕਿਉਂ ਖੜੇ ਹੋ?” Nidāgha ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇੱਥੇ ਵੱਡੀ ਭੀੜ ਹੈ; ਮੈਂ ਭੀੜ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਖੜਾ ਹਾਂ।” Ṛbhu ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਇੱਥੇ ਰਾਜਾ ਕੌਣ ਹੈ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਕੌਣ ਹਨ? ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ।” Nidāgha ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ, “ਜੋ ਵੱਡੇ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਂਗ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਹੈ; ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਹਨ।” Ṛbhu ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਨੂੰ ਰਾਜਾ ਤੇ ਹਾਥੀ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਦਿਸਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।” Nidāgha ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ, “ਹਾਥੀ ਹੇਠਾਂ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਉੱਤੇ ਹੈ।” Ṛbhu ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਮੈਂ ਇਹ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ; ਪਰ ਤੂੰ ਇੰਝ ਕਿਉਂ ਆਖਦਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਹੋਰ ਕੀ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ?” Nidāgha ਨੇ Ṛbhu ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਆਖਿਆ, “ਜਿਵੇਂ ਹੁਣ ਮੈਂ ਉੱਤੇ ਹਾਂ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਹੇਠਾਂ, ਓਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਇਹ ਉਦਾਹਰਨ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।” Nidāgha ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਰਾਜਾ ਹੋ, ਤੇ ਮੈਂ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਖੜਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਦੱਸੋ, ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ ਤੇ ਮੈਂ ਕੌਣ ਹਾਂ?” Ṛbhu ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, Nidāgha ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਪੈਰ ਫੜ ਕੇ ਆਖਿਆ, “ਤੁਸੀਂ ਆਦਰਨੀਯ ਆਚਾਰਯ Ṛbhu ਹੋ, ਤੇ ਮੈਂ Nidāgha ਹਾਂ।” Ṛbhu ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ, “ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਮਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ ਐਸਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਜਿਵੇਂ ਚੇਲੇ ਦੀ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨਾਲ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੂੰ ਉੱਚ ਆਚਾਰਯ ਨੂੰ ਪਾ ਲਿਆ ਹੈ।” Ṛbhu ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਸੰਖੇਪ ਵਿਚ, ਮੈਂ ਤੇਨੂੰ ਉੱਚ ਸੱਚਾਈ ਦਾ ਸਰੂਪ ਸਿਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ Ṛbhu ਚਲੇ ਗਏ, ਤੇ Nidāgha, ਉਪਦੇਸ਼ ਪਾ ਕੇ, ਪਰਮ ਸੱਚ ਦੀ ਭਕਤੀ ਵਿਚ ਲਗ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ, Nidāgha ਦਾ ਮਨ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਦੇਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਣ ਵਿਚ ਭਕਤਿ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਰਮ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। Parāśara ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕ, ਤੁਸੀਂ ਮਿਤਰ-ਸ਼ਤ੍ਰੂ ਵਿਚ ਸਮਤਾ ਰੱਖੋ, ਤੇ ਸਭ ਵਿਚ ਆਤਮਾ ਦੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਪਛਾਣੋ। ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਆਕਾਸ਼, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ (ਚਿੱਟਾ, ਨੀਲਾ ਆਦਿ) ਵਾਂਗ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿਚ ਇੱਕੋ ਹੈ, ਓਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਆਤਮਾ, ਮੋਹ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿਚ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਇੱਥੇ ਇੱਕੋ ਹੈ—ਉਹ ਅਵਿਨਾਸੀ ਹੈ; ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਉਹ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਹੋ, ਤੇ ਇਹ ਸਾਰਾ ਉਹੀ ਹੈ; ਅਤਿ, ਆਤਮਾ ਦੀ ਅਗਿਆਨਤਾ ਤੋਂ ਉਪਜੀ ਵੱਖਰੇਪਨ ਦੀ ਭ੍ਰਾਂਤੀ ਛੱਡੋ।” Parāśara ਨੇ ਦੱਸਿਆ, “ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਉਤਮ ਰਾਜਾ ਨੇ ਵੱਖਰੇਪਨ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਛੱਡ ਕੇ ਪਰਮ ਸੱਚ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ; ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਤੇ ਸੱਚਾ ਗਿਆਨ ਮਿਲ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਹੀ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲਈ। ਜੋ ਵੀ ਇਸ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ Bharata ਦੀ ਕਥਾ ਭਾਵਪੂਰਨ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਤਮ-ਭ੍ਰਮ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।” Maitreya ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਆਪਣੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਤੁਸੀਂ ਧਰਤੀ, ਸਮੁੰਦਰ, ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਆਕਾਰਾਂ, ਹੋਰ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਦੇਵਤਿਆਂ, ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਤੇ ਚਾਰ ਵਰਨਾਂ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ, ਹੋਰ ਜਣਮ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਕਥਾ ਦੱਸੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ Dhruva ਤੇ Prahlāda ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਵੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੀ ਹਨ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਬਾਕੀ Manvantaras ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।” Maitreya ਨੇ ਆਖਿਆ, “Manvantaras ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੀ ਵੀ ਕਥਾ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਦੱਸੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।” Śrī Parāśara ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਜੋ Manvantaras ਗੁਜ਼ਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਤੇ ਜੋ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰਤੀਬ ਨਾਲ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਪਹਿਲਾਂ Svāyambhuva Manu, ਫਿਰ Svārociṣa, ਫਿਰ Uttama, Tāmasa, Raivata, ਤੇ ਫਿਰ Cākṣuṣa। ਇਹ ਛੇ Manu ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ; ਹੁਣ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ Vaivasvata, ਮੌਜੂਦਾ Manvantara ਦੇ Manu ਹਨ। ਕਲਪ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ Svāyambhuva Manvantara, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਕਥਾ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੀ ਹੈ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉੱਚ ਸੱਚਾਈ, ਸਮਤਾ, ਆਤਮਾ ਦੇ ਇਕ ਰੂਪ, ਤੇ ਮਨਵੰਤਰਾ ਦੀ ਕਥਾ, ਗੁਰੂ-ਚੇਲੇ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ, ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਮਾਰਗ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਕਥਾ-ਸਰੂਪ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।