ਪਾਰਾਸ਼ਰ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣੀ, ਤਾਂ ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਿੰਘਾਸਨ ਤੋਂ ਉੱਠਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਪੈਰ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ। ਉਸਦਾ ਗੁੱਸਾ ਤੇ ਰੋਸ ਅੱਤ ਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨੂੰ ਮੂੰਹ ਫੜ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਕੁਚਲਣਾ ਹੋਵੇ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਰ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੂ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ: "ਵਿਪ੍ਰਚਿੱਤੀ! ਰਾਹੂ! ਬਲਾ! ਇਸ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਜਗਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਰੱਸੀਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੋ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿਓ—ਦੇਰੀ ਨਾ ਕਰੋ! ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਸਾਰੇ ਲੋਕ, ਦੈਤ ਅਤੇ ਦਾਨਵ ਇਸ ਮੰਦ-ਹਿਰਦੇ ਦੇ ਮੂਰਖ ਮਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪੈਣਗੇ। ਅਸੀਂ ਕਈ ਵਾਰੀ ਇਸ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਫਿਰ ਵੀ ਸਾਡੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਹੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਤਾਂ ਮੌਤ ਹੀ ਭਲਾ ਹੈ।" ਫਿਰ ਦੈਤ ਅਤੇ ਦਾਨਵ ਆਪਣੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨੂੰ ਅਜਗਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਰੱਸੀਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਆਏ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਹਿਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ; ਹਰ ਪਾਸੇ ਪਾਣੀ ਉੱਛਲਣ ਤੇ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋਣ ਲੱਗਾ। ਜਦੋਂ ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਧਰਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਡੇ ਪਾਣੀਆਂ ਨਾਲ ਡੁੱਬਣ ਲੱਗੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ, ਜੋ ਦੈਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ: "ਹੇ ਦੈਤੋ! ਸਾਰੇ ਪਹਾੜ ਇਕੱਠੇ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਵਰੁਣ ਦੇ ਆਵਾਸ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੇਰ ਦਿਓ, ਹਰ ਥਾਂ ਨੂੰ ਸੀਲ ਕਰ ਦਿਓ!" ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: "ਅੱਗ ਇਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਾੜਦੀ, ਹਥਿਆਰ ਇਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਕੱਟਦੇ, ਨਾ ਸਰਪ, ਨਾ ਹਵਾ, ਨਾ ਜ਼ਹਿਰ, ਨਾ ਮੰਤਰ—ਕੋਈ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਇਹ ਮੋਹ ਨਾਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਫਸਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਖਸਕਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਵਸ਼ ਹੋ ਸਕਦਾ; ਇਹ ਬੱਚਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਮੰਦ ਹੈ, ਜੀਉਂਦਾ ਰਹਿਣ ਦਾ ਕੋਈ ਲਾਭ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਗੁਆ ਦੇਵੇਗਾ।" ਫਿਰ ਦੈਤ ਅਤੇ ਦਾਨਵ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯੋਜਨ ਲੰਬਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬੰਧ ਬਣਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਇਹ ਪਹਾੜਾਂ ਦਾ ਬਣਿਆ ਬੰਧ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨੇ ਇਕਾਗਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਨਿੱਤ ਦੇ ਕਰਮ ਸਮੇਂ, ਅਖੰਡ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ। ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਹੇ ਕਮਲ-ਨੇਤਰ ਵਾਲੇ! ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਹੇ ਪਰਮ ਪੁਰਖ! ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਹੇ ਸਭ ਜਗਤਾਂ ਦੇ ਆਤਮਾ! ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਹੇ ਤਿੱਖੀ ਚੱਕਰ ਵਾਲੇ! ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਗਊਆਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਹਿਤੈਸ਼ੀ, ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਹਿਤੈਸ਼ੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਗੋਵਿੰਦ! ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।" "ਤੁਸੀਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਸਾਰ ਰਚਦੇ ਹੋ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਵਜੋਂ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹੋ, ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਵਜੋਂ ਕਲਯੁਗ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋ; ਹੇ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ! ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਦੇਵ, ਯਕਸ਼, ਸੁਰ, ਸਿੱਧ, ਨਾਗ, ਗੰਧਰਵ, ਕਿੰਨਰ, ਪਿਸਾਚ, ਰਾਖਸ਼ਸ, ਮਨੁੱਖ, ਪਸ਼ੂ—ਪੰਛੀ, ਅਚਲ, ਚਿਟੀ, ਸੱਪ, ਧਰਤੀ, ਪਾਣੀ, ਅੱਗ, ਆਕਾਸ਼, ਹਵਾ, ਧੁਨੀ, ਸਪਰਸ਼, ਸੁਆਦ, ਰੂਪ, ਸੁਗੰਧ, ਮਨ, ਬੁੱਧੀ, ਆਤਮਾ, ਸਮਾਂ, ਗੁਣ—ਇਹ ਸਭ ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਪਰਮ ਸੱਚਾਈ, ਹੇ ਅਚੁਤ! ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਹੋ।" "ਤੁਸੀਂ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਅਗਿਆਨ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਝੂਠ, ਵਿਸ਼ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ, ਕਰਮ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ, ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ਿਤ ਕਰਮ—ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਸੀਂ ਹੋ। ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ! ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਭੋਗੀ, ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਸਾਧਨ, ਤੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਹੋ।" "ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਹੋਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਅਤੇ ਜਗਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਤੁਹਾਡੀ ਵਿਆਪਕਤਾ ਤੁਹਾਡੇ ਰਾਜਸਿਕ ਗੁਣਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਯੋਗੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਧਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਯਜਮਾਨ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਭੋਗੀ ਹੋ, ਦੋਵੇਂ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹੋ।" "ਤੁਹਾਡਾ ਮਹਾਨ ਰੂਪ ਇੱਥੇ ਸੰਸਾਰ ਵਜੋਂ ਵਿਅਪਕ ਹੈ, ਫਿਰ ਸੁਖਸ਼ਮ ਜਗਤ ਵਜੋਂ; ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਤੇ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਖਸ਼ਮ ਆਤਮਾ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਹੋ।" "ਉਸ ਸੁਖਸ਼ਮਤਾ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਜੋ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੀ, ਤੁਹਾਡਾ ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਹੈ; ਹੇ ਪਰਮ ਪੁਰਖ! ਤੁਹਾਡਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਐਸਾ ਹੈ ਜੋ ਸੋਚ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ—ਉਸਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" "ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵ! ਸਭ ਜੀਵਾਂ, ਸਭ ਆਤਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਜੋ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਦੀਵੀ ਹੈ, ਗੁਣਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਤ ਹੈ; ਉਸਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" "ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਬੋਲ ਤੇ ਮਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ! ਉਹ ਗਿਆਨ ਜਾਂ ਅਗਿਆਨ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਫੜੀ ਜਾ ਸਕਦੀ—ਉਸ ਪਰਮ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" "ਓਮ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਜਿਸ ਤੋਂ ਕੁਝ ਵੀ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ।" "ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਨਾ ਨਾਮ, ਨਾ ਰੂਪ, ਨਾ ਇੱਕਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ।" "ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੇ ਅਵਤਾਰ ਦੇਵ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਉਸਦੇ ਪਰਮ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ—ਨਮਸਕਾਰ।" "ਉਸ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਸਭ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਭਲੇ ਤੇ ਮਾੜੇ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਦਾ ਸਾਖੀ ਹੈ, ਆਪ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਹੈ।" "ਉਸ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿਅਪਕ ਹੈ; ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਜੀਵ, ਧਿਆਨਯੋਗ ਹੈ—ਉਹ ਅਖੰਡ ਮਿਹਰ ਕਰੇ।" "ਹਰੀ, ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੇ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਅਖੰਡ, ਅਵਿਨਾਸੀ ਸੰਸਾਰ ਗੂੰਥਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਮਿਹਰ ਕਰੇ।" "ਓਮ, ਉਸ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਸਭ ਕੁਝ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ।" "ਅਨੰਤ ਦੀ ਸਰਵਵਿਆਪਕਤਾ ਰਾਹੀਂ, ਮੈਂ ਹੀ ਅਸਥਾਪਿਤ ਹਾਂ; ਸਭ ਕੁਝ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਹੈ, ਮੈਂ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹਾਂ, ਸਭ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਸਦੀਵੀ ਹਾਂ।" "ਮੈਂ ਹੀ ਅਵਿਨਾਸੀ, ਸਦੀਵੀ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ, ਆਤਮਾ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹਾਂ; ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਣ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਪਰਮ ਪੁਰਖ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਚੁਤ ਸਮਝਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਆਪਾ ਭੁਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਿਆ; ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, "ਮੈਂ ਹੀ ਅਵਿਨਾਸੀ, ਅਨੰਤ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਹਾਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਧਿਆਨ ਦੀ ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਘਟਣ ਨਾਲ, ਉਸਦਾ ਅੰਦਰ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਅਚੁਤ ਹੈ, ਗਿਆਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ।