ଧ୍ରୁଵ ଉଵାଚ ଭୂମିରାପୋନଲୋ ଵାଯୁଃ ଖଂ ମନୋ ବୁଦ୍ଧିରେଵ ଚ । ଭୂତାଦିରାଦି ପ୍ରକୃତିର୍ଯସ୍ଯ ରୂପଂ ନତୋସ୍ମି ତମ୍ ॥ ୧,୧୨.
ଧ୍ରୁବ କହିଲେ: ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରୁଛି, ଯାହାଙ୍କ ରୂପ ହେଉଛି ପୃଥିବୀ, ଜଳ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, ଆକାଶ, ମନ, ବୁଦ୍ଧି, ଏବଂ ସମସ୍ତ ପ୍ରାକୃତିକ ତତ୍ତ୍ୱ।
ଶୁଦ୍ଧଃ ସୂକ୍ଷ୍ମୋଖିଲଵ୍ଯାପୀ ପ୍ରଧାନାତ୍ପରତଃ ପୁମାନ୍ । ଯସ୍ଯ ରୂପଂ ନମସ୍ତସ୍ମୈ ପୁରୁଷାଯ ଗୁଣାତ୍ମନେ ॥ ୧,୧୨.
ଯିଏ ଶୁଦ୍ଧ, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପି, ପ୍ରଧାନ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା, ସେଇ ପରମପୁରୁଷଙ୍କୁ, ଗୁଣମୟ ଆତ୍ମାକୁ, ମୁଁ ନମସ୍କାର କରୁଛି।
ଭୂତାଦୀନାଂ ସମସ୍ତାନାଂ ଗନ୍ଧାଦୀନାଂ ଚ ଶାଶ୍ଵତଃ । ବୁଧ୍ଯାଦୀନାଂ ପ୍ରଧାନସ୍ଯ ପୁରୁଷସ୍ଯ ଚ ଯଃ ପରଃ ॥ ୧,୧୨.
ସମସ୍ତ ଭୂତ ଓ ତାଙ୍କର ଗୁଣ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ପ୍ରଧାନ ତତ୍ତ୍ୱ, ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟରେ ଯିଏ ଚିରନ୍ତନ ଓ ସମସ୍ତ ଠାରୁ ଉଚ୍ଚ, ସେଇ ପ୍ରଭୁ।
ତଂ ବ୍ରହ୍ମଭୂତମାତ୍ମାନମଶେଷଜଗତଃ ପତିମ୍ । ପ୍ରପଦ୍ଯେ ଶରଣଂ ଶୁଦ୍ଧଂ ତ୍ଵଦ୍ରୂପଂ ପରମେଶ୍ଵର ॥ ୧,୧୨.
ମୁଁ ତୁମେଠାରେ ଶରଣ ନେଉଛି, ହେ ପରମେଶ୍ୱର, ଯାହାଙ୍କ ରୂପ ଶୁଦ୍ଧ, ବ୍ରହ୍ମର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଜଗତର ସ୍ୱାମୀ।
ବୃହତ୍ତ୍ଵାଦ୍ବୃଂହଣତ୍ଵାଚ୍ଚ ଯଦ୍ରୂପଂ ବ୍ରହ୍ମସଂଜ୍ଞିତମ୍ । ତସ୍ମୈ ନମସ୍ତେ ସର୍ଵାତ୍ମନ୍ଯୋଗିଚିନ୍ତ୍ଯାଵିକାରିଣେ ॥ ୧,୧୨.
ଯେଉଁ ରୂପକୁ ବ୍ରହ୍ମ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯାହା ବିଶାଳ ଓ ସବୁକୁ ବିସ୍ତାର କରିଥାଏ, ସେଇ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆତ୍ମା, ଯୋଗୀମାନେ ଯାହାକୁ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି, ଯାହା କେବେ ବଦଳାଏ ନାହିଁ—ସେଇ ଅବିକାରୀ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ସହସ୍ରଶୀର୍ଷା ପୁରୁଷଃ ସହସ୍ରାକ୍ଷଃ ସହସ୍ରପାତ୍ । ସର୍ଵଵ୍ଯାପୀ ଭୁଵଃ ସ୍ପର୍ଶାଦତ୍ଯତିଷ୍ଠଦ୍ଦଶାଙ୍ଗୁଲମ୍ ॥ ୧,୧୨.
ପୁରୁଷଙ୍କର ହଜାର ମୁଣ୍ଡ, ହଜାର ଚକୁ, ହଜାର ପାଦ ଅଛି; ସେ ସମସ୍ତକୁ ବ୍ୟାପି ରହିଛନ୍ତି, ଭୂମିକୁ ଦଶ ଆଙ୍ଗୁଳ ଅଧିକ ଅଟେଇ ଅତିକ୍ରମ କରିଛନ୍ତି।
ଯଦ୍ଭୂତଂ ଯଚ୍ଚ ଵୈ ଭଵ୍ଯଂ ପୁରୂଷୋତ୍ତମ ତଦ୍ଭଵାନ୍ । ତ୍ଵତ୍ତୌ ଵିରାଟ୍ସ୍ଵରାଟ୍ସମ୍ରାଟ୍ତ୍ଵତ୍ତଶ୍ଚପ୍ଯଧିପୂରୁଷଃ ॥ ୧,୧୨.
ହେ ପରମ ପୁରୁଷ, ଯାହା ହୋଇଛି ଓ ଯାହା ହେବ, ସେ ସବୁ ଆପଣେ; ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ବିରାଟ୍, ସ୍ୱରାଟ୍, ସମ୍ରାଟ୍ ଓ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶାସକ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ଅତ୍ଯରିଚ୍ଯତ ସୋଧଶ୍ଚ ତିର୍ଯଗୂର୍ଧ୍ଵଂ ଚ ଵୈ ଭୁଵଃ । ତ୍ଵତ୍ତୋ ଵିଶ୍ଵମିଦଂ ଜାତଂ ତ୍ଵତ୍ତୌ ଭୂତଂ ଭଵିଷ୍ଯତି ॥ ୧,୧୨.
ସେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ, ଉପରେ ଓ ତଳେ ଭୂମିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି; ଏହି ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଛି, ଏବଂ ଆଗକୁ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ହେବ।
ତ୍ଵଦ୍ରୂପଧାରିଣଶ୍ଚାନ୍ତଃ ସର୍ଵଭୂତମିଦଂ ଜଗତ୍ । ତ୍ଵତ୍ତୋ ଯଜ୍ଞଃ ସର୍ଵହୁତଃ ପୃଷଦାଜ୍ଯଂ ପଶୁର୍ଦ୍ଵିଧା ॥ ୧,୧୨.
ସମସ୍ତ ଜଗତ୍ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଆପଣଙ୍କ ଭିତରେ ବସିଛନ୍ତି, ଯିଏ ସମସ୍ତ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି; ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ଯଜ୍ଞ, ହୋମ, ଘୃତ ଓ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଯଜ୍ଞ ପଶୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ତ୍ଵତ୍ତୋ ଋଚୋଥ ସାମାନି ତ୍ଵତ୍ତଶ୍ଛନ୍ଦାଂସି ଜଜ୍ଞିରେ । ତ୍ଵତ୍ତୋ ଯଜୂଂଷ୍ଯଜାଯନ୍ତ ତ୍ଵତ୍ତୋଶ୍ଵାଶ୍ଚୈକତୋ ଦତଃ ॥ ୧,୧୨.
ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ଋକ୍ ଓ ସାମ ମନ୍ତ୍ର, ଛନ୍ଦ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି; ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ଯଜୁର୍ ମନ୍ତ୍ର ଜନ୍ମ ନେଇଛି, ଏବଂ ଏକଥରେ ଆପଣ ଘୋଡ଼ା ଦାନ କରିଛନ୍ତି।
ଗାଵସ୍ତ୍ଵତ୍ତଃ ସମୁଦ୍ଭୂତାସ୍ତ୍ଵ ତ୍ତୋଜା ଅଵଯୋ ମୃଗାଃ । ତ୍ଵମନ୍ମୁଖାଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣା ବାହ୍ଵୋସ୍ତ୍ଵତ୍ତୋ କ୍ଷତ୍ରମଜାଯତ ॥ ୧,୧୨.
ଗାଈ, ଶକ୍ତି, ପକ୍ଷୀ ଓ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି; ଆପଣଙ୍କ ମୁଁହୁଁଠାରୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବାହୁଠାରୁ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି।
ଵୈଶ୍ଵାସ୍ତଵୋରୁଜାଃ ଶୂଦ୍ରାସ୍ତଵ ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ସମୁଦ୍ଗତାଃ । ଆକ୍ଷ୍ଣୋଃ ସୂର୍ଯୋଽନିଲଃ ପ୍ରାଣାଚ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ମନସସ୍ତଵ ॥ ୧,୧୨.
ଆପଣଙ୍କ ଉରୁଠାରୁ ବୈଶ୍ୟ, ପାଦଠାରୁ ଶୂଦ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି; ଆପଣଙ୍କ ଆଖିଠାରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଶ୍ୱାସଠାରୁ ବାୟୁ, ମନଠାରୁ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଜନ୍ମ ନେଇଛି।
ପ୍ରାଣୋନ୍ତଃ ମୁଷିରାଜ୍ଜାତୋ ମୁଖାଦଗ୍ନିରଜାଯତ । ନାଭିତୋ ଗଗନଂ ଦ୍ଯୌଶ୍ଚ ଶିରସଃ ସମଵର୍ତତ ॥ ୧,୧୨.
ଆପଣଙ୍କ ଶ୍ୱାସଠାରୁ ପ୍ରାଣ, ମୁଁହୁଁଠାରୁ ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି; ନାଭିଠାରୁ ଆକାଶ ଓ ମୁଣ୍ଡଠାରୁ ସ୍ୱର୍ଗ ଜନ୍ମ ନେଇଛି।
ଦିଶଃ ଶ୍ରୋତ୍ରାତ୍କ୍ଷିତିଃ ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ତ୍ଵତ୍ତଃ ସର୍ଵମଭୂଦିଦିମ୍ ॥ ୧,୧୨.
ଆପଣଙ୍କ କାନଠାରୁ ଦିଗ, ପାଦଠାରୁ ଭୂମି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି; ସମସ୍ତ କିଛି ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ହୋଇଛି।
ନ୍ଯଗ୍ରୋଧଃ ସୁମହାନଲ୍ପେ ଯଥା ବୀଜେ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଃ । ସଂଯମେ ଵିସ୍ଵମଖିଲଂ ବୀଜଭୂତେ ତଥାତ୍ଵାଯି ॥ ୧,୧୨.
ଯେପରି ଏକ ଛୋଟ ବିଜରେ ବଡ଼ ନ୍ୟଗ୍ରୋଧ ଗଛ ଲୁଚି ରହିଥାଏ, ସେପରି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଆପଣଙ୍କ ଭିତରେ ବିଜ ଭାବେ ନିବାଡ଼ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛି।
ବୀଜାଦଙ୍କୁରସମ୍ଭୂତେ ନ୍ଯଗ୍ରୋଧସ୍ତୁ ସମୁତ୍ଥିତଃ । ଵିସ୍ତାରଂ ଚ ଯଥା ଯାତି ତ୍ଵତ୍ତଃ ସୃଷ୍ଟୌ ତଥା ଜଗତ୍ ॥ ୧,୧୨.
ଯେପରି ବିଜରୁ ଅଂକୁର ଉପଜି ତାହାଠାରୁ ନ୍ୟଗ୍ରୋଧ ଗଛ ବଡ଼ ହୁଏ ଓ ବିସ୍ତାର ହୁଏ, ସେପରି ସୃଷ୍ଟି ସମୟରେ ବିଶ୍ୱ ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ବିସ୍ତାରିତ ହୁଏ।
ଯଥା ହି କଦଲୀ ନାନ୍ଯା ତ୍ଵକ୍ପତ୍ରାଦପି ଦୃସ୍ଯତେ । ଏଵଂ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ନାନ୍ଯସ୍ତ୍ଵଂ ତ୍ଵସ୍ଥଯୀଶ୍ଵର ଦୃଶ୍ଯେତ ॥ ୧,୧୨.
ଯେପରି କଦଳୀ ଗଛରେ ତାର ଛାଲ ଓ ପତ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କିଛି ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ, ସେପରି ଏହି ବିଶ୍ୱରେ ଆପଣ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କିଛି ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ, ହେ ଅଚଳ ଈଶ୍ୱର।
ହ୍ଲାଦିନୀ ସଂଧିନୀ ସଂଵିତ୍ତ୍ଵଯ୍ଯେକା ସର୍ଵସଂସ୍ଥିତୌ । ହ୍ଲାଦତାପକରୀ ମିଶ୍ରା ତ୍ଵଯି ନୋ ଗୁଣଵର୍ଜିତେ ॥ ୧,୧୨.
ଆନନ୍ଦ, ଏକତା ଓ ଜ୍ଞାନର ଶକ୍ତି ସମସ୍ତ ଆପଣଙ୍କ ଭିତରେ ଏକାତ୍ମକ ଭାବେ ଅଛି; ଆନନ୍ଦ ଓ ବେଦନା, ଏବଂ ତାହାର ମିଶ୍ରଣ ଆପଣଙ୍କ ଭିତରେ ଅଛି, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଗୁଣରୁ ମୁକ୍ତ।
ପୃଥଗ୍ଭୂତୈକଭୂତାଯ ଭୂତଭୂତାଯ ତେ ନମଃ । ପ୍ରଭୂତଭୂତଭୂତାଯ ତୁଭ୍ଯଂ ଭୂତାତ୍ମନେ ନମଃ ॥ ୧,୧୨.
ଯିଏ ଏକ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ମୂଳ ତାଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର; ଯିଏ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଆତ୍ମା ଓ ସମୃଦ୍ଧିର ମୂଳ, ସେଇ ଭଗବାନ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ଵ୍ଯକ୍ତଂ ପ୍ରଧାନପୁରୁଷୌ ଵିରାଟ୍ସମ୍ରାଟ୍ସ୍ଵରାଟ୍ତଥା । ଵିଭାଵ୍ଯତେନ୍ତଃକରଣେ ପୁରୁଷେଷ୍ଵକ୍ଷଯୋ ଭଵାନ୍ ॥ ୧,୧୨.
ଯେଉଁ ଦୃଶ୍ୟ ଜଗତ୍, ପ୍ରଧାନ ଓ ପୁରୁଷ, ବିରାଟ୍, ସମ୍ରାଟ୍, ସ୍ୱରାଟ୍—ଏହି ସବୁ ଅନ୍ତଃକରଣରେ ଅନୁଭବ କରାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ଆପଣ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ଅବିନାଶୀ।
ସର୍ଵସ୍ମିନ୍ସର୍ଵଭୂତସ୍ତ୍ଵଂ ସର୍ଵଃ ସର୍ଵସ୍ଵରୂପଧୃକ୍ । ସର୍ଵଂ ତ୍ଵତ୍ତସ୍ତତଶ୍ଚ ତ୍ଵଂ ନମଃ ସର୍ଵାତ୍ମନେଽସ୍ତୁ ତେ ॥ ୧,୧୨.
ଆପଣ ସମସ୍ତ ଭିତରେ ଅଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି; ସମସ୍ତ କିଛି ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ଆସି, ପୁନି ଆପଣଙ୍କୁ ଠାରେ ଲୟ ହୁଏ—ସେଇ ସର୍ବାତ୍ମାଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ସର୍ଵାତ୍ମକୋସି ସର୍ଵେଶ ସର୍ଵଭୂତସ୍ଥିତୋ ଯତଃ । କଥଯାମି ତତଃ କିଂ ତେ ସର୍ଵଂ ଵେତ୍ସି ହୃତି ସ୍ଥିତମ୍ ॥ ୧,୧୨.
ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତଙ୍କ ଈଶ୍ୱର, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ବସିଛନ୍ତି; ଆପଣ ହୃଦୟର ଗୁପ୍ତ କଥା ଜାଣନ୍ତି, ତେଣୁ ଆଉ କଣ କହିବି?
ସର୍ଵାତ୍ମନ୍ସର୍ଵଭୂତେଶ ସର୍ଵସତ୍ତ୍ଵସମୁଦ୍ଭଵ । ସର୍ଵଭୂତୋ ଭଵାନ୍ଵେତ୍ତି ସର୍ଵସତ୍ତ୍ଵମନୋରଥମ୍ ॥ ୧,୧୨.
ହେ ସମସ୍ତଙ୍କର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ନାଥ, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଉତ୍ସ, ଆପଣ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଛନ୍ତି ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ଜାଣନ୍ତି।
ଯୋ ମେ ମନୋରଥୋ ନାଥ ସଫଲଃ ସ ତ୍ଵଯା କୃତଃ । ତପଶ୍ଚ ତପ୍ତଂ ସଫଲଂ ଯଦ୍ଦୃଷ୍ଟୋଽସି ଜଗତ୍ପତେ ॥ ୧,୧୨.
ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋର ଯେଇଁ ଇଚ୍ଛା ଥିଲା, ଆପଣ ସେହିଟିକୁ ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି; ମୁଁ ଯେଉଁ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲି, ଏହା ଫଳଦାୟକ ହେଲା, କାରଣ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିଛି, ହେ ବିଶ୍ୱନାଥ।
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ ତପସସ୍ତତ୍ଫଲଂ ଯଦ୍ଦୃଷ୍ଟୋଽହଂ ତ୍ଵଯା ଧ୍ରୁଵ । ମଦୃର୍ଶନଂ ହି ଵିଫଲଂ ରାଜପୁତ୍ର ନ ଜାଯତେ ॥ ୧,୧୨.
ଭଗବାନ କହିଲେ: ଧ୍ରୁବ, ତୁମେ ଯେଉଁ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲ, ତାର ଫଳ ହେଉଛି ତୁମେ ମୋତେ ଦେଖିପାରିଛ; ହେ ରାଜକୁମାର, ମୋର ଦର୍ଶନ କେବେ ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏ ନାହିଁ।
ଵରଂ ଵରଯ ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଵଂ ଯଥାଭିମତମାତ୍ମନଃ । ସର୍ଵଂ ସଂପଦ୍ଯତେ ପୁଂସାଂ ମଯି ଦୃଷ୍ଟିପଥଂ ଗତେ ॥ ୧,୧୨.
ସେଥିପାଇଁ, ତୁମେ ମନରେ ଯେଉଁ ଇଚ୍ଛା କର, ସେହି ଆଶୀର୍ବାଦ ମାଗ; ଯେତେବେଳେ କାହାର ମୋ ଦୃଷ୍ଟି ପଡ଼େ, ସେଠାରେ ସମସ୍ତ କିଛି ସମ୍ଭବ ହୁଏ।
ଧ୍ରୁଵ ଉଵାଚ ଭଗଵନ୍ଭୂତଭଵ୍ଯେଶ ସର୍ଵସ୍ଯାସ୍ତେ ଭଵାନ୍ ହୃଦି । କିମଜ୍ଞାତଂ ତଵ ବ୍ରହ୍ମନ୍ମନସା ଯନ୍ମଯେକ୍ଷିତମ୍ ॥ ୧,୧୨.
ଧ୍ରୁବ କହିଲେ: ହେ ପ୍ରଭୁ, ଭୂତ-ଭବିଷ୍ୟତ୍ର ନାଥ, ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ହୃଦୟରେ ବସିଛନ୍ତି; ମୁଁ ମନରେ ଯାହା ଭାବିଛି, ତାହା ଆପଣଙ୍କୁ କ’ଣ ଅଜଣା ଅଛି?
ତଥାପି ତୁଭ୍ଯଂ ଦେଵେଶ କଥଯିଷ୍ଯାମି ଯନ୍ମଯା । ପ୍ରାର୍ଥ୍ଯତେ ଦୁର୍ଵିନୀତେନ ହୃଦଯେନାତିଦୁର୍ଲଭମ୍ ॥ ୧,୧୨.
ତଥାପି, ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ, ମୋ ଅସଂଯମିତ ଏବଂ ଅପରାଧୀ ହୃଦୟ ଯାହା ଚାହେ, ଯଦିଓ ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କହିବି।
କିଂ ଵା ସର୍ଵଜଗତ୍ସ୍ତ୍ରଷ୍ଟଃ ପ୍ରସନ୍ନେ ତ୍ଵଯି ଦୁର୍ଲଭମ୍ । ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦଫଲଂ ଭୁଙ୍କ୍ତେ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ମଘ ଵାନପି ॥ ୧,୧୨.
ହେ ସମସ୍ତ ଜଗତ୍ର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଆପଣ ଖୁସି ହେଲେ କ’ଣ ଦୁର୍ଲଭ? ଆପଣଙ୍କ ଦୟାର ଫଳରେ ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ର ତିନି ଲୋକର ରାଜ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।
ନୈତଦ୍ରାଜାସନଂ ଯୋଗ୍ଯମଜାତସ୍ଯ ମମୋଦରାତ୍ । ଇତି ଗର୍ଵଦଵୋଚନ୍ମାଂ ସପତ୍ନୀମାତୁରୁଚ୍ଚକୈଃ ॥ ୧,୧୨.
ଏହି ରାଜାସନ ମୋ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ହୋଇନଥିବା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ—ମୋ ସପତ୍ନୀମାଆ ଏହି କଥା ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଗର୍ବରେ କହିଥିଲେ।