ଶକ୍ତଯୋ ଯସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣୁଶିଵାଦିକାଃ । ଭଵନ୍ତ୍ଯଭୂତପୂର୍ଵସ୍ଯ ତଦ୍ରିଷ୍ଣୋଃ ପରମଂ ପଦମ୍
ଯେ ଦେବତାଙ୍କର ଶକ୍ତି, ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଆଦି ଆରମ୍ଭ ହୁଏ, ସେ ଅପୂର୍ବ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଆମେ ନମସ୍କାର କରୁ; ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ପରମ ପଦ ଏହି।
ସଵ୍ଵେଶ ସର୍ଵ୍ଵଭୂତାତ୍ମନ୍ ସର୍ଵ୍ଵ ସର୍ଵାଶ୍ରଯାଚ୍ଯୁତ । ପ୍ରସୀଦ ଵିଷ୍ଣୋ ଭକ୍ତାନାଂ ଭକ୍ତାନାଂ ଵ୍ରରକଜ ନୋ ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚରମ୍
ହେ ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଓ ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ଅଚ୍ୟୁତ, ବିଷ୍ଣୁ, ତୁମ ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ କୃପା କର; ଆମ ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ତୁମ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଦେଖାଇବାକୁ ଦିଅ।
ଇତ୍ଯୁଦୀରିତମାକର୍ଣ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତ୍ରିଦଶାସ୍ତତଃ । ପ୍ରଣମ୍ଯୋଚୁଃ ପ୍ରସୀଦେତି ଵ୍ରଜ ନୋ ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚରମ୍
ଏହି ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣି, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଦେବତାମାନେ ପରେ, ନମସ୍କାର କରି କହିଲେ: 'କୃପା କର, ଆମ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଆସ।'
ଯନ୍ନାଯ ଭଗଵାନ୍ ବ୍ରହ୍ମା ଜାନାତି ପରମଂ ପଦମ୍ । ତନ୍ନତାଃ ସ୍ମ ଜଗଦ୍ଧା ତଵ ସର୍ଵ୍ଵ ଗତାଚ୍ଯୁତ
ଯେ ପରମ ପଦକୁ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ବ୍ରହ୍ମା ମଧ୍ୟ ଜଣାନ୍ତି ନାହିଁ—ସେ ଜଗତର ଧାରକ, ସମସ୍ତ ଯାହାରେ ବସିଛି, ଅଚ୍ୟୁତ, ଆମେ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରୁ।
ଇତ୍ଯନ୍ତେ ଵଚସସ୍ତେଷାଂ ଦେଵାନାଂ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତଥା । ଊଚୁର୍ଦେଵର୍ଷଯଃ ସର୍ଵ୍ଵୈ ବୃହସ୍ପତିପୁରୋଗମାଃ
ତାଙ୍କର କଥା ଶେଷ ହେଲାପରେ, ଦେବତା ଓ ବ୍ରହ୍ମା, ବୃହସ୍ପତି ଆଗ୍ରଣୀ ହୋଇ ସମସ୍ତ ଦେବ ଋଷିମାନେ ଏଭଳି କହିଲେ।
ଆଦ୍ଯୋ ଯଜ୍ଞପୁମାନିଡଯୋ ଯଃ ସର୍ଵ୍ଵେଷାଞ୍ଚ ପୂର୍ଵ୍ଵଜଃ । ତଂ ନତାଃ ସ୍ମ ଜଗତ୍ସ୍ତ୍ରଷ୍ଟୁଃ ସ୍ତ୍ରଷ୍ଟାରମଵିଶେଷଣମ୍
ଯିଏ ପ୍ରଥମ, ଯଜ୍ଞର ଉତ୍ପତ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କର ପୂର୍ବଜ—ସେ ଜଗତର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଅନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାକୁ ଆମେ ନମସ୍କାର କରୁ।
ଭଗଵନ୍ ଭୂତଭଵ୍ଯେଶ ଜଗନ୍ମୂର୍ତ୍ତିଧରାଵ୍ଯଯ । ପ୍ରସୀଦ ପ୍ରଣତାନାଂ ତ୍ଵଂ ସର୍ଵ୍ଵେଷାଂ ଦେହି ଦର୍ଶନମ୍
ହେ ଭଗବାନ, ଭୂତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତର ନାଥ, ଜଗତର ରୂପଧାରୀ, ଅକ୍ଷୟ, ନମସ୍କାର କରୁଥିବାମାନଙ୍କୁ କୃପା କର; ସମସ୍ତଙ୍କୁ ତୁମ ଦିବ୍ୟ ଦର୍ଶନ ଦିଅ।
ଏଷ ବ୍ରହ୍ମା ତଥୈଵାଯଂ ସହ ରୁଦୈସ୍ତ୍ରିଲୋଚନଃ । ସର୍ଵାଦିତ୍ଯଃ ସମଂ ପୂଷା ପାଵକୋଽଯ ସହାଗ୍ନିଭିଃ
ଏଠି ବ୍ରହ୍ମା ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ତିନି ଆଖି ଥିବା ରୁଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଆଦିତ୍ୟମାନେ, ପୂଷା ସହିତ, ପାବକ ଏବଂ ଅଗ୍ନିମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
ଅଶ୍ଵିନୌ ଵସଵଶ୍ଚେମେ ସଵ ଚୈତେ ମରୁଦୂଗଣାଃ । ସାଧ୍ଯା ଵିଶ୍ଵେ ତଥା ଦେଵା ଦେଵେନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚାଯମୀଶ୍ଵରଃ
ଏଠାରେ ଅଶ୍ୱିନୀ ଦ୍ୱୟ, ବସୁମାନେ, ସାବା, ମରୁତ ଗଣ, ସାଧ୍ୟ, ବିଶ୍ୱଦେବ, ଏବଂ ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଦେବେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛନ୍ତି।
ପ୍ରଣାମପ୍ରଵଣା ନାଥ ଦୈତ୍ଯସୈନ୍ଯପରାଜିତାଃ । ଶରଣାଂ ତ୍ଵାମନୁପ୍ରାପ୍ତାଃ ସମସ୍ତା ଦେଵତାଗଣାଃ
ହେ ପ୍ରଭୁ, ଦେବମାନେ ଦୈତ୍ୟ ସେନାଙ୍କ ଠାରେ ପରାଜିତ ହୋଇ, ଆପଣଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ବକ ନମସ୍କାର କରି, ଆପଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଆସିଛନ୍ତି।
ଏଵ ସଂସ୍ତୂଯମାନସ୍ତୁ ଭଗଵାଞ୍ଛରଙ୍ଵଚକ୍ରଧୂକ୍ । ଜଗାମ ଦର୍ଶନଂ ତେଷାଂ ମୈତ୍ରେଯ ପରମେଶ୍ଵରଃ
ଏପରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଶଂସା ହେଉଥିବାବେଳେ, ମୈତ୍ରେୟ, ଶାରଙ୍ଗଧନୁ ଓ ଚକ୍ରଧାରୀ ପରମେଶ୍ୱର ଦେବମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତେ ତଦା ଦେଵାଃ ଶର୍ଙ୍ଵଚକ୍ରଗଦାଧରମ୍ । ଅପୂର୍ଵ୍ଵରୂପସଂସ୍ଥାନଂ ତେଜସାଂ ରାଶିମୂର୍ଜ୍ଜିତମ୍
ସେତିକି ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଶାରଙ୍ଗଧନୁ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ଧରିଥିବା, ଅଦ୍ୱିତୀୟ ରୂପ ଓ ଆକାରରେ, ତେଜର ଏକ ଭାରି ରାଶି ଭଳି।
ପ୍ରଣମ୍ଯ ପ୍ରଣତାଃ ପୂର୍ଵ୍ଵଂ ସଂକ୍ଷୋଭସ୍ତିମିତେକ୍ଷଣାଃ । ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଂ ପିତାମହପୁରୋଗମାଃ
ପ୍ରଥମେ ନମସ୍କାର କରି, ଭୟ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଚକିତ ଦୃଷ୍ଟିରେ, ପିତାମହ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଦେବମାନେ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ନମୋ ନମୋଽଵିଶେଷସ୍ତ୍ଵଂ ତ୍ଵଂ ବ୍ରହ୍ମା ତ୍ଵଂ ପିନାକଧୃକ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ତ୍ଵମଗ୍ରିଃ ପଵନୋ ଵରୁଣଃ ସଵିତା ଯମଃ
ନମସ୍କାର, ନମସ୍କାର ଅବିଶେଷ ଆପଣଙ୍କୁ; ଆପଣ ବ୍ରହ୍ମା, ଆପଣ ପିନାକଧାରୀ (ଶିବ), ଆପଣ ଇନ୍ଦ୍ର, ଅଗ୍ନି, ପବନ, ଵରୁଣ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଯମ।
ଵସଵୋ ମରୁତଃ ସାଧ୍ଯା ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵଗଣା ଭଵାନ୍ । ଯୋଽଯଂ ତଵାଗତୋ ଦେଵ ସମୀପଂ ଦେଵତାଗଣଃ
ଆପଣ ବସୁମାନେ, ମରୁତମାନେ, ସାଧ୍ୟମାନେ ଓ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣ; ଏହି ଦେବମାନେ ଆପଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ହେ ପ୍ରଭୁ।
ସ ତ୍ଵମେଵ ଜଗତ୍ସ୍ତ୍ରଷ୍ଟା ଯତଃ ସର୍ଵ୍ଵଗତୋ ଭଵାନ୍ । ତ୍ଵଂ ଯଜ୍ଞସ୍ତ୍ଵଂ ଵଷଟୂକାରସ୍ତ୍ଵମୋଙ୍କରଃ ପ୍ରଜାପତିଃ
ସମସ୍ତ ଜଗତର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଆପଣ ଏକା; କାରଣ ଆପଣ ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପିତ; ଆପଣ ଯଜ୍ଞ, 'ବଷଟ୍' ଶବ୍ଦ, 'ଓଁ' ଓ ପ୍ରଜାପତି।
ଵେଦ୍ଯାଵେଦ୍ଯଞ୍ଚ ସର୍ଵ୍ଵାତ୍ମଂସ୍ତ୍ଵନ୍ମଯଞ୍ଚାଖିଲଂ ଜଗତ୍ । ତ୍ଵାମତ୍ର ଶରଣାଂ ଵିଷ୍ଣୋ ପ୍ରଯାତା ଦୈତ୍ଯନିର୍ଜ୍ଜିତାଃ
ଆପଣ ଜାଣିବା ଓ ଜଣାଯିବା, ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା; ସମସ୍ତ ଜଗତ ଆପଣ ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟାପିତ। ହେ ବିଷ୍ଣୁ, ଦୈତ୍ୟମାନେ ପରାଜିତ କରିଛି, ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଆସିଛୁ।
ଵଯଂ ପ୍ରସୀଦ ସର୍ଵାତ୍ମଂସ୍ତେଜସ୍ଯାପ୍ଯାଯଯସ୍ଵ ନଃ । ତାଵଦର୍ତ୍ତିସ୍ତଥା ଵାଞ୍ଛା ତାଵନ୍ମୋହସ୍ତଥାସୁଖମ୍
ହେ ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା, ଆମେ ଉପରେ କୃପା କରନ୍ତୁ; ଆପଣଙ୍କ ତେଜରେ ଆମେ ଶକ୍ତି ଫେରାଇବାକୁ ଚାହୁଁ। ଆମର ଦୁଃଖ, ଇଚ୍ଛା, ମୋହ ଓ ଦୁଃଖ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଯାଉଅଯ୍ଯନ୍ତି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହୁ।
ଯାଵନ୍ନାଯାତି ଶରଣଂ ତ୍ଵାମଶେଷାଘନାଶନମ୍ । ତ୍ଵଂ ପ୍ରସାଦଂ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମନ୍ ପ୍ରପନ୍ନାନାଂ କୁରୁଷ୍ଵ ନଃ
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଆସି ନିଖିଳ ପାପ ନାଶ କରୁନାହିଁ, ହେ କୃପାମୟ, ଆମେ ଯେଉଁମାନେ ଶରଣଗତ ହୋଇଛୁ, ଆମେ ଉପରେ କୃପା କରନ୍ତୁ।
ତେଜସାଂ ନାଥ ସର୍ଵେଷାଂ ସ୍ଵଶତ୍ତ୍ଯାପ୍ଯାଯନଂ କୁରୁ
ହେ ସମସ୍ତ ତେଜର ନାଥ, ଆପଣଙ୍କ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଶକ୍ତି ଫେରାଇଦିଅନ୍ତୁ।
ଏଵଂ ସଂସ୍ତୂଯମାନସ୍ତୁ ପ୍ରଣତୈରମରୈର୍ହରିଃ । ପ୍ରସନ୍ନଦୃଷ୍ଟିର୍ଭଗଵାନିଦମାହ ସ ଵିଶ୍ଵକୃତ୍
ଏପରି ନମସ୍କାର କରିଥିବା ଦେବମାନେ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ, ହରି, ଜଗତର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଦୟାମୟ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ତେଜସୋ ଭଵତାଂ ଦେଵାଃ କରିଷ୍ଯାମ୍ଯୁପବୃ ହଣମ୍ । ଵଦାମ୍ଯହଂ ଯତ୍ କ୍ରିଯତାଂ ଭଵଦ୍ଭିସ୍ତଦିଦ ସୁରାଃ
ହେ ଦେବମାନେ, ଆମେ ତୁମର ଶକ୍ତି ଫେରାଇଦେବି; କହ, ଦେବମାନେ, ତୁମେ କଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଆନୀଯ ସହିତା ଦତ୍ଯୈଃ କ୍ଷୀରାବ୍ଧୌ ସକଲୌଷଧୀଃ । ମନ୍ଥାନଂ ମନ୍ଦରଂ କୃତ୍ଵା ନେତ୍ରଂ କୃତ୍ଵା ତୁ ଵାସୁକିମ୍
ସମସ୍ତ ଔଷଧିମାନେ ଦୈତ୍ୟମାନେ ସହିତ ନେଇ, କ୍ଷୀରସାଗରକୁ ଆଣ; ମନ୍ଦର ପର୍ବତକୁ ମଥାନା ଭାବେ ଏବଂ ବାସୁକିକୁ ଦୂରି ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କର।
ମଥ୍ଯତାମଭୃତଂ ଦେଵାଃ ସହାଯେ ମଯ୍ଯଵସ୍ଥିତେ । ସାମପୂର୍ଵ୍ଵଞ୍ଚ ଦୈତେଯାସ୍ତତ୍ର ସାହାଯ୍ଯକର୍ମଣି
ଦେବମାନେ ମୋ ସହଯୋଗରେ ସାଗର ମଥନ କରନ୍ତୁ; ଦୈତ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ସାମ୍ଯ ଭାବରେ ଏହି କାମରେ ଯୋଗ ଦେଉ।
ସାମାନ୍ଯଫଲଭୋକ୍ତାରୋ ଯୂଯଂ ଵାଚ୍ଯା ଭଵିଷ୍ଯଥ ମଥ୍ଯମାନେ ଚ ତତ୍ରାବ୍ଧୌ ଯତୂ ସମୁତ୍ପଦ୍ଯତେଽମୃତମ୍
ତୁମେ ସାଧାରଣ ଫଳ ଭୋଗ କରିବାକୁ କହିଯିବ; ଏବଂ ସାଗର ମଥନ କରାଯିବାବେଳେ ଯେଉଁ ଅମୃତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବ—
ତତ୍ପାନାଦ୍ ବଲିନୋ ଯୂଯମମରାଶ୍ଵ ଭଵିଷ୍ଯଥ । ତଥା ଚାହଂ କରିଷ୍ଯାମି ଯଥା ତ୍ରିଦଶାଵିଦ୍ରିଷଃ । ନ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯନ୍ତ୍ଯମୃତଂ ଦେଵାଃ କେଵଲଂ କ୍ଲେଶଭାଗିନଃ
ସେ ଅମୃତ ପିଇ ଦେବମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଅମର ହେବେ; ଏବଂ ମୁଁ ଏପରି କରିବି ଯେ, ଦେବମାନେ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟମାନେ ଅମୃତ ପାଇବେନାହିଁ, କେବଳ କଷ୍ଟ ଭୋଗ କରିବେ।
ଇତ୍ଯୁତ୍ତଵା ଦେଵଦେଵେନ ସର୍ଵ୍ଵ ଏଵ ତତଃ ସୁରାଃ । ସନ୍ଧାନମସୁରୈଃ କୃତ୍ଵା ଯତ୍ନଵନ୍ତୋଽମୃତେଽଭଵନ୍
ଏପରି ଭାବରେ ଦେବତାଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଉପଦେଶ ପାଇଁ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ତାହା ପରେ ଅସୁରମାନେ ସହିତ ସମ୍ଝୌତା କରି, ଅମୃତ ପାଇଁ ଏକସাথে ଉଦ୍ୟମ କରିଲେ।
ନାନୌଷଧୀଃ ସମାନୀଯ ଦେଵ-ଦୈତେଯଦାନଵାଃ । କ୍ଷିପ୍ତ୍ଵା କ୍ଷିରାବ୍ଧୀପଯସି ଶରଦଭ୍ରାମଲତ୍ଵିଷି
ବିଭିନ୍ନ ଔଷଧୀ ଏକଠା କରି, ଦେବତା, ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନେ, ସେଗୁଡିକୁ ଶରତ୍ ମେଘ ଓ ଲତା ପରି ଚମକୁଥିବା କ୍ଷୀରସାଗରରେ ଫେଙ୍ଗିଦେଲେ।
ମନ୍ଥାନଂ ମନ୍ଦରଂ ନେତ୍ରଂ କୃତ୍ଵା ଚ ଵାସୁକିମ୍ । ତତୋ ମଥିତୁମାରବ୍ଧା ମୈତ୍ରୈଯ ତରସାମୃତମ୍
ମନ୍ଦର ପର୍ବତକୁ ମଥାନା ଲାଠି ଭାବେ ଏବଂ ବାସୁକି ନାଗକୁ ରସି ଭାବେ ନେଇ, ସେମାନେ ଅମୃତ ପାଇଁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବରେ ମଥନ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ, ମୈତ୍ରୟ।
ଵିବୁଧାଃ ସହିତାଃ ସର୍ଵ୍ଵେ ଯତଃ ପୁଚ୍ଛଂ ତତଃକୃତାଃ । କୃଷ୍ଣେନ ଵାସୁକେର୍ଦୈତ୍ଯାଃ ପୂର୍ଵ୍ଵକାଯେ ନିଵେଶିତାଃ
ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏକଠି ହୋଇ ବାସୁକିଙ୍କ ପୁଛକୁ ଧରିଲେ, ଏବଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ, ଦୈତ୍ୟମାନେ ବାସୁକିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଦିଗରେ ରଖାଯାଇଲେ।