ତତ୍ପ୍ରସାଦଵିଵଦ୍ଧମାନୋରୁମହିମା ଚ ଯୋଗନିଦ୍ରା ନନ୍ଦଗୋପପତ୍ନ୍ଯା ଯଶୋଦାଯା ଗର୍ଭମଧିତିଷ୍ଠିତଵତୀ ॥ ୪,୧୫.
ତାଙ୍କର କୃପାରେ ଯୋଗନିଦ୍ରାଙ୍କ ମହିମା ବଢିଗଲା ଓ ସେ ନନ୍ଦଗୋପଙ୍କ ଝିଅ ଯଶୋଦାଙ୍କ ଗର୍ଭକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସୁପ୍ରସନ୍ନାଦିତ୍ଯଚନ୍ଦ୍ରାଦିଗ୍ରହମଵ୍ଯାଲାଦିଭଯଂ ସ୍ଵସ୍ଥମାନସମଖିଲମେଵୈତଜ୍ଜଗଦପାସ୍ତାଧର୍ମମଭଵତ୍ତ୍ସ୍ମିଶ୍ଚ ପୁଣ୍ଡରୀକନଯନେ ଜାଯମାନେ ॥ ୪,୧୫.
ପଦ୍ମନୟନ ଜନ୍ମ ନେବାକୁ ଯାଉଥିବାବେଳେ, ସମସ୍ତ ଜଗତ ଧର୍ମମୟ ଓ ଶାନ୍ତ ହେଇଗଲା, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର, ଗ୍ରହ, ନକ୍ଷତ୍ର, ସର୍ପ ଓ ଅନ୍ୟ ଭୟ ସବୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଗଲା।
ଜାତେନ ଚ ତେନାଖିଲମେଵୈତତ୍ସନ୍ମାର୍ଗଵର୍ତି ଜଗଦକ୍ରିଯତ ॥ ୪,୧୫.
ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ସହିତ, ସମସ୍ତ ଜଗତ ନିଜ ନିଜ ଧର୍ମ ପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲା।
ଭଗଵତୋପ୍ଯତ୍ର ମର୍ତ୍ଯଲୋକେଽଵତୀର୍ଣସ୍ଯ ଷୋଡଶସହସ୍ରାଣ୍ଯେକୋତ୍ତରଶତାଧିକାନି ଭାର୍ଯାଣାମ ଭଵନ୍ ॥ ୪,୧୫.
ଏଠି ମାନବ ଲୋକରେ ଭଗବାନ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାବେଳେ ତାଙ୍କର ଷୋଳ ହଜାର ଏକ ଶତ ଅଧିକ ଝିଅ ଥିଲେ।
ତାସାଂ ଚ ରୁକ୍ମିଣୀ ସତ୍ଯଭାମା ଜାଂବଵତୀ ଚାରୁହାସିନୀପ୍ରମୁଖା ହ୍ଯଷ୍ଟୌ ପତ୍ନ୍ଯଃ ପ୍ରଧାନା ବଭୂଚଵୁଃ ॥ ୪,୧୫.
ସେହି ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରୁକ୍ମିଣୀ, ସତ୍ୟଭାମା ଓ ଚାରୁହାସିନୀ ଜାମ୍ବବତୀ ଆଦି ଆଠଜଣୀ ପତ୍ନୀ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଧାନ ଥିଲେ।
ତାସୁ ଚାଷ୍ଟାଵଯୁତାନିଲକ୍ଷଂ ଚ ପୁତ୍ରାଣାଂ ଭଗଵାନଖିଲମୂର୍ତିରନାଦିମାନଜନଯତ୍ ॥ ୪,୧୫.
ଏହି ପ୍ରଧାନ ଆଠଜଣୀ ପତ୍ନୀ ଠାରୁ ଅନନ୍ତ ଆଦି ଭଗବାନ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣୀରୁ ଦଶ ଲକ୍ଷ ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।
ତେଷାଂ ଚ ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନଚାରୁଦେଷ୍ଣ୍ଯସାଂବାଦଯଃ ତ୍ରଯୋଦଶ ପ୍ରଧାନାଃ ॥ ୪,୧୫.
ସେହି ସମସ୍ତ ପୁଅମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଚାରୁଦେଷ୍ଣ, ସାମ୍ବ ଓ ଅନ୍ୟ ମିଶାଇ ତେରଜଣ ପ୍ରଧାନ ଥିଲେ।
ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନୋପି ରୁକ୍ମିଣସ୍ତନଯାଂ ରୁକ୍ମଵତୀଂ ନାମୋପଯେମେ ॥ ୪,୧୫.
ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ମଧ୍ୟ ରୁକ୍ମିଙ୍କ କନ୍ୟା ରୁକ୍ମବତୀଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ।
ତସ୍ଯାମନିରୁଦ୍ଧୋ ଜଜ୍ଞେ ॥ ୪,୧୫.
ସେ ରୁକ୍ମବତୀଠାରୁ ଅନିରୁଦ୍ଧ ଜନ୍ମିଲେ।
ଅନିରୁଦ୍ଧୋଽପି ରୁକ୍ମିଣା ଏଵ ପୌତ୍ରୀଂ ସୁଭଦ୍ରାଂ ନାମୋ ପଯେମେ ॥ ୪,୧୫.
ଅନିରୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ପଉତି ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ।
ତସ୍ଯାମସ୍ଯ ଵଜ୍ରୋ ଜଜ୍ଞେ ॥ ୪,୧୫.
ସେ ସୁଭଦ୍ରାଠାରୁ ବଜ୍ର ଜନ୍ମିଲେ।
ଵଜ୍ରସ୍ଯ ପ୍ରତିବାହୁଃ ତସ୍ଯାପି ସୁଚାରୁଃ ॥ ୪,୧୫.
ବଜ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରତିବାହୁ ହେଲେ, ପ୍ରତିବାହୁଠାରୁ ସୁଚାରୁ ଜନ୍ମିଲେ।
ଏଵମନେକଶତସହସ୍୬ ଉଷସଂଖ୍ଯସ୍ଯ ଯଦୁକୁଲସ୍ଯ ପୁତ୍ରସଂଖ୍ଯା ଵର୍ଷଶତୈରପି ଵକ୍ତୁଂ ନ ଶକ୍ଯତେ ॥ ୪,୧୫.
ଏଭଳି ଯଦୁବଂଶରେ ଶତ-ଶହ ହଜାର-ହଜାର ପୁଅ ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଶତ ବର୍ଷ ଧରି କହିବାକୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।
ଯତୋ ହି ଶ୍ଲୋକାଵିମାଵତ୍ର ଚରିତାର୍ଥୌ ॥ ୪,୧୫.
ଏହି ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ ଏଠାରେ ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିଛି।
ତିସ୍ତ୍ରଃ କୋଟ୍ଯଃସହସ୍ରାଣାମଷ୍ଟାଶୀତି ଶତାନି ଚ । କୁମାରାଣାଂ କୃହାଚାର୍ଯାଶ୍ଚାପଯୋଗେଷୁ ଯେ ରତାଃ ॥ ୪,୧୫.
ତିନି କୋଟି ଅଠାସି ହଜାର ରାଜପୁତ୍ର ଓ ଗୃହଶିକ୍ଷକ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଶସ୍ତ୍ର ଅଭ୍ୟାସରେ ଲାଗିଥିଲେ।
ସଂଖ୍ଯାନଂ ଯାଦଵାନାଂ କଃ କରିଷ୍ଯତି ମହାତ୍ମନାମ୍ । ଯତ୍ରାଯୁତାନାମଯୁତଲକ୍ଷେଣାସ୍ତେ ସଦାହୁକଃ ॥ ୪,୧୫.
ଏତେ ମହାନ ଯଦୁବଂଶୀଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା କିଏ ଗଣିପାରିବ? ସେଠାରେ ହଜାର-ହଜାର ଦଶ ହଜାର ଲୋକ ସଦା ବସୁଥିଲେ।
ଦେଵାସୁରେ ହତା ଯେ ତୁ ଦୈତେଯାସ୍ସୁମହାବଲା:। ଉତ୍ପନ୍ନାସ୍ତେ ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ଜନୋପଦ୍ରଵକାରିଣ:।।୪,୧୫,
ଯେଉଁ ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଦେବ-ଅସୁର ଯୁଦ୍ଧରେ ହତ ହେଲେ, ସେମାନେ ପୁଣି ମଣିଷ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇ ଲୋକଙ୍କୁ ଦୁଃଖ ଦେଲେ।
ତେଷାମୁତ୍ସାଦନାର୍ଥାଯ ଭୁଵିଦେଵା ଯଦୋ:କୁଲେ। ଅଵତୀର୍ଣା:କୁଲଶତଂ ଯତ୍ରୈକାଭ୍ଯଧିକଂ ଦ୍ଵିଜ:॥ ୪,୧୫,
ସେମାନଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ଭୂଲୋକର ଦେବତାମାନେ ଯଦୁବଂଶରେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ଶତ ଓ ଏକ ଅଧିକ କୁଳ ଥିଲା।
ଉତ୍ପନ୍ନାସ୍ତେ ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ପ୍ରମାଣେ ଚ ପ୍ରଭୁତ୍ଵେ ଚ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଃ। ନିଦେଶସ୍ଥାଯିନସ୍ତସ୍ଯ ଵଵୃଧୁଃ ସର୍ଵଯାଦଵାଃ ॥ ୪,୧୫.
ସେମାନେ ମଣିଷ ଭାବେ ଜନ୍ମିଲେ, ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବରେ ନିଶ୍ଚିତ ହେଲେ; ସମସ୍ତ ଯଦୁବଂଶୀ ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଅନୁଶାସିତ ହୋଇ ବଢ଼ିଲେ।
ଇତି ପ୍ରସୂତିଂ ଵୃଷ୍ଣୀନାଂ ଯଶ୍ର୍ଶୃଣୋତି ନରଃ ସଦା । ସ ସର୍ଵୈଃ ପାତକୈର୍ମୁକ୍ତୋ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ପ୍ରପଦ୍ଯତେ ॥ ୪,୧୫.
ଯେଉଁ ଲୋକେ ଏହି ବୃଷ୍ଣିବଂଶର ଉତ୍ପତ୍ତି କଥା ସଦା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ବିଷ୍ଣୁଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
ପରାଶର ଉଵାଚ । ଇତ୍ଯେଷ ସମାସତସ୍ତେ କଥିତଃ, ତୂର୍ଵ୍ଵସୋର୍ଵଶମଵଧାରଯ ।। ୪-୧୬-
ପରାଶର କହିଲେ: ଏଭଳି ସାରାଂଶ ତୁମକୁ କହିଦେଲି, ଏବେ ତୁର୍ବସୁଙ୍କ ବଂଶ କଥା ଶୁଣ।
ତୁର୍ଵ୍ଵସୋର୍ଵହ୍ରିରାତ୍ମଜଃ, ଵହ୍ରର୍ଗୋଭାନୁଃ ତ୍ରୈଶାମ୍ବଃ, ତସ୍ମାଜ୍ଵ କରନ୍ଧମଃ, ତସ୍ମାଦପି ତତଶ୍ଵ ମରୁତ୍ତଃ, ସୋଽନପତ୍ଯୋଽଭଵତ୍ । ତତଶ୍ଵ ପୌରଵଂ ଦୁଷ୍ମନ୍ତ ପୁତ୍ରମକଲ୍ପଯତ୍ । ଏଵଂ ଯଯାତିଶାପାତ୍ ତଦ୍ଵଂଶଃ ପୌରଵଂ ଵଂଶମାଶ୍ରିତଵାନ୍ ।। ୪-୧୬-
ତୁର୍ବସୁଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ବହ୍ନି, ବହ୍ନିଙ୍କ ପୁଅ ଗୋଭାନୁ, ଗୋଭାନୁଙ୍କ ପୁଅ ତ୍ରୈଶାମ୍ବ, ତାଙ୍କଠାରୁ କରନ୍ଧମ, ସେଠାରୁ ମରୁତ୍ତ। ମରୁତ୍ତଙ୍କ ସନ୍ତାନ ନଥିଲେ, ତେଣୁ ସେ ପୌରବଙ୍କ ପୁଅ ଦୁଷ୍ମନ୍ତଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନରେ ରଖିଲେ। ଏଭଳି ଯୟାତିଙ୍କ ଶାପରେ ସେ ବଂଶ ପୌରବ ବଂଶରେ ଲିନ ହେଲା।
ଶ୍ରୀପରାଶର ଉଵାଚ ଦ୍ରୁହ୍ଯୋସ୍ତୁ ତନଯୋ ବଭ୍ରୁଃ ॥ ୪,୧୭.
ଶ୍ରୀ ପରାଶର କହିଲେ, ଦ୍ରୁହ୍ୟୁଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ବଭ୍ରୁ।
ବଭ୍ରୋଃସେତୁଃ ॥ ୪,୧୭.
ବଭ୍ରୁଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ସେତୁ।
ସେତୁପୁତ୍ର ଆରବ୍ଧନାମା ॥ ୪,୧୭.
ସେତୁଙ୍କର ପୁଅର ନାମ ଥିଲା ଆରବ୍ଧ।
ଆରବ୍ଧସ୍ଯାତ୍ମଜୋ ଗାନ୍ଧାରଃ ଗାନ୍ଧାରସ୍ଯ ଧର୍ମଃ ଧର୍ମାତ୍ଘୃତଃ ଘୃତାତ୍ଦୁର୍ଦମଃ ତତଃ ପ୍ରଚେତାଃ ॥ ୪,୧୭.
ଆରବ୍ଧଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ଗାନ୍ଧାର; ଗାନ୍ଧାରଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ଧର୍ମ; ଧର୍ମଙ୍କୁ ଘୃତ ମିଳିଲେ; ଘୃତଙ୍କୁ ଦୁର୍ଦ୍ଦମ ମିଳିଲେ; ଦୁର୍ଦ୍ଦମଙ୍କୁ ପ୍ରଚେତା ମିଳିଲେ।
ପ୍ରଚେତସଃ ପୁତ୍ରଃ ଶତଧର୍ମଃ ବହୁଲାନାଂ ମ୍ଲେଛାନାମୁଦୀଚ୍ଯାନାମାଧିପତ୍ଯମକରୋତ୍ ॥ ୪,୧୭.
ପ୍ରଚେତାଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ଶତଧର୍ମ, ଯିଏ ଉତ୍ତର ଦିଗର ବହୁ ମ୍ଲେଚ୍ଛ ଜନଙ୍କ ଉପରେ ଶାସନ କରିଥିଲେ।
ଶ୍ରୀପରାଶର ଉଵାଚ । ପୂରୋର୍ଜନମେଜଯସ୍ତସ୍ଯାପି ପ୍ରଚିନ୍ଵାନ୍ ପ୍ରଚିନ୍ଵତଃ ପ୍ରଵୀରଃ ପ୍ରଵୀରାନ୍ମନସ୍ଯୁର୍ମନସ୍ଯୋଶ୍ଚାଭଯଦଃ ତସ୍ଯାପି ସୁଦ୍ଯୁସ୍ସୁଦ୍ଯୋ ର୍ବହୁଗତଃ ତସ୍ଯାପି ସଂଯାତିସ୍ସଂଯାତେରହଂଯାତିଃ ତତୋ ରୌଦ୍ରା ଶ୍ଵଃ
ଶ୍ରୀ ପରାଶର କହିଲେ, ପୁରୁଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ଜନମେଜୟ; ତାଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରଚିନ୍ବାନ; ପ୍ରଚିନ୍ବାନଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରବୀର; ପ୍ରବୀରଙ୍କର ପୁଅ ମନସ୍ୟୁ; ମନସ୍ୟୁଙ୍କର ପୁଅ ଅଭୟଦ; ଅଭୟଦଙ୍କର ପୁଅ ସୁଦ୍ୟୁମ୍ନ; ସୁଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କର ପୁଅ ବହୁଗତ; ବହୁଗତଙ୍କର ପୁଅ ସଂୟାତି; ସଂୟାତିଙ୍କର ପୁଅ ଅହଂୟାତି; ଅହଂୟାତିଙ୍କୁ ରୌଦ୍ରାଶ୍ୱ ମିଳିଲେ।
ଋତେଷୁକକ୍ଷେଷୁସ୍ଥଂଡିଲେଷୁକୃତେଷୁଜଲେଷୁଧର୍ମେଷୁଧୃତେଷୁସ୍ଥଲେଷୁସନ୍ନତେଷୁଵନେଷୁନାମାନୋ ରୌଦ୍ରା ଶ୍ଵସ୍ଯ ଦଶ ପୁତ୍ରା ବଭୂଵୁଃ
ରୌଦ୍ରାଶ୍ୱଙ୍କର ଦଶଜଣ ପୁଅ ଥିଲେ, ତାଙ୍କର ନାମ ହେଉଛି ଋତେଷୁ, କକ୍ଷେଷୁ, ସ୍ଥଣ୍ଡିଳେଷୁ, କୃତେଷୁ, ଜଳେଷୁ, ଧର୍ମେଷୁ, ଧୃତେଷୁ, ଥଳେଷୁ, ସନ୍ନତେଷୁ ଓ ବନେଷୁ।
ଋତେଷୋରଂତିନାରଃ ପୁତ୍ରୋଽଭୂତ୍
ଋତେଷୁଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ଅଂତିନାର।