ସଵନଂ ପୁଷ୍କରଦ୍ଵୀପେ ରାଜାନଂ ସମକାରଯତ
ସେ ସବନଙ୍କୁ ପୁଷ୍କର ଦ୍ୱୀପର ରାଜା କରିଦେଲେ ।
ଜମ୍ବୂଦ୍ଵୀପେଶ୍ଵରୋ ଯସ୍ତୁ ଆଗ୍ନୀଧ୍ରୋ ମୁନିସତ୍ତମ । ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରା ବଭୁଵୁସ୍ତେ ପ୍ରଜାପତିସମା ନଵ
ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆଗ୍ନୀଧ୍ର ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ଅଧିପତି ହେଲେ; ତାଙ୍କର ନଅଜଣ ପୁଅ ଥିଲେ, ସେମାନେ ପ୍ରଜାପତି ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ ।
ନାଭିଃ କିମ୍ପୁରୁଷଶ୍ଵେ ଵୈ ହରିଵର୍ଷ ଇଲାଵୃତଃ । ରମ୍ଯୋ ହିରଣ୍ଵାନ୍ ଷଷ୍ଠଶ୍ଚ କୁରୁର୍ଭଦ୍ରାଶ୍ଵ ଏଵ ଚ
ସେମାନେ ହେଲେ: ନାଭି, କିମ୍ପୁରୁଷ, ହରିବର୍ଷ, ଇଲାବୃତ, ରମ୍ୟ, ହିରଣ୍ୟବାନ୍, ଛଅଟିଏ କୁରୁ, ଏବଂ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ ।
କେତୁମାଲସ୍ତଥୈଵାନ୍ଯଃ ସାଧୁଚେଷ୍ଟୋ ନୃପୋଽଭଵତ୍ । ଜମ୍ବୂଦ୍ରୀପଵିଭାଗାଂଶ୍ଚ ତଷାଂ ଵିପ୍ର ନିଶାମଯ
ଏଉଁଥିରେ ଆଉ ଗୋଟିଏ ଥିଲେ କେତୁମାଳ, ଯିଏ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ରାଜା ଥିଲେ । ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏବେ ତୁମେ ଏହି ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ବିଭାଗଗୁଡ଼ିକୁ ଶୁଣ ।
ପିତ୍ରା ଦତ୍ତଂ ହିମାହ୍ଵନ୍ତୁ ଵର୍ଷଂ ନାଭେସ୍ତୁ ଦକ୍ଷିଣମ୍ । ହେମକୂଟଂ ତଥା ଵର୍ଷଂ ଦଦୌ କିମ୍ପୁରୁଷାଯ ସଃ
ପିତା ନାଭିଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଥିବା ହିମାହ୍ୱାନ୍ ନାମକ ଭୂମି ଦେଲେ; ଏହିପରି, କିମ୍ପୁରୁଷଙ୍କୁ ହେମକୂଟ ନାମକ ଭୂମି ଦେଲେ ।
ତୃତୀଯଂ ନୈଷଧଂ ଵର୍ଷଂ ହରିଵର୍ଷାଯ ଦତ୍ତଵାନ । ଇଲାଵୃତାଯ ପ୍ରଦଦୌ ମୈରୁର୍ଯତ୍ର ତୁ ମଧ୍ଯଗଃ
ତୃତୀୟ ଭୂମି ନୈଷଧ ହରିବର୍ଷଙ୍କୁ ଦେଲେ; ଇଲାବୃତଙ୍କୁ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ମେରୁ ପର୍ବତ ଦେଲେ ।
ନୀଲାଚଲାଶ୍ଵିତଂ ଵର୍ଷଂ ରମ୍ଯାଯ ପ୍ରଦଦୌ ପିତା । ଶ୍ଵେତଂ ତଦୁତ୍ତରଂ ଵର୍ଷଂ ପିତ୍ରା ଦତ୍ତଂ ହିରଣ୍ଵତେ
ପିତା ନୀଳାଚଳ ପାଦଦେଶର ଭୂମି ରମ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଲେ; ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଥିବା ଶ୍ୱେତ ଭୂମି ହିରଣ୍ୟବାନ୍ଙ୍କୁ ଦେଲେ ।
ଯଦୁତ୍ତରଂ ଶ୍ଵୃଙ୍ଗଵତୋ ଵର୍ଷଂ ତତ୍ କୁରଵେ ଦଦୌ । ମେରୋଃ ପୂର୍ଵ୍ଵେଣା ଯଦ୍ ଵର୍ଷଂ ଭଦ୍ରାଶ୍ଵାଯ ପ୍ରଦତ୍ତଵାନ୍
ଶୃଙ୍ଗବାନ୍ ପର୍ବତର ଉତ୍ତର ଭୂମି କୁରୁଙ୍କୁ ଦେଲେ; ମେରୁ ପର୍ବତର ପୂର୍ବ ଭୂମି ଭଦ୍ରାଶ୍ୱଙ୍କୁ ଦେଲେ ।
ଗନ୍ଧମାଦନଵର୍ଷନ୍ତୁ କେତୁମାଲାଯ ଦତ୍ତଵାନ । ଇତ୍ଯେତାନି ଦଦୌ ତେଭ୍ଯଃ ପୁତ୍ରେଭ୍ଯଃ ସ ନରେଶ୍ଵରଃ
ଗନ୍ଧମାଦନ ଦେଶଟି କେତୁମାଳଙ୍କୁ ଦେଲେ; ଏଭଳିଭାବେ, ସେ ରାଜା ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେଙ୍କୁ ଏହି ଭୂମିମାନେ ବଣ୍ଟନ କରିଦେଲେ।
ଵର୍ଷେଷ୍ଵେତେଷୁ ତାନ୍ ପୁତ୍ରାନଭିଷିତଚ୍ଯ ସ ଭୂମିପଃ । ଶାଲଗ୍ରାମଂ ମହାପୁଣ୍ଯଂ ମୈତ୍ରେଯ ତପସେ ଯଯୌ
ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକୁ ପୁଅମାନେଙ୍କୁ ଦେଇ ରାଜା ଶାଳଗ୍ରାମରେ, ଯାହା ବହୁତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଚାଲିଗଲେ, ମୈତ୍ରେୟ।
ଯାନି କିଂପୁରୁଷାଦୀନି ଵର୍ଷାଣ୍ଯଷ୍ଟୌ ମହାମୁନେ। ତେଷାଂ ସ୍ଵାଭାଵିକୀ ସିଦ୍ଧିଃ ସୁଖପ୍ରାଯା ହ୍ଯଯତ୍ନତଃ
ହେ ମହାମୁନି, କିମ୍ପୁରୁଷ ଆଦି ଆଠଟି ଦେଶରେ ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବେ ସିଦ୍ଧି ମିଳେ, ଏବଂ ସେଠାରେ ଲୋକମାନେ ଅସୁବିଧା ବିନା ସୁଖ ପାଆନ୍ତି।
ଵିପର୍ଯ୍ଯଯୋ ନ ତେଷ୍ଵସ୍ତି ଜରାମୃତ୍ଯୁଭଯଂ ନ ଚ । ଧର୍ମ୍ମାଧର୍ମ୍ମୌ ନ ତେଷ୍ଵାସ୍ତାଂ ନୋତ୍ତମାଧମମଧ୍ଯମାଃ
ସେଠାରେ ବିପରୀତତା ନାହିଁ, ବୟସ୍ କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁ ଭୟ ନାହିଁ; ଧର୍ମ ଓ ଅଧର୍ମ ନାହିଁ, ଉତ୍ତମ, ମଧ୍ୟମ କିମ୍ବା ଅଧମ ଭେଦ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।
ନ ତେଷ୍ଵସ୍ତି ଯୁଗାଵସ୍ଥା କ୍ଷେତ୍ରେଷ୍ଵଷ୍ଟାସୁ ସର୍ଵ୍ଵଦା । ହିମାହ୍ଵଯଂ ତୁ ଵୈ ଵର୍ଷଂ ନାଭେରାସୀନ୍ମହାତ୍ମନଃ
ସେଠାରେ କେବେ ବି ଯୁଗର ଭେଦ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ହିମାହ୍ୱୟ ନାମକ ଦେଶଟି ମହାତ୍ମା ନାଭିଙ୍କର ଥିଲା।
ତସ୍ଯର୍ଷଭୋଽଭଵତ୍ ପୁତ୍ରୋ ମେରୁଦେଵ୍ଯାଂ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ । ଋଷଭାଦ୍ ଭରତୋ ଜଜ୍ଞ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଃପୁତ୍ରଶତସ୍ଯ ସଃ
ତାଙ୍କର ପୁଅ ମେରୁଦେବୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଦୀପ୍ତିମାନ ଋଷଭ ଥିଲେ; ଋଷଭଙ୍କୁ ଏକଶ ଝିଅ ପୁଅ ମଧ୍ୟରୁ ବଡ଼ ପୁଅ ଭାରତ ଜନ୍ମିଲେ।
କୃତ୍ଵା ରାଜ୍ଯଂ ସ୍ଵଧର୍ମ୍ମେଣ ତଥେଷ୍ଟ୍ଵା ଵିଵିଧାନ୍ ମଖାନ୍ । ଅଭିଷଚ୍ଯ ସୁତଂ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ଭରତଂ ପୃଥିଵୀପତିମ୍
ସେ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ରାଜ୍ୟ ଚାଲାଇ, ବିଭିନ୍ନ ଯଜ୍ଞ କରି, ତାଙ୍କର ବଡ଼ ପୁଅ ଭାରତଙ୍କୁ ଭୂମିର ରାଜା କରିଦେଲେ।
ତପସେ ସ ମହାଭାଗଃ ପୁଲସ୍ତ୍ଯସ୍ଯାଶ୍ରମଂ ଯଯୌ । ଵାନପ୍ରସ୍ଥଵିଧାନେନ ତତ୍ରାପି କୃତନିଶ୍ଚଯଃ
ସେ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଗଲେ, ଓ ଭଲଭାବେ ବନବାସୀ ଜୀବନ ଅନୁସରଣ କରିବାକୁ ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ।
ତପସ୍ତେପେ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଯଦା ଚ ସ ମହୀପତିଃ । ତପସା କର୍ଶିତୋଽତ୍ଯର୍ଥଂ କୃଶୋ ଧମନିସନ୍ତତଃ
ସେ ରାଜା ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ତପସ୍ୟା କଲେ, ଏବଂ ତପସ୍ୟାରେ ଅତି ଦୁର୍ବଳ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ଶରୀରରେ ଶିରାମାନେ ଚିହ୍ନଟ ହେବାକୁ ଲାଗିଲା।
ନଗ୍ନୋ ଵୀଟାଂ ମୁଖେ ଦତ୍ତ୍ଵା ଵୀରାଧ୍ଵାନଂ ତତୋ ଗତଃ । ତତଶ୍ଚ ଭାରତଂ ଵର୍ଷମେତଲ୍ଲୋକେଷୁ ଗୀଯତେ
ସେ ନଗ୍ନ ଅବସ୍ଥାରେ, ମୁଁହରେ ଏକ ଚିରୁନ୍ଦା ପତିକା ରଖି, ବୀରମାନେ ଯେଉଁପଥରେ ଯାଆନ୍ତି, ସେଇପଥରେ ଚାଲିଗଲେ; ଏହିପରି ଏହି ଦେଶଟି ଲୋକମାନେ ଭାରତ ଭାବେ ପରିଚିତ।
ଭରତାଯ ଯତଃ ପିତ୍ରା ଦତ୍ତଂ ପ୍ରାତିଷ୍ଠତା ଵନମ୍ । ସୁମତିର୍ଭରତସ୍ଯାଭୂତ୍ ପୁତ୍ରଃ ପରମଧାର୍ମ୍ମିକଃ
ପିତା ଯେତେବେଳେ ଭାରତଙ୍କୁ ଏହି ଦେଶ ଦେଇ ବନକୁ ଚାଲିଗଲେ, ତାହାପରେ ଭାରତଙ୍କୁ ସୁମତି ନାମକ ଅତି ଧର୍ମିକ ପୁଅ ହେଲେ।
କୃତ୍ଵା ସମ୍ଯଗ୍ ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ରାଜ୍ଯମିଷ୍ଟମଖଃ ପିତା । ପୁତ୍ରସଂକ୍ରମିତଶ୍ରୀସ୍ତୁ ଭରତଃ ସ ମହୀପତିଃ
ଠିକ୍ ଭାବେ ଯଜ୍ଞ କରି, ପିତା ତାଙ୍କୁ ଇଚ୍ଛିତ ରାଜ୍ୟ ଦେଲେ; ଏଭଳିଭାବେ ଭାରତ ରାଜା ତାଙ୍କର ଶ୍ରୀ ତାଙ୍କ ପୁଅଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ।
ଯୋଗାଭ୍ଯାସରତଃ ପ୍ରାଣାନ୍ ଶାଲଗ୍ରାମେଽତ୍ଯଜନ୍ମୁନେ । ଅଜାଯତ ଚ ଵିପ୍ରୋଽସୌ ଯୋଗିନାଂ ପ୍ରଵରେ କୁଲେ
ଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସରେ ଲାଗିଥିବା ସେ, ଶାଳଗ୍ରାମରେ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କଲେ, ମୁନି; ଏବଂ ସେ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ସର୍ବୋତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମିଲେ।
ମୈତ୍ରଯ । ତସ୍ଯ ଚରିତଂ କଥଯିଷ୍ଯାମି ତେ ପୁନଃ । ସୁମତେସ୍ତେଜସସ୍ତସ୍ମାଦିନ୍ଦ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନୋ ଵ୍ଯଜାଯତ
ମୈତ୍ରେୟ କହିଲେ: ମୁଁ ତାଙ୍କର ଚରିତ୍ର ପୁଣି ତୁମକୁ କହିବି; ସେ ତେଜସ୍ୱୀ ସୁମତିଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଜନ୍ମିଲେ।
ପରମେଷ୍ଠୀ ତତସ୍ତସ୍ମାତ୍ ପ୍ରତିହାରସ୍ତଦନ୍ଵଯଃ । ପ୍ରତିହର୍ତ୍ତେତି ଵିଖ୍ଯାତ ଉତ୍ପନ୍ନସ୍ତସ୍ଯ ଚାତ୍ମଜଃ
ତାଙ୍କଠାରୁ ପରମେଷ୍ଠି ଜନ୍ମିଲେ, ତାଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରତିହାର ଜନ୍ମିଲେ; ତାଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରତିହାର୍ତ୍ତା ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲେ।
ଭୁଵସ୍ତସ୍ମାତ୍ ତଥୋଦ୍ଗୀଥଃ ପ୍ରସ୍ତାରସ୍ତତ୍ସୁତୋ ଵିଭୁଃ । ପୃଥୁସ୍ତତୋଽଭଵନ୍ନକ୍ତୋ ନକ୍ତସ୍ଯାପି ଗଯଃ ସୁତଃ
ଭୁବ ଠାରୁ ଉଦ୍ଗୀଥ ଜନ୍ମିଲେ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରସ୍ତାର ହେଲେ; ପ୍ରଥୁଠାରୁ ନକ୍ତ ହେଲେ, ନକ୍ତଙ୍କର ପୁଅ ଗୟା ହେଲେ।
ନରୋ ଗଯସ୍ଯ ତନଯସ୍ତତ୍ପୁତ୍ରୋଽଭୂଦ୍ ଵିରାଟ୍ ତତଃ । ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ମହାଵୀର୍ଯ୍ଯୋ ଧୀମାଂସ୍ତସ୍ମାଦଜାଯତ
ଗୟାଙ୍କର ପୁଅ ନର ହେଲେ; ତାଙ୍କର ପୁଅ ଭିରାଟ୍, ଏବଂ ତାଙ୍କଠାରୁ ଅତିଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ପୁଅ ଜନ୍ମିଲେ।
ମହାନ୍ତସ୍ତତ୍ସୁତଶ୍ଚାଭୂନୂମନସ୍ଯୁସ୍ତସ୍ଯ ଚାତ୍ମଜଃ । ତ୍ଵଷ୍ଟା ତ୍ଵଷ୍ଟୁଶ୍ଚ ଵିରଜୋ ରଜସ୍ତସ୍ଯାପ୍ଯଭୂତ୍ ସୁତଃ
ତାଙ୍କର ପୁଅ ମହାନ୍ତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ଉମନସ୍ୟୁ; ତ୍ୱଷ୍ଟାଙ୍କର ପୁଅ ତ୍ୱଷ୍ଟା, ରଜାଙ୍କର ପୁଅ ବିରଜ ହେଲେ।
ଶତଜିଦ୍ରଜସସ୍ତସ୍ଯ ଜଜ୍ଞ ପୁତ୍ରଶତଂ ମନନେ । ଵିଶଗୂଜ୍ଯୋତିଃପ୍ରଧାନାସ୍ତେ ଯୈରିମା ଵର୍ଦ୍ଧିତାଃ ପ୍ରଜାଃ
ଶତଜିଦ୍ ରାଜାଙ୍କ ପୁଅ ଶତଟି ଜନ୍ମିଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବିଶଗୁ ଓ ଜ୍ୟୋତି ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ଥିଲେ; ସେମାନେ ଏହି ପ୍ରଜାମାନେକୁ ବଢାଇଥିଲେ।
ତୈରିଦଂ ଭାରତଂ ଵର୍ଷଂ ନଵଭେଦମଲଙ୍ଗତମ । ତେଷାଂ ଵଂଶପ୍ରସୂତୈଶ୍ଚ ଭୁକ୍ତେଯେଂ ଭାରତୀ ପୁରା
ସେମାନେ ଏହି ଭାରତ ଦେଶକୁ ନଉଟି ଅଞ୍ଚଳରେ ବାଣ୍ଟିଥିଲେ; ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ବଂଶରେ ଜନ୍ମିଥିବା ଲୋକମାନେ ପୁରାତନ କାଳରେ ଏହି ଭାରତୀ ଭୁମିକୁ ଉପଭୋଗ କରିଥିଲେ।
କୃତତ୍ରେତାଦିସର୍ଗେଣ ଯୁଗାଖ୍ଯା ହ୍ମ କ୍ସପ୍ତତିଃ
କୃତ, ତ୍ରେତା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଯୁଗର ସୃଷ୍ଟି ସହିତ, ଯୁଗ ନାମକ ଚକ୍ର ସ୍ଥାପିତ ହେଲା।
ଏଷ ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵଃ ସର୍ଗୋ ଯେନେଦଂ ପୂରିତଂ ଜଗତ୍ । ଵାରାହେ ତୁ ମୁନେ ! କଲ୍ପେ ପୂର୍ଵମନ୍ଵାନ୍ତରାଧିପଃ
ଏହା ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ସୃଷ୍ଟି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏହି ଜଗତ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲା; କିନ୍ତୁ ବରାହ କଳ୍ପରେ, ମୁନି, ସେ ପୂର୍ବ ମନ୍ବନ୍ତରର ଅଧିପତି ଥିଲେ।