ଵିଦ୍ଯାଵିଦ୍ଯେ ଭଵାନ୍ସତ୍ଯମସତ୍ଯଂ ତ୍ଵଂ ଵିଷାମୃତେ । ପ୍ରଵୃତ୍ତଂ ଚ ନିଵୃତ୍ତଂ ଚ କର୍ମ ଵେଦୋଦିତଂ ଭଵାନ୍
ତୁମେ ଜ୍ଞାନ ଓ ଅଜ୍ଞାନ, ସତ୍ୟ ଓ ଅସତ୍ୟ, ବିଷ ଓ ଅମୃତ; କର୍ମ ଓ ବିରତି, ଏବଂ ବେଦରେ ଉଲ୍ଲିଖିତ କର୍ମ—ସବୁ ତୁମେ।
ସମସ୍ତକର୍ମଭୋକ୍ତା ଚ କର୍ମୋପକରଣାନି ଚ । ତ୍ଵମେଵ ଵିଷ୍ଣୋ ସର୍ଵାଣି ସର୍ଵକର୍ମଫଲଂ ଚ ଯତ୍
ସମସ୍ତ କର୍ମର ଭୋକ୍ତା ଓ କର୍ମର ଉପକରଣ—ସବୁ ତୁମେ, ହେ ବିଷ୍ଣୁ। ସମସ୍ତ କର୍ମର ଫଳ ଯେଉଁଠି ଅଛି, ସେଠି ମଧ୍ୟ ତୁମେ।
ମଯ୍ଯନ୍ଯତ୍ର ତଥାନ୍ଯେଷୁ ଭୂତେଷୁ ଭୁଵନେଷୁ ଚ । ତଵୈଵାଵ୍ଯାପ୍ତିରୈଶ୍ଵର୍ଯଗୁଣସଂସୂଚିକୀ ପ୍ରଭୋ
ମୋତେ, ଅନ୍ୟମାନେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଓ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମର ବ୍ୟାପ୍ତି କେବଳ ତୁମ ଏଇଶ୍ୱର୍ୟ ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ଜଣାପଡ଼େ।
ତ୍ଵାଂ ଯୋଗିନଶ୍ଚିଂତଯନ୍ତି ତ୍ଵାଂ ଯଜଂତି ଚ ଯାଜକାଃ । ହଵ୍ଯକଵ୍ଯଭୁଗେକସ୍ତ୍ଵଂ ପିତୃଦେଵସ୍ଵରୂପଧୃକ୍
ଯୋଗୀମାନେ ତୁମକୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବାମାନେ ତୁମକୁ ପୂଜନ୍ତି; ଦେବତା ଓ ପିତୃମାନେ ଯାହା ଭୋଗ କରନ୍ତି, ସେ ତୁମେ, ଦୁଇଁ ରୂପ ଧାରଣ କରୁଥିବା।
ରୂପଂ ମହତ୍ତେ ସ୍ଥିତମତ୍ର ଵିଶ୍ଵଂ ତତଶ୍ଚ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ଜଗଦେତଦୀଶ । ରୂପାମି ସର୍ଵାଣି ଚ ଭୂତଭେଦାସ୍ତେଷ୍ଵନ୍ତରାତ୍ମାଖ୍ଯମତୀଵ ସୂକ୍ଷ୍ମମ୍
ତୁମର ବଡ଼ ରୂପ ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଭାବେ ବ୍ୟାପିଛି, ପରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଜଗତ ଭାବେ ଅଛି, ହେ ଈଶ୍ୱର। ସମସ୍ତ ଭୂତର ରୂପ ଓ ଭିନ୍ନତା ତୁମର, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଆନ୍ତରିକ ଆତ୍ମା ମଧ୍ୟ ତୁମେ।
ତସ୍ମାଚ୍ଚ ସୂକ୍ଷ୍ମାଦିଵିଶ୍ଷୋଣାନାମଗୋଚରେ ଯତ୍ପରମାତ୍ମରୂପମ୍ । କିମପ୍ଯଚିନ୍ତ୍ଯଂ ତଵ ରୂପମସ୍ତି ତସ୍ମୈ ନମସ୍ତେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମାଯ
ଏହି ସୂକ୍ଷ୍ମତାରୁ ଉପରେ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଦ୍ୱାରା ଅଗୋଚର ଯେଉଁ ପରମ ଆତ୍ମା ତୁମର ରୂପ, ସେ ଅଚିନ୍ତ୍ୟ ରୂପ ଅଛି, ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ସେଠାକୁ ମୁଁ ନମସ୍କାର କରେ।
ସର୍ଵଭୂତେଷୁ ସର୍ଵାତ୍ମନ୍ଯା ଶକ୍ତିରପରା ତଵ । ଗୁଣାଶ୍ରଯା ନମସ୍ତସ୍ଯୈ ଶାଶ୍ଵତାଯୈ ସୁରେଶ୍ଵର
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଓ ସମସ୍ତ ଆତ୍ମାରେ ତୁମର ଶକ୍ତି, ହେ ଦେବତାଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ, ସେ ଶାଶ୍ୱତ ଓ ଗୁଣରେ ଆଧାରିତ; ସେ ଶକ୍ତିକୁ ମୁଁ ନମସ୍କାର କରେ।
ଯାତୀତଗୋଚରା ଵାଚାଂ ମନସାଂ ଚାଵିଶ୍ଷୋଣା । ଜ୍ଞାନିଜ୍ଞାନପରିଚ୍ଛେଦ୍ଯା ତାଂ ଵନ୍ଦେ ସ୍ଵେଶ୍ଵରୀଂ ପରାମ୍
ସେ ଶକ୍ତି ବାଣୀ ଓ ମନର ଗୋଚର ଉପରେ, ହେ ବିଷ୍ଣୁ; ଜ୍ଞାନ କିମ୍ବା ଅଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଧରାଯାଏ ନାହିଁ—ସେ ସ୍ୱେଶ୍ୱରୀ ପରାଶକ୍ତିକୁ ମୁଁ ବନ୍ଦନା କରେ।
ଓଁ ନମୋ ଵାସୁଦେଵାଯ ତସ୍ମୈ ଭଗଵତେ ସଦା । ଵ୍ଯତିରିକ୍ତଂ ନ ଯସ୍ଯାସ୍ତି ଵ୍ଯତିରିକ୍ତୋଖିଲସ୍ଯ ଯଃ
ଓଁ, ସଦା ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଯାହାଠାରୁ କିଛି ଅଲଗା ନୁହେଁ, ଓ କିଛି ଯାହାଠାରୁ ଅଲଗା ନୁହେଁ।
ନମସ୍ତସ୍ମୈ ନମସ୍ତସ୍ମୈ ନମସ୍ତସ୍ମୈ ମହାତ୍ମନେ । ନାମ ରୂପଂ ନ ଯସ୍ଯୈକୋ ଯୋସ୍ତିତ୍ଵେନୋପଲଭ୍ଯତେ
ସେ ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ପୁନିପୁନି ନମସ୍କାର; ଯାହାକୁ ନାମ କିମ୍ବା ରୂପ ଭାବେ, କିମ୍ବା ଏକ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଭାବେ ଧରାଯାଏ ନାହିଁ।
ଯସ୍ଯାଵତାରରୂପାଣି ସମର୍ଚନ୍ତି ଦିଵୌକସଃ । ଅପଶ୍ଯନ୍ତଃ ପରଂ ରୂପଂ ନମସ୍ତସ୍ମୈ ମହାତ୍ମନେ
ଯାହାଙ୍କ ଅବତାର ରୂପକୁ ଦେବତାମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ତାଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ରୂପକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ—ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ଯୋନ୍ତସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନଶେଷସ୍ଯ ପଶ୍ଯତୀଶଃ ଶୁଭାଶୁଭମ୍ । ତଂ ସର୍ଵସାକ୍ଷିଣଂ ଵିଶ୍ଵଂ ନମସ୍ଯେ ପରମେଶ୍ଵରମ୍
ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କ ଭିତରେ ରହି, ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ ସବୁକୁ ଦେଖନ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କ ସାକ୍ଷୀ ଓ ସମସ୍ତ ଜଗତ୍ ହେଉଛନ୍ତି, ସେହି ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ମୁଁ ନମସ୍କାର କରେ।
ନମୋସ୍ତୁ ଵିଷ୍ଣଵେ ତସ୍ମୈ ଯସ୍ଯା ଭିନ୍ନମିଦଂ ଜଗତ୍ । ଧ୍ଯେଯଃ ସ ଜଗତାମାଦ୍ଯଃ ସ ପ୍ରସୀଦତୁ ମେଽଵ୍ଯଯଃ
ଯାହାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଏହି ଜଗତ୍ ବିଭିନ୍ନ ଭାବରେ ଅଛି, ସେହି ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆଦି ଓ ଧ୍ୟାନଯୋଗ୍ୟ ଅବିନାଶୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର, ସେ ମୋତେ କୃପା କରନ୍ତୁ।
ଯତ୍ରୋତମେତତ୍ପ୍ରୋତଂ ଚ ଵିଶ୍ଵମକ୍ଷରମଵ୍ଯଯମ୍ । ଆଧାରଭୂତଃ ସର୍ଵସ୍ଯ ସ ପ୍ରସୀଦତୁ ମେ ହରିଃ
ଯାହାଙ୍କ ଭିତରେ ଏହି ଅବିନାଶୀ ଓ ଅକ୍ଷୟ ଜଗତ୍ ପ୍ରବିଷ୍ଟ ଓ ବିସ୍ତୃତ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଧାର ହରି ମୋତେ କୃପା କରନ୍ତୁ।
ଓଁ ନମୋ ଵିଷ୍ଣଵେ ତସ୍ମୈ ନମସ୍ତସ୍ମୈ ପୁନଃ ପୁନଃ । ଯତ୍ର ସର୍ଵଂ ଯତଃ ସର୍ଵଂ ଯଃ ସର୍ଵସଂଶ୍ରଯଃ
ଓଁ, ସେହି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୁନଃ ପୁନଃ ମୋର ନମସ୍କାର, ଯାହାଙ୍କ ଭିତରେ ସମସ୍ତ ଅଛି, ଯାହାଠାରୁ ସମସ୍ତ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ।
ସର୍ଵଗତ୍ଵାଦନନ୍ତସ୍ଯ ସ ଏଵାହମଵସ୍ଥିତଃ । ମତ୍ତଃ ସର୍ଵମହଂ ସର୍ଵଂ ମଯି ସର୍ଵଂ ସନାତନେ
ଅନନ୍ତଙ୍କ ସର୍ବବ୍ୟାପୀତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଏକାକି ଅବସ୍ଥିତ, ସମସ୍ତ କିଛି ମୋଠାରୁ, ମୁଁ ସମସ୍ତ, ସମସ୍ତ କିଛି ଏହି ଶାଶ୍ୱତ ମୋ ଭିତରେ ଅଛି।
ଅହମେଵାକ୍ଷଯୋ ନିତ୍ଯଃ ପରମାତ୍ମାତ୍ମସଂଶ୍ରଯଃ । ବ୍ରହ୍ମସଂଜ୍ଞୋଽହମେଵାଗ୍ରେ ତଥାନ୍ତେ ଚ ପରଃ ପୁମାନ୍
ମୁଁ ଏକାକି ଅକ୍ଷୟ, ନିତ୍ୟ, ପରମାତ୍ମା ଓ ଆତ୍ମାଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ; ଆରମ୍ଭରେ ମୋତେ ବ୍ରହ୍ମ କୁହାଯାଏ, ଶେଷରେ ମୁଁ ପରମ ପୁରୁଷ।
ଏଵଂ ସଞ୍ଚିନ୍ତଯନ୍ ଵିଷ୍ଣୁମଭୋଦେନାତ୍ମନୋ ଦ୍ରିଜ । ତ୍ମଯତ୍ଵମଵାପ୍ଯାଗ୍ରଯ ମେନେ ଚାତ୍ମାନମଚ୍ଯୁତମ୍
ଏଭଳି ଶୁଦ୍ଧ ମନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେ ତାଙ୍କ ସହ ଏକତା ଅନୁଭବ କଲେ ଏବଂ ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ଅଚ୍ୟୁତ ବୋଲି ଭାବିଲେ।
ଵିସସ୍ମାର ତଥାତ୍ମାନଂ ନାନ୍ଯତ୍ କିଞ୍ଚିଦଜାନତ । ଅହମେଵାଵ୍ଯଯୋଽନନ୍ତଃ ପରମାତ୍ମେତ୍ଯଚିନ୍ତଯତ୍
ସେ ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ଭୁଲିଗଲେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ କିଛି ଜାଣିଲେ ନାହିଁ; 'ମୁଁ ଏକାକି ଅବିନାଶୀ, ଅନନ୍ତ, ପରମାତ୍ମା' ବୋଲି ଚିନ୍ତା କଲେ।
ତସ୍ଯ ତଦଭାଵନାଯୋଗାତ୍ କ୍ଷୀଣାପାପସ୍ଯ ଵେ କ୍ରମାତ୍ । ଶୁଦ୍ଧ ଽନ୍ତଃ କରଣୋ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତସ୍ଥୌ ଜ୍ଞାନମଯେଽଚ୍ଯୁତଃ
ଏଭଳି ଭାବନାର ଅଭ୍ୟାସ ଓ ପାପ କ୍ଷୟ ହେବା ସହିତ, ତାଙ୍କର ଅନ୍ତଃକରଣ ଶୁଦ୍ଧ ହେଲା ଏବଂ ଅଚ୍ୟୁତ ବିଷ୍ଣୁ ଜ୍ଞାନର ରୂପରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ।
ଯୋଗପ୍ରଭାଵାତ୍ ପ୍ରହ୍ଲାଦି ଜାତେ ଵିଷ୍ଣୁମଯେଽସୁରେ । ଚଲତ୍ଯୁରଗବନ୍ଧୈସ୍ତୈର୍ମ୍ମୈତ୍ରଯ ତ୍ରଟିତଂ କ୍ଷଣାତ୍
ଯୋଗର ଶକ୍ତିରେ, ପ୍ରହ୍ଲାଦ ବିଷ୍ଣୁମୟ ହେବା ସହିତ, ସେ ସର୍ପମାନେ ବାନ୍ଧିଥିବା ବନ୍ଧନ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ହେ ମୈତ୍ରେୟ।
ଭ୍ରାନ୍ତଗ୍ରାହଗଣଃ ସୋର୍ମ୍ମର୍ଯଯୌ କ୍ଷୋଭ ମହାର୍ଣଵଃ । ଚଚାଲ ଚ ମହୀ ସର୍ଵା ସଶୌଲଵନକାନନା
ବଡ଼ ସମୁଦ୍ର ତରଙ୍ଗମାନେ ଅଶାନ୍ତ ହେଲେ, ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ପାହାଡ଼, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଉଦ୍ୟାନ ସହିତ କମ୍ପିତ ହେଲା।
ସ ଚ ତଂ ଶେଲମମ୍ପାତଂ ଦୈତ୍ଯୈର୍ନ୍ଯସ୍ତମଥୋପରି । ପ୍ରକ୍ଷିପ୍ଯ ତସ୍ମାତ୍ ସଲିଲାନ୍ନିଶ୍ଚକ୍ରାମ ମହାମତିଃ
ତାପରେ, ଦାନବମାନେ ଉପରେ ରଖିଥିବା ବଡ଼ ପାଥରକୁ ଫେଲି, ସେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଜଳରୁ ବାହାରିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ ସ ଜଗଦୂ ଭୂଯୋ ଗଗନାଦ୍ଯୁ ପଲକ୍ଷଣମ୍ । ପ୍ରହ୍ଲଦୋଽସ୍ମୀତି ସସ୍ମାର ପୁନରାତ୍ମାନମାତ୍ମନା
ପୁଣିଥରେ ଜଗତ୍, ଆକାଶ ଓ ତାହାର ଚିହ୍ନ ଦେଖି, ପ୍ରହ୍ଲାଦ ନିଜକୁ ନିଜ ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କଲେ।
ତୁଷ୍ଟାଵ ଚ ପୁନର୍ଧୀମାନନାଦିଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ । ଏକାଗ୍ରମତିରଵ୍ଯଗ୍ରୋ ଯତଵାକ୍କାଯମାନସଃ
ଏବଂ ପୁଣି, ସେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଏକାଗ୍ର ମନ, ଅବିଚଳ ଚିତ୍ତ, ନିୟମିତ ଭାଷା, ଶରୀର ଓ ମନ ସହିତ ଆଦିପୁରୁଷଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ଊଁ ନମଃ ପରମାର୍ଥାର୍ଥ ସ୍ଥୂଲସୂକ୍ଷ୍ମକ୍ଷରାକ୍ଷର । ଵ୍ଯକ୍ତାଵ୍ଯକ୍ତ କଲାତୀତ ସକଲେଶ ନିରଂଞ୍ଜନ
ଓଁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତତ୍ତ୍ୱର ଅର୍ଥ, ସ୍ଥୂଳ ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ନଶ୍ୱର ଓ ଅକ୍ଷୟ, ପ୍ରକଟ ଓ ଅପ୍ରକଟ, ସମସ୍ତ ଭେଦ ଉପରେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ, ନିର୍ମଳ ଯିଏ, ସେଠିକୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ଗୁଣାଞ୍ଜନ ଗୁଣାଧାର ନିର୍ଗୁଣାତ୍ମନ୍ ଗୁଣସ୍ଥିର । ମୂର୍ତ୍ତାମୂର୍ତ୍ତ ମହାମୂର୍ତ୍ତେ ସୂକ୍ଷ୍ମମୂର୍ତ୍ତେ ସ୍ଫୁଟାସ୍ଫୁଟ
ଗୁଣମାନଙ୍କ ଆଧାର, ଗୁଣମାନଙ୍କ ଭଣ୍ଡାର, ଯାହାଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ଗୁଣ ଉପରେ ନୁହେଁ, ଗୁଣରେ ଅବିଚଳ; ରୂପ ଓ ଅରୂପ, ବଡ଼ ରୂପ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପ, ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ଅସ୍ପଷ୍ଟ।
କରାଲସୌମ୍ଯରୂପାତ୍ମନ୍ ଵିଦ୍ଯାଵିଦ୍ଯାଲଯାଚ୍ଯୁତ । ସଦସଦ୍ରୂପ ସଦ୍ଭାଵ ସଦସଦ୍ଭାଵଭାଵନ
ଭୟଙ୍କର ଓ ଶାନ୍ତ ରୂପର ସ୍ୱାମୀ, ଜ୍ଞାନ ଓ ଅଜ୍ଞାନର ଆଶ୍ରୟ, ହେ ଅଚ୍ୟୁତ; ସତ୍ ଓ ଅସତ୍ ରୂପ, ସତ୍ ଭାବ, ସତ୍ ଅସତ୍ ଭାବର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା।
ନିତ୍ଯାନିତ୍ଯପ୍ରପଞ୍ଜାତ୍ମନ୍ ନିଷ୍ପ୍ରପଞ୍ଚାମାଲଶ୍ରିତ । ଏକାନିକ ନମସ୍ତୁଭ୍ଯଂ ଵାସୁଦେଵାଦିକାରଣ
ଯିଏ ଚିରସ୍ଥାୟୀ ଓ ଅଚିରସ୍ଥାୟୀ ସୃଷ୍ଟିର ମୂଳ ସ୍ୱରୂପ, ଯିଏ ମାୟାରେ ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ ଓ ପବିତ୍ର, ଏକମାତ୍ର ଓ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ହେ ବାସୁଦେବ, ସମସ୍ତର ଆଦିକାରଣ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।
ଯଃ ସ୍ଥୂଲସୂକ୍ଷ୍ମଃ ପ୍ରକଟଃ ପ୍ରକାଶୋ ଯଃସର୍ଵ୍ଭୂତୋ ନ ଚ ସର୍ଵ୍ଵଭୂତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ ଯତଶ୍ଚୈତଦଵିଶ୍ଵହେତୋ ର୍ନମୋଽସ୍ତୁ ତସ୍ମୈ ପୁରୁଷୋତ୍ତମାଯ
ଯିଏ ସ୍ଥୂଳ ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ପ୍ରକଟ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ନୁହଁନ୍ତି, ଯାହାଠାରୁ ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଯିଏ ବିଶ୍ୱ ଓ ଅବିଶ୍ୱର କାରଣ, ସେଇ ପରମ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।