ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ଆଦିକାଳରେ, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦେହରୁ ଗାଈ, ଶକ୍ତି, ପକ୍ଷୀ ଓ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ତାଙ୍କର ମୁଖରୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବାହୁରୁ କ୍ଷତ୍ରିୟ, ଉରୁରୁ ବୈଶ୍ୟ ଓ ପାଦରୁ ଶୂଦ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ। ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଚକ୍ଷୁରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଶ୍ୱାସରୁ ବାୟୁ, ମନରୁ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ତାଙ୍କର ପ୍ରାଣରୁ ପ୍ରାଣବାୟୁ, ମୁଖରୁ ଅଗ୍ନି, ନାଭିରୁ ଆକାଶ ଓ ମୁଣ୍ଡରୁ ସ୍ୱର୍ଗ ତିଆରି ହେଲା। କାନରୁ ଦିଗ, ପାଦରୁ ପୃଥିବୀ ଉଦ୍ଭବ ହେଲା; ସମସ୍ତ କିଛି ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନିଷ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି। ଏଠାରେ, ଏକ ଛୋଟ ବଟବୃକ୍ଷର ମନ୍ଦାନ୍କୁ ମନେ ପକାଇ, ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶାନ୍ତ ଅନ୍ତରେ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ରହିଛି। ଯେପରି ବିଜରୁ ଚାରିଦିଗକୁ ବଟବୃକ୍ଷ ବିସ୍ତାରିତ ହୁଏ, ସେପରି ସୃଷ୍ଟି ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଆଧାର କରି ବିସ୍ତାରିତ ହୁଏ। ଯେପରି କଦଳୀ ଗଛର ଏକ ଅଂଶ ଅନ୍ୟ ଅଂଶଠାରୁ ଅଲଗା ନୁହେଁ, ଏହି ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରଭୁ ଛଡା ଅନ୍ୟ କିଛି ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ନାହିଁ। ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଅନ୍ତରେ ଆନନ୍ଦ, ସଂଯୋଗ ଓ ଚେତନାର ଶକ୍ତି ଏକାତ୍ମ ଭାବରେ ବିଦ୍ୟମାନ। ସୁଖ, ଦୁଃଖ ଓ ତାହାର ମିଶ୍ରଣ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଅନ୍ତରେ ରହିଛି, ଯେଉଁଥିରେ କୌଣସି ଗୁଣ ନାହିଁ। ପ୍ରଭୁ ଏକ ଓ ଅନେକ, ସମସ୍ତ ସତ୍ତ୍ୱର ସାର; ସେ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା, ଅନନ୍ୟ ଉତ୍ସ। ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ପ୍ରକଟ ଓ ଅପ୍ରକଟ ଦ୍ରବ୍ୟ, ପ୍ରକୃତି-ପୁରୁଷ, ବିରାଟ୍, ସମ୍ରାଟ୍, ସ୍ୱରାଟ୍ ମନରେ ଅନୁଭବ କରାଯାଏ, ସେଠି ପ୍ରଭୁ ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ଅବିନାଶୀ ଭାବେ ବିଦ୍ୟମାନ। ସେ ସମସ୍ତ ଆକୃତି ଧାରଣ କରି ସମସ୍ତ ସତ୍ତ୍ୱର ସାର ଭାବେ ଅଛନ୍ତି; ସମସ୍ତ କିଛି ତାଙ୍କୁ ଆରମ୍ଭ ଓ ଶେଷ ମିଳେ। ପ୍ରଭୁ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ, ସମସ୍ତ ଭିତରେ ବିଦ୍ୟମାନ। ତେଣୁ, ମୁଁ ଆଉ କଣ କହିବି, ଯେଉଁଥି ହୃଦୟର ଗୁପ୍ତ ଭାବ ଜାଣନ୍ତି? ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତଙ୍କ ନାୟକ, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଉତ୍ସ; ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ବିଦ୍ୟମାନ ଓ ସମସ୍ତଙ୍କ ଅଭିଲାଷା ଜାଣନ୍ତି। ଧ୍ରୁବ କହିଲେ: “ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ମୋର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି; ମୋର ତପସ୍ୟା ସଫଳ ହୋଇଛି, କାରଣ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିଛି। ଏହା ଠାରୁ ବଡ଼ ଫଳ କିଛି ନାହିଁ।” ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: “ଧ୍ରୁବ, ତୁମେ ମୋତେ ଦେଖିଛ, ଏହା ତୁମର ତପସ୍ୟାର ଫଳ। ମୋର ଦର୍ଶନ କେବେ ଅଫଳ ହୁଏ ନାହିଁ। ତେଣୁ, ଯାହା ଇଚ୍ଛା କର, ମୋ ପାଖରୁ ଚାହିଁନିଅ, କାରଣ ଯେଉଁଠି ମୋର କୃପା ମିଳେ, ସେଠି ସବୁ କିଛି ସମ୍ଭବ।” ଧ୍ରୁବ କହିଲେ: “ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ଚିରକାଳ ରାଜ୍ୟର ନାୟକ, ସମସ୍ତ ହୃଦୟରେ ବିଦ୍ୟମାନ। ମୋର ମନର ଭାବ କ’ଣ ଆପଣ ଅଜ୍ଞାତ? ତଥାପି, ମୁଁ ମୋର ଅପାତ୍ର ହୃଦୟର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ଇଚ୍ଛା କହିବି। ଏହି ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଆପଣ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, କିଛିଏ ଅଲଭ୍ୟ ନୁହେଁ; ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ସମସ୍ତ ସଉଭାଗ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି। ମୋ ସ୍ତେପ୍ମାଦେର ଦ୍ୱାରା ଗର୍ବରେ କୁହାଯାଇଥିଲା ଯେ, ‘ଏହି ରାଜସିଂହାସନ ମୋ ଗର୍ଭର ପୁଅ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ନୁହେଁ।’ ତେଣୁ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ଅକ୍ଷୟ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଆଧାର ଏକ ସ୍ଥାନ ଚାହେଁ।” ପ୍ରଭୁ କହିଲେ: “ଧ୍ରୁବ, ତୁମେ ଯେଉଁ ସ୍ଥାନ ଚାହିଲ, ନିଶ୍ଚୟ ମିଳିବ। ତୁମେ ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ମୋତେ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲ। ସେଠି, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ଏକାଗ୍ର ଭାବେ ମୋର ଉପାସନା କରିଥିଲ, ପିତାମାତାଙ୍କ ସେବା କରି ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାରେ ରହିଥିଲ। କାଳକ୍ରମେ ଏକ ରାଜକୁମାର ତୁମ ସାଙ୍ଗ ହେଲେ, ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ସଉନ୍ଦର୍ୟ ଓ ଭୋଗ ଥିଲା। ତାଙ୍କର ଅସାଧାରଣ ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ୟ ଦେଖି, ତୁମେ ମନେ ଇଚ୍ଛା କରିଥିଲ, ‘ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଏକ ରାଜକୁମାର ହେଉ।’ ତେଣୁ, ଏହି ଇଚ୍ଛାଅନୁଯାୟୀ, ଉତ୍ତାନପାଦଙ୍କ ଘରେ ତୁମେ ଜନ୍ମ ନେଲ। ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ବଂଶରେ ତୁମ ସ୍ଥାନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ। ଯେଉଁଠି ମୋତେ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲ, ସେଉଁଠି ଯିଏ ମୋର ଉପାସନା କରେ, ସେ ଲାଘବେ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରେ। ଯାହାର ମନେ ମୋ ପ୍ରତି ଏକାଗ୍ରତା ଅଛି, ସେଠି ସ୍ୱର୍ଗ ବା ଅନ୍ୟ କିଛି ଆବଶ୍ୟକ ନାହିଁ। ମୋର କୃପାରେ ତୁମକୁ ତିନି ଲୋକ ଉପରେ ଏକ ଅମର ସ୍ଥାନ ମିଳିବ, ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ତାରା ଓ ଗ୍ରହ ଅଛନ୍ତି—ଧ୍ରୁବ, ଏହି କଥାରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର, ମଙ୍ଗଳ, ବୁଧ, ବୃହସ୍ପତି, ଶୁକ୍ରପୁତ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ତାରାମଣ୍ଡଳ ମଧ୍ୟରେ ଧ୍ରୁବ ଅଚଳ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି। ସମସ୍ତ ଋଷି ଓ ଦେବମଣ୍ଡଳ ଉପରେ ତୁମ ସ୍ଥାନ ମୁଁ ଦେଇଛି। କିଛି ଦେବତା ଚତୁର୍ଯ୍ୟୁଗ ଯାଏଁ, କିଛି ମନ୍ବନ୍ତର ଯାଏଁ ରହନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ତୁମ ସ୍ଥାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅବିଚଳିତ। ତୁମର ମା Sunīti, ପବିତ୍ର ଓ ତୁମ ସମୀପ ଥିବା, ଏକ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଉପରେ ଏହି ସମୟ ଯାଏଁ ତାରା ଭାବେ ରହିବେ। ଯେମାନେ ପ୍ରଭାତ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ଏକାଗ୍ର ଭାବେ ତୁମ ପ୍ରଶଂସା କରିବେ, ସେମାନେ ମହାପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରିବେ।” ଶ୍ରୀ ପରାଶର କହିଲେ: ଏପରି ଭାବରେ ବିଶ୍ୱନାଥ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ଅନୁଗ୍ରହ ମିଳି, ଧ୍ରୁବ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ ଭାବେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ମଧ୍ୟସ୍ଥାନରେ ବିରାଜିତ। ନିଜ ପିତାମାତାଙ୍କ ସେବା, ଦ୍ୱାଦଶାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ରର ମହିମା ଓ ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଧ୍ରୁବ ଏହି ଅପୂର୍ବ ସ୍ଥାନ ଲାଭ କଲେ। ତାଙ୍କର ଅହଂକାର, ଐଶ୍ୱର୍ୟ ଓ ମହତ୍ତ୍ୱ ଦେଖି, ଦେବ-ଦାନବ ଗୁରୁ ଉଶନାସ ଏହି ଶ୍ଲୋକ କହିଲେ: “ଆହା, ତାପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି! ଆହା, ତାପସ୍ୟାର ଫଳ! ଏହା ଦ୍ୱାରା ସପ୍ତ ଋଷି ଧ୍ରୁବଙ୍କ ଆଗରେ ଉପସ୍ଥିତ। ଏହି ହେଉଛନ୍ତି ଧ୍ରୁବଙ୍କ ମା Sunīti, ଧର୍ମିକ ଓ ସହନଶୀଳ; ବିଶ୍ୱରେ କିଏ ତାଙ୍କର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବ?