ଧ୍ରୁବ ଭଗବାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି କହିଲେ—"ପୃଥିବୀ, ଜଳ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, ଆକାଶ, ମନ, ବୁଦ୍ଧି, ପ୍ରକୃତି ଏବଂ ପ୍ରମୁଖ ତତ୍ତ୍ୱମାନେ ଯାହାଙ୍କ ଆକୃତି, ସେଇ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ମୁଁ ଶିରୋଧାର୍ଯ୍ୟ କରେ। ସେ ନିର୍ମଳ, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ଉପରେ ଅତିତ, ସେଇ ପରମ ପୁରୁଷ ଗୁଣମୟ ରୂପକୁ ମୁଁ ପ୍ରଣାମ କରେ। ସେ ସମସ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଗୁଣମାନେ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ପ୍ରକୃତି ମଧ୍ୟରେ ନିତ୍ୟ, ଏବଂ ପରମ ପୁରୁଷ ଉପରେ ଅତିତ। ହେ ପରମେଶ୍ୱର, ଆପଣଙ୍କର ନିର୍ମଳ ରୂପ, ଯେଉଁଥିରେ ବ୍ରହ୍ମା ଆତ୍ମା ରୂପେ ବିରାଜିତ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଇ ଆପଣଙ୍କୁ ମୁଁ ଶରଣ ନେଉଛି। ବ୍ରହ୍ମ ନାମକ ଯେଉଁ ବିଶାଳ ଓ ବ୍ୟାପକ ରୂପ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଅନ୍ତଃସ୍ଥ ଆତ୍ମା, ଯୋଗୀମାନେ ଯାହାକୁ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ଅପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ, ସେଇ ଆପଣଙ୍କୁ ମୁଁ ପ୍ରଣାମ କରେ। ପୁରୁଷ ହଜାର ମୁଣ୍ଡ, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ, ହଜାର ପାଦ ଧାରଣ କରନ୍ତି; ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ବ୍ୟାପି ଦଶ ଅଙ୍ଗୁଳ ଉପରେ ଭୂମିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛନ୍ତି। ହେ ପରମ ପୁରୁଷ, ଆପଣ ଭୂତ, ଭବିଷ୍ୟତ୍ ଏବଂ ବିରାଟ୍, ସ୍ୱରାଟ୍, ସମ୍ରାଟ୍ ଓ ପରମ ଶାସକ ଆପଣଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରନ୍ତି। ସେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ, ଉପରେ, ତଳେ ଭୂମିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ସମର୍ଥନ କରିଛନ୍ତି; ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଆପଣଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି ଏବଂ ପୁଣି ଆପଣଙ୍କୁ ଉପରେ ଆସିବ। ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଆପଣଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଛି; ଯଜ୍ଞ, ହବି, ଘୃତ, ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଯଜ୍ଞ ପଶୁ ଆପଣଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ। ଋକ୍ ଓ ସାମ ମନ୍ତ୍ର ଆପଣଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଛନ୍ଦ ଆପଣଙ୍କୁ ଉଦ୍ଭବ, ଯଜୁର୍ ମନ୍ତ୍ର ଆପଣଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଏବଂ ଏକ କ୍ରିୟାରେ ଘୋଡ଼ା ଦିଆଯାଇଛି। ଗାଈ, ଶକ୍ତି, ପକ୍ଷୀ, ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ଆପଣଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ; ଆପଣଙ୍କର ମୁଖରୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବାହୁରୁ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି। ଆପଣଙ୍କର ଉରୁରୁ ବୈଶ୍ୟ, ପାଦରୁ ଶୂଦ୍ର, ଚକ୍ଷୁରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଶ୍ୱାସରୁ ବାୟୁ, ମନରୁ ଚନ୍ଦ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ। ଆପଣଙ୍କର ଶ୍ୱାସରୁ ପ୍ରାଣ, ମୁଖରୁ ଅଗ୍ନି, ନାଭିରୁ ଆକାଶ, ମୁଣ୍ଡରୁ ସ୍ୱର୍ଗ ଉତ୍ପନ୍ନ। କାନରୁ ଦିଗ, ପାଦରୁ ପୃଥିବୀ; ସମସ୍ତ ଆପଣଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ। ଯେପରି ବଟଗଛ ଏକ ଛୋଟ ବିଜରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଥାଏ, ସେପରି ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଆପଣଙ୍କ ଅନ୍ତରେ ସଂଯମ ରୂପେ ଅଛି। ବିଜରୁ ଉଦ୍ଭବ ହୋଇ ତାର ଅଙ୍କୁରରୁ ବଟବୃକ୍ଷ ବିସ୍ତାର ପାଏ, ସେପରି ସୃଷ୍ଟିକାଳରେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଆପଣଙ୍କୁ ବିସ୍ତାରିତ। କଦଳୀ ଗଛରେ ତାର ପତ୍ର ଓ ପତ୍ରାବଳୀ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କିଛି ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ, ସେପରି, ହେ ଅଚଳ ପ୍ରଭୁ, ବିଶ୍ୱରେ ଆପଣ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କିଛି ନାହିଁ। ଆନନ୍ଦ, ସଂଯୋଗ, ଚେତନାର ଶକ୍ତି—ସବୁ ଆପଣଙ୍କୁ ଏକାତ୍ମ; ଆନନ୍ଦ-ଦୁଃଖ ଓ ତାହାର ମିଶ୍ରଣ ଆପଣଙ୍କୁ ଅବସ୍ଥିତ, ଯେଉଁଥି ନିର୍ଗୁଣ। ଆପଣ ଭିନ୍ନ ଓ ଏକ, ସମସ୍ତଜୀବର ସାର୍, ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା, ସମୃଦ୍ଧ ଉତ୍ସ—ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ବ୍ୟକ୍ତ, ପ୍ରକୃତି, ପୁରୁଷ, ବିରାଟ୍, ସମ୍ରାଟ୍, ସ୍ୱରାଟ୍—ଏମାନେ ଅନ୍ତଃକରଣରେ ଅନୁଭବ ହୁଅନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଆପଣ ସମସ୍ତରେ ଅକ୍ଷୟ। ଆପଣ ସମସ୍ତର ଅନ୍ତର୍ଗତ, ସମସ୍ତ ଆକୃତି ଧାରଣ କରନ୍ତି; ସମସ୍ତ ଆପଣଙ୍କୁ ଆସି, ପୁଣି ଆପଣଙ୍କୁ ଲୀନ ହୁଅନ୍ତି—ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ। ଆପଣ ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତର ନାଥ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରାଣୀରେ ବିରାଜିତ; ମୁଁ ଆଉ କଣ କହିବି, ଆପଣ ହୃଦୟର ଗୁପ୍ତ ଭାବ ଜାଣନ୍ତି। ହେ ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ନାଥ, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଉତ୍ସ, ଆପଣ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ବିରାଜିତ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଆଶା ଜାଣନ୍ତି। ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋର ଆଶା ଆପଣ ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି; ମୋର ତପସ୍ୟା ସାର୍ଥକ ହୋଇଛି, କାରଣ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରିଛି। ତେବେ ଭଗବାନ କହିଲେ: "ଧ୍ରୁବ, ତୁମ ତପସ୍ୟାର ଫଳ ହେଉଛି ମୋ ଦର୍ଶନ; ମୋ ଦର୍ଶନ କେବେ ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏ ନାହିଁ। ଏହିପରି, ଯାହା ଚାହଁ, ତୁମେ ଭିକ୍ଷା ମାଗ; ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ମୋ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଆସେ, ସେଠାରେ ସମସ୍ତ କିଛି ସମ୍ଭବ।" ଧ୍ରୁବ କହିଲେ: "ହେ ପ୍ରଭୁ, ଭୂତ-ଭବିଷ୍ୟତର ଶାସକ, ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ହୃଦୟରେ ବିରାଜିତ; ମୁଁ ମନରେ ଯାହା ଚିନ୍ତା କରିଛି, ତାହା ଆପଣଙ୍କୁ ଅଜ୍ଞାତ କଣ? ତଥାପି, ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ, ମୋ ଅସାର ଏବଂ ଅପତ୍ରାପ ହୃଦୟର ଆଶା କହିବି, ଯାହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ। ଆପଣ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, କିଛି ଅଲଭ୍ୟ ରହିବ କି? ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କର କୃପାର ଫଳ ଭୋଗ କରନ୍ତି। ମୋ ଶ୍ତ୍ରୀମାତା ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ କହିଥିଲେ—'ଏହି ରାଜସିଂହାସନ ତୋ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇନଥିବା କାହାରି ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।' ସେଠିପାଇଁ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଅବିନାଶୀ, ସମସ୍ତରୁ ଉଚ୍ଚ, ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଆଧାର ସ୍ଥାନ ଚାହଁଉଛି।" ଭଗବାନ କହିଲେ: "ତୁମେ ଯେଉଁ ସ୍ଥାନ ଚାହଁ, ନିଶ୍ଚୟ ପାଇବ; ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ମତେ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲୁ। ତୁମେ ପୂର୍ବେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ପୁତ୍ର ଥିଲ, ଏକାଗ୍ର ଭାବେ ମୋ ସେବା କରୁଥିଲ, ପିତାମାତାଙ୍କର ସେବା ଓ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପାଳନ କରୁଥିଲ। କିଛି ସମୟ ପରେ ଏକ ରାଜପୁତ୍ର ତୁମ ସଙ୍ଗୀ ହେଲେ—ଯୁବ, ଆନନ୍ଦମୟ, ରୂପବାନ୍, ଦୀପ୍ତିମାନ୍। ତାଙ୍କର ଦୁର୍ଲଭ ଶ୍ରୀଦ୍ଧି ଦେଖି ଓ ସଙ୍ଗ କରି, ତୁମେ ଚାହିଲ—'ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଏକ ରାଜପୁତ୍ର ହେଉ।' ଏହିପରି ଆଶା କରି, ତୁମେ ଉତ୍ତାନପାଦଙ୍କ ଘରେ ଜନ୍ମ ନେଲ। ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ବଂଶରେ ତୁମ ସ୍ଥାନ ଅନ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁର୍ଲଭ। ଏବଂ ଯେଉଁ ଶିଶୁ ପୂର୍ବଜନ୍ମରେ ମୋତେ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁ ଭକ୍ତ ମୋ ପୂଜା କରେ, ସେ ଶୀଘ୍ରେ ମୋକ୍ଷ ପାଏ। ମୋରେ ନିଷ୍ଠା ଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ ସ୍ୱର୍ଗ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥିତିର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ। ମୋର କୃପାରେ ତୁମେ ତିନି ଲୋକ ଉପରେ ଏକ ସ୍ଥାନ, ସମସ୍ତ ତାରା ଓ ଗ୍ରହମାନଙ୍କର ନିବାସ, ଧ୍ରୁବ, ନିଶ୍ଚୟ ପାଇବ।