ମୈତ୍ରେୟଙ୍କୁ ଶୃଣ୍ୟ, ମନୋହର ରୂପ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବଂଶଜ ଓ ନିର୍ମଳ ଗୁଣରେ ଅଳଙ୍କୃତ ହୋଇ, ତାହାପରେ କ୍ଷୀରସାଗରରୁ ଅଦ୍ଭୁତ ଅପ୍ସରାମାନେ ଉଦ୍ଭବିତ ହେଲେ। ସେହିପରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଉଦୟ ହେଲେ, ଓ ମହେଶ୍ୱର, ଆପଣ ସେଉଠାରୁ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ; ଏବଂ ନାଗମାନେ କ୍ଷୀରସାଗରରୁ ଉଦ୍ଭୂତ ବିଷକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ପରେ ଧନ୍ବନ୍ତରି ଦେବତା ଶ୍ୱେତବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ହାତରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କମଣ୍ଡଳୁ ଧରି, ନିଜେ ଅମୃତ ନେଇ ଉଦ୍ଭବିତ ହେଲେ। ଏହା ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନେ, ତାଙ୍କର ମନ ଶାନ୍ତି ହୋଇ, ସ୍ନେହିତ ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ତାପରେ ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ଚମତ୍କାର ଶ୍ରୀଦେବୀ ଚଉଁ ଫୁଲିଥିବା ପଦ୍ମରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ, ଜଳରୁ ଉଦ୍ଭବିତ ହେଲେ। ମହାର୍ଷିମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରୀସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତି କଲେ; ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ବିଶାଭାସୁଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସଙ୍ଗୀତ ଗାଇଲେ। ଘୃତାଚୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କଲେ; ଗଙ୍ଗା ଆଦି ନଦୀମାନେ ଶ୍ରୀଦେବୀଙ୍କ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଜଳ ନେଇ ଆସିଲେ। ଦିଗ୍ପାଳମାନେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ରରେ ଶୁଦ୍ଧ ଜଳ ଆଣି, ସମସ୍ତ ଜଗତର ସ୍ୱାମିନୀ ଶ୍ରୀଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇଲେ। କ୍ଷୀରସାଗର ଦୃଶ୍ୟ ରୂପ ନେଇ, ଅକ୍ଷୟ ପଦ୍ମମାଳା ଦେଲେ; ବିଶ୍ୱକର୍ମା ତାଙ୍କ ଶରୀର ପାଇଁ ଅଳଙ୍କାର ତିଆରି କଲେ। ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧି, ସ୍ନାନ କରି, ପଦ୍ମମାଳା ଧାରଣ କରି, ଶ୍ରୀ ଦେବୀ ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ହରିଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳକୁ ଗଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମୀ ହରିଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ ଦେବମାନଙ୍କୁ ଦୃଷ୍ଟିପାତ କରିବା ସହିତ, ସମସ୍ତେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। ଦୈତ୍ୟମାନେ, ବିପ୍ରଚିତ୍ତିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତ୍ୟାଗିତ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଦୂର କରାଯାଇ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିକଳ ଓ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଧନ୍ବନ୍ତରିଙ୍କ ହାତରେ ଥିବା, ଦ୍ୱିଜମାନେ ଆକାଂକ୍ଷିତ ଅମୃତ ଭରିଥିବା କମଣ୍ଡଳୁ ଛିଣିନେଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ମହିଳା ରୂପ ଧାରଣ କରି, ମୋହିନୀ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଦାନବମାନେ ଠକିଲେ, ଅମୃତ ନେଇ ଦେବମାନେକୁ ଦେଇଦେଲେ। ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ସେହି ଅମୃତ ପାନ କଲେ; ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅସ୍ତ୍ର ଉଠାଇ ଦେବମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କିନ୍ତୁ ଅମୃତରେ ସଶକ୍ତି ହୋଇ ଦେବମାନେ ଯୁଦ୍ଧ କରି, ଦୈତ୍ୟ ସେନାକୁ ପ୍ରହାର କରି ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଭଗାଇଦେଲେ, ଏବଂ ସେମାନେ ପାତାଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏହାପରେ ଦେବମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦରେ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦାଧାରୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂର୍ବବତ୍ ନମସ୍କାର କରି, ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦୀପ୍ତି ପୁନଃ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ନିଜ ମାର୍ଗରେ ଚାଲିଗଲେ; ତାରାମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଗତିରେ ଚାଲିଲେ। ପବିତ୍ର ଅଗ୍ନି ଉଜ୍ୱଳ ଜ୍ୱାଳାରେ ଜଳିଉଠିଲା; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମନରେ ଧର୍ମ ଉଦ୍ଭବିତ ହେଲା। ତିନି ଲୋକ ଶ୍ରୀରେ ଶୋଭିତ ହେଲା; ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ପୁନଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହିମା ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ। ସିଂହାସନରେ ବସି, ଇନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱର୍ଗ ପୁନଃ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ଦେବମାନେର ରାଜା ଭାବେ ରହି, ପଦ୍ମଧରା ଶ୍ରୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ— "ମୁଁ ଶ୍ରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମାତା, ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମିତା, ପଦ୍ମପତ୍ର ନୟନ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ବିରାଜିତା। ଆପଣ ସିଦ୍ଧି, ଅମୃତ, ସ୍ୱାହା, ସ୍ୱଧା, ଜଗତର ପବିତ୍ରକର୍ତ୍ତ୍ରୀ, ରାତି ଓ ଆଲୋକର ସଂଯୋଗ, ଶ୍ରୀ, ବୁଦ୍ଧି, ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ସରସ୍ୱତୀ। ଆପଣ ଯଜ୍ଞ ଜ୍ଞାନ, ପରମ ଜ୍ଞାନ, ଗୁପ୍ତ ଜ୍ଞାନ, ଆତ୍ମଜ୍ଞାନ ଓ ମୋକ୍ଷ ଫଳଦାତ୍ରୀ। ଆପଣ ପ୍ରଶ୍ନା, ତିନି ବେଦ, ବାଣିଜ୍ୟ, ରାଜନୀତି ଶାସ୍ତ୍ର, କ୍ରୂର ଓ ଶାନ୍ତ ରୂପରେ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱକୁ ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି। ଆପଣ ବିନା, କିଏ ଏହି ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞର ମୂର୍ତ୍ତି ଓ ଦେବମାନେର ଦେବ, ଗଦାଧାରୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ବିରାଜିତା, ଯିଏ ଯୋଗୀମାନେ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି? ଆପଣ ତ୍ୟାଗ କରିବା ସମୟରେ ତିନି ଲୋକ ପ୍ରାୟ ନଶ୍ୱର ହୋଇଯାଏ; ବର୍ତ୍ତମାନ ଆପଣ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ପୁନଃ ଉନ୍ନତି ପାଇଛନ୍ତି। ନାରୀ, ପୁତ୍ର, ଘର, ବନ୍ଧୁ, ଧାନ, ଧନ—ଏହି ସମସ୍ତ ଆପଣଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିପାତରେ ଲୋକଙ୍କୁ ମିଳେ। ଶରୀର ଆରୋଗ୍ୟ, ରାଜ୍ୟ, ଶତ୍ରୁ ନାଶ, ଏବଂ ସୁଖ ଆପଣଙ୍କ ଦୟାବଳୋକନ ବିନା ଲୋକଙ୍କୁ ଦୁର୍ଲଭ। ଆପଣ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମାତା, ଓ ହରି ସମସ୍ତ ଦେବମାନେର ପିତା; ଆପଣ ଓ ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଚରାଚର ଜଗତ ବିଆପ୍ତ। ହେ ପବିତ୍ରେ, ଆମ ଧନ, ଗୋଧାନ, ଘର, ଦାସ, ଶରୀର, ନାରୀମାନେ—ଏହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ମୋର ପ୍ରଭୁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରୁ ଆମ ପୁତ୍ର, ବନ୍ଧୁ, ଗୋଧାନ, ଅଳଙ୍କାର ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଆପଣ ତ୍ୟାଗ କଲେ, ଲୋକ ତୁରନ୍ତ ଧର୍ମ, ସତ୍ୟ, ପବିତ୍ରତା, ସଦାଚାର ଓ ଗୁଣରେ ତ୍ୟାଗିତ ହୋଇଯାନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଅଗୁଣୀ ଲୋକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆପଣ ଦୃଷ୍ଟିପାତ କରିଲେ ତୁରନ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୋଇଯାନ୍ତି। ଯାହାଉପରେ ଆପଣ ଦୟା ଦୃଷ୍ଟି ପାତ କରନ୍ତି, ସେହି ପୁରୁଷ ପ୍ରଶଂସାର୍ହ, ଧର୍ମିକ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ବୀର ଓ ପ୍ରାକ୍ରମୀ ହୁଏ। ଆପଣ ତ୍ୟାଗ କଲେ, ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଗୁଣ ତୁରନ୍ତ ଦୋଷ ହୋଇଯାଏ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଜିହ୍ବା ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ଗୁଣବର୍ଣ୍ଣନ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ହେ ପଦ୍ମନୟନେ, ଦୟା କରନ୍ତୁ, ଆମକୁ କଦାପି ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।" ଏପରି ଭାବରେ ଶ୍ରୀଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ସ୍ତୁତି କରିବା ପରେ, ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ଶୁଣୁଥିବାବେଳେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ବିରାଜିତା ଶ୍ରୀ ଦେବୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ— "ହେ ଦେବେଶ, ତୁମର ଏହି ସ୍ତୁତିରେ ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ। ମୁଁ ଆସିଛି, ଯାହା ଚାହଁ, ଏକ ବର ଚୟନ କର।" ତେବେ ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, "ଯଦି ଆପଣ ମୋତେ ବର ଦେବାକୁ ଚାହନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଁ ଯଦି ବରଯୋଗ୍ୟ, ତେବେ ଏହି ସର୍ବୋତ୍ତମ ବର ଦିଅନ୍ତୁ—ଆପଣ କେବେ ତିନି ଲୋକ ଛାଡ଼ି ଯିବେ ନାହିଁ।