କୁରୁମାନେ ବଳରାମଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହଁ! ଏହି ଆଜ୍ଞା କ’ଣ ତୁମେ କହିଲା? କେଉଁ ଯାଦବ କୁରୁବଂଶକୁ ଆଜ୍ଞା ଦେବ?” ସେମାନେ ଆଉ କହିଲେ, “ଯଦି ଉଗ୍ରସେନ କୌରବମାନେଙ୍କୁ ଆଜ୍ଞା ଦେଇପାରିବେ, ତେବେ ରାଜାମାନେଙ୍କ ପାଇଁ ରଖାଯାଇଥିବା ସଫେଦ ଛତା ଓ ସମ୍ମାନର କଥା ଛାଡ଼। ବଳ, ତୁମେ ଚାଲିଯାଉ! ଶାମ୍ବ ଭୁଲ କରିଛି, ସେ ଦଣ୍ଡ ଦେଖିବା ଯୋଗ୍ୟ। ତୁମର ଆଜ୍ଞାରେ, କିମ୍ବା ଉଗ୍ରସେନଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଆମେ ଶାମ୍ବକୁ ଛାଡ଼ିବା ନାହିଁ। କୁକୁର ଓ ଅନ୍ଧକମାନେ ଆମକୁ ଯେ ସମ୍ମାନ ଦେଇଥିଲେ, ଏହା ଆମ ଉଚ୍ଚତାର ଦ୍ୱାରା। ଏହି ଆଜ୍ଞା କ’ଣ, ମାନେ ମାଲିକ ଦାସ କୁ ଦେଇଥିବା ପରି? ଆମେ ତୁମେ ଆମ ସମ୍ମାନ ଓ ଭୋଜନରେ ସମାନ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରିଛୁ, ତୁମେ ଏହାରେ ଗର୍ବିତ ହେଇପାରିଛ। ଆମ ଆସ୍ତିରେ, ଆମେ ତୁମେ କୁ ଅପମାନ କରିନଥିଲୁ, ଏହାର ଦୋଷ ଆମର କ’ଣ? ଆମେ ତୁମକୁ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଇଥିଲୁ, ଏହା କୌଟିଲ୍ୟ ଦ୍ୱାରା; ଏହି ଆମ ରୀତି ନୁହେଁ, ତୁମର ବଂଶ ପାଇଁ ମନ୍ଦ ହେବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।” ଏହିପରି କହି, ସମସ୍ତ କୁରୁମାନେ କହିଲେ, “ହରିଙ୍କ ପୁଅକୁ ଆମେ ଛାଡ଼ିବା ନାହିଁ!” ଏହି ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପରେ, ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର ଗଜସାହ୍ୱୟ ନାମକ ସଭାଗୃହ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏହି ଅପମାନରେ ହଳାୟୁଧ (ବଳରାମ) କ୍ରୋଧିତ ହେଇ, ତଳେ ଭୂମିକୁ ତାଙ୍କ ଗୋଡ଼ରେ ଆଘାତ କଲେ। ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଆଘାତରେ ଭୂମି ଫାଟିଗଲା, ଏବଂ ଏହାର ଶବ୍ଦ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପ୍ରସାରିତ ହେଲା। ବଳରାମଙ୍କ ଆଖି ରାଗରେ ଲାଲ ହେଇଗଲା, ମୁହଁ କ୍ରୋଧରେ ବିକୃତ ହେଲା। ସେ କହିଲେ, “ଏହି ଅଭିମାନ ତାଙ୍କ ହୃଦୟ ଶୂନ୍ୟ ଥିବା ଲୋକମାନେଙ୍କର। କୌରବମାନେଙ୍କର ରାଜ୍ୟ କେବଳ ସମୟ ଅନୁସାରେ ଆଛି, ଆମର ରାଜ୍ୟ ଚିରସ୍ଥାୟୀ। ଉଗ୍ରସେନଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଅବହେଳା କରିବା ଅନ୍ୟ କିଏ? ଇନ୍ଦ୍ର ନିତି କ୍ରମରେ ଧର୍ମର ଆଜ୍ଞା ମାନେ, ଉଗ୍ରସେନ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ ଅଧିକାରୀ। ଏହି ରାଜାମାନେଙ୍କ ଆସନ, ଯେଉଁଠାରେ ସେମାନେ ଶତଶ: ଲୋକଙ୍କ ଅବଶେଷ ରହିଛି, ତାହାର ଆନନ୍ଦ କ’ଣ? ଏଠାରେ ନାରୀମାନେ ପାରିଜାତ ଫୁଲର ମାଳା ପରି। ଏମାନେ ଦାସମାନେ ନିଜ ରାଜା ନୁହେଁ, ଉଗ୍ରସେନ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ମାଲିକ। ଆଜି ଭୂମିକୁ କୌରବମାନେଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରି, ମୁଁ ଏହି ନଗରକୁ ଯିବି; କର୍ଣ୍ଣ, ଦୁର୍ଯୋଧନ, ଦ୍ରୋଣ, ଭୀଷ୍ମ, ଅଶ୍ୱଥାମାନ—ଦୁଷ୍ଟ ଦୁ:ଶାସନ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ଭୂରିଶ୍ରବା, ସୋମଦତ୍ତ, ଶଳ, ଭୀମ, ଅର୍ଜୁନ, ଏବଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ମିଶି—ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ହରାଇ, ତାଙ୍କ ଘୋଡ଼ା, ରଥ, ହାତୀ ସହିତ, ଶାମ୍ବ ଓ ତାଙ୍କ ଜନାନୀକୁ ନେଇ ଏହି ନଗରକୁ ଯିବି। କିମ୍ବା, କୌରବମାନେ ମୋ ଅଧିନରେ ଆସିଲେ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜା ମୋତେ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ, ମୁଁ ଭୂମିର ଭାର ଲାଘବ କରିଦେବି।” ଏଭଳି କହି, ଆଖି ରାଗରେ ଲାଲ ହେଇ, ବଳରାମ ତାଙ୍କ ହଳ ଦେଉଁଥିଲେ ଦୁର୍ଗ ଓ ଖାଳରେ, ଗଦାଧାରୀ ତାହାକୁ ଟାଣିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟରେ ହସ୍ତିନାପୁର ନଗର ଉତ୍କଳିତ ହେଇଗଲା; ଏହାକୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ କୌରବ ଭୟରେ ଚିତ୍କାର କଲେ, “ରାମ! ରାମ! ବଳଶାଳୀ! କ୍ଷମା କର, କ୍ଷମା କର! ରାଗକୁ ଶାନ୍ତ କର, ଦୟା କର, ଗଦାଧାରୀ!” “ଏଉଁ ଶାମ୍ବ ତାଙ୍କ ଜନାନୀ ସହିତ ତୁମ ପାଇଁ ଛାଡ଼ିଦେଲୁ, ବଳରାମ! ଅପରାଧୀମାନେ ଅଜ୍ଞାତ ଶକ୍ତି ପାଇଁ କ୍ଷମା କର।” ତାପରେ, କୌରବମାନେ ଶୀଘ୍ର ଶାମ୍ବ ଓ ତାଙ୍କ ଜନାନୀକୁ ନେଇ ନଗର ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ ଓ ଅନ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ସମ୍ମିଳନ ଶବ୍ଦ କହି, ବଳରାମ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, କହିଲେ, “ମୁଁ ଏହାକୁ କ୍ଷମା କରିଦେଲି।” ଏପରି ଦୃଶ୍ୟ ଆଜି ମଧ୍ୟ ହସ୍ତିନାପୁର ନଗରରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ, ଏହି ରାମଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରତାପର ପ୍ରସିଦ୍ଧ କଥା। ତାପରେ, କୌରବମାନେ ବଳରାମ ଓ ଶାମ୍ବଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଜନାନୀ ଓ ଧନ ସହିତ ପଠାଇଦେଲେ। ମୈତ୍ରେୟ, ଏହି ବଳରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କୃତ ଅନ୍ୟ କଥା ମଧ୍ୟ ଶୁଣ। ଅସୁରମାନେଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନରକ ନାମକ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅସୁର ଥିଲେ, ଯିଏ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁତା କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କର ମିତ୍ର ଡ୍ରାବିଡ ନାମକ ଏକ ବଡ଼ ବାନର ଥିଲେ। ଏହି ଶତ୍ରୁତାରେ, ନରକ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; କୃଷ୍ଣ ଏହି ଶକ୍ତିର ଗର୍ବରେ ଭରିଥିବା ନରକକୁ ହତ କଲେ। ଏହାପରେ, ଡ୍ରାବିଡ କହିଲେ, “ମୁଁ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରିଦେବି—ତାଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଭଂଗ କରି, ମାନବ ଲୋକରେ ବିନାଶ ଆଣିଦେବି।” ଅବିଦ୍ୟାରେ ଭ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ, ସେ ଯଜ୍ଞ ଭଂଗ କଲେ, ଧର୍ମର ଶୀମା ଲঙ্ঘନ କଲେ, ଜୀବମାନେଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କଲେ। ସେ ଜଙ୍ଗଲ, ଅଞ୍ଚଳ, ନଗର ଓ ଗ୍ରାମକୁ ଜଳାଇଦେଲେ; କେଉଁଠି ଗ୍ରାମକୁ ପାହାଡ଼ ଫିଙ୍ଗି ଚେପିଦେଲେ। ପାହାଡ଼ ଓ ଗଛ ଉପଡ଼ି, ସେ ସମୁଦ୍ରରେ ଫିଙ୍ଗିଦେଲେ; ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଦଣ୍ଡାଇ, ତାହାର ତରଙ୍ଗ ଉତ୍କଳିତ କଲେ। ଏହି ଅଶାନ୍ତିରେ ସମୁଦ୍ର ବିକ୍ଷୋଭିତ ହେଲା, ତରଙ୍ଗ ଉଠି, ତଟର ଗ୍ରାମ ଓ ନଗରକୁ ଭାସାଇଦେଲା। ଏହି ବାନର ଏଚ୍ଛାରେ ଅନେକ ବଡ଼ ଆକାର ଧରି, ଚୋରି, ଉପଦ୍ରବ ଓ ଧକ୍କାରେ ସବୁ ଉଜାଡ଼ିଦେଲେ। ଏହି ଦୁର୍ବ୍ୟବହାରରେ ସମସ୍ତ ଜଗତ ବିକ୍ଷିପ୍ତ ହେଇଗଲା; ମନ୍ତ୍ର ଓ ଯଜ୍ଞ ଉଚ୍ଚାରଣ ବନ୍ଦ ହେଲା, ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଆସିଲା। ଏକଦିନ, ରୈବତ ଉଦ୍ୟାନରେ, ହଳାୟୁଧ (ବଳରାମ) ମଦ୍ୟପାନ କରୁଥିଲେ, ରେବତୀ ଓ ଅନ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ମଦ୍ୟପାନ କରୁଥିଲେ। ଚମକୁଥିବା ନାରୀମାନେ ଗୀତ ଗାଇ, ବଳରାମଙ୍କୁ ଘେରି ରଖିଥିଲେ; ତିନି କୁବେରଙ୍କ ମାନ୍ଦାର ପର୍ବତରେ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରୁଥିବା ପରି ଉପଭୋଗ କରୁଥିଲେ। ଏବେ, ବାନର ଡ୍ରାବିଡ ବଳରାମଙ୍କ ହଳକୁ ଧରି, ତାହାକୁ ଓ ଗଦାକୁ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଦେଖାଇ ଉଠାଇଲେ। ସେ, ନାରୀମାନେଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ହସି, ତାଙ୍କ ହାତର ମଦ୍ୟ ଭରିଥିବା କପକୁ ମାରି ଚିଁହିଦେଲେ। ଏହି ଭଳି କଥା ବିଷ୍ଣୁପୁରାଣର ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ।