ପରାଶର ଋଷି କହିଲେ: ଦେବକୀପୁତ୍ର ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସ୍ମିତହାସ କଲେ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ହାତ ଧରି ନିଜ ଅତି ଉତ୍ତମ ଆସନରୁ ଉଠିପାରିଲେ। ଘଟିଥିବା ଘଟଣା ଉପରେ ଚିନ୍ତା କରି, କୃଷ୍ଣ ଆକାଶମଣ୍ଡଳରେ ଉଡୁଥିବା ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ଚଢ଼ିଲେ, ଏବଂ ସତ୍ୟଭାମାଙ୍କୁ ଗରୁଡ଼ରେ ବସାଇ ନେଇ ପ୍ରାଜ୍ୟୋତିଷପୁର ଦିଗରେ ଯାଇଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ଏଇରାବତ ହାତୀରେ ଚଢ଼ି ସ୍ଵର୍ଗକୁ ଯାଇଲେ; ତାପରେ କୃଷ୍ଣ ଦ୍ୱାରକାବାସୀଙ୍କୁ ଦେଖାଉଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ଚାଲିଗଲେ। ପ୍ରାଜ୍ୟୋତିଷପୁର ଚାରିପାଖା ଏକ ଶତ ଯୋଜନା ଦୂରୀରେ ମୁରା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ନୂସ୍ ଦ୍ୱାରା ଏକ ଦ୍ୱାର ତିଆରି ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଧାର ରେଜର୍ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ ଥିଲା। ହରି ତାଙ୍କର ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ଫିଙ୍ଗି ଏହି ନୂସ୍ଗୁଡ଼ିକୁ କାଟିଦେଲେ; ଏତେବେଳେ ମୁରା ଉଠିଲେ, ଏବଂ କେଶବ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରହାର କରି ନିପାତ କରିଦେଲେ। ତାପରେ ହରି ମୁରାଙ୍କର ସାତ ହଜାର ପୁଅ ଚକ୍ରର ଅଗ୍ନିରେ ପୋଡ଼ିଦେଲେ, ସେମାନେ ଜଣିଙ୍କ ଦଳ ପରି ଅନ୍ଧାରେ ନିପାତ ହେଲେ। ଏହାପରେ କୃଷ୍ଣ ହୟଗ୍ରୀବ ଦାନବ ଓ ପଞ୍ଚଜନନ୍କୁ ହତ୍ୟା କରି, ଜ୍ଞାନୀ ହୋଇ ପ୍ରାଜ୍ୟୋତିଷପୁର ଦିଗରେ ଆଗେଉଠିଲେ। ସେଠାରେ ନରକ ଏକ ବଡ଼ ସେନା ନେଇ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଗୋବିନ୍ଦ ହଜାର ହଜାର ଦାଇତ୍ୟଙ୍କୁ ନିପାତ କଲେ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୌମ ନରକ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶସ୍ତ୍ରର ବର୍ଷା କରିଥିଲେ, ତେବେ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ଫିଙ୍ଗି ଦାଇତ୍ୟର ଦଳକୁ ଦୁଇ ଭାଗରେ ଭାଗିଦେଲେ। ନରକ ନିପାତ ହେବା ପରେ, ଭୂମି ଆଦିତିଙ୍କ ଅଲଙ୍କାର ନେଇ ଜଗତ୍ନାଥଙ୍କ ସମ୍ନିକଟକୁ ଆସି କହିଲେ: “ଏ ଭଗବନ୍, ଆପଣ ବରାହ ରୂପରେ ମୋତେ ଉଠାଇଥିବା ବେଳେ, ଆପଣଙ୍କ ସ୍ପର୍ଶରୁ ଏହି ପୁଅ ମୋତେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ଏହି ପୁଅ ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ଆପଣ ଏହାକୁ ନିପାତ କରିଛନ୍ତି; ଏହି ଅଲଙ୍କାର ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ତାଙ୍କର ବଂଶକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଏହି ଭାର ହଟାଇବା ପାଇଁ, ଏ ଭଗବନ୍, ଆପଣ ନିଜ ଅଂଶ ଦ୍ୱାରା ଏ ଜଗତରେ ଅବତରଣ କରିଛନ୍ତି। ଆପଣ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସଂହାରକ, ଲୟକର୍ତ୍ତା, ଆରମ୍ଭ ଓ ଶେଷ; ଆପଣ ଏହି ଜଗତ, ଏ ଅଚ୍ୟୁତ—ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା କିପରି କରିବି? ଆପଣ ବ୍ୟାପ୍ତ ଓ ବ୍ୟାପ୍ତି, କର୍ତ୍ତା ଓ କ୍ରିୟା, ଏ ଭଗବନ୍, ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା—ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା କିପରି କରିବି? ଆପଣ ପରମାତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା, ନିଜ ଆତ୍ମା ଓ ଅବିନାଶୀ; ଯେଉଁ ଭାବରେ ହେଉ, ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରଶଂସାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କଣ? ଦୟା କରନ୍ତୁ, ଏ ଜୀବାତ୍ମା; ନରକ ଯାହା କରିଥିଲେ, ତାହାକୁ ମାଫ କରନ୍ତୁ ଓ ଦୋଷ ନ ଦିଅନ୍ତୁ, କାରଣ ନିଜ ପୁଅ ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିପାତ ହୋଇଛି।” ପରାଶର କହିଲେ: ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନା ପରେ, ଭଗବତ୍ଜନ୍ମା, ସମସ୍ତ ଜୀବର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, “ଏହିପରି ହେଉ” କହି, ନରକର ଗୃହରୁ ରତ୍ନ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ମହାପୁରୁଷ କୃଷ୍ଣ ଏହି ନାରକର ନାଗରୀରେ ଷୋଳେ ହଜାର ଅପୂର୍ବ କନ୍ୟା ଦେଖିଲେ। ସେ ଚାରି ଦନ୍ତ ଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହାତୀ ଛଅ ହଜାର ଓ କାମ୍ବୋଜ ଦେଶର ଏକେଇଶ ହଜାର ଘୋଡ଼ା ଦେଖିଲେ। ଗୋବିନ୍ଦ ତୁରନ୍ତ ଏହି କନ୍ୟାମାନେ, ହାତୀମାନେ ଓ ଘୋଡ଼ାମାନେ ନରକର ସେବକମାନେ ଦ୍ୱାରକାକୁ ନେଇଗଲେ। ତାପରେ ଭଗବାନ୍ ଭାରୁଣଙ୍କ ଛତା ଓ ରତ୍ନପର୍ବତ ଦେଖିଲେ, ଏବଂ ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ରଖିଦେଲେ। ଏହାପରେ କୃଷ୍ଣ ନିଜେ, ସତ୍ୟଭାମା ସହିତ, ଆଦିତିଙ୍କ ଅଲଙ୍କାର ଓ ଦାନବ ନେଇ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାଇଲେ। ଗରୁଡ଼ ଭାରୁଣଙ୍କ ଛତା, ରତ୍ନପର୍ବତ, ଓ ହୃଷୀକେଶ କୃଷ୍ଣ ସହ ସତ୍ୟଭାମାକୁ ସହଜରେ ଉଠାଇ ନେଇଗଲେ। ହରି ସ୍ଵର୍ଗ ଦ୍ଵାର ପହଞ୍ଚି କଂଖ ଶଙ୍ଖ ଦେଇ, ଦେବତାମାନେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ଅଞ୍ଜଳି ଦେଇ ଆଗ୍ରହ କଲେ। ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, କୃଷ୍ଣ ଦେବମାତା ଆଦିତିଙ୍କ ନିବାସକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯାହା ଧଳା ମେଘର ପ୍ରସ୍ତର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ଏବଂ ଆଦିତିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ତିନିଁ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଆଦିତିଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇଲେ, ଦୀଘ୍ଵା ଅଲଙ୍କାର ଦେଇଲେ; ଏବଂ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ନରକର ନିପାତ ଆଦିତିଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ। ପ୍ରସନ୍ନ ଦେବମାତା ଆଦିତି, ମନ ହରିରେ ଲଗାଇ, ହରିଙ୍କୁ ନିର୍ବିକଳ୍ପ ଭାବେ ପ୍ରଶଂସା କଲେ: “ଏ ପଦ୍ମନୟନ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଭକ୍ତମାନେ ଦୁଃଖ ହଟାଇବାର କ୍ଷମତା ଦେଇଥିବା, ନିତ୍ୟ ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା। ଆପଣ ଚିତ୍ତ, ବୁଦ୍ଧି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଚଳାଇଥିବା, ଗୁଣର ଧାମ, ତିନି ଗୁଣରୁ ଉପର, ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରୁ ଉପର, ଶୁଧ୍ଧ ସ୍ୱରୂପ, ହୃଦୟରେ ବସିଥିବା। ଧଳା, ଦୀଘ୍ଵା ଆଦି ଭାବନାରୁ ମୁକ୍ତ, ଜନ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ, ସ୍ଵପ୍ନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅବସ୍ଥାରୁ ମୁକ୍ତ। ଆପଣ ସନ୍ଧ୍ୟା, ରାତି, ଦିନ, ପୃଥିବୀ, ଆକାଶ, ବାୟୁ, ଜଳ, ଅଗ୍ନି, ଚିତ୍ତ, ବୁଦ୍ଧି, ଏବଂ ପଞ୍ଚ ଭୂତ, ଏ ଅଚ୍ୟୁତ। ଆପଣ କର୍ତ୍ତା, କ୍ରିୟାକର୍ତ୍ତା, ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ, ନାଶର ନାୟକ; ଆପଣ ନିଜ ରୂପରେ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଭାବରେ ବ୍ୟାପିଛନ୍ତି। ଦେବତା, ଦାନବ, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ, ସିଦ୍ଧ, ସର୍ପ, କୁଷ୍ମାଣ୍ଡ, ପିଶାଚ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନେ—ଏବଂ ଗାଁ ଓ ଜଙ୍ଗଲ ଜନ୍ତୁ, ପକ୍ଷୀ, ମୃଗ, ଅନେକ ବୃକ୍ଷ, ଝାଡ଼, ଲତା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଘାସ ଆଦି—ସମସ୍ତ ଦେହ, ବଡ଼, ମଧ୍ୟମ ଓ ଛୋଟ, ଏବଂ ଏଠାରୁ ଅଧିକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଦେହ ଯେଉଁଠାରେ ଆତ୍ମା ବସିଛି—ଏହି ସମସ୍ତ ଆପଣଙ୍କ ମାୟା; ଏହି ମାୟାର ତତ୍ତ୍ୱ ସୂତ୍ର ଜଣାଯାଉ ନାହିଁ, ଏହା ଭଲି ଭ୍ରମ କରାଏ; ଏହି ଦ୍ୱାରା ଅଜ୍ଞାନୀ ଜୀବମାନେ ଅନାତ୍ମାକୁ ଆତ୍ମା ଭାବି ବନ୍ଧି ଯାନ୍ତି। ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ‘ଏହା ମୋର’ ବୋଧ ଦେଖନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଏହା ତାଙ୍କର ନୁହେଁ, ଏବଂ ‘ମୁଁ’ ଓ ‘ମୋର’ ଭାବନା ଦୂରୁ ଉପଜିଥିବା ଭାବ—ଏହା ଆପଣଙ୍କ ମାୟା, ଏହା ଜଗତର ଜନନୀ। ଏ ଭଗବନ୍, ଯେଉଁ ଲୋକ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ସହିତ ଆପଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ସମସ୍ତ ମାୟାକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ମୋକ୍ଷ ପାନ୍ତି। ବ୍ରହ୍ମାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସମସ୍ତ ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ପଶୁମାନେ ମଧ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମାୟାର ଭୟଙ୍କର ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ ହୋଇଥିବା।