ଦୈତ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ ପୁରୋହିତମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭଲଭାବରେ ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ, ଏହି ଅନୁରୋଧରେ ଦୈତ୍ୟ ରାଜା ତାଙ୍କର ପୁଅକୁ ଅଗ୍ନିସଭାରୁ ବାହାର କରିଦେଲେ। ଏହିପରେ, ସେ ଛୁଆ ତାଙ୍କର ଗୁରୁଙ୍କ ଘରେ ରହିଥିବାବେଳେ, ଅନ୍ୟ ଦୈତ୍ୟ ଶିଶୁମାନେ ଯେଉଁଠି ପାଠ ପଢୁଥିଲେ, ସେ ସେଉଁଠି ପୁନିପୁନି ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ସେ କହିଲେ, "ହେ ଦିତିପୁତ୍ର ଦୈତ୍ୟମାନେ! ମୋର ଏହି ଉତ୍ତମ ଉପଦେଶ ଶୁଣ, ଏହାକୁ ଅନ୍ୟ କିଛି ଭାବିବା ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ—ଏଠାରେ ମୋର କୌଣସି ଲୋଭ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦୁଷ୍ଟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନାହିଁ।" "ଜନ୍ମ ଓ ଶୈଶବ ପରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରାଣୀ କିଶୋରାବସ୍ଥାରେ ପ୍ରବେଶ କରେ; ତାପରେ, ଦିନକୁ ଦିନ ବଢ଼ି ଆସେ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା। ଏହା ପରେ, ମୃତ୍ୟୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଆସେ—ଏହା ଆମେ ଓ ତୁମେ ସଂଯୁକ୍ତ ଭାବେ ଦେଖୁଛୁ। ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ପୁନଃଜନ୍ମ ନିଶ୍ଚିତ; ଏହା ପ୍ରଚଳିତ ପରମ୍ପରା, ଏଠାରେ କୌଣସି କାରଣ ବିନା କିଛି ହୁଏନାହିଁ। ଗର୍ଭରେ ବାସ କରିବାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ନବଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅବସ୍ଥା କେବଳ ଦୁଃଖର ଦେୟ।" "ଉପବାସ ଓ ତୃଷ୍ଣାର ଶମନ କିମ୍ବା ଶୀତ ଓ ଏହିପରି ଅନ୍ୟ ଅନୁଭୂତିରୁ ମୁକ୍ତିକୁ ଶିଶୁମନ ଲୋକେ ସୁଖ ଭାବେ ଭାବନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତରେ ସେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖ ଅଛି। ଯେଉଁମାନେ ଅଙ୍ଗଗତ ଶକ୍ତିହୀନ, ଭୋଗ ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କରନ୍ତି, ମୂଢ଼ ଜ୍ଞାନରେ ତାଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଆବୃତ, ସେମାନେ ଦଣ୍ଡକୁ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦ ଭାବେ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।" "ଏହି ଦେହ କ'ଣ? କେବଳ କଫ, ରକ୍ତ, ମାଂସ, ମୂତ୍ର, ମଜ୍ଜା, ହାଡ଼, ନାଡ଼ି ଆଦିର ଏକ ଗଠନ; ଏଠାରେ କ'ଣ ସୌନ୍ଦର୍ୟ, ପ୍ରଭା, ଗନ୍ଧ କିମ୍ବା ଆକର୍ଷଣ ଅଛି? ଯଦି କୌଣସି ମୂଢ଼ ଏହି ମାଂସ-ରକ୍ତ ଆଦି ଦେହରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରେ, ତେବେ ସେ ନରକରେ ମଧ୍ୟ ସେଇପରି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରିପାରିବ।" "ଅଗ୍ନିକୁ ଶୀତ ଶାନ୍ତ କରେ, ତୃଷ୍ଣାକୁ ପାଣି, ଭୋକକୁ ଖାଦ୍ୟ; ଯଦି ଏହି ସବୁକୁ ଆନନ୍ଦର କାରଣ ଭାବିବ, ତେବେ ପ୍ରକୃତରେ ଏହା ତା'ର ବିପରୀତ।" "ଏହି ଦୈତ୍ୟପୁତ୍ରମାନେ! ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆସକ୍ତି ରହିଥାଏ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ନିଜ ମନକୁ ଦୁଃଖ ଦେଇଥାଏ। ମନରେ ଯେତେ ପ୍ରିୟ ସମ୍ପର୍କ ତିଆରି କରିବ, ସେତେ ଦୁଃଖର ଶଳ୍ୟ ହୃଦୟକୁ ବେଧିଯାଏ। ଘରରେ ଯେଉଁଠି ମନ ଆସକ୍ତ, ସେଉଁଠି ଧ୍ୱଂସ, ଦାହ, ଓ ନାଶ ନିବାସ କରେ।" "ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନ୍ମରେ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଅଛି, ମୃତ୍ୟୁକାଳରେ ମଧ୍ୟ; ଯମର ଭୟଙ୍କର ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଓ ଗର୍ଭ ପରିବର୍ତ୍ତନରେ। ଗର୍ଭରେ ଅତି ସ୍ୱଲ୍ପ ସୁଖ ଅଛି ବୋଲି ତୁମେ ଭାବିଥିଲେ, ତେବେ କୁହ, ଏହି ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ଦୁଃଖରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହି ଭବସାଗର ମହାଦୁଃଖର ନିବାସ, ଏଠାରେ ପ୍ରକୃତ ଶରଣ କେବଳ ବିଷ୍ଣୁ।" "ଆମେ ଶିଶୁ, ଆମେ ଜାଣୁନାହିଁ ଯେ ଦେହୀ ଆତ୍ମା ଦେହରେ ଅବିନାଶୀ; ବୟସ, ଯୁବାବସ୍ଥା, ଜନ୍ମ ଏବଂ ଏହିପରି ଯାହା କିଛି, ସେମାନେ କେବଳ ଦେହର ଗୁଣ, ଆତ୍ମାର ନୁହେଁ।" "ଶିଶୁବେଳେ ଭାବୁଥିଲି, 'ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଭଲ କରିବି'; ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଭାବୁଥିଲି, 'ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ନିଜ ଉପକାର କରିବି।' କିନ୍ତୁ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ଯେତେବେଳେ କିଛି କରିପାରିବିନାହିଁ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ କ'ଣ କରିବି? ଯେତେବେଳେ ଶକ୍ତି ଥିଲା, କିଛି କଲିନାହିଁ।" "ଏଭଳି ମନ ଯେଉଁଠି ସଦା ଅନ୍ୟାସା କାମନାରେ ଲାଗିରହେ, ସେ ମଧ୍ୟ କଦାଚିତ୍ ଭଲ ପଥକୁ ଯାଏନାହିଁ, ଯେପରି ଅତି ତୃଷ୍ଣାରେ ଅନୁବୃତ୍ତ ଲୋକ।" "ଶିଶୁବେଳେ ଖେଳରେ ଆସକ୍ତି, ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସୁଖରେ ଆସକ୍ତି, ଅଜ୍ଞାନ ଓ ଶକ୍ତିହୀନତାରେ ବଢ଼ିଯାଏ, ଏହିପରି ଅନ୍ୟାସାରେ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଅପେକ୍ଷା କରି ଆସିଯାଏ।" "ତେଣୁ, ଯିଏ ବିବେକୀ, ସେ ସଦା ଶିଶୁବେଳେ ମଧ୍ୟ ଭଲ କାମରେ ଲାଗିଯିବା ଉଚିତ, ବୟସ, ଯୁବାବସ୍ଥା କିମ୍ବା ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ଆସକ୍ତ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" "ମୁଁ ଏହି ସତ୍ୟ କଥା କହିଛି, ଯଦି ବୁଝିପାର, ଏହା ମିଥ୍ୟା ନୁହେଁ। ମୋ ପ୍ରସନ୍ନତା ପାଇଁ, ହେ ବିଷ୍ଣୁମାନେ, ସେଇ ବନ୍ଧନ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦାତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କର।" "ତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବାରେ କ'ଣ ଅନ୍ୟ କୌଣସି କ୍ଷୟ? ତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ ସୁଭ ଲାଭ ହୁଏ, ଅବିରତ ସ୍ମରଣ କଲେ ପାପ ନାଶ ହୁଏ।" "ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ବିଶ୍ୱମୟ ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁ, ତାଙ୍କୁ ଦିନ ରାତି ମନରେ ମିତ୍ରତା ଭାବେ ରଖ; ଏପରି କଲେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ତ୍ୟାଗ କରିପାରିବ।" "ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱରେ ତିନିପ୍ରକାର ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ ଜୀବମାନଙ୍କ ପାଇଁ କେଉଁ ଜ୍ଞାନୀ ଦୁଃଖ କରେ? ଏବେ ମୁଁ ଦୁର୍ବଳ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଅନ୍ୟଙ୍କ ମଙ୍ଗଳରେ ଆନନ୍ଦିତ ହେବା ଉଚିତ, କାରଣ ଦୁଃଖର ଫଳ କେବଳ ହାନି।" "ଯଦି ଶତ୍ରୁତାରେ ବନ୍ଧା ଜୀବମାନେ ଦୁଃଖ ଦେଇଥିବେ, ତେବେ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଜାଣନ୍ତି, ଏପରି ମୂଢ଼ ମନୋଭାବରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇଯାଇଥିବା ଲୋକ ପ୍ରକୃତରେ ଦୟାର ଅର୍ହ।" "ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ଏହି ବିଭିନ୍ନ ମତ ମୁଁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛି; ଏଯାଁ ଅଂଶଗୁଡ଼ିକୁ ଗ୍ରହଣ କରି, ଏବେ ମୋର ସାର କଥା ଶୁଣ।" "ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଏକ ବିସ୍ତାର, ସେ ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ବ୍ୟାପିତ; ତେଣୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ସମସ୍ତକୁ ନିଜ ସ୍ୱରୂପ ଭାବେ ଦେଖିବା ଉଚିତ।" "ତେଣୁ, ଆମେ ଓ ତୁମେ, ଦୈତ୍ୟସ୍ୱଭାବ ତ୍ୟାଗ କରି, ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଆନନ୍ଦ ପାଇବାରେ ଉଦ୍ୟମ କରିବା ଉଚିତ।" "ଯାହାକୁ ଅଗ୍ନି, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର, ପବନ, ବର୍ଷା, ବରୁଣ, ସିଦ୍ଧ, ରାକ୍ଷସ, ଯକ୍ଷ, ଦୈତ୍ୟନାୟକ, ସର୍ପ, କିନ୍ନର, ମନୁଷ୍ୟ, ପଶୁ, ଦୋଷ କିମ୍ବା ନିଜରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କିଛି ମଧ୍ୟ ଧ୍ୱଂସ କରିପାରେନାହିଁ—ସେଇ ଆତ୍ମା।" "ଜ୍ୱର, ଚକ୍ଷୁ ରୋଗ, ଅତିସାର, ପ୍ଳୀହା ରୋଗ, ଗାସ୍ତ୍ରିକ ରୋଗ, ଇର୍ଷ୍ୟା, ମୂଢ଼ତା, ଶୀତ, କ୍ରୋଧ, ଲୋଭ ଓ ଏହିପରି ଦୋଷମାନେ ନଶ୍ୱରତା ଆଣିଥାନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟରେ ଏହା କଦାଚିତ୍ ନଶ୍ୱର ହୁଏନାହିଁ, କାରଣ ଏହା ପୂର୍ଣ୍ଣ ପବିତ୍ର। ଯିଏ ଏହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରେ, କେଶବଙ୍କୁ ହୃଦୟରେ ରଖିନାହିଁ, ସେ ଅପବିତ୍ରତାକୁ ଅନୁଭବ କରେ।" "ଅସାର ଜିନିଷରେ କିମ୍ବା ସାର ଜିନିଷର ଚଞ୍ଚଳତାରେ ଆନନ୍ଦ ନ ପାଓ; ମୁଁ ଗମ୍ଭୀର ଭାବେ କହୁଛି: ହେ ଦୈତ୍ୟମାନେ, ସବୁଠି ସମତା ଅଭ୍ୟାସ କର, କାରଣ ସମତା ହେଉଛି ଅକ୍ଷୟଙ୍କ ପୂଜା।