ଦୈତ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ଅସଂଖ୍ୟ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ନେଇ, ତାଙ୍କୁ ସଂହାର କରିବାକୁ ଉଠିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅଛି, ଦୈତ୍ୟମାନେ, ଏହି ସତ୍ୟରେ ତୁମ ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ମୋତେ ଛୁଇଁପାରିବେ ନାହିଁ।" ଏହାପରେ, ଦୈତ୍ୟମାନେ ଶତ-ଶତ ଅସ୍ତ୍ର ଝଡ଼େଇ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କୁ କିଛି ଯନ୍ତ୍ରଣା ଲାଗିଲା ନାହିଁ; ସେ ପୁନଃ ପୁନଃ ନବୀନ ହେଇ ଉଭୟ ରହିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ, "ଅଜ୍ଞାନୀ, ଶତ୍ରୁଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଫେରିଯାଅ; ମୁଁ ତୁମକୁ ଭୟହୀନତା ଦେଉଛି—ବୁଦ୍ଧିମାନ ହୁଅ, ତୁମ ଅଭିମତରେ ଅଟୁ ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" ଏହାପରେ ଏକ କିଶୋର କହିଲେ, "ମୋ ମନରେ ସମସ୍ତ ଭୟ ଦୂର କରୁଥିବା ଭଗବାନ ଅଛନ୍ତି, ବାପା, ତେଣୁ କେଉଁଠି ଭୟ ରହିପାରିବ? ତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିଲେ, ଜନ୍ମ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭୟ ସମସ୍ତ ଦୂର ହୋଇଯାଏ।" ତାପରେ ଦୈତ୍ୟ ରାଜା ସର୍ପମାନଙ୍କୁ ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ, "ଓ ସର୍ପମାନେ! ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ମନ ଥିବା ଅସୁର କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ତୁମ ବିଷ ଜ୍ୱାଳାରେ ତାଙ୍କୁ ସଂହାର କର।" ତାଙ୍କର ଆଜ୍ଞା ପାଇଁ, କୁହକ, ତକ୍ଷକ ଓ ଅନ୍ଧକ ନାମକ ସର୍ପମାନେ ତାଙ୍କୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିଷ ଦେଇ କାମୂଡ଼ିଲେ। କିନ୍ତୁ କୃଷ୍ଣ ମନକୁ ଭଗବାନ ଉପରେ ଲଗାଇ ରଖିଥିବାରୁ, ବଡ଼ ସର୍ପମାନେ କାମୂଡ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ଶରୀର ରେ କିଛି ଅନୁଭବ ହେଲା ନାହିଁ; ସେ ଶ୍ରୀହରି ସ୍ମରଣର ଆନନ୍ଦରେ ବିଲୀନ ହେଇ ରହିଲେ। ସର୍ପମାନଙ୍କ ଦାନ୍ତ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ମଣିମାନେ ଫୁଟିଗଲା, ହୃଦୟରେ ଜ୍ୱାଳା ଜାଗିଲା, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଚର୍ମରେ ଏକ ଅଣୁ ଭାଗ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖ ହେଲା ନାହିଁ; ଦୈତ୍ୟ ମହାରାଜ, ଅନ୍ୟ ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କର। ଏହାପରେ ଦୈତ୍ୟ ରାଜା ଚାରି ଦିଗର ରକ୍ଷକ ଏବଂ ବଡ଼ ଦାନ୍ତ ଥିବା ହାତୀମାନଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଏହି ଦୈତ୍ୟ ବିରୋଧୀକୁ ଆକ୍ରମଣ କର; ତୁମ ଆକ୍ରମଣ ଶୁଷ୍କ କାଠକୁ ଜ୍ୱାଳା ଦେଇ ଦଗ୍ଧ କରିବା ପରି ତାଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କର।" ଏହାପରେ ପାହାଡ଼ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଦିଗର ରକ୍ଷକମାନେ ଏହି କିଶୋରକୁ ଭୂମିରେ ଫିଙ୍ଗି ଦାନ୍ତରେ ଭେଦି ଦେଲେ। କିଶୋର ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିଥିବାରୁ, ହାତୀମାନଙ୍କର ଶତ-ଶତ ଦାନ୍ତ ତାଙ୍କର ଛାତିରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲା; ତାପରେ ସେ ବାପାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହାତୀମାନଙ୍କ ଦାନ୍ତ ବଜ୍ରପତ୍ର ପରି ତୀବ୍ର ଥିଲା, ତାହା ଭାଙ୍ଗିଯିବା ମୋ ଶକ୍ତି ନୁହେଁ; ଏହା ଜନାର୍ଦନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବାର ଶକ୍ତି, ଯିଏ ବଡ଼ ବିପଦ ଓ ପାପକୁ ଦୂର କରନ୍ତି।" ତାପରେ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ, "ଅଗ୍ନି ଜ୍ୱାଳା କର, ଦୈତ୍ୟମାନେ! ଦିଗର ରକ୍ଷକମାନେ ପଛୁଆଯାଅ! ପବନ, ଅଗ୍ନିକୁ ଦହା, ଏହି ପାପୀ ପୁଅକୁ ଉପରେ ବଡ଼ କାଠ ରଖି ଦଗ୍ଧ କର।" ତାପରେ ଦାନବମାନେ ଅଗ୍ନିକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରି, ଏହି କିଶୋରକୁ ଦହାଇଲେ। କିଶୋର କହିଲେ, "ବାପା, ଏହି ଅଗ୍ନି ପବନରେ ଜ୍ୱାଳା ହେଲା ମଧ୍ୟ ମୋତେ କିଛି ଦହାଇ ନାହିଁ; ମୁଁ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପଦ୍ମବନ ଦେଖୁଛି, ସମସ୍ତ ଦିଗ ଶୀତଳ।" ଏହାପରେ ଭାର୍ଗବ ପୁଅମାନେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିବା, ଦୈତ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଓ ରାଜା, ତୁମ ପୁଅ ଓ ଭାଉକୁ ଉପରେ ଏତେ କ୍ରୋଧ ରଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ତୁମ କ୍ରୋଧ ଦେବମାନଙ୍କୁ ଉପରେ ଦିଅ, ସେଠାରେ ତାହା ଫଳଦାୟୀ ହେବ।" ଏଭଳି କରିବାରୁ, ସେମାନେ ତୁମ ପୁଅକୁ ସଂଶୋଧନ କରିବେ। "ଶିଶୁବୟସ୍ ଦୈତ୍ୟ ରାଜା, ସମସ୍ତ ଦୋଷର ଆଶ୍ରୟ; ତେଣୁ ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ଏକ ଶିଶୁପାଇଁ ଅତିରିକ୍ତ କ୍ରୋଧ ଦେଉନାହିଁ।" "ଯଦି ଆମର ଉପଦେଶରେ ସେ ହରିଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଫେରିନାହିଁ, ତେବେ ଆମେ ମାୟା ବିଧି ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଆଣିବା ଓ ତାଙ୍କୁ ଫେରାଇବା ପ୍ରୟାସ କରିବା।" ପୁଅଙ୍କୁ ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଦେଇ, ଦୈତ୍ୟ ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଅଗ୍ନି ସଭାରୁ ବାହାର କରିଦେଲେ। ଏହାପରେ, ଶିଶୁ ତାଙ୍କର ଗୁରୁଙ୍କ ଘରେ ବସି, ଅନ୍ୟ ଦୈତ୍ୟ ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ଉପଦେଶ ଦେଇବାରେ ଲଗିଲେ, ଗୁରୁଙ୍କ ଅନ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ମଧ୍ୟରେ। ସେ କହିଲେ, "ମୋର ଉଚ୍ଚତମ ଉପଦେଶ ଶୁଣ, ଦୈତ୍ୟମାନେ, ଦିତିର ପୁଅମାନେ; ଏହାକୁ ଅନ୍ୟ ଭାବେ ନେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ—ଏଠାରେ କୌଣସି ଲୋଭ ଓ ଅନ୍ୟ ଦୋଷ ନାହିଁ।" "ଜନ୍ମ ଓ ଶିଶୁବୟସ୍ ପରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରାଣୀ ଯୁବାବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ; ତାପରେ, ଦିନ ପରି ଦିନ, ନିର୍ବିଘ୍ନ ଭାବରେ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଆସେ।" "ଏହାପରେ, ଦୈତ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ ପୁଅମାନେ, ମୃତ୍ୟୁ ପ୍ରାଣୀକୁ ଆସେ; ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଆମେ ଓ ତୁମେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦେଖୁଛୁ।" "ମୃତ୍ୟୁ ପରେ punarjanma ନିଶ୍ଚିତ—ଏହି କ୍ରମ ଅଟୁଟ; ଏହାକୁ କାରଣ ବିନା ଉଦ୍ଭବ ନାହିଁ।" "ଗର୍ଭରେ ବସିବା ଓ ଅନ୍ୟ ଅବସ୍ଥା ସମସ୍ତ ଦୁଃଖର ଆଶ୍ରୟ।" "ଉପବାସ ଓ ତରସ୍ତି ଦୂର କରିବା, କିମ୍ବା ଶୀତ ଦୂର କରିବା, ଶିଶୁମନ ଏହାକୁ ସୁଖ ଭାବେ ଭାବେ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତରେ ଏହା ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖ।" "ଯେଉଁମାନଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ଅତି ନିର୍ଜୀବ, ଯେଉଁମାନେ ଉପଭୋଗ ପାଇଁ ଶ୍ରମ କରନ୍ତି, ଯେଉଁମାନଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ମୂଢ଼ ଜ୍ଞାନରେ ଆବୃତ—ସେମାନେ ଆଘାତକୁ ମଧ୍ୟ ସୁଖ ଭାବେ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।" "ଏହି ଶରୀର କି? ଏହା କେବଳ କଫ, ଓ ଅନ୍ୟ ଦୂଷ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ; ଏହାର କୌଣସି ରୂପ, ଚମକ, ସୁଗନ୍ଧ, ଆକର୍ଷଣ କି?" "ଏକ ମୂଢ଼ ମନ୍ୟା ମାନେ ମାଂସ, ରକ୍ତ, ପୁୟ, ଶିରା, ମୁତ୍ର, ନାଡି, ମଜ୍ଜା ଓ ହାଡ଼ ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ଶରୀରରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରେ, ସେ ନରକରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରିପାରିବ।" "ଅଗ୍ନି ଶୀତରେ ସୁଖ ପାଏ, ତରସ୍ତି ପାଣିରେ, ଭୋକ ଖାଦ୍ୟରେ; ଯଦି ଏହାକୁ ସୁଖର କାରଣ ଭାବିବା, ତେଣୁ ସତ୍ୟ ତାହାର ବିପରୀତ।" "ଓ ଦୈତ୍ୟ ପୁଅମାନେ! ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆସକ୍ତି ରହିବ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିଜ ମନକୁ ଦୁଃଖ ଦେଇଥାଏ।" "ଏତେ ଜଣେ ଆସକ୍ତି ଉପଜାଇଲେ, ଏତେ ଶରୀରରେ ଦୁଃଖର ଫଳ ଲାଗିଥାଏ।" "ଯେଉଁଠି ମନ ଲଗିଥାଏ, ଘରର ଯେଉଁ ଦିଗରେ, ସେଠି ଉପଦ୍ରବ, ଦହିବା ଓ ହାରାଇବା ରହିଥାଏ।" "ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନ୍ମରେ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଅଛି, ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ; ଯମର ଦୁଃଖ ଓ ଗର୍ଭ ମାନ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଗମନରେ।