सुनिवातेषु देश्षोउ! यथा जोषमिहास्यताम् । प्रविश्यतां न भेतव्यं गिरिपाताच्च निर्भयैः
या सुरक्षित जागांमध्ये तुम्ही हवे तसे राहा; निर्भयपणे आत या, आणि डोंगर उतरण्याची भीती बाळगू नका.
इत्युक्तास्तेन ते गोपा विविशुर्गोधनैस्सह । शकटारोपितैर्भांडैर्गोप्यश्चासारपीडिताः
त्याच्या या शब्दांनंतर गवळ्यांनी आपली गुरे आणि सामान गाड्यांवर ठेवून आत प्रवेश केला. गवळणीही, जरी दमल्या असल्या तरी, त्यांच्या मागे गेल्या.
कृष्णोपि तं दधारैव शैलमत्यंतनिश्चलम् । व्रजौकवासिभिर्हर्षविस्मिताक्षैर्निरीक्षितः
कृष्णानेही तो डोंगर अत्यंत स्थिरपणे धरून ठेवला. व्रजातील लोक आनंद आणि आश्चर्याने त्याच्याकडे पाहत होते.
गोपगोपीजनैर्हृष्टैः प्रीतिविस्तारितेक्षणैः । संस्तूयमानचरितः कृष्णश्शैलमधारयत्
आनंदी गवळे आणि गवळणी, प्रेमाने डोळे भरून, कृष्णाच्या कर्तृत्वाचे स्तुती करत होते. कृष्णाने डोंगर उचलून धरला.
सप्तरात्रं महामेघा ववर्षुर्नंदगोकुले । इंद्रे ण चोदिता विप्र गोपानां नाशकारिणा
सात रात्री नंदाच्या गोकुळावर मोठ्या ढगांनी पाऊस पाडला. हे सर्व इंद्राने गवळ्यांचा नाश व्हावा म्हणून घडवले.
ततो धृते महाशैले परित्राते च गोकुले । मिथ्याप्रतिज्ञो बलभिद्वारयामास तान्घनान्
मग कृष्णाने डोंगर धरून गोकुळाचे रक्षण केले आणि त्या खोट्या वचन दिलेल्या ढगांना रोखले.
व्यभ्रे नभसि देवेंद्रे वितथात्मवचस्यथ । निष्क्रम्य गोकुलं हृष्टं स्वस्थानं पुनरागमत्
आकाश स्वच्छ झाल्यावर, ब्राह्मणांनो, इंद्राने आपली हार पत्करली आणि आनंदी गोकुळ पाहून तो पुन्हा आपल्या ठिकाणी गेला.
मुमोच कृष्णोपि तदा गोवर्द्धनमहाचलम् । स्वस्थाने विस्मितमुखैर्दृष्टस्तैस्तु व्रजौकसैः
मग कृष्णाने तो मोठा गोवर्धन डोंगर त्याच्या जागी ठेवला. व्रजवासी आश्चर्यचकित चेहऱ्यांनी हे सर्व पाहत होते.
श्रीपराशर उवाच। धृते गोवर्द्धने शैले परित्राते च गोकुले । रोचयामास कृष्णस्य दर्शनं पाकशासनः
श्रीपराशर म्हणाले: गोवर्धन डोंगर धरून गोकुळाचे रक्षण झाल्यावर, यज्ञाचा स्वामी इंद्राला कृष्णाचे दर्शन घ्यावेसे वाटले.
सोऽधिरुह्य महानागमैरावतममित्रजित् । गोवर्द्धनगिरौ कृष्णं ददर्श त्रिदश्श्वोरः
शत्रूंचा पराभव करणारा इंद्र, मोठ्या ऐरावत हत्तीवर बसून, गोवर्धन डोंगरावर कृष्णाला पाहायला गेला.
चारयंतं महावीर्यं गास्तु गोपवपुर्धरम् । कृत्स्नस्य जगतो गोपं वृतं गोपकुमारकैः
त्याने पाहिले की, महान सामर्थ्य असलेला कृष्ण गवळ्याच्या रूपात गायी राखत आहे आणि गवळ्या मुलांनी वेढलेला आहे. तो संपूर्ण जगाचा रक्षक आहे.
गरुडं च ददर्शोच्चैरंतर्द्धानगतं द्विज । कृतच्छायं हरेर्मूर्ध्नि पक्षाभ्यां पक्षिपुंगवम्
त्याने वर आकाशात गरुडालाही पाहिले, जो आपल्या तेजाने लपलेला होता आणि आपल्या पंखांनी हरिच्या डोक्याला सावली करत होता.
अवरुह्य स नागेंद्रा देकांते मधुसूदनम् । शक्रस्सस्मितमाहेदं प्रीतिविस्तारितेक्षणः
इंद्राने दूर हत्तीवरून उतरून, आनंदाने डोळे भरून आणि हसत, मधुसूदनाला संबोधले.
इंद्र उवाच। कृष्णकृष्ण शृणुष्वेदं यदर्थ महामागतः । त्वत्समीपं महाबाहो नैतच्चिंत्यं त्वयाऽन्यथा
इंद्र म्हणाला: कृष्णा, कृष्णा, मी येथे कशासाठी आलो आहे ते ऐक. हे महाबाहु, याबद्दल वेगळे काही समजू नकोस.
भारावतारणार्थाय पृथिव्याः पृथिवीतले । अवतीर्णोऽखिलाधार त्वमेव परमेश्वर
हे सर्वांचा आधार असलेल्या परब्रह्मा, पृथ्वीवरील भार हलका करण्यासाठी तूच पृथ्वीवर अवतरला आहेस.
मखभंगविरोधेन मया गोकुलनाशकाः । समादिष्टा महामेघास्तैश्चेदं कदनं कृतम्
यज्ञाचा विरोध झाल्यामुळे मी मोठ्या ढगांना गोकुळाचा नाश करायला सांगितले; त्यामुळेच ही हानी झाली.
त्रातास्ताश्च त्वया गावस्समुत्पाट्य महीधरम् । तेनाऽहं तोषितो वीरकर्मणाऽत्यद्भुतेन ते
पण तू डोंगर उचलून गायींचे रक्षण केलेस. तुझ्या या अद्भुत आणि वीर कृत्यामुळे मी तृप्त झालो आहे.
साधितं कृष्ण देवानामहं मन्ये प्रयोजनम् । त्वयायमद्रि प्रवरः करेणैकेन यद्धृतः
कृष्णा, मला वाटते की देवांचे कार्य पूर्ण झाले, कारण तू हा श्रेष्ठ डोंगर एका हाताने उचलला.
गोभिश्च चोदितः कृष्ण त्वत्सकाशमिहागतः । त्वया त्राताभिरत्यर्थं युष्मत्सत्कारकारणात्
गायींच्या सांगण्यावरून, कृष्णा, मी तुझ्याकडे आलो आहे; तू आमच्यावर खूप मोठं उपकार केलंस, आमचा सन्मान राखण्यासाठी.
स त्वां कृष्णाभिषेक्ष्यामि गवां वाक्यप्रचोदितः । उपेंद्र त्वे गवामिंद्रो गोविंदस्त्वं भविष्यसि
म्हणून, कृष्णा, गायींच्या इच्छेने मी तुझं अभिषेक करणार आहे; उपेंद्र, आता तू गायींचा स्वामी गोविंद होशील.
श्रीपराशर उवाच। अथोपवाह्यादादाय घंटामैरावताद्गजात् । अभिषेकं तया चक्रे पवित्रजलपूर्णया
श्रीपराशर म्हणाले: मग, ऐरावत हत्तीवरून सोन्याचं कलश घेतलं आणि त्यात शुद्ध पाणी भरून त्याने कृष्णाचा अभिषेक केला.
क्रियमाणेऽभिषेके तु गावः कृष्णस्य तत्क्षणात् । प्रस्नवोद्भूतदुग्धाद्रा रं! सद्यश्चक्रुर्वसुन्धराम्
अभिषेक होत असतानाच, त्या क्षणीच गायींनी दूधाचे झरे पृथ्वीवर सोडले.
अभिषिच्य गवां वाक्यादुपेंद्रं वै जनार्दनम् । प्रीत्या सप्रश्रयं वाक्यं पुनराह शचीपतिः
गायींच्या विनंतीवरून उपेंद्र जनार्दनाचा अभिषेक केल्यावर, इंद्राने प्रेमाने आणि नम्रतेने पुन्हा असे शब्द सांगितले.
गवामेतत्कृतं वाक्यं तथान्यदपि मे शृणु । यद्ब्रवीमि महाभाग भारावतरणेच्छया
गायींची ही मागणी पूर्ण झाली आहे; आता, हे भाग्यवान, पृथ्वीचं ओझं कमी करण्याच्या इच्छेने मी तुला अजून एक गोष्ट सांगतो, ती ऐक.
ममंशः पुरुषव्याघ्र पृथिव्यां पृथिवीधर । अवतीर्णोऽर्जुनोनाम संरक्ष्यो भवता सदा
माझा एक अंश, पुरुषांमध्ये श्रेष्ठ आणि पृथ्वीचे धारक, पृथ्वीवर अर्जुन नावाने अवतरला आहे; त्याची नेहमी तुझ्या हातून रक्षा व्हावी.
भारावतरणे साह्यं स ते वीरः करिष्यति । संरक्षणीयो भवता यथात्मा मधुसूदन
तो वीर पृथ्वीचं ओझं हलकं करण्यासाठी तुझी मदत करेल; मधुसूदन, त्याची रक्षा तू स्वतःसारखीच कर.
श्रीभगवानुवाच। जानामि भारते वंशो! जातं पार्थं तवांशतः । तमहं पालयिष्यामि यावत्स्थास्यामि भूतले
श्रीभगवान म्हणाले: हे भारतवंशीय, मला माहीत आहे की तुझ्या अंशातून जन्मलेला पार्थ पृथ्वीवर आला आहे; मी जिथपर्यंत पृथ्वीवर आहे, तिथपर्यंत त्याची रक्षा करीन.
यावन्महीतले शक्र स्थास्याम्यहमरिंदम । न तावदर्जुनं कश्चिद्देवेंद्र युधि जेष्यति
हे इंद्रा, जिथपर्यंत मी पृथ्वीवर आहे, तिथपर्यंत युद्धात कोणीही अर्जुनाला हरवू शकणार नाही, हे शत्रूंचा संहार करणारा.
कंसो नाम महाबाहुर्दैत्योऽरिष्टस्तथाऽसुरः । केशी कुवलयापीडो नरकाद्यास्तथा परे
कंस नावाचा बलाढ्य दैत्य, अरिष्ट असुर, तसेच केशी, कुबलयापीड, नरक आणि इतर अनेक—
हतेषु तेषु देवेंद्र भविष्यति महाहवः । तत्र विद्धि सहस्राक्ष भारावतरणं कृतम्
हे देवेन्द्र, हे सर्व मारले गेले की मोठं युद्ध होईल; त्या वेळी, हे सहस्त्रनेत्र, पृथ्वीचं ओझं हलकं झालं असं समज.