प्रस्निग्धामलकेशश्च सुगन्धिश्चारुवेषधृक् । सिताः सुमनसो हृद्या बिभृयाच्च नरः सदा
केस नेहमी मऊ आणि स्वच्छ ठेवावेत, सुगंध लावावा, मनाला आवडेल असे वस्त्र परिधान करावे आणि नेहमी पांढरी, सुंदर, मनाला आनंद देणारी फुले लावावीत.
किञ्चित् परस्वं न हरेन्नाल्पमप्यप्रियं वदेत् । प्रियञ्च नानृतं ब्रूयान्नान्यदोषानुदीरयेत्
इतरांचे काहीही घेऊ नये, अगदी थोडेही नाही; कुणालाही कटू बोलू नये; कुणाला खुश करण्यासाठी खोटे बोलू नये; आणि दुसऱ्यांचे दोष दाखवू नयेत.
नान्यश्रियं तथा वैरं रोचयेत् पुरुषर्षभ । न दुष्टं यानमारोहेत् कूलच्छाया न संश्रयेत्
इतरांची संपत्ती किंवा वैर यांची इच्छा करू नये, पुरुषश्रेष्ठा; खराब वाहनात बसू नये, आणि नदीच्या काठीच्या सावलीत थांबू नये.
विद्विष्टपतितोन्मत्तबहुवैरादिकीटकैः । बन्धकी बन्धकीभर्तुः क्षुद्रानृतकथैस्सह
द्वेष असलेल्यांपासून, पतित, वेडसर, भांडखोर, कीटकांनी भरलेल्या लोकांपासून, तसेच वेश्या, तिचे ग्राहक आणि खोट्या, नीच गोष्टी सांगणाऱ्यांपासून दूर राहावे.
तथातिव्ययशीलैश्च परिवादरतैश्शठैः । बुधो मैत्रीं न कुर्वीत नैकः पन्थानमाश्रयेत्
जो माणूस फारच उधळपट्टी करणारा, दुसऱ्यांची निंदा करण्यात आनंद मानणारा किंवा कपटी असतो, अशा लोकांशी सुज्ञ माणसाने मैत्री करू नये; आणि एकट्याने प्रवासही करू नये.
नावगाहेज्जलौघस्य वेगमग्रे नरेश्वर । प्रदीप्तं वेश्म न विशेन्नारोहेच्छिखरं तरोः
राजन, वेगाने वाहणाऱ्या नदीत उतरू नये, जळत्या घरात जाऊ नये आणि झाडाच्या टोकावर चढू नये.
न कुर्याद्दन्तसङ्घर्षं कुष्णीयाच्च न नासिकाम् । नासंवृतमुखो जृम्भेच्छ्वासकासौ विसर्जयेत्
दात एकमेकांवर घासू नयेत, नाकात बोट घालू नये; जांभई देताना तोंड उघडे ठेवू नये आणि श्वास किंवा खोकला दुसऱ्यांकडे वळवू नये.
नोच्चैर्हसेत् सशब्दं च न मुञ्चेत् पवनं बुधः । नखान्न खादयेच्छिन्द्यान्न तृणं न महीं लिखेत्
सुज्ञ माणसाने मोठ्याने हसू नये किंवा गोंगाट करू नये, तसेच मोठ्याने वारा सोडू नये; नखांनी अन्न खाऊ नये, गवत कापू नये किंवा जमिनीत ओरखडे काढू नयेत.
न श्मश्रु भक्षयेल्लोष्टं न मृद्नीयाद्विचक्षणः । ज्योतींष्यमेध्यशस्तानि नाभिवीक्षेत च प्रभो
शहाण्या माणसाने दाढी किंवा माती खाऊ नये, किंवा ती मळू नये; आणि अग्नी, अशुद्ध वस्तू किंवा निषिद्ध कृत्यांकडे पाहू नये.
नग्नां परस्त्रियं चैव सूर्यं चास्तमयोदये । न हुङ्कुर्याच्छवं गन्धं शवगन्धो हि सोमजः
परस्त्री नग्न अवस्थेत दिसली तर तिला पाहू नये, तसेच सूर्य उगवताना किंवा मावळताना पाहू नये; प्रेताचा वास घ्यावा नये, कारण तो सोमाचा वास असतो.
चतुष्पथं चैत्यतरुं श्मशानोपवनानि च । दुष्टस्त्रीसन्निकर्षं च वर्जयेन्निशि सर्वदा
रात्री नेहमी चौक, पूज्य झाडे, स्मशान, बागा आणि वाईट स्त्रियांचा संग टाळावा.
पूज्यदेवद्विजज्योतिश्छायां नातिक्रमेद्बुधः । नैकश्शून्याटवीं गच्छेत् तथा शून्यगृहे वसेत्
सुज्ञ माणसाने पूज्य देव, ब्राह्मण किंवा दिव्याची सावली ओलांडू नये; तसेच एकट्याने ओसाड जंगलात जाऊ नये किंवा रिकाम्या घरात राहू नये.
केशास्थिकण्टकामेध्यबलिभस्मतुषांस्तथा । स्नानार्द्रधरणीं चैव दूरतः परिवर्जयेत्
केस, हाडे, काटे, अशुद्ध वस्तू, यज्ञातील उरलेले, राख, तांदळाची साल आणि स्नानानंतर ओलेलेली माती यापासून दूर राहावे.
नानार्यानाश्रयेत् कांश्चिन्न जिह्मं रोचयेद्बुधः । उपसर्पेन्न वै व्यालं चिरं तिष्ठेन्न वोत्थितः
सुज्ञ माणसाने अनार्य लोकांचा सहवास करू नये, वाकडेपणाची इच्छा धरू नये; सापाजवळ जाऊ नये, आणि फार वेळ उभे किंवा बसून राहू नये.
अतीव जागरस्वप्ने तद्वत्स्नानासने बुधः । न सेवेत तथा शय्यां व्यायामं च नरेश्वर
सुज्ञ माणसाने फार वेळ जागरण, झोप, स्नान किंवा बसणे करू नये; तसेच फार वेळ झोपणे किंवा व्यायाम करणेही टाळावे, राजन.
दंष्ट्रिणः शृङ्गिणश्चैव प्राज्ञो दूरेण वर्जयेत् । अवश्यायं च राजेन्द्र पुरोवातातपौ तथा
शहाण्या माणसाने दात असलेले किंवा शिंगे असलेले प्राणी, धुके, उलट वारा आणि उन्हापासून दूर राहावे, राजन.
न स्नायान्न स्वपेन्नग्नो न चैवोपस्पृशेद्बुधः । मुक्तकेशश्च नाचामेद्देवाद्यर्चां च वर्जयेत्
नग्न अवस्थेत स्नान, झोप किंवा शुद्धीचे कर्म करू नये; मोकळ्या केसांनी अन्न खाऊ नये किंवा देवांची पूजा करू नये.
होमदेवार्चनाद्यासु क्रियास्वाचमने तथा । नैकवस्त्रः प्रवर्तेत द्विजवाचनिके जपे
होम, देवपूजा, आचमन किंवा पवित्र ग्रंथांचे पठण करताना एकच वस्त्र घालू नये.
नासमञ्जसशीलैस्तु सहासीत कथञ्चन । सद्वृत्तसन्निकर्षो हि क्षणार्द्धमपि शस्यते
वाईट वर्तन असलेल्या लोकांशी कधीच संग करू नये; पण सज्जनांचा थोडा वेळही सहवास लाभला तरी तो प्रशंसनीय आहे.
विरोधं नोत्तमैर्गच्छेन्नाधमैश्च सदा बुधः । विवाहश्च विवादश्च तुल्यशीलैर्नृपेष्यते
सुज्ञ माणसाने श्रेष्ठ किंवा कनिष्ठ लोकांशी वाद करू नये; विवाह किंवा वाद नेहमी समविचारी लोकांशीच करावा, राजन.
नारभेत कलिं प्राज्ञः शुष्कवैरञ्च वर्जयेत् । अप्यल्पहानिः सोढव्या वैरेणार्थागमं त्यजेत्
शहाण्या माणसाने भांडण सुरू करू नये, किंवा निरर्थक वैर धरू नये; थोडेसे नुकसान झाले तरी सहन करावे आणि वैरातून मिळणारे लाभ सोडून द्यावेत.
स्नातो नाङ्गानि सम्मार्जेत् स्नानशाट्या न पाणिना । न च निर्धूनयेत् केशान् नाचामेच्चैव चोत्थितः
स्नानानंतर अंग स्नानाचे वस्त्र किंवा हाताने पुसू नये; केस झटकू नयेत आणि उठल्यावर लगेच अन्नही खाऊ नये.
पादेन नाक्रमेत् पादं न पूज्याभिमुखं नयेत् । नोच्चासनं गुरोरग्रे भजेताविनयान्वितः
कोणाच्याही पायावर पाय ठेवू नये, पूज्य वस्तूंकडे पाय वळवू नये आणि गुरूंसमोर नम्रता नसताना उंच आसनावर बसू नये.
अपसव्यं न गच्छेच्च देवागारचतुष्पथान् । माङ्गल्यपूज्यांश्च तथा विपरीतान्न दक्षिणम्
देवळांच्या, चौकांच्या किंवा शुभ आणि पूज्य वस्तूंच्या डाव्या बाजूने जाऊ नये; त्यांना उलट दिशेने प्रदक्षिणा करू नये, नेहमी उजव्या बाजूनेच जावे.
सोमार्काग्न्यम्बुवायूनां पूज्यानाञ्च न सम्मुखम् । कुर्यान्निष्ठीवविण्मूत्रसमुत्सर्गञ्च पण्डितः
चंद्र, सूर्य, अग्नी, पाणी, वारा किंवा पूज्य वस्तू यांच्या समोर थुंकू नये, लघवी किंवा मोठा शौच करू नये.
तिष्ठन्न मूत्रयेत् तद्वत् पथिष्वपि न मूत्रयेत् । श्लैष्मविण्मूत्ररक्तानि सर्वदैव न लङ्घयेत्
उभं राहून लघवी करू नये, तसेच रस्त्यावरही लघवी करू नये; कफ, विष्ठा, लघवी किंवा रक्त यावर कधीही पाय ठेवू नये.
श्लेष्मशिङ्घाणिकोत्सर्गो नान्नकाले प्रशस्यते । बलिमङ्गलजप्यादौ न होमे न महाजने
भोजनाच्या वेळी, नैवेद्य, मंगलकार्य, जप, होम किंवा लोकसमूहात कफ किंवा शिंका टाकू नये.
योषितो नावमन्येत न चासां विश्वसेद् बुधः । न चैवेर्ष्या र्भवेत्तासु न धिक्कुर्यात् कदाचन
शहाणा पुरुष स्त्रियांना कमी लेखू नये, त्यांच्यावर पूर्ण विश्वास ठेवू नये; त्यांच्यावर हेवा करू नये किंवा कधीही त्यांची निंदा करू नये.
माङ्गल्यपुष्परत्नाज्यपूज्याननभिवाद्य च । न निष्क्रमेद्गृहात् प्राज्ञः सदाचारपरो नरः
शुभ वस्तू, फुले, रत्ने, तूप याने पूज्य व्यक्तींचा सन्मान व नमस्कार न करता शहाण्या व सदाचारी माणसाने घराबाहेर पडू नये.
चतुष्पथान् नमस्कुर्यात् काले होमपरो भवेत् । दीनानभ्युद्धरेत् साधूनुपासीत बहुश्रुतान्
चौकात नमस्कार करावा, योग्य वेळी होम करावा; दु:खी लोकांना मदत करावी, सज्जनांची सेवा करावी आणि विद्वानांच्या संगतीत रहावे.