പാണ്ഢോരപ്യരണ്യേ മൃഗയായാമൃഷിശാപോപഹതപ്രജാജനനസാമര്ഥ്യസ്യ ധര്മവായുശക്രൈര്യുധിഷ്ഠിരഭീമസേനാര്ജുനാഃ കുന്ത്യാം നകുലസഹദേവൌ ചാശ്വിഭ്യാം മാദ്രയാം പഞ്ചപുത്രാഃസമുത്പാദിതാഃ ॥ ൪,൨൦.
പാണ്ഡു കാടിൽ വേട്ടയ്ക്കിടെ ഒരു ഋഷിയുടെ ശാപം മൂലം സന്താനോത്പാദനശേഷി നഷ്ടപ്പെട്ടപ്പോൾ, ധർമ്മൻ, വായു, ഇന്ദ്രൻ എന്നിവരിലൂടെ കുന്തിക്ക് യുദ്ധിഷ്ഠിരനും ഭീമസേനനും അർജുനനും ജനിച്ചു. അശ്വിനീദേവന്മാർ വഴി മാദ്രിക്ക് നകുലനും സഹദേവനും ജനിച്ചു. അങ്ങനെ അഞ്ചു പുത്രന്മാർ പിറന്നു.
തേഷാം ച ദ്രൌപദ്യാം പഞ്ചൈവ ബഭൂവുഃ ॥ ൪,൨൦.
അവരൊക്കെ ദ്രൗപദിയെ ഭാര്യയാക്കി.
യുധിഷ്ഠിരാത്പ്രതിവിന്ധ്യഃ ഭീമസേനാച്ഛുതസേനഃ ശ്രുതകീര്തിരര്ജുനാച്ഛുതാനീകോ നകുലാച്ഛുതകര്മാ സഹദേവാത് ॥ ൪,൨൦.
യുദ്ധിഷ്ഠിരനിൽ നിന്ന് പ്രതിവിന്ദ്യൻ, ഭീമസേനനിൽ നിന്ന് ശ്രുതസേനൻ, അർജുനനിൽ നിന്ന് ശ്രുതകീര്ത്തി, നകുലനിൽ നിന്ന് ശതകർമ, സഹദേവനിൽ നിന്ന് ശ്രുതകർമ എന്നിങ്ങനെ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു.
കാശീ ച ഭീമസേനാദേവ സര്വഗം സുതമവാപ ॥ ൪,൨൦.
കാശി രാജകുമാരിയും ഭീമസേനനിൽ നിന്ന് സർവഗൻ എന്ന പുത്രനെ ലഭിച്ചു.
യൌധേയീ യുധിഷ്ഛിരാദ്ദേവകം പുത്രമവാപ ॥ ൪,൨൦.
യൗധേയിയും യുദ്ധിഷ്ഠിരനിൽ നിന്ന് ദേവക എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു.
ഹിഡിംബാ ഘടോത്കചം ഭീമസേനാത്പുത്രം ലേഭേ ॥ ൪,൨൦.
ഹിഡിംബയും ഭീമസേനനിൽ നിന്ന് ഘടോട്ട്കചൻ എന്ന പുത്രനെ ലഭിച്ചു.
കാശീ ച ഭീമസേനാദേവ സര്വഗം സുതമവാപ ॥ ൪,൨൦.
കാശിയും ഭീമസേനനിൽ നിന്ന് സർവഗൻ എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു.
സഹദേവാച്ച വിജയീ കുഹോത്രം പുത്രമവാപ ॥ ൪,൨൦.
സഹദേവനിൽ നിന്ന് വിജയി കുഹോത്രൻ എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു.
രേണുമത്യാം ച നകുലോപി നിരമിത്രമജീജനത് ॥ ൪,൨൦.
നകുലനും റെണുമതിയിലൂടെ നിരമിത്രൻ എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു.
അര്ജുനസ്യാപ്യുലൂപ്യാം നാഗകന്യായാമിരാവാന്നാമ പുത്രോഽഭവത് ॥ ൪,൨൦.
അർജുനനും നാഗകന്യയായ ഉലൂപിയിലൂടെ ഇരാവാൻ എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു.
മണീപുരപതിപുത്ര്യാം പുത്രികാധര്മേണ ബബ്രുവാഹനം നാമ പുത്രമര്ജുനോഽജനയത് ॥ ൪,൨൦.
മണിപുരരാജാവിന്റെ മകളിലൂടെ പുത്രികാ സംപ്രദായപ്രകാരം അർജുനൻ ബബ്രുവാഹനൻ എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു.
സുഭദ്രായാം ചാര്ഭകത്വേപി യോസാവതിബലപരാക്രമഃസമസ്താരാതിരഥജേതാ സോഽഭിമന്യുരജായത ॥ ൪,൨൦.
സുഭദ്രയ്ക്ക് ബാല്യത്തിലേ തന്നെ അതിവീര്യശാലിയും ശക്തനും ആയ, എല്ലാ ശത്രുസേനാനായകരെയും ജയിച്ച അഭിമന്യു ജനിച്ചു.
അഭിമന്യോരുത്തരായാം പരിക്ഷീണേഷു കുരുഷ്വശ്വത്ഥാമപ്രയുക്തബ്രഹ്മസ്ത്രേണ ഗര്ഭ ഏവ ഭസ്മീകൃതോ ഭഗവതഃസകലസുരാസുരവന്ദിതചരണയുഗലസ്യാത്മേച്ഛയാ കാരമമാനുഷരൂപധാരീണോനുഭാവാത്പുനര്ജീവിതമവാപ്യ പരീക്ഷിജ്ജജ്ഞേ ॥ ൪,൨൦.
അഭിമന്യുവിന്റെ ഭാര്യ ഉത്തര ഗർഭിണിയായിരിക്കുമ്പോൾ, അശ്വത്താമൻ ബ്രഹ്മാസ്ത്രം ഉപയോഗിച്ചതാൽ ഗർഭസ്ഥശിശു ചാരായായി. എന്നാൽ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും വന്ദിക്കുന്ന ഭഗവാന്റെ കൃപയാൽ, ആ ശിശു വീണ്ടും ജീവൻ ലഭിച്ചു, പാർിക്ഷിത് ജനിച്ചു.
യോഽയം സാംപ്രതമേദദ്ഭൂമണ്ഡലമഖണ്ഡിതായതിധര്മേണ പാലയതീതി ॥ ൪,൨൦.
ഇവൻ തന്നെയാണ് ഇപ്പോൾ ഈ ഭൂമിയിൽ അക്ഷതമായ ധർമ്മത്തോടെ ഭരണം നടത്തുന്നത്.
അതഃ പരം ഭവിഷ്യാനഹം ഭൂമിപാലാന് കീര്ത്തയിഷ്യേ । യോഽയം സാമ്പ്രതമവനീപതിഃ,പരാക്ഷിത് തസ്യാപി ജനമേജയ - ശ്രുതസേനോഗ്രസേന-ഭീമസേനാഃ പുത്രാശ്വത്വാരോ ഭവിഷ്യന്തി ।। ൪-൨൦-
ഇനി ഞാൻ ഭാവിയിൽ ഭരിക്കുന്ന രാജാക്കന്മാരെ പറയാം. ഇപ്പോൾ ഭരിക്കുന്ന രാജാവ് പാർിക്ഷിതാണ്; അവന്റെ പുത്രന്മാർ ജനമേജയൻ, ശ്രുതസേനൻ, ഉഗ്രസേനൻ, ഭീമസേനൻ ഇവരായിരിക്കും.
ജനമേജയസ്യാപി ശതാനീകോ ഭവിഷ്യതി । യോഽസൌ യാജ്ഞവല്ക്യാദ് വേദമധീത്യ കൃപാദസ്ത്രാണ്യവാപ്യ വിഷമവിഷയവിരക്തചിത്തവൃത്തിശ്വ ശൌനകോപദേശാദാത്മവിജ്ഞാനപ്രവീണഃ പരം നിര്വ്വാണമവാപ്സ്യതി ।। ൪-൨൦-
ജനമേജയന്റെ പുത്രൻ ശതാനികൻ ആയിരിക്കും. അവൻ യാജ്ഞവൽക്ക്യനിൽ നിന്ന് വേദങ്ങൾ പഠിച്ചു, കൃപാചാര്യനിൽ നിന്ന് ആയുധങ്ങൾ കൈവശം വച്ചു, സുഖദുഃഖങ്ങളിൽ ആസക്തിയില്ലാത്ത മനസ്സോടെ, ശൗനകന്റെ ഉപദേശത്തിൽ ആത്മവിജ്ഞാനത്തിൽ പ്രാവീണ്യം നേടി, പരമമോക്ഷം നേടും.
തസ്മാച്ച ഉദയനഃ, ഉദയനാദ്വിഹീനരഃ, തതശ്ച ദണ്ഡപാണിഃ, തതോ നിരമിത്രഃ, തസ്മാച്ച ക്ഷേമകഃ । തത്രായം ശ്ലോകഃ । ബ്രഹ്മക്ഷത്രസ്യ യോ യോനിര്വംശോ രാജര്ഷിസത്കൃതഃ । ക്ഷേമകം പ്രാപ്യ രാജാനം സംസ്ഥാനം പ്രാപ്സ്യതേ കലൌ ।। ൪-൨൦-
അവനിൽ നിന്ന് ഉദയനൻ ജനിക്കും. ഉദയനനിൽ നിന്ന് വിഹീനരൻ, പിന്നെ ദണ്ഡപാണി, അതിനുശേഷം നിരമിത്രൻ, അവനിൽ നിന്ന് ക്ഷേമകൻ ജനിക്കും. ഇവിടെ ഈ ശ്ലോകം ഉണ്ട്: 'ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെയും ക്ഷത്രിയന്മാരുടെയും മൂലമായ ഈ വംശം, രാജർഷിമാരാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ടത്, ക്ഷേമകൻ എന്ന രാജാവിൽ എത്തുമ്പോൾ കലിയുഗത്തിൽ അവസാനിക്കും.'
ശ്രീപരാശര ഉവാച അതശ്ചേക്ഷ്വാകവോ ഭവിഷ്യാഃ പാര്ഥിവാഃ കഥ്യന്തേ ॥ ൪,൨൨.
ശ്രീ പരാശരൻ പറഞ്ഞു: ഇനി ഇക്ഷ്വാകു വംശത്തിലെ ഭാവി രാജാക്കന്മാരെ ഞാൻ വിവരിക്കാം.
ബൃഹദ്ബലസ്യ പുത്രോ ബൃഹത്ക്ഷണഃ ॥ ൪,൨൨.
ബൃഹദ്ബലന്റെ മകനായി ബൃഹദ്ക്ഷണൻ ജനിക്കും.
തസ്മാദുരുക്ഷയസ്തസ്മാച്ച വത്സവ്യൂഹസ്തതശ്ച പ്രതിവ്യോമസ്തസ്മാദപി ദിവാകരഃ ॥ ൪,൨൨.
അവനിൽ നിന്ന് ഉറുക്ഷയൻ, അവനിൽ നിന്ന് വത്സവ്യൂഹൻ, പിന്നെ പ്രതിവ്യോമൻ, അവനിൽ നിന്ന് ദിവാകരൻ ജനിക്കും.
തസ്മാത്സഹദേവഃ സഹദേവാദ്ബൃഹദശ്വസ്തത്സൂനുര്ഭാനുരഥസ്തസ്യ ച പ്രതീതാശ്വസ്തസ്യാപി സുപ്രതീകസ്തതശ്ച മരുദേവസ്തതഃ സുനക്ഷത്രസ്തമാത്കിന്നരഃ ॥ ൪,൨൨.
അവനിൽ നിന്ന് സഹദേവൻ, സഹദേവനിൽ നിന്ന് ബൃഹദശ്വൻ, അവന്റെ മകൻ ഭാനുരഥൻ, അവനിൽ നിന്ന് പ്രതീതാശ്വൻ, അവനിൽ നിന്ന് സുപ്രതീകൻ, അതിനുശേഷം മരുദേവൻ, അവനിൽ നിന്ന് സുനക്ഷത്രൻ, അവനിൽ നിന്ന് കിന്നരൻ ജനിക്കും.
കിന്നരാദന്തരിക്ഷസ്തസ്മാത്സുപര്ണസ്തതശ്ചാമിത്രജിത് ॥ ൪,൨൨.
കിന്നരനിൽ നിന്ന് അന്തരീക്ഷൻ, അവനിൽ നിന്ന് സുപർണ്ണൻ, പിന്നെ അമിത്രജിത്.
തതശ്ച ബൃഹദ്ഭാജസ്തസ്യാപി ധര്മീ ധര്മീണഃ കൃതഞ്ജയഃ ॥ ൪,൨൨.
അതിനുശേഷം ബൃഹദ്ഭാജൻ, അവന്റെ മകൻ ധർമി, ധർമിയിൽ നിന്ന് കൃതഞ്ജയൻ.
കൃതഞ്ജയാദ്രണഞ്ജയഃ ॥ ൪,൨൨.
കൃതഞ്ജയനിൽ നിന്ന് രണഞ്ജയൻ ജനിക്കും.
രണഞ്ജയാത്സംജയസ്തസ്മാച്ഛാക്യശ്ഛാക്യാച്ഛുദ്ധോദനസ്തസ്മാദ്രാഹുലസ്തതഃ പ്രസേനജിത് ॥ ൪,൨൨.
രണഞ്ജയനിൽ നിന്ന് സംജയൻ, അവനിൽ നിന്ന് ശാക്യൻ, ശാക്യനിൽ നിന്ന് ശുദ്ധോദനൻ, അവനിൽ നിന്ന് രാഹുലൻ, അതിനുശേഷം പ്രസേനജിത്.
തതശ്ച ക്ഷുദ്രകസ്തതശ്ചജ കുണ്ഡകസ്തസ്മാദപി സുരഥഃ ॥ ൪,൨൨.
അതിനുശേഷം ക്ഷുദ്രകൻ, പിന്നെ കുണ്ടകൻ, അവനിൽ നിന്ന് സുരഥൻ.
തത്പുത്രശ്ച സുമിത്രഃ ॥ ൪,൨൨.
അവന്റെ മകനായി സുമിത്രൻ ജനിക്കും.
ഇത്യേതേ ചേക്ഷ്വാകവോ ബൃഹദ്ബലാന്വയാഃ ॥ ൪,൨൨.
ഇങ്ങനെ, ഇവരാണ് ബൃഹദ്ബലൻമാരിൽ നിന്ന് വംശം തുടരുന്ന ഇക്ഷ്വാകുക്കൾ.
അത്രാനുവംശശ്ലോകഃ ॥ ൪,൨൨.
ഇവിടെ വംശത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ശ്ലോകം ഉണ്ട്.
ശതാനീകാദശ്വമേധദത്തോ ഭവിതാ തസ്മാദപ്യധിസീമകൃഷ്ണഃ, അധിസീമകൃഷ്ണാദ് നിചക്ഷുഃ, യോ ഗങ്ഗയാപഹൃതേ ഹസ്തിനാപുരേ കൌശാമ്ബ്യാം നിവത്സ്യതി । തസ്യാപ്യുഷ്ണഃ പുത്രോ ഭവിതാ । ഉഷ്ണാദ്വിചിിത്രരഥഃ, തതഃ ശുചിരഥഃ, തസ്മാദ് വൃഷ്ണി മാന്, തതഃ സുഷേണഃ, തസ്മാദപി സുനീഥഃ, സുനീഥാദൃചഃ, തതോ നൃചക്ഷുഃ, തസ്യാപി സുഖാബലഃ, തസ്മാത് പരിപ്ലവഃ, തതശ്വ സുനയഃ, തതോ മേധാവീ, മേധാവിനോ നൃപഞ്ജയഃ, തതോ മൃദുഃ, തസ്മാത് തിഗ്മഃ, വസുദാനഃ, തതോഽപ്യപരഃ ശതാനീകഃ ।। ൪-൨൦-
ശതാനീകന്റെ മകനായി അശ്വമേധദത്തൻ ജനിക്കും. അവനിൽ നിന്ന് അധിസീമകൃഷ്ണൻ ജനിക്കും. അധിസീമകൃഷ്ണനിൽ നിന്ന് നിചക്ഷു ജനിക്കും. ഗംഗയിൽ ഒഴുകിപ്പോയ ഹസ്തിനാപുരം വിട്ട്, ആ നിചക്ഷു കൗശാംബിയിൽ താമസിക്കും. അവനു ഉഷ്ണൻ എന്നൊരു മകൻ ഉണ്ടാകും. ഉഷ്ണനിൽ നിന്ന് വിചിത്രരഥൻ, അതിനുശേഷം ശുചിരഥൻ, പിന്നെ വൃഷ്ണിമാൻ, അവനിൽ നിന്ന് സുഷേണൻ, പിന്നെ സുനീതൻ, സുനീതനിൽ നിന്ന് ഋചൻ, പിന്നെ നൃചക്ഷു, അവനു സുഖാബലൻ എന്നൊരു മകൻ ഉണ്ടാകും. അവനിൽ നിന്ന് പരിപ്ലവൻ, പിന്നെ സുനയൻ, അതിനുശേഷം മേധാവി, മേധാവിയിൽ നിന്ന് നൃപഞ്ജയൻ, പിന്നെ മൃദു, അവനിൽ നിന്ന് തിഗ്മൻ, പിന്നെ വസുദാനൻ, പിന്നെ മറ്റൊരു ശതാനീകനും ജനിക്കും.